رای شماره ۱۹۲۶ مورخ ۱۳۹۷/۱۰/۱۸ هیأت عمومی دیوان عدالت اداری(موضوع شکایت و خواسته: ابطال مصوبه یکصد و شصت و دومین جلسه شورا به شماره ۱۰۳۹۶-۱۳۸۵/۰۴/۰۴ ، شصت و نهمین جلسه شورا به شماره ۲۴۷۲-۱۳۸۶/۱۰/۲۵ ، شصت و سومین جلسه شورا به شماره ۲۱۰۰-۱۳۸۶/۰۹/۱۳ و پنجاهمین جلسه شورا به شماره ۱۳۳۸-۱۳۸۶/۰۷/۱۷ از مصوب

بسم الله الرحمن الرحیم شماره دادنامه: ۱۹۲۶ تاریخ دادنامه: ۱۸؍۱۰؍۱۳۹۷ شماره پرونده: ۹۶؍۱۲۶۳ مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری شاکی: آقای … و خانم … با وکالت آقای … شکایت و خواسته: ابطال مصوبه یکصد و شصت و دومین جلسه شورا به شماره ۱۰۳۹۶-۱۳۸۵/۰۴/۰۴ ، شصت و نهمین جلسه شورا به شماره ۲۴۷۲-۱۳۸۶/۱۰/۲۵ ، شصت و سومین جلسه شورا به شماره ۲۱۰۰-۱۳۸۶/۰۹/۱۳ و پنجاهمین جلسه شورا به شماره ۱۳۳۸-۱۳۸۶/۰۷/۱۷ از مصوبات شورای اسلامی شهر سبزوار گردش کار: آقای … به وکالت از آقای … و خانم … به موجب درخواستی که به شماره ۳۲۶۲۲-۲۹؍۸؍۱۳۹۶ ثبت دفتر اداره کل امور هیات عمومی و هیاتهای تخصصی دیوان عدالت اداری شده اعلام کرده است که: " ریاست محترم هیات عمومی دیوان عدالت اداری سلام علیکم احتراماً اینجانب عباس افچنگی وکیل غلامعباس کافی و میترا افتخاری یزدی به استحضار می رساند: طبق ماده ۲ قانون تاسیس شورای عالی شهرسازی و معماری ایران، تصویب نقشه جامع شهر به عهده شورای عالی شهرسازی و معماری ایران و تدوین و تصویب طرح تفصیلی شهرها با رعایت ضوابط مربوط به نقشه جامع شهر در زمره وظایف و مسیولیتهای کمیسیون مقرر در ماده ۵ قانون فوق الذکر م. ب.. این در حالی است که بر خلاف بند ۲۳ از ماده ۷۱ قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخاب شهرداران که وظایف شورای اسلامی شهر در خصوص شهرسازی، نظارت بر اجرای طرحهای مربوط به ایجاد و توسعه معابر، خیابانها، میادین و فضاهای سبز و تاسیسات عمومی شهر طبق مقررات موضوعه م. ب. و لاغیر. شورای اسلامی شهر سبزوار در استان خراسان رضوی با تصویب مصوبه هایی به شماره های ۱۰۳۹۶-۴؍۴؍۱۳۸۵، ۱۳۳۸-۱۷؍۷؍۱۳۸۶، ۲۱۰۰-۱۳؍۹؍۱۳۸۶ و ۲۴۷۲-۲۵؍۱۰؍۱۳۸۶ در خارج از حدود و اختیارات و صلاحیت خود چنین مصوب نموده که « ب. ت. ب. ایراداتی که در طرح تفصیلی سال ۱۳۸۴ بوده بایستی در مناطق طرح ۱۳۵۸، همان طرح تفصیلی قبلی ۱۳۵۸ ملاک عمل قرار گیرد.» این در حـالی است کـه بـا تصویب طـرح تفصیلی سال ۱۳۸۴، عملاً طرح تفصیلی سال ۱۳۵۸ منسوخ شده م. ب. و نامه شماره ۱۴۱۶۲؍۱۲-۲۰؍۲؍۱۳۹۶ مدیر شهرسازی و معماری اداره کل راه و شهرسازی خراسان رضوی موید صحت این مطالب است که نقشه تفصیلی ملاک عمل شهرستان سبزوار سال ۱۳۸۴ می باشد، لذا با امعان نظر به مطالب فوق و ب. ت. ب. اینکه مصوبات فوق الذکر بدون رعایت مقررات قانونی فوق الذکر و خارج از حدود و اختیارات شورای اسلامی شهرستان سبزوار تنظیم و تصویب شده است و مصوبات مذکور مغایر هدف و حکم مقنن تلقی می گردد، مستنداً به قسمت دوم اصل ۱۷۰ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و بند ۱ ماده ۱۲ و ماده ۸۸ و مواد ۱۳ و ۹۲ قانون دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۸۵ تقاضای ابطال مصوبات به شماره های ۱۰۳۹۶-۴؍۴؍۱۳۸۵، ۱۳۳۸-۱۷؍۷؍۱۳۸۶، ۲۱۰۰-۱۲؍۹؍۱۳۸۶ و ۲۴۷۲-۲۵؍۱۰؍۱۳۸۶ شورای شهر سبزوار م. ا.. ضمناً ب. ت. ب. اینکه شهرداری سبزوار