نشست قضایی
حق کسب و پیشه در روند تغییر شغل
خلاصه
در صورت تغییر شغل توسط برخی از وراث مستأجر، مالک حق تخلیه ملک بدون پرداخت حق کسب و پیشه را دارد. با این حال، وراث غیرمتخلف میتوانند خسارت خود را از وراث متخلف مطالبه کنند و حق کسب و پیشه آنها محفوظ است.
اصلِ حقوقی: تغییر شغل توسط برخی از وراث مستأجر، مجوز تخلیه بدون پرداخت حق کسب و پیشه است، اما وراث غیرمتخلف حق مطالبه خسارت دارند.
کلیدواژه‌ها: حق کسب و پیشه، سرقفلی، تغییر شغل، وراث، تخلیه، مستأجر
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.
مقدمه
حق کسب و پیشه در روند تغییر شغل
خ. م.:
در نشست قضایی که در تاریخ 1397/07/09 در استان تهران برگزار شد، موضوع بررسی حق کسب و پیشه در فرآیند تغییر شغل وراث یک ملک تجاری مورد بحث قرار گرفت. سوال اصلی این بود که آیا تغییر شغل توسط برخی از وراث که در حال تصرف ملک بودند، می‌تواند منجر به تخلیه ملک بدون پرداخت حق کسب و پیشه شود و آیا سایر وراث که در تغییر شغل نقشی نداشته‌اند، حق کسب و پیشه خود را از دست می‌دهند یا خیر. نظر هیات عالی بر این اساس بود که در صورت تغییر شغل توسط برخی از مستاجران، مالک می‌تواند درخواست تخلیه ملک را بدون پرداخت حق کسب و پیشه ارائه دهد. همچنین، سایر وراث غیر متخلف حق دارند خسارت خود را از وراث متخلف مطالبه کنند. نظر اکثریت بر این نکته تاکید داشت که حق کسب و پیشه به وراث منتقل می‌شود و نسبت به وراث غیر متخلف محفوظ است؛ به گونه‌ای که در صورت تحویل ملک به مالک، اجرت المثل تعلق نمی‌گیرد و فقط یکی از حقوق می‌تواند اعمال شود.نظر اقلیت بیانگر این بود که تمامی وراث در برابر مالک متعهد به ادامه شغل قبلی هستند و تغییر شغل نمی‌تواند به صورت تجزیه‌ای قابل قبول باشد. همچنین، وراث متصرف به عنوان نماینده سایر وراث محسوب می‌شوند و در صورت مخالفت سایر وراث با تغییر شغل، میتوانند خسارت مطالبه کنند. علاوه بر این، مالک در صورت عدم پرداخت حق سرقفلی، موظف به پرداخت سرقفلی به نرخ روز است.
صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1397/07/09
برگزار شده توسط: استان تهران/ شهر تهرانموضوع
حق کسب و پیشه در روند تغییر شغلپرسش
صاحب کسب و پیشه و مستاجر ملک تجاری فوت نموده و کسب و پیشه به ورثه منتقل شده و بعضی از ورثه که متصرف ملک تجاری شده اند اقدام به تغییر شغل نموده اند. مالک به دلیل این تغییر شغل تخلیه ملک تجاری را بدون پرداخت حق کسب و پیشه از دادگاه خواسته و حکم صادره شده است.
آیا با تغییر شغل توسط برخی از ورثه که متصرف نیز بوده اند، دادگاه می‌تواند حکم به تخلیه صادر کند و آیا سایر وراث که در تغییر شغل دخالتی نداشته اند نیز حق کسب و پیشه آنها زایل شده است؟
ب. ت. ب. اینکه دادگاه تجدیدنظر حق کسب و پیشه را نسبت به متصرفینی که تغییر شغل داده اند زایل دانسته ولی نسبت به سایر ورثه هنوز آن ها را دارای حق می داند، نحوه ی اجرای حکم چگونه است؟
چنان چه حکم اجرا شده باشد و ملک تحویل مالک باشد، آیا ورثه ای که تغییر شغل مستند به فعل آن ها نبوده حق مطالبه اجرت المثل یا حق کسب و پیشه یا تصرف خود ملک را به میزان سهم خود دارند یا خیر؟نظر هیئت عالی
اگر بعضی از مستأجرین ملک (مغازه) ی. ق. م. آنان مرتکب تخلف تغییر شغل شوند، برای موجر حق درخواست تخلیه عین مستأجره بدون پرداخت حق کسب و پیشه فراهم می‌شود و در این صورت بر اساس قواعد عمومی مسئولیت مدنی، سایر وراث غیر متخلف میتوانند سهم خود از مبلغ حق کسب و پیشه را تحت عنوان خسارت از وراث متخلف مطالبه کنند.نظر اکثریت
در مورد تخلیه حق ایجاد شده و نمی شود آنرا سلب کرد. حق کسب و پیشه اگر ایجاد شد به ورثه منتقل می‌شود و این حق نسبت به آنهایی که تغییر شغل نداده اند باقی است. این جا از وحدت ملاک ماده ی 43 قانون اجرای احکام مدنی نیز استفاده می کنیم. در اموال مشاعی تصرف مادی یا باید با توافق باشد و یا کسی نمی تواند بدون اذن دیگری تصرف کند. اگر اجرا به مالک تحویل داده، مالک بیش از سهم خودش دارا شده است و حق ورثه ای که تغییر شغل نداده اند محفوظ است و اجرای احکام در راستای ماده ی 43 اعاده وضع به حال سابق خواهد نمود و چون اجرا تحویل داده، اجرت المثل تعلق نمی گیرد و در مورد حق کسب و پیشه و نیز حق تصرف، فقط یکی از آنها را میتوانند اعمال کنند.نظر اقلیت
کل وراث در مقابل مالک تعهد دارند که شغل قبلی ادامه پیدا کند و قابل تجزیه نیست و تعهد را نمی توان تقسیم کرد و شاید بشود از ماده ی 432 قانون مدنی نیز وحدت ملاک گرفت. اینکه کدامیک ازآنها تغییر شغل داده مهم نیست و حتی شاید بتوان گفت که وراثی که در ملک تصرف داشته اند، نماینده ی سایر وراث نیز محسوب می‌شوند. در فرض سوال اگر سایر ورثه مخالف عملکرد وراث متصرف و مخالف تغییر شغل باشند، میتوانند ازآنها مطالبه خسارات وارده که حاصل از این عملکرد بوده را بنمایند و از جمله ی آن حق کسب و پیشه ای است که زایل کرده اند. در فرض سوال مالک ملک، حق تخلیه بدون پرداخت حق کسب و پیشه به مستأجر متصرف دارد در صورت مطالبه حق سرقفلی از ناحیه مستأجرین ملک و مالکین سرقفلی مالک مکلف به پرداخت سرقفلی به نرخ روز م. ب. و همچنین از تاریخ تصرف ملک و عدم پرداخت سرقفلی از ناحیه مالک ملک، مالکین سرقفلی حق تقدیم دادخواست به طرفیت مالک و مستأجر متخلف به عنوان خسارت دارند نه اجرت المثل ایام تصرف.موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.