اثر شغل خریدار در ادعای غبن

رأی دادگاه بدوی در خصوص دادخواست تقدیمی خواهان‬ها 1- آقای د.ر. 2. خانم ف.ص. با وکالت آقای ….غ. به طرفیت خواندگان به اسامی 1. آقای ح.م.2. آقای ع.ع. 3. خانم ک.ص.4. آقای م.ص. به خواسته اعلام فسخ معامله به ‬علت غبن افحش در فروش یک دستگاه آپارتمان و صدور حکم به ابطال قراردادهای عادی مورخ 1389/6/3 و 1389/8/1 و سند رسمی شماره 36531 مورخ 1381/12/25 دفترخانه شماره ... تهران با احتساب خسارت دادرسی م. ب. مبلغ 51000000 ریال، به این شرح که وکیل خواهان‬ها اعلام داشته که بر مبنای قرارداد پیش ‬فروش مورخ 1389/2/26 موکلین مبادرت به پیش‬ فروش یک دستگاه آپارتمان جزء پلاک ثبتی شماره ... و ... فرعی از ... اصلی بخش 11 تهران به آقایان ج. . و ع.ع. می‌نمایند و متعاقباً مورد معامله به‬ موجب قرارداد عادی مورخ 1391/8/21 در مالکیت آقای م.ص. وک.ص. قرار می‬‌گیرد و در نهایت آپارتمان مذکور طی سند رسمی شماره 36531 مورخ 1391/12/22 به خ. ر. ا. و دوم منتقل می‌گردد. علی‬هذا با بررسی و تحقیق به عمل آمده مشخص گردیده که قیمت آپارتمان در هنگام تنظیم قراردادهای عادی تنظیمی و سند رسمی، بسیار بیش از قیمتی بوده که مورد معامله واقع شده است و موکلین در معامله مذکور مغبون از نوع افحش شده‌اند و مراتب به‬ موجب اظهارنامه رسمی به مالکین رسمی اعلام شده است لذا تقاضای صدور حکم به شرح ستون خواسته را دارد. وکیل خواهان‬‌ها در جلسه رسیدگی اضافه نموده که آپارتمان در سال 89 به مبلغ 940 میلیون تومان فروخته شده، در حالی‬که قیمت واقعی آن یک میلیارد و دویست میلیون تومان بوده است. دو نفر از خواندگان به اسامی آقایان م.ص. وح.م. در دادگاه حاضر شده و دفاعاً اعلام داشته‌اند که به ‬موجب سند رسمی خیار غبن ساقط شده و مدت 4 سال از این معامله می‌گذرد و شغل خواهان برج‬ ساز منطقه یک تهران م. ب. که تاکنون 500 واحد آپارتمان ساخته و فروخته است. خواندگان دیگر علی‬رغم ابلاغ قانونی اخطاریه در دادگاه حاضر نشده و لایحه‌‬ای ارسال نکرده‌اند. لذا با عنایت به مراتب فوق و مجموع اوراق و محتویات پرونده و ن. ب. ا. اولاً به‬ موجب ماده 7 قرارداد پیش ‬فروش استنادی خواهان‌‬ها کلیه خیارات اسقاط گردیده است و عموم عبارت مذکور تمامی خیارات از جمله خیار غبن به هر درجه که باشد اعم از فاحش و افحش را دربرمی‬‌گیرد و اختلاف‬ نظر بین حقوقدانان در خصوص عدم تسری سقوط خیار غبن فاحش به غبن افحش ناظر به مورد و جایی است که عبارت به صورت مطلق بیان شده باشد، زیرا در این صورت اطلاق عبارت ناظر به فرد اعم و اکمل خواهد بود و منصرف از مورد مانحن ‬فیه می‌باشد، حال آنکه، همانگونه که اشاره شده با استعمال لفظ عام در قرارداد، طرفین تمامی مصادیق و افراد را مد نظرداشته‌اند. بنابراین ادعای اینکه غبن افحش منظور طرفین قرارداد نبوده قابل قبول نمی‌باشد، ثانیاً درست است که در جهل به موضوع خیار یعنی غبن افحش که از جمله وقایع خارجی است علی‬ الاصول باید گفته صاحب خیار را پذیرفت