Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

انطباق دقیق این متن با متن رسمی هنوز به‌طور ۱۰۰٪ کنترل نشده.

نشست قضایی

احراز عوامل رافع مسئولیت کیفری در متهم توسط مقام تحقیق و تعیین تکلیف آن در دادسرا

سبدِ من

#مسئولیت_کیفری #دادسرا #تحقیق #قانون_آیین_دادرسی_کیفری #مجازات #دفاع_مشروع #تشخیص #اقلیت #اضطرار #اکثریت #قرار_موقوفی_تعقیب #قرار_منع_تعقیب #تحقیقات #جنون #عدالت #جرم #حقوق #اجازه #تصمیم‌گیری #تفکیک #صورتجلسه #رسیدگی #اجبار #هیئت #تحقیقات_مقدماتی #حد #کفیل #وثیقه #زندان #قرار_جلب_به_دادرسی #ناظر #مرتکب #احراز #قضایی #ولی #استان #تعقیب

خلاصه

در خصوص صلاحیت دادسرا برای احراز عوامل رافع مسئولیت کیفری (مانند جنون یا دفاع مشروع) در مرحله تحقیقات مقدماتی، اختلاف نظر وجود داشت. هیئت عالی با تأیید نظر اقلیت، احراز دفاع مشروع را در صلاحیت دادگاه دانست.

اصلِ حقوقی: احراز برخی عوامل رافع مسئولیت کیفری مانند دفاع مشروع در صلاحیت دادگاه است و دادسرا در این موارد باید با رعایت مقررات قانونی اتخاذ تصمیم نماید.

مستند: ماده ۲۰۲ قانون آیین دادرسی کیفری، ماده ۲۸۵ قانون آیین دادرسی کیفری، ماده ۲۶۵ قانون آیین دادرسی کیفری، ماده ۳۰۳ قانون مجازات اسلامی

کلیدواژه‌ها: رافع مسئولیت، تحقیقات مقدماتی، دادسرا، دفاع مشروع، جنون

متنِ زیر هنوز به‌وسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.

