فوت یا حجر کفیل یا وثیقه گذار — رخداد دیگر در جریان بازداشت مدنی داد

رخداد دیگر در جریان بازداشت مدنی داد باخته فوت یا حجر کفیل یا وثیقه گذار است. در این خصوص با در نظر گرفتن اینکه اولا کفیل یا وثیقه گذار همچون راهن بدهی نسبت به دادبرده ندارد ثانیا معرفی شخص داد باخته نیازمند آگاهی و اختیارات لازم در شخص متعهد است و به ارث و انتقال قهری واگذار شدنی نیست بنابراین در دو فرض گفته شده نباید قائل به مسئولیت وراث یا جانشینان قانونی بود. اداره کل حقوقی قوه قضاییه در دیدگاه مشورتی شماره ۷/۹۲/۰۱۱۴ مورخ ۱۳۹۳/۰۱/۳۰ آورده بنا به نظر فقهای امامیه با فوت کفیل در امور مدنی تعهد وی ساقط می شود، زیرا تعهد ناشی از کفالت قائم به شخص کفیل است و حاضر نمودن مکفول احتیاج به اطلاعات لازم راجع به مکفول دارد و تعهد مزبور نیز حق مالی مستقیماً برای مکفول له ایجاد نمی کند تا با فوت کفیل دین او به ارث بر عهده ورثه قرار گیرد. در فرض سؤال تعهد وثیقه گذار مبنی بر حاضر نمودن متهم نزد مرجع قضائی، مشابه تعهد کفیل است. ولی همان طور که در صدر نظریه مشورتی ۷۱۸۴ مورخ ۱۳۸۲/۰۱/۳۰ این اداره کل بیان شده است، تعهد وثیقه گذار مبنی بر معرفی متهم به مرجع قضائی قائم به شخص اوست که متهم را می شناخته و اطلاعات لازم را از وی داشته است و به ورثه وی منتقل نمی شود. به همین جهت ورثه را نمیتوان به معرفی متهم مکلف نمود. لذا چنانچه فوت وثیقه گذار قبل از اعمال ماده ۱۴۰ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور کیفری مصوب ۱۳۷۸ و ثبوت تخلف وی در زمان حیاتش واقع شده باشد ب. ت. ب. اینکه ماهیت وثیقه قضایی به شرحی که گفته شد متفاوت از رهن مدنی بوده و مورد وثیقه گرو بدهی وثیقه گذار نبوده و تعهد وی نیز به حاضر نمودن متهم با فوت وی ساقط گردیده چون قائم به شخص وی بوده است لذا وثیقه فک میشود. ضمناً از کلیه نظریه های قبلی مغایر عدول شده است.