لیکن ب. ت. ب. اینکه خواهان ردیف اول که شغل خود را مهندسی عمران اعلام نموده و اینکه وکیل وی شغل موکل خود را ساخت ‬و ساز بنا اعلام کرده است، بنابراین ادعای جهل به غبن، به حکم غلبه، برخلاف ظاهر بوده و دلیلی بر اثبات خلاف اماره قضایی مزبور نیز ارائه نشده است، ثالثاً همانگونه که <a class="artref" href="/ماده/ماده-420-a_0815110236067">ماده 420 قانون مدنی</a> صراحت دارد اعمال خیار غبن بعد از علم به آن فوری است و درنگ بی ‬جا و یا آگاهانه در اجرای آن، از آنجا که موجب ایجاد ضرر برای غیر می‬‌باشد، موجب سقوط حق مزبور می گردد، لذا با عنایت به مراتب فوق و نظر به اسقاط قراردادی حق مزبور و اینکه این اسقاط ناظر به همه اشکال خیار غبن می‌گردد و ن. ب. ا. حق مزبور ب. ت. ب. حرفه و تخصص خواهان و اطلاع از وضعیت بازار برای وی ایجاد نگردیده و به فرض ایجاد به فوریت اعمال و اجرا نشده است لذا دعوی مطروحه را وارد و ثابت ندانسته مستنداً به مواد 418 و 420 و 448 قانون مدنی، حکم به بی‬حقی خواهان‬ها و بطلان دعوی مطروحه را صادر و اعلام می‌نماید. رأی صادره ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ قابل تجدیدنظرخواهی در دادگاه تجدیدنظر استان تهران م. ب.. رئیس شعبه 104 دادگاه عمومی حقوقی تهران شیروان رأی دادگاه تجدیدنظر استان در خصوص تجدیدنظرخواهی آقای د.ر. و خانم ف.ص. با وکالت آقایان 1- الف.غ. 2- ح.ح. نسبت به دادنامه شماره 9309970011100149 مورخ 1393/3/12 صادره از شعبه 104 دادگاه عمومی حقوقی مجتمع قضایی عدالت که به‬ موجب آن حکم به بطلان دعوی تجدیدنظرخواهان‬ها به خواسته اعلام فسخ معامله به‬ علت غبن افحش در فروش یک دستگاه آپارتمان و صدور حکم به ابطال قراردادهای عادی مورخ 1389/6/3 و 1391/8/1 در سند رسمی شماره 36531 مورخ 1381/12/25 صادره از دفترخانه شماره ... تهران با احتساب کلیه خسارات دادرسی صادر و اعلام گردیده است موافق قانون و مقررات موضوعه بوده و به شرح لایحه اعتراضیه مستوجب نقض نمی‌باشد؛ زیرا تجدیدنظرخواهان‬ها به‬ موجب قرارداد شماره 51015 مورخ 1389/3/26 مبادرت به پیش‬ فروش یک دستگاه آپارتمان جزء پلاک ثبتی شماره ... فرعی از ... اصلی بخش 11 تهران به آقایان ح.م. و ع.ع. می‌نماید که نامبردگان نیز به‬ موجب ظهر قرارداد پیش ‬فروش اقدام به واگذاری آپارتمان خریداری شده به آقای م.ص. و خانم ک.ص.می‌نمایند که در ماده 7 این قرارداد پیش ‬فروش و همچنین سند قطعی غیرمنقول شماره 36531 مورخ 1391/12/22 صادره از دفترخانه ... تهران که فروشندگان ملک متنازع‬ فیه (تجدیدنظرخواهان‬ها) به خریداران خانم ک.ص. و آقای م.ص. (تجدیدنظر خواندگان) می‌فروشند و در این اسناد قید گردیده است اسقاط کافه خیارات خصوصاً خیار غبن فاحش از طرفین به عمل آمده و ... که با عنایت به <a class="artref" href="/ماده/ماده-420-a_0815110236067">ماده 420 از قانون مدنی</a> که خیار غبن بعد از علم به غبن فوری است. این در حالی است که مدت 4 سال از انعقاد قرارداد پیش ‬فروش گذاشته و از ناحیه تجدیدنظرخواهان‬ها اسباب وقفه را نتوانسته‌اند در دادگاه ثابت نمایند و از طرفی شغل ت. ن. خ. آقای د.