نظم جرایم رایانه ای — ص 21 تا 25

ی دار نمی‌باشد. (الی‌منش.؛ عمدی يا غرض از ارتکاب جرم است. | عنصر روانی جرم نقش مهمی در مجم ار را مجا:ات‌ها دارد و قصد فرد برای محشّای ق.ج.ره چ ۲ء ص ۲۸) تعیین مکجار ر ۱ ۳ ا: »و ماده ۲ | نقض قوانین امنیتی و حریم حخصوصی ۶۴۰ *عتصر روی ۳۳ مها | باید دقیق مورد بررسی قرار گیرد. به نیّت و قصد فرد برای شنود غیرمجاز | ۳۰" 1 اطلاعات اشاره دارد. فرد باید با علم به | 8 ۶۵- راک به: مادتین ۱-۲ شانون انکه در حال شنود غیرمجاز انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات محتواهای در حال انتقال است, اقدام | مصوب ۱۳۸۷/۱۱/۶ به این عمل کند. این عنصر شامل قصد مبحث سوم - جاسوسی وایانه‌ای حفاظت ۰‏ [ ماده ۳ (ماده ۷۳۱ ق. م)- هر کس به طور غیرمجاز نسبت به داده‌های سری در طخی | حال انتقال يا ذخیره‌شده در سامانه‌های رایانه‌ای يا مخابراتی با حامل‌های داده. ی مرتکب اعمال زیر شود. به مجازات‌های مقرر محکوم خواهد شد: درحال الف- دسترسی به داده‌های مذکور يا تحصیل آنها یا شنود محتوای سری در نقال‌یا . | حال انتقال, به حبس از ۱تا ۳ سال يا جزای نقدی از ۲۰ میلیون ریال تا ۶۰ ذخیره ۰۶ ] میلیون ریال یا هر دو مجازات. ب- در دسترس قراردادن داده‌های مذکور برای اشخاص فاقد صلاحیت. به حیس از دو تا ده سال. ج- افشاء با در دسترس قرار دادن داده‌های مذکور برای دولت. سازمان. شرکت يا گروه بیگانه یا عاملان آنهاء به حبس از ۵ تا ۱۵ سال. تبصره ۱- «داده‌های سری» داده‌هایی است که افشای آنها به امنیت کشور با منافع ملّی لطمه می‌زند. تبصره ۲- آیین‌نامه نحوه تعیین و تشخیص داده‌های سری و نحوه طبقه‌بندی و حفاظت آنها ظرف سه ماه از تاریخ تصویب این قانون توسط وزارت اطلاعات با ِ همکاری وزارتخانه‌های دادگستری, کشورء ارتباطات و فناوری اطلاعات و دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح تهیه و به تصویب هیأت وزیران خواهد رسید. 8 ۶- یکی از خلاهای این قانون در | پیش‌بینی جاسوسی اقتصادی و مقایسه با ماده ۱۳۱ ق.مچنم. عدم | صنعتی است. (این نوع جاسوسی در ویب یو لا 5 ۹ ۱ سس : ۱ ۲ ۱ ۱ ۱ 5 ۱ ۱ ۱ ۱ ۱ : ۱ ۱ ی ی ی ۱ ۹ ۱ ۱ : ۱ ۱ ی ۲ را لا ۱ : ۱ ۱ ۱ ۹ ۱ ۳ ۹ کش 0 قسمت اول - از قانون جرایم رایانه‌ای مصوب ۱۳۸۸ ِ ۳۷ سس هرگونه اطلاع از طرح‌هاء برنامه‌هاء سایبری. چ ۰۱.ص ۶۰( نقشه‌ها و پروژه‌هایی است که منجر به ۸ گرچه در عنوان مبحث سوم درآمدزایی و پیشرفت‌های اقتصادی.» | عبارت «جاسوسی رایانه‌ای» بیان شده تجاری و صا صنعتی در عرصه ملی با است اما در متن ماده ۳ ق.ج.