نسبی بودن احکام و تصمیمات مالیاتی

دادرسی مالیاتی و احکام و تصمیمات مالیاتی اثر نسبی داشته و در وضع حقوقی سازمان مالیاتی و مودی آن هم در موضوع مهم مالیات اثرگذار است. شعاع اثرگذاری آن در این حد محدود بوده و موثر در وضع حقوقی اشخاص ثالث نیست. از اینرو چنانچه تصمیم مالیاتی یا اقدام اجرایی مبتنی بر آن اموال و منافع اشخاص ثالث را در برگیرد، شخص ثالث حق واکنش داشته و با اعتراض او از توقیف رفع اثر خواهد شد. تبصره ۱ ماده ۸ آیین نامه اجرایی ماده ۲۱۸ در این خصوص مقرر میدارد: هرگاه نسبت به مال منقول یا غیر منقول یا وجه نقد توقیف شده، شخص ثالث اظهار حق نماید اگر تاریخ آن مقدم بر تاریخ توقیف باشد، توقیف رفع می شود. در غیر این صورت عملیات اجرایی تعقیب می گردد و مدعی حق برای اثبات ادعای خود میتواند به هیات موضوع <a class="artref" href="/ماده/ماده-216-a_0815110231359">ماده ۲۱۶ قانون مالیاتهای مستقیم</a> شکایت کند. این هیات در صورتی که ادعای شاکی را وارد دانست، قرار رفع توقیف اموال را صادر مینماید. قرار صادره قطعی و لازم الاجرا م. ب.. - خدا بخشی، دکتر …. حقوق حاکم بر اجرای آرای مدنی شرکت سهامی انتشار، چاپ اول، ۱۳۹۳، صص ۲۹ و ۳۰. در این صورت قسمت اجراییات اداره امور مالیاتی باید سایر اموال شناسایی شده مودی را توقیف نماید. حکم مقرر در این ماده دایر بر تقدم تاریخ مستند شخص ثالث نسبت به تاریخ توقیف تنها ناظر بر سند رسمی مالکیت است. در مورد حکم دادگاه حتا اگر تاریخ صدور حکم موخر بر تاریخ توقیف باشد، ب. ت. ب. اثر و خاصیت کشفی حکم و دامنه اعتبار آن به قبل، باید از توقیف رفع اثر نمود. ماده ۵۶ آیین نامه ماده ۲۱۸ با قید تقدم تاریخ وجود حق یا تنظیم سند، بر این پندار صحه می گذارد. با این حال توقیف اموال اشخاص ثالث بر پایه پرونده مالیاتی مودی در مواردی جایز است. از جمله اینکه چنانچه شخص ثالثی دارای مال مشاع و مشترک با مودی باشد اما در هنگام توقیف مشخص شود او نیز دارای بدهی مالیاتی است برابر ماده ۹ آیین نامه اجرایی سهم او نیز در خور بازداشت است. همچنین حکم تبصره ۱ ماده ۸ در مورد شخص ثالثی که پرداخت بدهی مالیاتی مودی را تعهد و تضمین نموده است و برابر قانون مکلف به کسر و محاسبه و سپس پرداخت آن به حساب سازمان مالیاتی است، جاری نخواهد بود. برابر ماده ۵۹ آیین نامه اجرایی ماده ۲۱۸ شخص ثالث حق شکایت نسبت به اقدامات اجرایی دارد: اشخاص ثالثی که پرداخت مالیات دیگری را تعهد یا ضمانت کرده یا به موجب قانون مکلف به کسر و ایصال مالیات دیگری می باشند و نسبت به پرداخت مالیات با مؤدی مسئولیت تضامنی دارند؛ چنانچه نسبت به مطالبات و مالیاتهای قطعی شده و مورد اجرا از اقدامات اجرایی شکایت نمایند صدور قرار توقف عملیات اجرایی به طریق مقرر در ماده ۵۸ این آیین نامه و بندها و تبصره آن خواهد بود. افزون بر موارد یاد شده در وضعیتی که اموال و منافع مودی نزد شخص ثالث قرار دارد، برابر مواد ۲۷ و ۲۸ آیین نامه وی مشمول تصمیمات قهری و اجرایی مراجع مالیاتی است و ضمانت اجراهای مزبور علیه او بکار گرفته میشود.