ر. مهندس … و وکیل مشارالیه در جلسه دادرسی مورخ 1393/3/10 دادگاه محترم بدوی شغل موکل خود را حدود 6 سال بساز و بفروش اعلام کرده است لذا دیگر عدم علم و آگاهی به قیمت واقعی ملک در زمان فروش از ناحیه خواهان‬ها منطبق با واقع نمی‌باشد علی ‬ای‬حال دادگاه با عنایت به مراتب فوق ‬الاشعار و به ‬استناد قسمت اخیر از ماده 358 قانون آئین دادرسی دادگاه‬های عمومی و انقلاب در امور مدنی ضمن رد تجدیدنظرخواهی مطروحه، دادنامه تجدیدنظرخواسته را تأیید و استوار می‌نماید. رأی صادره قطعی است. رئیس و مستشار شعبه 16 دادگاه تجدیدنظر استان تهران موسوی – مداح فهرست دادگاه بدوی دادگاه تجدیدنظر استان نقد رأی اثر شغل خریدار در ادعای غبن در تاریخ 20 آبان 1393، دادگاه بدوی به درخواست خ. ه. د. خصوص فسخ معامله به دلیل غبن افحش در فروش یک دستگاه آپارتمان رسیدگی کرد. خ. ه. درخواست ابطال قراردادهای عادی و سند رسمی مرتبط و همچنین مطالبه خسارت دادرسی به مبلغ 51,000,000 ریال را مطرح نمودند. آن‌ها ادعا کردند که قیمت فروش آپارتمان به مبلغ 940 میلیون تومان، به طور قابل توجهی کمتر از قیمت واقعی یک میلیارد و دویست میلیون تومان بوده و به همین دلیل در معامله مغبون شده‌اند. &lt;br&gt;خواندگان در دفاعیات خود به اسقاط خیارات در قرارداد استناد کرده و بیان داشتند که خ. ه. ب. دلیل شغل خود در عرصه ساخت و ساز از قیمت واقعی مطلع بوده و بنابراین حق غبن از آن‌ها ساقط شده است. &lt;br&gt;دادگاه بدوی با استناد به مواد 418، 420 و 448 قانون مدنی، دعوی را وارد ندانسته و حکم به بی‌حقی خ. ه. صادر کرد. در مرحله تجدیدنظر، دادگاه با تایید رای بدوی، استدلالات خ. ه. را رد نمود و به این نتیجه رسید که ب. ت. ب. اسقاط خیارات و گذشت 4 سال از تاریخ قرارداد، حق غبن قابل طرح نمی‌باشد. رای تجدیدنظر قطعی اعلام شد. تاریخ دادنامه قطعی: 1393/08/20 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: چنانچه شغل خریدار، بساز و بفروش باشد، ادعای عدم علم و آگاهی به قیمت واقعی ملک در زمان فروش از ناحیه وی پذیرفته نمی شود. در خصوص دادخواست تقدیمی خ. ه. 1 - آقای د.ر. 2 . خانم ف.ص. با وکالت آقای ….غ. به طرفیت خواندگان به اسامی 1 . آقای ح.م. 2 . آقای ع.ع. 3 . خانم ک.ص. 4 . آقای م.ص. به خواسته اعلام فسخ معامله به ‌علت غبن افحش در فروش یک دستگاه آپارتمان و صدور حکم به ابطال قراردادهای عادی مورخ 1389/06/03 و 1389/08/01 و سند رسمی شماره 36531 مورخ 1381/12/25 دفترخانه شماره... تهران با احتساب خسارت دادرسی م. ب. مبلغ 51000000 ریال، به این شرح که وکیل خ. ه. اعلام داشته که بر مبنای قرارداد پیش ‌فروش مورخ 1389/02/26 موکلین مبادرت به پیش‌ فروش یک دستگاه آپارتمان جزء پلاک ثبتی شماره... و... فرعی از... اصلی بخش --- تهران به آقایان ج.. و ع.ع. می‌نمایند و متعاقبا مورد معامله به‌ موجب قرارداد عادی مورخ 1391/08/21 در مالکیت آقای م.ص. وک.ص. قرار می‌گیرد و در نهایت آپارتمان مذکور طی سند رسمی شماره 36531 مورخ 1391/12/22 به خ. ر. ا. و دوم منتقل می‌گردد. علی‌هذا با بررسی و تحقیق به عمل آمده مشخص گردیده که قیمت آپارتمان در هنگام تنظیم قراردادهای عادی تنظیمی و سند رسمی، بسیار بیش از قیمتی بوده که مورد معامله واقع شده است و موکلین در معامله مذکور مغبون از نوع افحش شده‌اند و مراتب به‌ موجب اظهارنامه رسمی به مالکین رسمی اعلام شده است لذا تقاضای صدور حکم به شرح ستون خواسته را دارد. وکیل خ. ه. د. جلسه رسیدگی اضافه نموده که آپارتمان در سال 89 به مبلغ 940 میلیون تومان فروخته شده، در حالی‌که قیمت واقعی آن یک میلیارد و دویست میلیون تومان بوده است. دو نفر از خواندگان به اسامی آقایان م.ص. وح.م. در دادگاه حاضر شده و دفاعا اعلام داشته‌اند که به ‌موجب سند رسمی خیار غبن ساقط شده و مدت 4 سال از این معامله می‌گذرد و شغل خواهان برج‌ ساز منطقه یک تهران م. ب. که تاکنون 500 واحد آپارتمان ساخته و فروخته است. خواندگان دیگر علی‌رغم ابلاغ قانونی اخطاریه در دادگاه حاضر نشده و لایحه‌ای ارسال نکرده‌اند. لذا با عنایت به مراتب فوق و مجموع اوراق و محتویات پرونده و ن. ب. ا. اولا به‌ موجب ماده 7 قرارداد پیش ‌فروش استنادی خ. ه. کلیه خیارات اسقاط گردیده است و عموم عبارت مذکور تمامی خیارات از جمله خیار غبن به هر درجه که باشد اعم از فاحش و افحش را دربرمی‌گیرد و اختلاف‌ نظر بین حقوقدانان در خصوص عدم تسری سقوط خیار غبن فاحش به غبن افحش ناظر به مورد و جایی است که عبارت به صورت مطلق بیان شده باشد، زیرا در این صورت اطلاق عبارت ناظر به فرد اعم و اکمل خواهد بود و منصرف از مورد مانحن ‌فیه می‌باشد، حال آنکه، همانگونه که اشاره شده با استعمال لفظ عام در قرارداد، طرفین تمامی مصادیق و افراد را مد نظرداشته‌اند. بنابراین ادعای اینکه غبن افحش منظور طرفین قرارداد نبوده قابل قبول نمی‌باشد، ثانیا درست است که در جهل به موضوع خیار یعنی غبن افحش که از جمله وقایع خارجی است علی‌ الاصول باید گفته صاحب خیار را پذیرفت لیکن ب. ت. ب. اینکه خواهان ردیف اول که شغل خود را مهندسی عمران اعلام نموده و اینکه وکیل وی شغل موکل خود را ساخت ‌و ساز بنا اعلام کرده است، بنابراین ادعای جهل به غبن، به حکم غلبه، برخلاف ظاهر بوده و دلیلی بر اثبات خلاف اماره قضایی مزبور نیز ارائه نشده است، ثالثا همانگونه که <a class="artref" href="/ماده/ماده-420-a_0815110236067">ماده 420 قانون مدنی</a> صراحت دارد اعمال خیار غبن بعد از علم به آن فوری است و درنگ بی ‌جا و یا آگاهانه در اجرای آن، از آنجا که موجب ایجاد ضرر برای غیر می‌باشد، موجب سقوط حق مزبور می‌گردد، لذا با عنایت به مراتب فوق و نظر به اسقاط قراردادی حق مزبور و اینکه این اسقاط ناظر به همه اشکال خیار غبن می‌گردد و ن. ب. ا. حق مزبور ب. ت. ب. حرفه و تخصص خواهان و اطلاع