دعاوی حقوقی › اعمال
دعوای اعمال ماده 268 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور کیفری مصوب سال 1378
راهنمای دعوای اعمال ماده 268 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور کیفری مصوب سال 1378
- تعریف
- این درخواست زمانی مطرح میشود که رئیس قوه قضائیه رأی قطعی صادره از مراجع قضایی را خلاف شرع بین تشخیص دهد. در این صورت، پرونده برای تجدید رسیدگی به شعبه تشخیص یا دیوان عالی کشور ارجاع داده میشود. این سازوکار به عنوان یک روش فوقالعاده اعتراض به آرای قطعی محسوب میشود که هدف آن اصلاح احکام خلاف شرع بین است. طرح این تقاضا مستلزم ارائه مستندات قوی مبنی بر مغایرت آشکار رأی با موازین شرعی است.
- خواهان و خوانده
- محکومعلیه یا دادستان کل کشور / طرف مقابل دعوای کیفری
- ماهیت
- کیفری؛ غیرقابل گذشت؛ ترافعی فوقالعاده
- مرجع صالح
- قوه قضائیه (حوزه ریاست) و سپس دیوان عالی کشور (شعبه تشخیص)
- مستندات قانونی
- ماده 268 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور کیفری (و مواد مشابه در قوانین بعدی مانند قانون آیین دادرسی کیفری جدید)
- مدارک لازم
- تصویر مصدق رأی قطعی، لایحه مستدل و مشروح، مستندات اثبات خلاف شرع بین بودن رأی، وکالتنامه (در صورت تنفیذ توسط وکیل)
- مهلتها
- مهلت خاصی برای ثبت تقاضای اعمال این ماده پیشبینی نشده است، اما مشروط به وجود جهات قانونی است.
- هزینه
- معادل هزینههای دادرسی دعاوی کیفری فوقالعاده و هزینههای اجرایی مربوطه طبق تعرفه قانونی.
محاسبه بر پایهٔ همین متن است؛ مبلغِ قطعی را دفترِ خدماتِ قضایی اعلام میکند.
- مراحل
- ۱. تنظیم درخواست کتبی و مستدل ۲. ثبت در دفتر ارتباطات مردمی قوه قضائیه یا دفاتر خدمات الکترونیک قضایی ۳. ارجاع پرونده به حوزه معاونت نظارت و بازرسی یا قضات مشاور ۴. بررسی اولیه توسط قضات مجرب ۵. موافقت رئیس قوه قضائیه با تجویز اعاده دادرسی یا اعمال ماده ۶. ارسال به دیوان عالی کشور جهت صدور رأی ماهوی.
- نکات و اشتباهات رایج
- ۱. این روش دادخواست عادی نیست بلکه تقاضای نظارتی است. ۲. صرف نارضایتی از رأی دلیل بر خلاف شرع بودن نیست. ۳. رأی باید قطعیت یافته باشد. ۴. ارائه مستندات شرعی دقیق الزامی است.
نمونهٔ خواسته
تقاضای اعمال ماده 268 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور کیفری نسبت به رأی قطعی صادره به شماره ...
نمونهٔ شرحِ دادخواست
پرسشهای متداول
آیا هر کسی میتواند تقاضای اعمال این ماده را کند؟
محکومعلیه، وکیل او یا دادستان کل کشور میتوانند تقاضا کنند.
آیا این روش تعلیق اجرای حکم را به همراه دارد؟
خیر، صرف تقدیم تقاضا مانع اجرای حکم نیست مگر با دستور رئیس قوه قضائیه.
مرجع نهایی رسیدگی کجاست؟
دیوان عالی کشور (شعبه تشخیص یا همعرض).
آیا هزینه دادرسی جداگانه دارد؟
بله، مطابق تعرفههای امور فوقالعاده کیفری.
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
🧭 کمک کن: قدمبهقدم دادخواستم را آماده کن
🗺 نقشه: نزدیکترین دادگاهِ صالح برای این دعوا
کجا و نزدِ کدام مرجع؟
- مرجعِ صالح
- ماده ۲۶۸ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۷۸ منسوخ است و درخواست جدید بر پایه آن پذیرفته نمیشود. مسیر فعلی، بسته به جهت اعتراض، درخواست اعاده دادرسی کیفری نزد دیوان عالی کشور یا درخواست اعمال ماده ۴۷۷ است؛ این دو جایگزین خودکار آن ماده نیستند.
- دادگاهِ کدام شهر
- در اعاده دادرسی، دیوان عالی کشور؛ در درخواست اشخاص برای اعمال ماده ۴۷۷، اصولاً دادگستری کل استان مربوط به رأی، طبق دستورالعمل اجرایی.
- پیش از طرحِ دعوا
- تهیه رأی قطعی و مدارک؛ تعیین یکی از جهات قانونی اعاده دادرسی یا تبیین دقیق خلاف شرع بیّن بودن رأی.
- اعتراض به رأی
- درخواستهای موضوع مواد ۴۷۴ و ۴۷۷ مهلت عمومی معینی ندارند؛ رد درخواست، تابع تجدیدنظرخواهی عادی نیست.
- مستند
- مواد ۴۷۴، ۴۷۶، ۴۷۷ و ۵۷۰ قانون آیین دادرسی کیفری.
ممکن است خطا داشته باشد یا قانون عوض شده باشد؛ پیش از طرحِ دعوا با یک وکیل چک کنید. نقشه: نزدیکترین دادگاهِ صالح
دادخواست، شکواییه و درخواست 1
صفحههای مرتبط
- به زبانِ ساده: توضیحِ ساده برای همه
- راهنمای کامل: راهنمای جامع اعمال حقوقی در نظام حقوقی ایران؛ از تعریف تا آثار قانونی
- قرارداد: قرارداد دفاع در دعاوی کیفری اقتصادی و یقه سفیدها
- قرارداد: قرارداد دفاع در دادگاهها و محاکم کیفری بینالمللی
- جرم: امتناع ضابطان و ماموران دولتی و عمومی از اجرای دستور قاضی اجرای احکام کیفری در مقام اجرای
- جرم: عدم ارائه اطلاعات، اسناد و مدارک لازم برای تحقیقات کیفری به مرجع قضایی توسط مقامات و مامورین دولتی و مامورین به خدمات عمومی و بانک ها و دفاتر اسناد رسمی
- نمونهمتن: درخواست اعمال ماده ۲۶۸ قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور کیفری مصوب سال ۱۳۷۸
- نمونهمتن: موادی از قانون آیین دادرسی کیفری جدید در خصوص مطالبۀ ضرر و زیان ناشی از جرم
آرا، نظریات، مقررات و دکترینِ مرتبط 1
عینِ عبارت · ماده …حق نماید. (موحدیان» غلامرضاء آیین دادرسی و اجرای احکام» ص۲۰۹) ۶موضوع قابل طرح دیگر این که آیا ماده ۸ ق.…
مشابه · آیین دادرسی ۰ 8 قانون آیین دادرسی مدنی در نخ دادرسی است لذا اگر شخصی ادعای حقی نسبت به مال موضوع تأمین خواسته یا دستور موقت داشت…
