دکترین
عین معین
عین معین
چیزی که با حواس ظاهری قابل درک بوده و در عین حال بتواند مورد اشاره قرار گیرد، عین معین یا عین شخصی یا عین خارجی نام دارد مانند این کتاب، آن خانه.[۱][۲][۳][۴] به عبارت دیگر عین معین، مالی است که در عالم خارج موجود و مشخص باشد.[۵] در تعریف دیگری بیان شده است که: «عین معین، مالی است که وجود مشخص و معینی برای طرفین تعهد داشته و متعهد در مقام ایفای تعهد باید همان مال را به متعهدله تسلیم نماید تا تعهد ساقط شود».[۶] همچنین، شایان ذکر است که عین معین در مقابل عین کلی میباشد که وجود خارجی ندارد بلکه در ذمه میباشد اما عین معین وجود خارجی دارد و در خارج موجود است مانند اتومبیل.[۷]
▪مصادیق و نمونه ها
نخود و لوبیا، منزل و خودرو، عین محسوب میگردند.
جو، تا روزی که برداشت نشده، منفعت بوده و پس از آن، عین محسوب میگردد.
پی نوشت
ماده ۱۱۳ قانون آیین دادرسی مدنی: درخواست تأمین درصورتی پذیرفته میشود که میزان خواسته معلوم یا عین معین باشد.
عین معین در مقابل عین کلی میباشد که وجود خارجی ندارد بلکه در ذمه میباشد اما عین معین وجود خارجی دارد و در خارج موجود است مانند اتومبیل.[٨]
▪منابع
١↑ مرتضی یوسف زاده. حقوق مدنی (جلد ششم) عقود معین. چاپ ١. انتشار، ١٣٩٠.
٢↑ علی مهاجری. قانون آیین دادرسی مدنی در نظم حقوقی کنونی. چاپ ١. فکرسازان، ١٣٩٠.
٣↑ علی مهاجری. مبسوط در آیین دادرسی مدنی (جلد دوم). چاپ ١. فکرسازان، ١٣٨٧.
۴↑ عباس زراعت. محشای قانون آیین دادرسی مدنی در نظم حقوق ایران. چاپ ٣. ققنوس، ١٣٨٩.
۵↑ محمدجعفر جعفری لنگرودی. مبسوط در ترمینولوژی حقوق (جلد چهارم). چاپ ۴. گنج دانش، ١٣٨٨.
۶↑ علی عباس حیاتی. اجرای احکام مدنی در نظم حقوقی کنونی. چاپ ٢. میزان، ١٣٩٠.
٧↑ عباس زراعت. محشای قانون آیین دادرسی مدنی در نظم حقوق ایران. چاپ ٣. ققنوس، ١٣٨٩.
٨↑ عباس زراعت. محشای قانون آیین دادرسی مدنی در نظم حقوق ایران. چاپ ٣. ققنوس، ١٣٨٩.
Add a comment
بختیار سید نظامی
2
حق انتفاع-<a class="artref" href="/ماده/ماده-40-a_0815110235684">ماده ۴٠ قانون مدنی</a>
<a class="artref" href="/ماده/ماده-40-a_0815110235684">ماده ۴۰ قانون مدنی</a>: حق انتفاع عبارت از حقی است که به موجب آن شخص میتواند از مالی که عین آن ملک دیگری است یا مالک خاصی ندارد استفاده کند.
▪توضیح واژگان
حقی که به موجب آن، دارنده حق بدون تملک منفعت مال، میتواند از عین مال بهرهمند گردد، «حق انتفاع» گویند.[۱]
▪مطالعات تطبیقی
تعریف حق انتفاع مندرج در این ماده، از حقوق اروپایی اقتباس گردیدهاست.[۲]
▪نکات توضیحی تفسیری دکترین
مالکیت اعتباری، به سه شکل، قابل تصور است: مالکیت عین، مالکیت انتفاع، مالکیت منفعت.[۳]
«مالکیت منافع» و «حق انتفاع»، هر دو از حقوق عینی بوده، اما دو مفهوم جداگانه و مستقل بهشمار میآیند.[۴] بین حق انتفاع و مالکیت منفعت، تناسب وجود دارد، اما حق انتفاع، ضعیف تر از مالکیت منفعت است، چرا که در حق انتفاع، برخلاف مالکیت منفعت، فقط استفاده از عین ممکن بوده و تملک منتفع در منافع مال، منتفی است.[۵]
حق انتفاع، حقی عینی بوده و موضوع آن، مال مادی معین است؛ اعم از اینکه منقول یا غیرمنقول باشد.[۶] ملک موضوع حق انتفاع، ممکن است دارای صاحب بوده یا اینکه مالک خاصی نداشته باشد.[۷] از طرف دیگر حق انتفاع، قابلیت انتقال به غیر را ندارد؛ مگر به موجب عرف یا اذن مالک[۸] و با توجه به اینکه حق انتفاع، مستلزم تجزیه حق مالکیت و گذشت مالک از برخی حقوق خود میباشد؛ لذا ایجاد چنین حقی، بدون انعقاد قرارداد بین طرفین، امکانپذیر نیست.[۹]
▪مصادیق و نمونهها
• استفاده از پارکینگ اختصاصی در برابر پرداخت پول و تفریح در پارک، در ازای پرداخت ورودی، حق انتفاع معوض هستند.[۱۰]
• حق میهمان در مصرف میوههای روی میز، نشستن در منزل میزبان، حق انتفاع بهشمار میآیند.[۱۱]
منابع را در بخش comment ببینید.
پی نوشت
به حقی که به موجب آن دارنده حق بدون تملک منفعت مال میتواند از عین مال غیر بهرهمند گردد؛ حق انتفاع گویند.[۱] به موجب <a class="artref" href="/ماده/ماده-40-a_0815110235684">ماده ۴۰ قانون مدنی</a>: «حق انتفاع عبارت از حقی است که به موجب آن شخص میتواند از مالی که عین آن ملک دیگری است یا مالک خاصی ندارد استفاده کند.»
موضوع حق انتفاع
حق انتفاع، حقی عینی بوده و موضوع آن، مال مادی معین است؛ اعم از اینکه منقول یا غیرمنقول باشد.[۳]
ملک موضوع حق انتفاع، ممکن است دارای صاحب بوده یا اینکه مالک خاصی نداشته باشد.[۴]
ویژگی ها
حق انتفاع، قابلیت انتقال به غیر را ندارد؛ مگر به موجب عرف یا اذن مالک[۵] و با توجه به اینکه حق انتفاع، مستلزم تجزیه حق مالکیت و گذشت مالک از برخی حقوق خود میباشد؛ لذا ایجاد چنین حقی، بدون انعقاد قرارداد بین طرفین، امکانپذیر نیست.[۶]
منابع
١ ↑ محمدجعفر جعفری لنگرودی. مبسوط در ترمینولوژی حقوق (جلد اول). چاپ ١. گنج دانش، ١٣٨٨.
٢↑ ماهنامه کانون سال 48 شماره ۶١ اردیبهشت و خرداد ١٣٨۵. مهنا، ١٣٨۵.
٣↑ سیدحسین صفایی. دوره مقدماتی حقوق مدنی (جلد اول) (اشخاص و اموال). چاپ ١١. میزان، ١٣٨٩.
۴↑ سیدحسین صفایی. دوره مقدماتی حقوق مدنی (جلد اول) (اشخاص و اموال). چاپ ١١. میزان، ١٣٨٩.
۵↑ سیدحسین صفایی. دوره مقدماتی حقوق مدنی (جلد اول) (اشخاص و اموال). چاپ ١١. میزان، ١٣٨٩.
۶↑ سیدحسین صفایی. دوره مقدماتی حقوق مدنی (جلد اول) (اشخاص و اموال). چاپ ١١. میزان، ١٣٨٩.
1 comment
بختیار سید نظامی
3
موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 1
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
