نقص شکلی داد خواست

نقص شکلی داد خواست خ. م.: در نشست قضایی که در تاریخ 1395/12/05 در استان اصفهان برگزار شد، موضوع بررسی نقص‌های شکلی دادخواست در مرحله واخواهی مورد بحث قرار گرفت. پرسش اصلی این بود که در صورت وجود نقص‌های شکلی در دادخواست اولیه و عدم اقدام خواهان به رفع نقص پس از دریافت اخطاریه، تکلیف دادگاه چیست؟ هیات عالی بر این باور بود که در چنین شرایطی، دادگاه می‌تواند با صدور اخطاریه رفع نقص و در صورت عدم اقدام خواهان، دادنامه واخواسته را نقض کرده و پرونده را به دفتر اعاده کند تا قرار رد دادخواست صادر شود. این نظر بر اساس استدلالی بود که حکم ماده 350 قانون آیین دادرسی مدنی (ق.آ.د. م) به مرحله واخواهی تسری نمی‌یابد. اکثریت نیز بر این اساس نظر داشتند که ب. ت. ب. ادامه رسیدگی در مرحله واخواهی، اگر نقص‌هایی مطابق بندهای ماده 51 قانون آیین دادرسی مدنی وجود داشته باشد، دادگاه می‌تواند با استناد به ماده 350، رای صادره را فسخ کرده و قرار رد دعوا صادر کند. در مقابل، نظر اقلیت به این نکته اشاره داشت که اگر دادگاه بدون توجه به نقص موجود، رای غیابی صادر کرده باشد، به اعتبار نقص شکلی، امکان فسخ رای غیابی وجود ندارد و در این صورت، دادگاه تنها می‌تواند حکم معترض عنه را فسخ کرده و حکمی دیگر صادر نماید. صورتجلسه نشست قضایی تاریخ برگزاری: 1395/12/05 برگزار شده توسط: استان اصفهان/ شهر اصفهان موضوع نقص شکلی داد خواست پرسش چنانچه در مرحله واخواهی مشخص گردد دادخواست نخستین فاقد شرایط شکلی و قانونی دادخواست بوده (از قبیل عدم تقویم، عدم پرداخت هزینه دادرسی، کسری رونوشت دادخواست و ضمائم، عدم تصدیق ضمائم و غیره) و با صدور اخطاریه رفع نقص از ناحیه دفتر دادگاه، خواهان بدوی اقدامی در جهت رفع نقص ننماید، تکلیف دادگاه چیست ؟ نظر هیئت عالی هرگاه در مرحله‌ی رسیدگی واخواهی، مشخص شود دادخواست نخستین فاقد شرایط شکلی رسیدگی ماهوی است، از جمله نقص در ضمایم دادخواست یا تقویم خواسته و پرداخت هزینهی دادرسی، به دستور دادگاه، دفتر اخطار رفع نقص صادر و به خواهان ابلاغ می‌شود، در صورت عدم رفع نقص، دادنامه‌ی واخواسته نقض و پرونده به دفتر اعاده تا مدیر دفتر مبادرت به صدور قرار رد دادخواست نماید؛ لذا در فرض مذکور حکم ماده 350 ق.آ.د.م قابل تسری به مرحله‌ی واخواهی نیست، چه اینکه صدور قرار رد دعوا مطابق ماده مذکور یک امر استثنایی و خاص است و قابل انطباق با واخواهی نمی‌باشد. نظر اکثریت ب. ت. ب. اینکه رسیدگی در مرحله واخواهی، ادامه رسیدگی مرحله بدوی است ؛ در صورتی که دادخواست واجد یکی از نواقص موضوع بندهای ماده 51 قانون آئین دادرسی مدنی باشد، در صورت اخطار به خواهان (واخوانده) و عدم رفع نقص در مهلت قانونی، دادگاه می‌تواند با وحدت ملاک از قسمت اخیر ماده 350 قانون آئین دادرسی مدنی، رای صادره را فسخ و قرار رد دعوا صادر نماید. نظر اقلیت 1- در صورت وجود نقص موضوع بندهای ماده 51 قانون آئین دادرسی مدنی و صدور اخطار رفع نقص و عدم رفع نقص در مهلت قانونی، دادگاه رای صادره را فسخ نموده و دفتر دادگاه قرار رد دادخواست صادر می‌نماید. 2- ب. ت. ب. اینکه دادگاه بدون توجه به نقص موجود، مبادرت به صدور رای غیابی نموده است، به اعتبار نقص شکلی، امکان فسخ رأی غیابی نیست.در مرحله واخواهی، رأی معترض عنه، ماهیتاً واجد ایراد باشد، دادگاه صرفاً می‌تواند حکم معترض عنه را فسخ نموده و حکم دیگری را صادر نماید. در این خصوص قانونگذار حکمی ندارد و اخذ ملاک از ماده 350 آ.د.م در مرحله تجدید نظر خواهی صحیح نمی‌باشد.