ر (ماده بین‌المللی می‌گردد.) هر چند در بند | ۷۳۱ ق.م") اش اره‌ای به واژه رج) از شرکت یا گروه بیگانه صحیت «جاسوسی» نشده و فقط چند مصااق شده, اما با توجه به این که شرکت‌ها و | آمده است. این رویه در ق.م.ا نیز وجود گروه‌ها می‌توانند نقش واسط برای دارد اما در عرف حقوقی. این اعمال را دشمن داشته باشند و به ویزه به این | به عنوان جاسوسی می‌شناسند. ماده که موضوع جرم. داده‌های سری است. ۵+۵ ق.م.ا (تعزیرات) مصوب ۱۳۷۵ این خلاً بیك بیشتر به چشم می‌آید. آورده است: «هر کس با هدف برهم (عالی‌پورء حسن. امنیت و ناامنی در زدن امنیست کشور به‌ هر وسیله. فضای سایبر: تهدیدات رایانه‌ای علیه | اطلاعات طبقه‌بندی شده را با پوشسش امنیت ملی؛ حقوق فناوری اطلاعات و مسوٌولین نظام یا مأمورین دولت یا به ارتباطضات (مجموعه مقالات)» به | هر نحو دیگر جمع‌آوری کند چنانچه کوشش امیرحسین جلالی فراهانی. ج بخواهد آن را در اختیار دیگران قرار ۱ ص۳۳۳ شرح و نقل از: دهد و موفق به انجام آن شود به حبس الهی‌منش. محمدرضا؛ سدره‌نشین.؛ محشای ق.چ.ر چ ۳۲.ص به حبس از یک تا پنج سال محکوم ۳۳( می‌شود.؟» دار مورد رابطه این ماده 9 و ۶۹- ماده ۵۰۱ ق.م. (تعزیرات) ماده ۳ ق.چ.ر (ماده ۷۳۱ ق.م.ا) بیان مصوب ۵ در مقایسه با بند (ب) چند مطلب. ضرورت دارد. عبارت «به ماده ۳ ق.ج.ر از لحاظ حداقل مجازات؛ | نحو دیگر» در ماده ۵۰۵ شامل برخورد خفیف تری محسوب می‌شود جاسوسی رایانه‌ای نیز میشود اما هر دو اما اگر به ماده ۷۵ ق.ت.ا نگاه کنیم ماده به اعتبار خود باقی هستند. ماده درمی‌یابیم این قانون» برای بزه ارتکابی. ۳ ق.ج.ر (ماده ۷۳۱ ق.م.ا) اشارهای به مجازاتی به مراتب خفیف‌تر از هر دو اطلاعات محرمانه و خیلی محرمانه قانون پیش گفته در نظر گر فته است. | ندارد و از این جهت اطلاعات مزبورء ۱ 4 1 4۹ ۱ 1 , ْ 1 ۱ ۱ را ۳ ۱ : ۱ ۱ ۱ ۰ ۶ ی ول جاسوسی راباشه‌ای قرار | جاسوسی را بیان می‌کند که از ار نمی‌گیرد زیر ماده ۳ ق.ج.ر (ماده ۱ | موضوع و مکان و نحوه ارتکاب با .ما) فقط به اطلاعات سری و به کلی | جاسوسی سنتی تفاوت دارد. موضوع سری آشار ه دارد. این اطلاعات دارای | این جرم. «داده‌های سری» است و تعریف خاص می‌باشند و اطلاعات مکان ارتکاب جرم نیزء سیستم‌های طبقه‌بندی شده به موجب مقررات | رایانه‌ای یا مخابراتی یا حامل‌های داده خاص به چهار دسته تقسیم شده است: | می‌باشد همان‌گونه که ارتکاب سری, به کلی سری, محرمانه و خیلی ] جاسوسی از راه‌های فنی و تخصصی محرمانه. با این وجود. به نظر می‌رسد صورت می‌گیرد. از همین روی می‌توان تعریف آیین‌نامه مورد اشاره در ماده ۳ | جاسوسی رایانه‌ای را یکی از مصادیق ق.