۲- ۱- حکم اصراری

رایی که مورد بازنگری در هیأت عمومی شعب حقوقی یا کیفری دیوان عالی کشور قرار میگیرد باید از نوع حکم باشد نه قرار ماده ۲۹۹ ق.آ.د.م؛ یعنی نه تنها رأی دادگاه اول، بلکه دادگاه دوم نیز که بر مفاد رأی دادگاه قبلی اصرار می ورزد، باید در پایان فرایند دادرسی خود حکم بدهد. بنابراین اگر به هر دلیلی نتیجه دادرسی دوم، صدور قرار باشد حتی در صورت فرجا مخواهی و عدم پذیرش آن توسط شعبه دیوان عالی کشور نیز پرونده مزبور به هیأت عمومی دیوان عالی کشور راه پیدا نخواهد کرد. رایی که دادگاه سوم نیز پس از نقض رأی اصراری توسط هیأت عمومی صادر میکند باید از نوع حکم باشد. علت این وضعیت نیز روشن است؛ چون اگر رأی دادگاه اول از نوع قرار باشد، پس از فرجام خواهی و نقض آن رسیدگی مجدد به دادگاه صادر کننده قرار ارجاع جهت طرح در هیأت عمومی حقوقی دیوان عالی کشور به دفتر هیأت مذکور ارسال می گردد.». به نقل از مذاکرات و آراء هیأت عمومی دیوان عالی کشور سال ۱۳۸۵ اداره وحدت رویه و نشر مذاکرات هیات عمومی دیوان عالی کشور چاپ اول، سال ۱۳۸۸، تهران، صص ۶۷۹ و ۶۸۰ ۱. ماده ۴۰۸ ق.آ.د. م : «در صورتی که پس از نقض حکم فرجام خواسته در دیوان عالی کشور دادگاه با ذکر ور رأی اصراری نماید و این رأی مورد درخواست رسیدگی فرجامی واقع شود، شعبه دیوان عالی کشور در صورت پذیرش استدلال، رأی دادگاه را ابرام، در غیر این صورت پرونده در هیأت عمومی شعب حقوقی مطرح و چنانچه نظر شعبه دیوان عالی کشور مورد ابرام قرار گرفت حکم صادره نقض و پرونده به شعبه دیگری ارجاع خواهد شد. دادگاه مرجوع الیه طبق استدلال هیات عمومی دیوان عالی کشور حکم مقتضی صادر مینماید. این حکم در غیر موارد مذکور در ماده (۳۲۶) قطعی م. ب..». میشود بند الف ماده ۴۰۱ ق.آ.د. م) نه دادگاه هم عرض بند ج ماده ۴۰۱ ق.آ.د. م). بنابراین صدور رأی اصراری در این موارد متصور نیست.