از وضعیت بازار برای وی ایجاد نگردیده و به فرض ایجاد به فوریت اعمال و اجرا نشده است لذا دعوی مطروحه را وارد و ثابت ندانسته مستندا به مواد 418 و 420 و 448 قانون مدنی، حکم به بی‌حقی خ. ه. و بطلان دعوی مطروحه را صادر و اعلام می‌نماید. رای صادره ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ قابل تجدیدنظرخواهی در دادگاه تجدیدنظر استان تهران م. ب.. رئیس شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تهران رای دادگاه تجدیدنظر استان در خصوص تجدیدنظرخواهی آقای د.ر. و خانم ف.ص. با وکالت آقایان 1 - الف.غ. 2 - ح.ح. نسبت به دادنامه شماره --- مورخ 1393/03/12 صادره از شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی مجتمع قضایی عدالت که به‌ موجب آن حکم به بطلان دعوی تجدیدنظر خ. ه. ب. خواسته اعلام فسخ معامله به‌ علت غبن افحش در فروش یک دستگاه آپارتمان و صدور حکم به ابطال قراردادهای عادی مورخ 1389/06/03 و 1391/08/01 در سند رسمی شماره 36531 مورخ 1381/12/25 صادره از دفترخانه شماره... تهران با احتساب کلیه خسارات دادرسی صادر و اعلام گردیده است موافق قانون و مقررات موضوعه بوده و به شرح لایحه اعتراضیه مستوجب نقض نمی‌باشد؛ زیرا تجدیدنظر خ. ه. به‌ موجب قرارداد شماره 51015 مورخ 1389/03/26 مبادرت به پیش‌ فروش یک دستگاه آپارتمان جزء پلاک ثبتی شماره... فرعی از... اصلی بخش --- تهران به آقایان ح.م. و ع.ع. می‌نماید که نامبردگان نیز به‌ موجب ظهر قرارداد پیش ‌فروش اقدام به واگذاری آپارتمان خریداری شده به آقای م.ص. و خانم ک.ص.می‌نمایند که در ماده 7 این قرارداد پیش ‌فروش و همچنین سند قطعی غیرمنقول شماره 36531 مورخ 1391/12/22 صادره از دفترخانه... تهران که فروشندگان ملک متنازع‌ فیه (تجدیدنظر خ. ه.) به خریداران خانم ک.ص. و آقای م.ص. (تجدیدنظر خواندگان) می‌فروشند و در این اسناد قید گردیده است اسقاط کافه خیارات خصوصا خیار غبن فاحش از طرفین به عمل آمده و... که با عنایت به <a class="artref" href="/ماده/ماده-420-a_0815110236067">ماده 420 از قانون مدنی</a> که خیار غبن بعد از علم به غبن فوری است. این در حالی است که مدت 4 سال از انعقاد قرارداد پیش ‌فروش گذاشته و از ناحیه تجدیدنظر خ. ه. اسباب وقفه را نتوانسته‌اند در دادگاه ثابت نمایند و از طرفی شغل ت. ن. خ. آقای د.ر. مهندس … و وکیل مشارالیه در جلسه دادرسی مورخ 1393/03/10 دادگاه محترم بدوی شغل موکل خود را حدود 6 سال بساز و بفروش اعلام کرده است لذا دیگر عدم علم و آگاهی به قیمت واقعی ملک در زمان فروش از ناحیه خ. ه. منطبق با واقع نمی‌باشد علی ‌ای‌حال دادگاه با عنایت به مراتب فوق ‌الاشعار و به ‌استناد قسمت اخیر از ماده 358 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی ضمن رد تجدیدنظرخواهی مطروحه، دادنامه تجدیدنظرخواسته را تایید و استوار می‌نماید. رای صادره قطعی است. رئیس و مستشار شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان تهران