چ.ر (ماده ۷۳۱ ق.م.ا) ملاک خواهد | جرائم بقه سفیدها به شمار آورد. بود. اطلاعات سری» اطلاعاتی هستند | (زراعت, شرح مختصر ق.م.اء ج ۰۲ چ ۱ که افشای آنها به امنیت کشور لطمه | صص ۲۷۶-۳۷۷) می‌زند اما افشای اطلاعات به کلی | 8 ۶۹- در ق.ج.ر جاسوسی رایانه‌ای و ٍ سری, صدمات جبران ناپذیر وارد | جرائم مرتبط با آن» در ذیل طبقه می‌کند. جرائم علیه محرمانگی داده‌ها یا ماده ۳ ق.چر (ماده ۷۳۱ ق.ما) به | سامانه‌های رایانه‌ای و مخابراتی «جمع‌آوری اطلاعات» اشاره‌ای ندارد | گنجانده و جرم‌انگاری شده است زیرا 4 اما عبارت «دسترسی» که در بند (الف) | علیه دو موضوع «محرمانه بودن داده‌ها آمده است مفهوم عام‌تری دارد. ماده | یا سامانه‌ها» و «امنیت ملی» که هدف ۵ عبارت «در اختیار دیگران قرار | نهایی جاسوسی رایانه‌ای است. ارتکاب ْ دهد+را به صورت عام بیان کرده است | می‌یابد؛ اما به نظر می‌رسد ذیل گروه اما در ماده ۳ ق.ج.ر مصادیق دیگران را | جرائم علیه امنیت و آسایش عمومی, به تفصیل بیان کرده است. در مجموع | جایگاه مناسب‌تری برای آنها باشد. مجازات پیش‌بینی شده در ماده ۳ (الهی‌منش, محمدرضا؛ سدره‌نشین. محشای ق.ج.رء چ ۰۲ صص می‌باشد و دلیل این امر. خطرناکتر | ۲۹-۳۰) س جسوسی رایانه‌ای است. به هر | 8 ۷۰- بنا بر اس تعمال لفظ ل ماده ۲ نوع خاصی از رم | «جاسوس» در معنای اصطلاحی و را ۳" 1 ۱ | : ار ۹ ی 0 ی ۱ ] 1 4 ا ۱ ۱ ۱ ا ۱ ی قسمت اول - از قانون جرایم رایانه‌ای مصوب سا : ۳۹ حقوقی آن در ماده ۳ به نظر می‌رسته نقض شود که عموما چنین هم هست. به کارگیری لفط «غیرمجاز» مذکور در | همچنین انتشار یا توزیع محتوای ماده فوق زائد باشد. مویّد این دیدگاه مستهجن مستلزم تولید آنهاست. لذا عدم استعمال عبارت مزبور ذر ماده ۲۴ | می‌توان این دو را غیرقابل تفکیک از مادتین ۵۰۱-۲۳ ق.م (تعزیرات) امیرحسین. درآمدی بر ایین دادرسی مصوب ۵ است که از نقطه نظر کیفری جرائم سایبرء چ ۰۱ صص ۹۵- ِ قانونگذار, حاجت به بیان قید مزبور | ‎)٩۴‏ ‏نبوده است. دو تقنین آخیر در تقنین | 8 ۷۳- به موجسب معیار شخصی ق.ج.ر می‌توانست مورد استفاده قرار حمایت از اسرار تجاری, اطلاعات گیرد. محرمانه در فضای مجازی تنها برای | ۵اه جاسوسی رایانه‌ای از نظر نحوه افرادی ایجاد مسوژولیت می‌کند که به ارتکاب مانند جاسوسی سنتتی و موجب قانون یا قرارداد. مکلف به تجاری» سیاسی و نظامی را کسب عبارت دیگر تعهد به عدم افشاء فقط نموده و مورد استفاده قرار داده یا برای افرادی قابل تصور است که اسرار افشاء کرده و به اشخاص غیرمجاز از هر قسم به طور مستقیم در اختیار انتقال می‌دهند. این جرم نیز ممکن | ایشان قرار گرفته و تعهد به عدم افشاء است با انگیزه‌های اقتصادی.» نظطامی و نیز به آزها یاداً وری شده است. ماده ۲ سیاسی رخ دهد و امنیت ملی رابه | قانون مجازات انتشار و افشای اسناد مخاطره اندازد. (زراعت. شرح مختصر محرمانه و سری دولتی و ماده ۵۱ ق.