ماده ۴۰۳ ق

ماده ۴۰۳ ق.آ.د.م در مورد نحوه ی تغییر و اصلاح نوع رأی دادگاه در مرحله رسیدگی فرجامی مقرر میدارد که اگر رأی دادگاه به صورت حکم صادر شود ولی از حیث استدلال و نتیجه منطبق با قرار بوده و متضمن اشکال دیگری نباشد، دیوان عالی کشور آن را قرار تلقی و تأیید خواهد کرد. الزاماً اسباب موجهه و توجیهی رأی باید با مفاد و منطوق رأی مطابقت و سازگاری داشته باشد ماده ۳۷۳ ق.آ.د. م)؛ بنابراین اگر مفاد رأی با یکی از مواد قانونی مطابقت داشته ولی اسباب موجهه رأی با ماده ای دیگر از قانون که دارای معنای دیگری است تطبیق شده باشد، دیوان عالی کشور نمی تواند به اصلاح رأی فرجام خواسته روی آورد بلکه آن را نقض خواهد نمود. چون اختلاف در استدلال و اسباب موجهه با نتیجه و منطوق رأی از جهات و موجبات نقض است و ارکان رأی را مخدوش می سازد. به همین علت با اصلاح رأی نمیتوان آن را تصحیح و درست کرد. ۱ فریدون نهرینی آئین اثبات و دادرسی مجموعه مقالات حقوقی، مقاله تمیز نوع رأی دادگاه و آثار آن»، انتشارات گنج دانش، چاپ اول، سال ۱۳۹۱، صص ۳۸۰ تا ۳۸۴ و مقاله شناسایی و تمیز نوع رای دادگاه در رسیدگی به شکایت از آن (۱)، مجله کانون وکلای دادگستری مرکز شماره پیاپی ۲۱۹، شماره ۵۰ دوره ماده ۳۷۳ ق.آ.د. م : چنانچه مفاد رأی صادره با یکی از مواد قانونی مطابقت داشته باشد، لکن اسباب توجیهی آن با ماده ای که دارای معنای دیگری است تطبیق شده رأی یاد شده نقض می گردد.».