Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

انطباق دقیق این متن با متن رسمی هنوز به‌طور ۱۰۰٪ کنترل نشده.

نشست قضایی

تعدیل قضایی قرارداد

#قرارداد #قانون_مدنی #پیش‌بینی #خسارت #ضرورت #اقلیت #اکثریت #صلاحیت #آزادی #عدالت #گونه #صورتجلسه #هیئت #تورم #جواز #نظم_عمومی #منفعت #فسخ #اقاله #قوانین #اصول_حقوقی #عسر_و_حرج #تعدیل‌قضایی‌قرارداد #تعدیل‌قضایی #قضایی #استنباط #متعاملین #استان #صورت #و_غیره

خلاصه

موضوع بحث امکان تعدیل قضایی قرارداد توسط دادگاه در صورت تغییر شرایط اقتصادی و نبود پیش‌بینی قراردادی بود. نظر اکثریت بر این است که دادگاه نمی‌تواند بدون رضایت طرفین قرارداد را تعدیل کند، زیرا این امر با اصول آزادی اراده و ثبات قراردادها در تضاد است و تغییر قرارداد تنها در صلاحیت قانون‌گذار است.

اصلِ حقوقی: دادگاه مجاز نیست بدون رضایت طرفین و در غیاب پیش‌بینی قراردادی، اقدام به تعدیل قضایی قرارداد نماید، زیرا این امر با اصل آزادی اراده و ثبات قراردادها مغایر است.

مستند: مواد ۱۹۰، ۲۱۹، ۲۷۷ و ۶۵۲ قانون مدنی

کلیدواژه‌ها: تعدیل قرارداد، آزادی اراده، ثبات قرارداد، قانون مدنی، قرارداد

این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.

مقدمه
تعدیل قضایی قرارداد خ. م.: در نشست قضایی که در تاریخ 31 فروردین 1396 در استان کردستان برگزار شد، موضوع بررسی امکان تعدیل قضایی قرارداد به درخواست ی. ا. ط. در غیاب پیش‌بینی‌های قراردادی مرتبط مطرح گردید. هیات عالی بر این باور بود که تعدیل قضایی قرارداد به دلیل تغییر شرایط اقتصادی و جلوگیری از تحمیل خسارت ناعادلانه به طرف مقابل، بر اساس قواعد فقهی و مواد 277 و 652 قانون مدنی قابل استنباط است. از سوی دیگر، نظر اکثریت بر این است که تعدیل و تغییر قرارداد تنها در صلاحیت قانون‌گذار قرار دارد و دادگاه نمی‌تواند بدون رضایت طرفین به تعدیل اقدام نماید، زیرا اصولی نظیر آزادی اراده و ضرورت حفظ ثبات قراردادها مانع از این امر می‌شود و مواد 190 و 219 قانون مدنی نیز این دیدگاه را تقویت می‌کند. نظر اقلیت نیز بر این نکته تاکید دارد که در شرایط غیرقابل پیش‌بینی، قاضی می‌تواند با استناد به اصول عدالت و قواعد موجود، به تعدیل قرارداد بپردازد و قاعده فقهی لاضرر و مواد 277 و 652 قانون مدنی را در این راستا موید می‌داند. صورتجلسه نشست قضایی تاریخ برگزاری: 1396/01/31 برگزار شده توسط: استان کردستان/ شهر قروه
موضوع
تعدیل قضایی قرارداد
پرسش
آیا امکان تعدیل قضایی قرارداد توسط دادگاه به درخواست یکی از متعاملین در صورتی که هیچ گونه پیش بینی در قراداد در این زمینه نشده باشد وجود دارد یا خیر ؟ نظر هیئت عالی مبنای تعدیل قضایی قرارداد، تغییر شرایط و اوضاع و احوال اقتصادی و تورم حاکم بر قرارداد و روابط حقوقی متعاقدین است، در صورتی که قائل به عدم پذیرش امکان تعدیل قضایی قرار داد بدون رضای طرف قرار داد باشیم، خسارت نا عادلانه و بعضاً جبران ناپذیری به طرف مقابل تحمیل خواهد شد که از حدود پیش بینی عرفی فراتر است. گرچه در قانون ذکر صریح و خاصی نشده، لیکن بنا به مستنبط از قواعد فقهی چون قاعده لاضرر و نیز حدیث ذکر شده در جلد 18 ص 275 رسائل الشیعه، جواز تعدیل قضایی استنباط می‌شود و به علاوه مفهوم عام پذیرفته شده از مواد 277 و 652 قانون مدنی در جهت تقویت این استدلال و نظریه می توان استفاده کرد.
نظر اکثریت
در نظام حقوقی ایران تعدیل و تغییر قرارداد صرفا در صلاحیت قانونگذار است و دادگاه راساً اختیار تعدیل قضایی قرار داد را ندارد. نظم عمومی و منفعت اجتماعی اقتضای عدم دخالت قاضی در محتوای قرارداد را دارد در قانون مدنی در صورت تضرر احد از متعاملین تاسیسات حقوقی خاص شامل فسخ و اقاله و غیره پیش بینی شده و اصولی همچون آزادی اراده، و ضرورت حفظ ثبات قرار دادها مانع از تعدیل قضایی قرارداد توسط قاضی بدون رضایت طرف مقابل می‌شود. امنیت حقوقی اقتضا دارد که عقود طرفین که مبتنی بر محاسبات هر کدام از متعاملین است دائمی باشد و نفع و ضرر هرکدام طبیعی است و این بهانه ی نمی شود که متضرر درخواست تعدیل نماید از مفاد مواد 190 و 219 قانون مدنی نیز استنباط می‌شود که تعدیل قضایی قرار داد وجاهت ندارد.
نظر اقلیت
تعدیل قضایی قرار داد یعنی تجدید نظر در مفاد آن از قبیل اصلاح یا تکمیل آن، کاهش یا افزایش اثرات آن توسط قاضی به جهت حدوث شرایط غیر قابل پیش بینی که اجرای قرارداد برای یک طرف موجب تضرر شدید می‌شود بر این اساس دادگاه ممکن است با استفاده از قواعد موجود در نظام حقوقی ایران اقدام به تجدید نظر در محتوای قرارداد نماید. در برخی موارد اوضاع و احوال و شرایط به گونه ای است که ضرورت دارد قاضی با تمسک بر عدل و انصاف و روح قوانین و اصول حقوقی و به منظور اجرای عدالت قرارداد را تعدیل نماید. و لذا در صورت تغییر ناگهانی شرایط و اوضاع و احوال اقتصادی و غیره عدالت معاوضی اقتضای تغییر در مفاد قرارداد را از سوی قاضی دارد زیرا اجرای تعهد، ی. ا. ط. را در معرض خسارت سنگین قرار می دهد که از حدود پیش بینی شده عرفی بالاتر است قاعده فقهی لاضرر و نفی عسر و حرج و مواد 277 و 652 قانون مدنی نیز موید نظر اقلیت است.

موارد مرتبط 61

آرای مرتبط 19

مواد مرتبط 2

دکترین 40

فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمی‌شود.

نظرها و یادداشت‌ها

نظرها پس از بررسی نمایش داده می‌شوند.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین