دعاوى ثلاث — نحوه ی اتخاذ تصمیم در دعاوی ثلاث

نکنه بعدی این که اگر حکم به رفع تصرف عدوانی از محل مشترک صادر شود، مثلا یک آپارتمان را دو نفر به صورت مشترک استفاده می کردند یکی مانع استفاده نفر دوم می شود، به استناد طرح دعوای رفع تصرف عدوانی می کند، بعد از طرح دعوا و صدور حکم اجرا چطور خواهد بود؟ اینجا گفته می شود که حکم به رفع تصرف عدوانی از مشترکات است اما اجرا به نحو تسلط ید یا وضع ید یا اعاده وضع به سابق است. نحوه ی اتخاذ تصمیم در دعاوی ثلاث (بحق البطلان عدم تا در دعاوی ثلاث این سوال مطرح می شود که قاضی دادگاه بعد از پروسه رسیدگی چه تصمیمی می بایست اخذ نماید؟ در این خصوص به عنوان قاعده کلی هرگاه قاضی دادگاه در خصوص ارکان دعوا تحقیق نموده باشد و سپس قصد اتخاذ تصمیم در موضوع دعوا را داشته باشد، ب. ت. ب. ورود به ارکان دعوا می بایست حکم ماهوی صادر نماید. اما اگر قاضی دادگاه وارد ارکان دعوا نشده باشد قرار عدم استماع صادر واعلام می نماید. لذا در دعاوی ثلاث نیز این قاعده صدق می نماید و در صورت ورود دادگاه به ارکان دعوا ب. ت. ب. غیر مالی بودن دعاوی فوق الذکر می بایست در صورت ذیحق نبودن خواهان حکم به بطلان دعوا صادر و اعلام نماید. چرا که در دعاوی غیر مالی در صورت ذیحق نبودن، قاضی دادگاه حکم بر بطلان و در دعاوی مالی حکم بر بیحقی صادر و اعلام می نماید.در این خصوص به می شود. نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه ۱۳۹۸/۰۷/۰۳ شماره پرونده ۷/۹۸/۳۶۱ استعلام: در دعاوی ثلاث چنانچه دادگاه با رسیدگی ماهیتی دعوی را ثابت تشخیص ندهد، آیا باید حکم بر بطلان دعوی صادر کند یا قرار عدم استماع دعوی به لحاظ فقدان ارکان و شرایط و تعریف دعاوی ثلاث رفع تصرف عدوانی، رفع ممانعت از حق و رفع مزاحمت ملکی)؟ بازگشت به استعلام فاقد شماره مورخ ۱۳۹۸/۰۳/۰۷ به شماره ثبت وارده ۳۶۱ مورخ ۱۳۹۷/۰۳/۱۲، نظریه مشورتی کمیسیون آیین دادرسی مدنی این اداره کل به شرح زیر اعلام میگردد: تفاوت دعاوی تصرف و دعاوی مالکیت از نظر ارکان، مانع صدور حکم ماهوی در دعاوی تصرف نیست؛ بلکه با عنایت به ماده ۲۹۹ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی ۱۳۷۹، در دعاوی تصرف عدوانی موضوع مواد ۱۵۸ و بعد قانون یاد شده نیز هرگاه دادگاه پس از رسیدگی ماهوی، ارکان این دعاوی را احراز نکند، باید حکم بر بطلان دعوا یا بیحقی خواهان صادر کند. طبق قاعده کلی، هر رای که از سوی دادگاه صادر می شود می بایست در مورد آن رای اجراییه صادر گردد. بدین توضیح که مطابق ماده ۴ قانون اجرای احکام مدنی، آرای محاکم با صدور اجراییه شروع می شود. اما در در دعاوی ثلاث نیاز به صدور اجراییه نمیباشد و به محض اینکه قاضی دادگاه رای صادر نمود به دستور قاضی شعبه صادر کننده رای باید اجرا شود و در خواست تجدیدنظر نیز مانع اجرا نمی شود. شماره نظریه: ۱۸۵۷/۹۶/۷ شماره پرونده: ۱۴۵۰-۱/۳-۹۶ استعلام: آیا احکام صادر شده راجع به دعاوی ثلاث مبنی بر رفع تصرف عدوانی ممانعت از حق و مزاحمت ملکی صادر شده و به لحاظ انقضای مدت اعتراض یا پس از تجدید نظر خواهی و واخواهی قطعی می یابند در راستای ماده ۴ قانون اجرای احکام مدنی جهت اجرا نیاز به صدور اجرائیه دارند یا اینکه وفق ماده ۱۷۵ قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی بدون صدور اجرائیه با ارسال رأی به اجرای احکام مدنی و یا کلانتری رأسا اجرا میشود؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه ن. ب. ا. اجرای بلافاصله رأی صادره مبنی بر رفع تصرف عدوانی یا مزاحمت یا ممانعت از حق را مقرر داشته و با عنایت به اینکه آراء مزبور قبل از قطعیت هم به دستور مرجع صادر کننده رأی توسط اجرای دادگاه یا ضابطین دادگستری قابل اجراء است این آراء مشمول استثناء صدر ماده ۴ قانون اجرای احکام مدنی است و پس از قطعیت نیز اجرای آن به ترتیب مقرر در ماده ۱۷۵ یادشده انجام می شود و نیاز به صدور اجرائیه نیست.