اصول مصوبات را در اختیار اینجانب قرار نداده و صرفاً در پرونده کلاسه ۹۵۱۵۵۰ شعبه ۳۰ سابق (۶ جدید) دیوان عدالت اداری بدان اشاره که به پیوست ضمیمه م. ب. از آن مقام عندالاقتضاء بدواً تقاضای دستورات مقتضی در خصوص ارایه اصول مصوبات از شهرداری سبزوار مستنداً به تبصره ۲ ماده ۲۰ قانون دیوان عدالت اداری م. ا.." متن مصوبات مورد اعتراض به قرار زیر است: الف) مصوبه یکصد و شصت و دومین جلسه شورا به شماره ۱۰۳۹۶-۴؍۴؍۱۳۸۵: " شهرداری محترم سبزوار سلام علیکم احتراماً نظر به درخواست شماره ۳۸۳۳؍۵؍۲-۲۵؍۳؍۱۳۸۵ فرمانداری شهرستان سبزوار به استحضار می رساند: شورا در یکصد و شصت و دومین جلسه خود مصوب نمود: ۱ محدوده سال ۱۳۵۸ طبق طرح تفصیلی سال ۱۳۵۸ اعمال گردد. ۲- محدوده های الحاقی کلاته سیفر، صلاح آباد، قلعه نو، شرق کلا عیدگاه و زیر جایگاه نماز جمعه طبق طرح تفصیلی سال ۱۳۸۵ اعمال گردد و در بقیه موارد الحاقی به محدوده بعد از اعلام نظر شهرداری مورد بررسی قرار خواهد گرفت.- رییس شورای اسلامی شهر سبزوار" ب) مصوبه شصت و نهمین جلسه شورا به شماره ۲۴۷۲-۲۵؍۱۰؍۱۳۸۶: " شهرداری محترم سبزوار سلام علیکم با سلام و صلوات بر محمدو آل محمد، احتراماً پیرو نامه های شماره ۱۳۳۸-۱۷؍۷؍۱۳۸۶ و ۲۱۰۰-۱۳؍۹؍۱۳۸۶ موضوع اجرای طرح تفصیلی سال ۱۳۸۵ در مناطق شمال شهر و با عنایت به مصوبه شصت و نهمین جلسه شورا، مقتضی است دستور فرمایید نسبت به اجرای طرح تفصیلی سال ۱۳۸۵ فقط در قسمت شمال شهر، امتداد و شمال خیابان رازی از امتداد محدوده خدماتی تا انتهای محدوده خدماتی از شرق تا غرب برابر ضوابط طرح و رعایت مقررات و قوانین مربوطه اقدام فرمایند و شروع و ضوابط طرح را طی اطلاعیه ای به نظر کلیه مالکین مناطق مذکور برسانند.- رییس شورای اسلامی شهر سبزوار" ج) مصوبه شصت و سومین جلسه شورا به شماره ۲۱۰۰-۱۳؍۹؍۱۳۸۶: " شهرداری محترم سبزوار سلام علیکم با سلام و صلوات بر محمد و آل محمد، احتراماً پیرو نامه شماره ۱۳۳۸-۱۷؍۷؍۱۳۸۶ موضوع اجرای طرح تفصیلی سال ۱۳۸۵ در مناطق شمال شهر و با عنایت به مصوبه شصت و سومین جلسه شورا، مقتضی است دستور فرمایید نسبت به اجرای طرح تفصیلی سال ۱۳۸۵ فقط در قسمت شمال شهر، امتداد و شمال خیابان رازی از امتداد محدوده خدماتی تا انتهای محدوده خدماتی از شرق تا غرب برابر ضوابط طرح و رعایت مقررات و قوانین مربوطه اقدام فرمایند و شروع و ضوابط طرح را طی اطلاعیه ای به نظر کلیه مالکین مناطق مذکور برسانند.- رییس شورای اسلامی شهر سبزوار " د) مصوبه پنجاهمین جلسه شورا به شماره ۱۳۳۸-۱۷؍۷؍۱۳۸۶: " شهرداری محترم سبزوار سلام علیکم احتراماً بازگشت به نامه شماره ۱۷۶۳۸-۲۸؍۶؍۱۳۸۶ به استحضار می رساند: شورا در پنجاهمین جلسه خود مصوب نمود شهرداری در اسرع وقت نسبت به صدور پروانه ساختمانی مسکونی در مناطق اشاره شده طبق طرح تفصیلی سال ۱۳۸۵-۱۳۸۴ اقدام نماید.- رییس شورای اسلامی شهر سبزوار " در پاسخ به شکایت مذکور، رییس شورای اسلامی شهر سبزوار به موجب لایحه شماره ۳۳۴۸۹-۸؍۵؍۱۳۹۷ توضیح داده است که: " مدیر محترم دفتر هیات عمومی دیوان عدالت اداری سلام علیکم با سلام و صلوات بر محمد و آل محمد، احتراماً در پاسخ به شکایت آقای … و خانم … موضوع پرونده کلاسه ۹۶۰۱۲۶۳ مبنی بر درخواست ابطال مصوبه های شماره ۱۰۳۹۶-۴؍۴؍۱۳۸۵، ۱۳۳۸-۱۷؍۷؍۱۳۸۶، ۲۱۰۰-۱۲؍۹؍۱۳۸۶ و ۲۴۷۲-۲۵؍۱۰؍۱۳۸۶ شورای اسلامی شهر سبزوار به استحضار می رساند: ب. ت. ب. اینکه طرح تفصیلی مصوب سال ۱۳۸۴ شهر سبزوار دارای اشکالات عدیده ای بوده که در آن خیابانهای سطح شهر به سه صورت ( دارای تعریض، دارای کاهش عرض و فاقد تعریض) همچنین اختصاص کاربریهای جدید بوده که این موارد به دلیل مسایل مالی و مالکیتی دارای تبعات زیادی بوده و شهرداری سبزوار توان مالی و اعتبارات لازم برای اجرای طرح تعریض و بازگشایی خیابانها را نداشته است، همچنین در خصوص کاهش عرض خیابان نیز احتمال بروز مشکلات مالکیتی بین مالکین حاشیه خیابان و شهرداری محتمل بوده که حل هر کدام از آنها در دادگاههای صالحه سالها به طول می انجامید و عملاً شهرداری وارد معضلات شدید مالکیتی با شهروندان می شده است که شهرداری طی لایحه ای از شورای اسلامی شهر تقاضای اجرای طرح تفصیلی ۱۳۵۸ در مناطق طرح تفصیلی قبلی (۵۸) را نموده و شورای اسلامی شهر سبزوار طی مصوبه شماره ۱۰۳۹۶-۴؍۴؍۱۳۸۵ به شهرداری اجازه داده است پاسخ گویی محدوده سال ۱۳۵۸ را طبق طرح تفصیلی سال ۱۳۵۸ در نظر گرفته و در خصوص سایر مناطق که در طرح تفصیلی سال ۱۳۸۴ الحاق گردیده است بر اساس طرح تفصیلی ۱۳۸۴ پاسخگویی به شهروندان انجام گیرد. قابل ذکر است از سال ۱۳۸۵ تا کنون یعنی حدود ۱۲ سال است که شهرداری برابر مصوبه مذکور به شهروندان پاسخگویی می نماید، لذا با عنایت به مراتب مذکور تقاضای رد شکایت نامبرده را دارم." هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ ۱۸؍۱۰؍۱۳۹۷ با حضور رییس و معاونین دیوان عدالت اداری و روسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است. رای هیات عمومی طبق ماده ۷ قانون تاسیس شورای عالی شهرسازی و معماری ایران مصوب سال ۱۳۵۱، شهرداریها مکلّف به اجرای مصوبات شورای عالی شهرسازی و معماری ایران طبق مفاد ماده ۲ می باشند و در موارد ابهام و اختلاف نظر، طبق تبصره ماده مذکور مقرر شده است: « در موارد ابهام و اشکال و اختلاف نظر در نحوه اجرای طرحهای جامع و تفصیلی شهر موضوع ماده ۵ مراتب در شورای عالی شهرسازی مطرح و نظر شورای عالی قطعی و لازم الاجرا خواهد شد». از طرفی طبق بند ۳۴ ماده ۸۰ قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخاب شهرداران مصوب سال ۱۳۷۵ و اصلاحات بعدی، بررسی و تایید طرحهای هادی و جامع شهرسازی و تفصیلی و حریم و محدوده قانونی شهرها پس از ارایه آن توسط شهرداری و ارسال آن به مراجع ذیربط قانونی جهت تصویب نهایی از جمله وظایف و اختیارات شوراهای اسلامی شهرها است، بنابراین مصوبات مورد شکایت مبنی بر تجویز اجرای طرح تفصیلی سال ۱۳۵۸ با بودن طرح تفصیلی مصوب سال ۱۳۸۵، مغایر قانون و خارج از حدود اختیارات قانونی است و مستند به بند ۱ ماده ۱۲ و ماده ۸۸ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۹۲ ابطال می شود. با اعمال ماده ۱۳ قانون اخیرالذکر و تسری ابطال به زمان تصویب مصوبه موافقت نشد. محمدکاظم بهرامی-رییس هیات عمومی دیوان عدالت اداری text = matn.replace(regex, '$1'); $('#Div_1').html(text); if (parseInt(navigator.appVersion) $("a[name=copy_pre]").click(function () { range.selectNodeContents(el); sel.removeAllRanges(); sel.addRange(range); showNotification1(); }.box.comment-form .form-group { }fieldset { }.btncss{