م.ا 3 ۲ چَ ۱« ص‌ ۲۷۵) ق.م. در مورد اسرار امنیتی. علی‌الظاهر 8 ۳ جرم جاسوسی رایانه‌ای عموما بر همین مبنا تنظیم شده‌اند. چرا که از دسترسی غیرمجاز غیرقابل تفکیک | در ماده ۲ افشاء یا انتشار اسرار توسط است. زیرا تا دسترسی غیرمجازی کارکنان سازمان و تعیین مجازات برای صورث نگیرد جاسوسی رایانه‌ای رخ این عمل. مطرح گردیده و در ماده نخواهد داد. البته برای تحقق جرم 1۱ ق.م.ا افشای اسرار *به نحوی که نخست باید تدابیر حفاظتی داده‌ها و متضمن نوعی جاسوسی باشد» قابل سیستم‌های رایانه‌ای و مخابراتی هم | مجازات شناخته است. (السان. ۰ ۱ ۱ ۲ ۰ ِ ۱ َ ۱ َ/ :۴ ٍ مرائم رایانه‌ای در نظم حقوقی گنوی مصطفی. حقوق فضای مجازی» چ ۱ در ماده ۲ افشاء یا انتشار اسرار توسط ص 0۲ کار کنان سازمان و تعیین مجازات برای و ۷۴-اشخاصی که به طور ناخواسته | اين عمل, مطرح گردیده و در ماده اطلاعاتی را به دست می‌آورند. | ۵۰۱ ق. م) افشای اسرار «به نحوی که علی‌الاصول در قبال آنها مسوولیتی متضمن نوعی جاسوسی باشد» قابل ندارند» مگر اینکه با علم به محرمانه و مجازات شناخته است. (السان. سری بودن آن. نسبت به افشاء آقدام مصطفی, حقوق فضای مجازی, چ ۰۱ نمایند. | 8 ۷۶- اشخاصی که به حکم قانون بیشتر صبفه مدنی و مالی دارد. البته | (وظیفه) يا قرارداد ملزم به عدم افشای در صورت وضع قانون خاص. مسوّولیت | اسرار مرتبط با کار خود هستند. به کیفری نیز منتفی نخواهد بود. (السان؛ | طور مستقیم و به موجب قانون مصطفی, حقوق فضای مجازی,» چ ۰۱ | مسوولند. (السان. مصطفی, حقوق موجب قانون یا قرارداد. مکلف به | فضای مجازی, چ ۱ء ص ۷۳) حفاظت از آن اسرار می‌بانشد. به | 8 ۷۷- اشخاصی که به طور عبارت دیگر تعهد به عدم افشاء فقط | ناخواسته اطلاعاتی را به دست برای افرادی قابل تصور است که اسرار | می‌آورند. علی‌الاصول در قبال آنها از هر قسم به طور مستقیم در اختیار مسوولیتی ندارند. مگر اینکه با علم به ایشان قرار گرفته و تعهد به عدم آفشاء ) محرمانه و سری بودن آن» نسبت به نیز به آنها یادآوری شده است. ماده ۲ | افشاء اقدام نمایند. بیشتر صبفه مدنی و مالی اد سار امنیتی, علیالظاهر | دارد. البشه در صورت وضع قانون بر همین مبنا تنظیم شده‌اند. چرا که | خا ور مد ۰ 5 صء مسوْولیت کیفری نیز منتفشی