Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

انطباق دقیق این متن با متن رسمی هنوز به‌طور ۱۰۰٪ کنترل نشده.

نشست قضایی

گذشت شاکی خصوصی

#گذشت_شاکی #شاکی #دیه #توقیف #قانون_اساسی #مهریه #دیون #مجازات #ترکه #تضمین #اکثریت #مالکیت #اقلیت #سهم‌الارث #تفسیر #حقوق #تصرف #صورتجلسه #مجنی‌علیه #اولیای_دم #قوانین #دادرسی #انگیزه #استیفاء #زوجه #صورت #قضایی #استان #حق‌قصاص #اعمال‌حق

خلاصه

این نشست به بررسی تاثیر گذشت اولیای دم متوفی بر توقیف دیه توسط زوجه جهت وصول مهریه می‌پردازد. اختلاف میان اولیای دم و زوجه بر سر دخل و تصرف در دیه مطرح است. هیات عالی معتقد است در صورت ناکافی بودن ترکه برای پرداخت دیون، گذشت مجانی اولیای دم بدون تضمین دیون بی‌اثر است.

اصلِ حقوقی: در صورتی که ترکه متوفی برای ادای دیون کافی نباشد، گذشت مجانی اولیای دم از دیه حقی را ساقط نمی‌کند و نیازمند تضمین دیون است.

مستند: ماده ۴۳۲ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲، اصل ۴۰ قانون اساسی

کلیدواژه‌ها: گذشت شاکی، دیه، مهریه، ترکه متوفی، دیون ممتاز

این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.

مقدمه
گذشت شاکی خصوصی خ. م.: در نشست قضایی که در تاریخ 28 اردیبهشت 1401 در استان خراسان رضوی برگزار شد، موضوع گذشت شاکی خصوصی و تاثیر آن بر توقیف دیه متوفی به عنوان مهریه مورد بررسی قرار گرفت. سوال اصلی این بود که آیا گذشت اولیاء دم متوفی بر توقیف دیه تاثیری دارد یا خیر. هیات عالی به استناد ماده 432 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 اعلام کرد که حق گذشت اولیاء دم در صورتی که ترکه متوفی برای پرداخت دیون کافی نباشد، سلب می‌شود و گذشت بدون تضمین دیون قابل ترتیب اثر نیست. نظر اکثریت بر این بود که گذشت اولیاء دم به دلیل اصل 40 قانون اساسی که سوءاستفاده از حقوق به منظور آسیب رساندن به دیگران را ممنوع می‌کند، تاثیری نخواهد داشت و توقیف دیه زوجه را به عنوان مالکیت موقت به رسمیت می‌شناسد. در مقابل، نظر اقلیت بر این نکته تاکید داشت که دیه حق اولیاء دم است و آنان می‌توانند در آن دخل و تصرف کنند و توقیف دیه زوجه تنها حقی از باب دیون ممتاز ایجاد می‌کند. این نظرات به تفسیرهای مختلف از مواد قانونی و اصول قانون اساسی اشاره دارد که در نهایت بر تاثیر و عدم تاثیر گذشت اولیاء دم بر توقیف دیه متوفی تاثیرگذار است. صورتجلسه نشست قضایی تاریخ برگزاری: 1401/02/28 برگزار شده توسط: استان خراسان رضوی/ شهر تایباد
موضوع
گذشت شاکی خصوصی
پرسش
همسر متوفی اقدام به توقیف دیه وی درخصوص مهریه به عنوان دینی که بر ذمه او بوده می‌کند، متعاقباً سایر اولیاء‌دم متوفی به این علت که زوجه نتواند تمامی دیه را از این باب تصاحب کند، اقدام به گذشت می‌کنند تا وی فقط بتواند به میزان سهم الارث خود از دیه، مهریه را توقیف کند، آیا بر گذشت اولیاء‌دم اثری مترتب است یا خیر؟ نظر هیات عالی ب. ت. ب. ماده 432 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 در صورتی که ترکه متوفی (مجنی‌علیه) برای ادای دیون او کافی نباشد، حق گذشت مجانی را از اولیای‌دم (صاحبان حق قصاص) سلب کرده است و لذا با لحاظ مواد 361 و 362 قانون فوق‌الذکر، در صورتی که صاحبان حق قصاص بدون ادا یا تضمین دیون وی به طور مجانی اعلام گذشت کنند، گذشت قابل ترتیب اثر نیست.
نظر اکثریت
خیر، زیرا؛ 1- اصل 40 قانون اساسی صراحتاً مقرر کرده است که هیچ کس نمی‌تواند اعمال حق خویش را وسیله اضرار ب. غ. قرار دهد. در فرض سوال اولیاءدم اعمال حق (گذشت) نمودند تا همسر متوفی نتواند از محل دیه، نسبت به وصول طلب خود از باب مهریه اقدام کند که نوعاً ب. ت. ب. شرایط اقتصادی حاکم بر جامعه برای وی ضرر محسوب می‌گردد. 2- از طرفی تمامی مواد قانونی باید با لحاظ قانون اساسی به عنوان قانون مادر تفسیر گردد و هرجا ظاهراً تعارضی پیش آید، قانون اساسی مقدم بر تمامی قوانین است؛ لذا هر چند دیه حقی است برای اولیاءدم و آنها می‌توانند هر دخل و تصرفی در آن بکنند؛ لکن این مهم باید در پرتو اصل 40 قانون اساسی تفسیر گردد 3- با توقیف دیه متوفی مالکیتی هرچند متزلزل برای زوجه به وجود آمده و سایرین نمی‌توانند با اعمال گذشت مالکیت زوجه را محدود به سهم‌الارث کنند.
نظر اقلیت
بلی، زیرا؛ 1- وفق ماده 452 قانون مجازات اسلامی 1392، دیه حقی است برای اولیاءدم و این حق در تمامی مراحل دادرسی پابرجاست و اولیاءدم می‌توانند هر دخل و تصرفی در آن بکنند و انگیزه در این خصوص شرط نمی‌باشد تا در صورت فساد آن اثری بر آن مترتب نگردد 2- با توقیف دیه از باب مهریه زوجه، انتقال مالکیتی صورت نگرفته و صرفاً حقی برای زوجه از باب دیون ممتازه ایجاد گردیده است تا در صورت قطعیت حکم و انتقال دیه به اموال متوفی، وی بتواند از محل آن نسبت به استیفاء طلب خود اقدام کند.

موارد مرتبط 71

آرای مرتبط 10

نظریات مشورتی 40

نشست‌های قضایی 15

مواد مرتبط 2

دکترین 4

فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمی‌شود.

نظرها و یادداشت‌ها

نظرها پس از بررسی نمایش داده می‌شوند.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین