تعهد به وسیله و تعهد به نتیجه

در مانحن فیه تعهد اعطاء شده از طرف متعهد از نوع تعهد به نتیجه است زیرا آنچه از طرف متعهد تعهد گردیده اخذ پروانه ساخت و غیره م. ب. نه انجام مقدمات و تلاش برای اخذ پروانه و قاعده کلی در چنین مواردی این است که اراده طرفین باید مد نظر قرار گرفته و بر مبنای اراده طرفین تعهد را به وسیله یا نتیجه تفسیر کنیم به عنوان مثال اگر مالی به عنوان عاریه به فردی اعطاء گردد بدون شرط خاصی در چنین مواردی تعهد امین به استرداد مال تعهد به وسیله است و اگر اتفاقا مال تلف شد، عاریه دهنده می بایست تقصیر عاریه گیرنده را ثابت نماید ولی در همین فرض اگر در حین گرفتن عاریه، عاریه گیرنده متعهد به استرداد سالم مال بنماید و آنرا شرط کند در این صورت در صورت تلف یا نقصان مال نیازی به اثبات تقصیر وی نیست و در جواب بخش دوم حکم به الزام انجام تعهد وفق مواد 237، 238 ق.م صادر می‌گردد و بر فرض عدم امکان اجرای تعهد و عدم قدرت بر انجام آن، تعهد غیر مقدور بوده که طبق ماده 232 ق م حکم به باطل بودن تعهد و بی حقی متعهد صادر که متعهد له طبق ماده 239 ق م حق فسخ قرارداد را خواهد داشت.