نظر مشورتی 7/1402/174 مورخ 1402/05/20 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی

استعلام : همان‌گونه كه مستحضريد به موجب مواد 1 و 3 قانون نظام صنفي كشور مصوب 1382 با اصلاحات و الحاقات بعدي، واحد صنفي تعريف شده و وفق ماده 17 اين قانون افراد صنفي مكلف به اجراي قوانين و مقررات بهداشتي، ايمني و حفاظت فني محيط كار هستند. همچنين در موارد 72 مكرر (الحاقي 1392)، 73 و 95 مكرر 2 (الحاقي 1392) اين قانون پيش‌بيني شده است كه تخلفات صنفي افراد صنفي به موجب احكام اين قانون رسيدگي مي‌شود و اتحاديه‌هاي صنفي مرجع رسيدگي به اين تخلفات مي‌باشند. در ماده 68 قانون نيز عدم رعايت موارد مذكور در ماده 17 تخلف محسوب و مستوجب پرداخت جزاي نقدي دانسته شده است. با عنايت به مراتب ياد‌شده، آيا قانون نظام صنفي كشور مصوب 1382 با اصلاحات و الحاقات بعدي با مقررات كيفري مذكور در قانون كار مصوب 1369 در تعارض است و آيا در خصوص تخلفات بهداشتي، ايمني و حفاظت فني محيط كار، قانون كار نسخ ضمني شده است؟ نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه : چنانچه فرد صنفي، مطابق تعريف مذكور در <a class="artref" href="/ماده/ماده-2-a_raw080610253329">ماده 2 قانون كار</a> مصوب 1369، كارفرما محسوب شود، تطبيق عنوان «فرد صنفي» موضوع ماده 2 قانون نظام صنفي كشور مصوب 1382 با اصلاحات و الحاقات بعدي وي را از شمول قانون كار خارج نمي‌كند؛ زيرا ب. ت. ب. مواد 1 و 85 قانون كار مصوب 1369، رعايت دستور‌العمل‌هاي ايمني مصوب شوراي عالي حفاظت فني براي كليه كارگاه‌ها، كارفرمايان و كارآموزان الزامي است و لذا چنانچه فرد مشمول قانون نظام صنفي، مشمول قانون كار (به عنوان كارفرما) نيز باشد، ملزم به رعايت موازين ايمني يادشده است و ماده 17 قانون نظام صنفي كشور مصوب 1382 با اصلاحات و الحاقات بعدي نيز افراد صنفي را مكلف به اجراي قوانين و مقررات جاري كشور (از جمله مقررات حفاظت فني) دانسته است؛ بنابراين، مقررات مربوط به تخلفات بهداشتي، ايمني و حفاظت محيط كار مندرج در قانون كار به موجب قانون نظام صنفي مصوب 1382 با اصلاحات و الحاقات بعدي نسخ نشده و به قوت خود باقي است. نظریه مشورتی شماره 7/1402/174 مورخ 1402/05/20 در استعلامی که درباره تعارض احتمالی بین قانون نظام صنفی کشور مصوب 1382 با اصلاحات و الحاقات بعدی و مقررات کیفری قانون کار مصوب 1369 مطرح شده، این سوال وجود دارد که آیا این دو قانون در زمینه تخلفات بهداشتی، ایمنی و حفاظت فنی محیط کار با یکدیگر در تعارض هستند و آیا قانون کار به طور ضمنی نسخ شده است؟ در پاسخ، اداره کل حقوقی قوه قضاییه توضیح داده است که اگر فردی به عنوان کارفرما طبق <a class="artref" href="/ماده/ماده-2-a_raw080610253329">ماده 2 قانون کار</a> شناسایی شود، این وضعیت او را از شمول قانون کار خارج نمی‌کند و او همچنان موظف به رعایت دستورالعمل‌های ایمنی مصوب شورای عالی حفاظت فنی است. همچنین، ماده 17 قانون نظام صنفی، افراد صنفی را ملزم به رعایت قوانین جاری کشور، از جمله مقررات حفاظت فنی، می‌داند. بنابراین، مقررات مربوط به تخلفات بهداشتی، ایمنی و حفاظت محیط کار که در قانون کار آمده‌اند، همچنان به قوت خود باقی‌اند و با قانون نظام صنفی نسخ نشده‌اند. تاریخ نظریه: 1402/05/20 شماره نظریه: 7/1402/174 شماره پرونده: 1402-186-174ک