مقدمه
احراز عوامل رافع مسئولیت کیفری در متهم توسط مقام تحقیق و تعیین تکلیف آن در دادسرا خ. م.: در نشست قضایی که در تاریخ 17 بهمن 1398 در استان مرکزی برگزار شد، موضوع احراز عوامل رافع مسئولیت کیفری در متهم و تعیین تکلیف آن در دادسرا مورد بررسی قرار گرفت. پرسش اصلی این بود که آیا در مرحله تحقیقات مقدماتی، احراز عواملی نظیر جنون، اکراه، اضطرار و دفاع مشروع باید به صدور قرار نهایی در دادسرا منجر شود یا این وظیفه بر عهده دادگاه است. هیات عالی به این نتیجه رسید که احراز دفاع مشروع بر عهده دادگاه بوده و نظر اقلیت در این زمینه تایید شد. اکثریت بر این عقیده بودند که در مرحله دادسرا، مقام تحقیق باید تصمیم‌گیری کند و بر اساس ماده 202 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392، در مورد جنون، قرار موقوفی تعقیب صادر گردد. همچنین، در خصوص صغار، با استناد به ماده 285 همان قانون، تعیین تکلیف باید در دادگاه انجام شود. اکثریت همچنین تاکید کردند که در صورت احراز یکی از عوامل رافع مسئولیت، باید طبق ماده 265 قانون آیین دادرسی کیفری، قرار منع تعقیب صادر شود و ذکر کلمه "دادگاه" در ماده 303 قانون مجازات اسلامی به معنای الزام به تشخیص این موارد در دادگاه نیست. نظر اقلیت بر این بود که تنها دادگاه می‌تواند عوامل رافع مسئولیت کیفری را تشخیص دهد و دادسرا در این زمینه صلاحیتی ندارد. در نهایت، بر اساس مواد قانونی ذکر شده، هر دو نظر بر اهمیت تفکیک وظایف دادسرا و دادگاه تاکید کردند. صورتجلسه نشست قضایی تاریخ برگزاری: 1398/11/17 برگزار شده توسط: استان مرکزی/ شهر اراک
موضوع
احراز عوامل رافع مسئولیت کیفری در متهم توسط مقام تحقیق و تعیین تکلیف آن در دادسرا
پرسش
چنانچه در جریان رسیدگی به اتهام متهمی در مرحله تحقیقات مقدماتی، یکی از عوامل رافع مسئولیت کیفری مانند جنون، اکراه، اجبار و اضطرار و... یا دفاع مشروع برای مقام تحقیق احراز گردد، آیا پرونده می‌بایست در مرحله دادسرا ب. ت. ب. موضوع احراز شده سابق الذکر منتهی به صدور قرار نهایی گردد یا احراز این موارد با دادگاه م. ب..
نظر هیئت عالی
در خصوص تحقیقات مقدماتی افراد زیر پانزده سال و ایضاً با عنایت به نص ماده 303 قانون مجازات اسلامی احراز دفاع مشروع بر عهده دادگاه م. ب. نتیجتاً نظریه اقلیت در حد استنتاج مرقوم موافقت می‌شود.
نظر اکثریت
در مرحله دادسرا می‌بایست ب. ت. ب. موارد مطروحه در سوال، اتخاذ تصمیم نمود در خصوص جنون قانون گذار در ماده 202 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 تعیین تکلیف نموده که مقام تحقیق می‌بایست قرار موقوفی تعقیب صادر نماید. در مورد صغار نیز ب. ت. ب. سن ایشان و توجهاً به ماده 285 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 تعیین تکلیف برای ایشان با دادگاه م. ب. و طرح آن در دادسرا در فرض سوال موضوعاً منتفی م. ب.. در مورد سایر موارد مانند دفاع مشروع، اضطرار و... همانگونه که در نظریه مشورتی 7/93/289 مورخه 1393/9/24 نیز آمده است 1.چنانچه برای مقام تحقیق محرز شود که یکی از این عوامل در خصوص متهم وجود دارد از آنجایی که مطابق مقررات قانون مجازات اسلامی نهایتاً برای متهم مجازاتی وجود ندارد لذا چنانچه متهم بواسطه عجز از معرفی کفیل یا تودیع وثیقه به زندان معرفی شود این با عدالت سازگار نمی‌باشد. 2. برای احراز وقوع جرمی سه رکن قانونی، مادی، معنوی می‌باست احراز گردد که در خصوص فرض سوال اساساً یکی از این شرایط و ارکان رکن معنوی و قانونی برای مقام تحقیق محرز نشده لذا می‌بایست مستنداً به ماده 265 قانون آیین دادرسی کیفری قرار منع تعقیب صادر شود. 3. صرف ذکر کلمه دادگاه در ماده 303 قانون مجازات اسلامی موجب الزام تشخیص احراز این موارد در دادگاه نمی‌باشد. 4. چنانچه قاضی و مقام تحقیق علم به موضوع سوال جلسه پیدا نموده لیکن قرار جلب به دادرسی صادر نماید این دو مورد با یکدیگر تعارض داشته و با عدالت سازگار نیست.
نظر اقلیت
تنها مقام قضایی دادگاه می‌تواند عوامل رافع مسئولیت کیفری یا عوامل موجهه‌ی جرم را تشخیص دهد. در خصوص جنون قانون گذار در ماده 202 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 تعیین تکلیف نموده که مقام تحقیق می‌بایست قرار موقوفی تعقیب صادر نماید. در مورد صغار نیز ب. ت. ب. سن ایشان و توجهاً به ماده 285 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 تعیین تکلیف برای ایشان با دادگاه م. ب. و طرح آن در دادسرا در فرض سوال موضوعاً منتفی م. ب.. 1. در مورد دفاع مشروع: در ماده 303 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 که ناظر به ماده 302 همان قانون م. ب. کلمه‌ی دادگاه ذکر شده است و در واقع تشخیص دفاع مشروع را بر عهده مقام قضایی دادگاه گذاشته است و دادسرا نمی‌تواند در این خصوص ورود نماید. 2.قانون گذار در ماده 61 قانون مجازات اسلامی سابق در خصوص دفاع مشروع آورده بود که مرتکب قابل تعقیب و مجازات نیست ولی در قانون مجازات اسلامی جدید کلمه تعقیب عامدانه توسط قانون گذار حذف گردیده است و از آنجایی که قانون گذار حکیم است لذا هدف از این عمل این بوده است که تشخیص این موارد را بر عهده دادگاه گذاشته است. 3. دادسرا در صدور قرار منع تعقیب مطابق ماده 265 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 تنها می‌بایست به استناد جرم نبودن عمل ارتکابی یا عدم انتساب بزه به متهم قرار صادر کند که در مورد موضوع سوال با این موارد منطبق نیست ولی دست دادگاه در صدور رأی برائت بازتر است. 4. در حقوق فرانسه و ماده 177 قانون آیین دادرسی کیفری آن کشور به دادسرا اجازه ورود در موضوع سوال را داده است ولی در حقوق ایران این اجازه صراحتاً داده نشده است.

موارد مرتبط 133

آرای مرتبط 40

نظریات مشورتی 40

نشست‌های قضایی 8

مواد مرتبط 7

دکترین 37

نکته‌های مرتبط 1

فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمی‌شود.

نظرها و یادداشت‌ها

نظرها پس از بررسی نمایش داده می‌شوند.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین