رأی
مصداق اعتقاد قاتل به مهدور الدم بودن مقتول
رأی خلاصه جریان پرونده
شماره پرونده : 9209983428600512 شماره دادنامه : 9409970937100091 تاریخ : 1394/07/18
خلاصه جریان پرونده
حسب کیفرخواست صادره از دادسرای عمومی و انقلاب ر. به شماره 9310433427000541 مورخ 1393/3/4 آقای م. متولد 1356 اهل ر. به اتهام قتل مرحوم م.س. با شکایت اولیاءدم مرحوم تحت پیگرد واقع شده است شرح حادثه چنین است که مورخ 1392/7/16 مأمورین انتظامی به ... مراجعه میکنند اهالی اظهار میدارند فردی به هویت س. در حالیکه عریان بود و فقط شورت پایش بود داد میزد کمک و مسافتی راه رفت و افتاد مأمورین در بررسی اولیه صحنه جرم مشاهده میکنند که داخل حیاطی که متعلق به قاتل بوده به تازگی با آب شسته شده و آب به داخل کوچه آمده و دو قطره خون روی دیوار حیاط داخل خانه و یک قطره خون روی درب حیاط باقیمانده است همسر صاحب منزل به نام خانم ….
خ. به پلیس آگاهی دلالت داده میشود و مصدوم به بیمارستان منتقل میشود و فوت مینماید. ابتداء از خانم …. خ. بازجوئی به عمل میآید مشارالیها اظهار میدارد صبح ساعت 7/45 دقیقه آقای س با من تماس گرفت که بیاید پیش من گفتم مهمان دارم بعد به زور وارد خانه شد گفتم برو الآن مادرم میآید سریع لباسهایش را درآورد بعد با تماس خود را ا ر. ء کرد وقتی شوهرم وارد خانه شد دید من حالت پریشان دارم فهمید کسی داخل خانه است داخل دستشویی داخل حیاط بود شوهرم کارد را برداشت و چند ضربه به او زد ...
ص 5 آقای ر. ع به عنوان متهم در اولین بازجوئی میگوید مورخ ۱۳۹2/7/16 ساعت 8 صبح رفتم برای مادرم سرامیک بگیرم وقتی برگشتم از کنار خانهام رد شدم دیدم ماشین پراید سفید درب خانه است زنگ زدم بعد از دو دقیقه خانمم درب را باز کرد دیدیم نگران است یک لحظه شک کردم گفتم چه کسی در خانه است؟ گفت کسی نیست بیشتر شک کردم رفتم آشپزخانه چاقو را از کشو برداشتم و رفتم طرف انباری دیدم یک فردی لخت داخل انباری بود من دیگر فهمیدم او را با چاقو زدم بعد شروع کردم تمیز کردن خونها و بعد رفتم در کوچه ماشین را جابجا کردم و بعد خودم را معرفی کردم.
ص 8 خانم …. خ. نزد بازپرس اظهار داشته م. س. زنگ زد و بعد زنگ خانه را بعد از چند دقیقه زد درب را باز کردم آمد داخل حیاط ایستاد گفتم چرا آمدی داخل الآن مادرم میآید گفت فقط یک لحظه آمدم تو را ببینم و یک لحظه بیایم پهلویت من جیغ زدم و گفتم برو بیرون من فرزند و شوهر دارم گفت یک لحظه تمامش میکنم لباسهایش درآورد و انداخت روی سرامیکها و فقط شورتش پایش بود آمد به طرف من زد به سینه من مرا انداخت روی زمین و خوابید روی من حدود 2 سانت داخل کرد وقتی خواست ا ر.
شود و آبش را روی دستمال بریزد یک مرتبه دیدم ر. به طرف درب ورودی میآید ( ر. -- ر. عباسی همسرش م. ب..عضو ممیز) و دقیقاً هنوز مقتول ا ر. نشده بود درحال ریختن آبش روی دستمال بود من هم دراز کشیده بودم که متوجه شوهرم شدم مقتول شورت خود را برداشت رفت به طرف انباری و شوهرم جیغ میزد و میگفت کی توی خانه است؟ تو کی هستی؟ کجا بودی؟ و آمد به طرف آشپزخانه من هم تاپم کشیدم پائین و شلوارم را بالا آوردم در آشپزخانه شوهرم را دیدم که کارد در دست داشت رفت به طرف انباری و بعد دیدم مقتول (س.) فرار کرد به طرف حیاط و شوهرم هم پشت سرش بود تا داخل کوچه رفتیم شوهرم مرا هل داد داخل خانه من مشت توی سرم میزدم و با شوهرم داخل حیاط خونها را پاک کردیم بعد از چند لحظه مأمورین آمدند پرسیدند که این خونهائی که پشت درب شما است چیست؟
گفتم در جریان نیستم و مرا به آگاهی بردند آقای ر. ع. در صحنه قتل داخل ساختمان از وی سئوال شده دقیقاً جریان قتل را توضیح دهید اظهار داشته (متفاوت با اظهارات قبلی) ... کلید انداختم روی درب باز کردم آهسته آمدم داخل و آمدم به طرف درب حال درب باز بود فقط توری بسته بود یک مرتبه وقتی وسط درب رسیدم روی چهارچوب دیدیم خانمم لخت خوابیده و فقط لباس زیر داشت شلوار نداشت و مقتول آبش را روی دستمال میریخت و خودش را با دستمال پاک میکرد شروع کردم به داد و فریاد البته خانم هم جیغ میزد مقتول فرار کرد در حالیکه لخت لخت بود رفت به طرف انباری با همسرم هم رفت به طرف اطاق دخترم، من آمدم داخل آشپزخانه از داخل کمد کارد برداشتم رفتم به طرف انباری کنار دیوار انباری ایستاده بود و آن زمان شورت خود را پوشیده بود من او را گرفتم چند ضربه به سینه او زدم و او کاری نمیکرد و یادم نیست چند ضربه زدم مغزم کار نمیکرد او مرا هل داد عقب و فرار کرد در این حین ضربهای به پشت او زدم یادم نیست یک یا چند ضربه زدم فرار کرد به طرف حیاط من هم پشت سر او رفتم و برگشتم داخل منزل ...
ص 61 اولیاءدم به شرح برگ 64 و 65 و 66 و 67 ضمن طرح شکایت تقاضای قصاص قاتل کردهاند. بازپرس محترم دادسرای عمومی و انقلاب ر. در قرار نهائی خود به شماره 00117-۱۳۹3/2/28 در خصوص اتهام قتل منتسب به آقای ر. م ع به مجرمیت اظهارنظر کرده و در خصوص اتهام خانم …. خ. دائر بر زنای محصنه به استناد تبصره 4 ماده 3 قانون تشکیل دادگاههای عمومی و انقلاب اصلاحی 1381 به صلاحیت رسیدگی مستقیم دادگاه کیفری استان اظهارنظر کرده با صدور کیفرخواست در مورد اتهام قتل و فرار رسیدگی مستقیم پرونده به شعبه اول دادگاه کیفری استان کرمان ارجاع شده است.
آقای ح. ق. ی از سوی آقای ر. ع و آقای ح. ص از سوی خانم …. خ. و آقای ق.ن به عنوان وکیل اولیاءدم اعلام وکالت نمودهاند مورخ ۱۳۹3/11/18 دادگاه کیفری استان به حضور نماینده دادستان و اولیاءدم پدر و مادر مقتول و همسر وی و وکیل اولیاءدم و متهمان و وکلای آنان تشکیل شده است اولیاءدم در دادگاه تقاضای قصاص نمودهاند وکیل آنان نیز ضمن تقاضای قصاص برای ر. م. تقاضای رسیدگی به اتهام خانم …. خ. تحت عنوان تبانی در قتل مرحوم م.س را نموده است.
خانم …. خ. اتهام زنای محصنه را انکار نموده است و با توضیح چگونگی ورود مقتول به منزلشان تجاوز را به عنف اعلام داشته است و توضیحات قبلی خود را تکرار نموده است وکیل مشارالیها نیز به دفاع از موکل خود پرداخته است دادگاه اتهام قتل عمدی مرحوم س را به آقای ر. م. متهم کرده نامبرده اظهار داشته ... روز حادثه درب را باز کردم دیدم یک جفت کفش مردانه درب هال است نزدیک ساکن شدم صدای گریه را شنیدم درب هال باز بود فقط توری بسته بود دیدم دارد خودش را با دستمال کاغذی پاک میکند او فرار کرد رفت داخل انباری من رفتم به طرف آشپزخانه کارد برداشتم رفتم به طرف انباری داخل انباری شدم کنار دیوار ایستاده بود شروع کردم به او کارد زدن فکر کنم ضربه اولی به سینهاش خورد یادم نیست چند ضربه زدم ...
وکیل متهم نیز اظهار داشته دفاعم را طی لایحهای که تقدیم میکنم خواهد بود. وکیل موصوف در جلسه مورخ 1394/2/6 دادگاه باز در دفاع از موکل خود میگوید اتهام وارده به موکل مردود و بلاوجه است اعمال صورت گرفته از ناحیه موکل به دلالت ماده 630 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375 از مصادیق بارز و مسلم قتل در فراش است زیرا پر واضح است اگر عمل مانحنفیه و وضعیت پرونده را نتوان از مصادیق ماده 630 دانست قطعاً این مقرره را باید مهمل گذارد و تفسیر همکار ارجمند از عبارت (...
درحال زنا ...) شرح مفصل مدافعات ارائه شده صحیح نیست و به صراحت و دلالت ماده 140 قانون مجازات اسلامی مصوب 92 اختیار از ارکان مسئولیت و به عنوان رکن محسوب و بدون آن اصل مسئولیت محل اشکال است و این مهم از وضعیت موکل و اینکه در لحظه ورود در منزل در زمین و هوا بود به راحتی قابل استنباط است و بالاخره اعتقاد موکل به مهدورالدم بودن مقتول در جامعه دینی امری مسلم است و از طرفی اصل مهدورالدم بودن مرحوم به دلالت محتویات پرونده نحوه اظهارات همسر موکل، مایع انزالی در آلت تناسلی به شرح معاینه جسد اسپرم مکشوفه در دستمال کاغذی در صحنه واقعه خروج مقتول با شورت از درب منزل روشن و مسلم است که به دلالت نص ماده 302 از قانون مجازات اسلامی هیچ مسئولیتی را متوجه موکل نمیکند وکیل متهم موصوف لایحهای نیز تقدیم داشته که به شماره 000334-۱۳۹4/2/8 به ثبت رسیده شده است وکیل اولیاءدم با تقدیم لایحهای در پاسخ به وکلای متهمان مطالبی عنوان نموده و مرقوم دانسته و در پایان تقاضای قصاص متهم را نموده است دادگاه به موجب دادنامه شماره 000031-۱۳۹4/2/29 پس از بیان مشروح حادثه این چنین انشاء رأی نموده است: ...
اگرچه از قرائن و امارات حاصل در مییابیم که کلیّت دفاعیات م. م. ب. ورود مقتول به خانهاش و برقراری ارتباط با همسرش و اقدام به قتل وی به همین علت، کاملاً با حقایق موجود و مستندات پرونده منطبق م. ب. ولیکن به نظر میرسد که ادعاهای بعدی و. م. ب. این که وقتی وارد منزل مرحوم هنوز داخل اتاق و درحال تمیز کردن آلتش بوده است دفاعی القائی است که بتواند اوضاع و احوال را با معافیت حاصله از قتل در فراش به شرح مذکور در ماده 630 قانون مجازات اسلامی منطبق سازد کمااینکه وکیل محترم متهم نیز ابتدائاً عمده دفاعیات خ.
ر. ب. همین موضوع اختصاص داده و به استناد ماده قانونی مذکور، موکلش را معاف از قصاص نفس دانسته است ولیکن به فرض هم که بپذیریم آقای م. وقتی وارد منزل شده که مقتول کارش تمام شده و در حال تمیز کردن نجاسات از خودش بوده است، باز هم نمیتوان قضیه را با مصادیق قتل در فراش منطبق نمود زیرا در حکم مذکور، مشاهدة اصل زنا توسط شوهر و با قطع نظر از این همسرش مکرهه بوده یا مختار، شرط است و موضوعیت دارد و بدیهی است که دیدن متجاوز در حال تمیز کردن آلت ولو که تحقق زنا هم قبل از آن محرز باشد، مفید معنا و مصداق «در حال زنا» ...
نمیباشد و اصرار آقای وکیل در انطباق موضوع با ماده 630 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375 عبث و بیهوده م. ب. هر چند سایر دفاعیات و. م. ب. این که موکلش با دیدن اوضاع و احوال در آن وضعیت اراده و اختیارش زایل شده و یا این که موکلش به اعتبار اعتقاد به مهدروالدم بودن مرحوم اقدام به قتل او نموده است، قابل توجه و درخور م. ب.. فیالحال و بنا به مراتب مذکور و با قطع نظر از آن که متهم ر. ع. در خصوص این که به محض ورودش مرحوم را در کجا دیده است [داخل انباری و یا داخل هال و درحال تمیز کردن نجاست] دچار تناقضگویی شده است ولیکن آنچه از مجموع محتویات پرونده و جهات مسلم و مستندات علمی و حسی برای محکمه ثابت است، این موارد میباشند که:
1- ارتباط خانم …. خ. با مقتول از مدتها قبل و خصوصاً از طریق مکالمات تلفنی برقرار بوده است و خانم …. نیز به هیچ وجه تحت شرایط اکراه و اجبار نبوده و طوعاً و با تمایل خودش به این روابط مکالماتی ادامه میداده است و از طرفی دیگر نیز ثابت است که آمدن مرحوم م. س. در روز وقوع حادثه به منزل آقای ر. م. با هماهنگی و تمایل خانم …. و مشخصاً جهت برقراری رابطه جنسی بوده است و مشارالیها د. ا. م. نیز مکرهه و مجبور نبوده است
2- درخصوص اصل تحقق زنا، یعنی داخل شدن به قدرالحشفه و در غیر موارد وطی به شبهه که حسب مورد موجب استقرار مجازات و حد شرعی میگردد شدیداً تردید وجود دارد. متهمه در مرحلهای گفته است که آلتش را بیرون آورد و منی را روی دستمال کاغذی ریخت ... در جای دیگری میگوید که 2 یا 3 سانتی آلتش داخل شد ... در موقعی دیگر گفته است که متوجه دخول نشده فقط احساس کرده که مقتول آلتش را به آلت تناسلی او چسبانده است و در مرحله دادرسی هم که کلاً منکر دخول شده است، ب.
ت. ب. نوع انتسابی به وی که زنای محصنه م. ب. و مجازات اولیة شرعی که برای چنین معصیت و جرمی در نظر گرفته شده است [رجم] دادگاه را وادار میسازد که احتیاط لازمه را در ارزیابی و کنترل مستندات موجود در احراز اصل دخول بنماید ولیکن تناقضات مکرر و موجود در اظهارات خانم …. و توجه به این مطلب که چنانچه برای اولین مرتبه باشد که این دو نفر اقدام به برقراری رابطه جنسی نموده باشند [که ظاهراً هم همین گونه م. ب.] قاعدتاً این احتمال هم اضافه میشود که مقتول و قبل از تحقق دخول ا ر.
ء شده باشد، شبهه حاصله که نزد دادگاه وجود دارد، قوت بیشتری پیدا میکند. قطع نظر از تردید حاصله درخصوص تحقق دخول؛ راجع به استقرار و اثبات شرایط احصان نسبت به مشارالیها نیز امر مشتبه م. ب.. هر دو نفر گفتهاند که به علت موضوع کار خانم …. ، مدتی بوده که با یکدیگر اختلاف شدیدی داشتهاند و همبستر نمیشدهاند و خلاف این ادعا نیز به روشنی در حد محتویات فعلی پرونده محرز و ثابت نمیباشد. بنا به موارد مذکور و توجهاً به سایر قرائن و امارات موجود و با منتفی بودن عنف و اکراه به لحاظ شبهات موجود معتقدیم که دخول به قدرالحشفه صورت نگرفته و این برداشت با موازین و مقررات مربوط به حدود الهی نیز انطباق و مقبولیت بیشتری دارد.
3- همان گونه که گفته شد آن قسمت از دفاعیات وکیل محترم متهم ر. م. که به اعتبار حکم مقرر در ماده 630 قانون مجازات اسلامی یعنی معافیت مقرر برای قاتلین درفراش ابراز شده است به جهت عدم انطباق وضعیت با شرایط مقرر در ماده قانونی مذکور و خصوصاً موضوعیت داشتن مشاهده اصل زنا با همان تعریف خاصی که دارد قابل پذیرش نمیباشد ولیکن دفاع اولیه م. م. ب. این که اختیار و ارداهاش زایل شده و با این که تلوحیاً و متعاقباً به صراحت به مهدورالدم بودن مقتول اشاره کرده است، قابل توجه و اعتنا م.
ب.. از عنایت به این که اصل زنا ثابت نگردید فلذا نتیجه این خواهد شد که مرحوم م.س علیرغم اعتقادی که متهم ر. م. درباره وی داشته است، واجب القتل و مهدورالدم نبوده است و عقوبت وی در حد برقراری رابطه نامشروع در حد مضاجعه، تقبیل و مثل آنها بوده است و برداشت و قضاوت و اعتقاد متهم درباره وی درست بوده است. چنانچه از موضوع اعتقاد متهم به مهدورالدم بودن مقتول هم بگذریم و به فرض که آن را بیمورد و دفاعی القائی بدانیم، قدر متیقن غیرقابل انکار از ماجرای حاصله این خواهد بود که آقای ر.
م. و در زمان ایراد ضربات چاقو و نتیجتاً درخصوص قتل مقتول مسلوبالاراده بوده و اختیار افعال و اعمالش را نداشته است و این قسمت از دفاعیات وکیل محترم وی، کاملاً مقبول و تلوحیاً مورد پذیرش کلیه اطراف پرونده قرار گرفته است. آنچه وکیل محترم اولیاءدم درخصوص این قضیه گفتهاند به هیچ وجه انطباقی با جهات مسلم ندارد و دفاعیاتی غیرمعتبر و غیرمستند م. ب.. متهم ر. م. چه مقتول را داخل هال و در آن وضعیت دیده باشد و چه داخل انباری و در آن وضعیت، نوعاً اختیارش زایل و ارادهش در ایراد ضربات مسلوب و قادر به کنترل رفتارش نبوده است و عمد و عدوانش در قتل ارتکابی ثابت نمیباشد و عمدیت این جنایت برای محکمه محرز و ثابت نمیباشد.
به عبارتی دیگر؛ چه قائل شویم که متهم به اعتقاد مهدورالدم بودن مقتول اقدام به قتل وی کرده است ولو که ثابت گردید، مهدورالدم نبوده است و چه قائل شویم که وضعیت و اوضاع و احوال و مشاهدات آن صحنه موجب سلب اراده و اختیار متهم شده است که این برداشت با جهات مسلم انطباق بیشتری دارد و مورد تأکید وکیل وی نیز قرار گرفته است نتیجه قضایی این خواهد شد که قتل ارتکابی به لحاظ فقدان عنصر عمد و عدوان موجب قصاص نخواهد بود و از مصادیق شبه عمد محسوب خواهد شد که بند ب ماده 291 ناظر به قسمت اخیر ماده 302 قانون مجازات اسلامی مصوب 92/2/1 به خوبی و صراحتاً به این موضوع پرداخته و حکم آن را مشخص و معین نموده است و اولیاءدم هم در نزد دادگاه هستیم و کماکان بر شکایت خود باقی هستیم و اگر نتیجه این باشد که دیه پرداخت شود، بیان نمودهاند ...
تابع حکم دادگاه هستیم و کماکان بر شکایت خود باقی هستیم و اگر نتیجه این باشد که دیه پرداخت شود، مطالبه دیه مینماییم ...،، - جلسه دادرسی مورخ 94/2/6- فیالحال و ب. ت. ب. صورتجلسة اولیه مأمورین که حاکی است عدهای مرحوم را دیدهاند که با شورت و البته در حالت مصدومیت از طرف منزل م. ر. ا. درحال فرار بوده است و از عنایت به کشف سایر البسة مقتول و تعدادی دیگر از اثاث وی در منزل متهم و توجهاً به مواردی گزارش معاینه جسد مبنی بر مشاهده مایع انزالی منی در سرآلت تناسلی مقتول و با التفات به نتیجه حاصله از آزمایشهای پلیس تشخیص هویت و خصوصاً آن مورد که حاکی است ژنوتایپ لکههای منی موجود در دستمال کاغذی با ژنوتایپ خون مقتول انطباق داشته است و توجهاً به سوابق مکالمات و ارتباطات تلفنی میان متهمه الف.
و مرحوم م.س و از توجه به نحوه اظهارات و مدافعات متهمان که در بیان کلیت قضیه با یکدیگر همسخن و موافق بودهاند و جهات مسلم و امور اثبات شده نیز آن قسمت از دفاعیات ایشان را مورد تأیید قرار میدهد و از عنایت به شبهة مستقره در خصوص تحقق دخول به قدرالحشفه و تردید در اجتماع بلانقص شرائط احصان نسبت به خانم …. و توجهاً به این که با عدم ثبوت و اثبات عمل دخول، مهدورالدم بودن مرحوم م.س ولو به این که ثابت است متهم چنین اعتقادی داشته است، غیرثابت م.
ب. و دفاع سلب اختیار و اراده از متهم در زمان ارتکاب جنایت نیز ثابتترین قضیه م. ب. و با در نظر گرفتن دفاعیات وکلای محترم و سایر محتویات پرونده، انتساب جرم قتل عمد مرحوم م.س به متهم ر. م. و بزه زنای محصنه به خانم …. خ. متکی به ادله شرعی و قانونی نبوده و مستنداً به اصل سی و هفتم از قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و بند الف ماده 177 قانون آئین دادرسی کیفری حکم بر برائت نامبردگان از اتهامات مذکور صادر میگردد و اما مجرمیت م.
ر. ا. در حد ارتکاب قتل شبه عمد مرحوم م.س مبتنی بر اعتقاد مرتکب به مهدروالدم بودن مقتول که اعتقادی نادرست و اشتباه بوده است و همراه با فقدان قصد و اختیار و اراده در هنگام ارتکاب جنایت و مجرمیت خانم …. خ. در حد برقراری رابطه نامشروع غیر از زنا با مرحوم م.س که فاقد وصف اکراه و عنف میباشد، به اتکای دلایل و شواهد موجود در پرونده که مورد ارزیابی قرار گرفت محرز ثابت میباشد، فلذا مستنداً به بند ب ماده 291 ناظر به قسمت اخیر ماده 302 و رعایت و توجه به ماده 120 و ماده 121 و ماده 450 و ماده 462 از قانون مجازات اسلامی مصوب 92/2/1 و مواد 637 و 612 از قانون مجازات اسلامی مصوب 1375، آقای ر.
م. فرزند ح. به تحمل یک سال حبس تعزیری درجه 4 با احتساب ایام بازداشت قبلی و پرداخت یک فقره دیه کامل مرد د. ح. ورثه حینالفوت مرحوم محمد سلطانینژاد که درظرف دو سال از تاریخ وقوع جنایت پرداخت خواهد شد و خانم …. خ. دره در فرزند ح. به تحمل نود و نه ضربه شلاق تعزیری درجه 6 که به ازا هر روز بازداشت قبلی تعداد سه ضربه کسر خواهد شد و از باب مجازات تکمیلی به استناد بند پ ماده 23 از قانون صدرالذکر، خانم مذکور به ممنوع شدن از اشتغال به هر نوع شغل غیردولتی به مدت دو سال محکوم میشوند.
این حکم حضوری محسوب و ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ تجدیدنظرخواهی در دیوان عالی کشور است پس از ابلاغ رأی صادره به وکلای م. ع. و اولیاءدم وکیل اولیاءدم با تقدیم لایحهای نسبت به رأی صادره فرجامخواهی کرده و در لایحه خود دلائل را برای عمدی بودن قتل کافی دانسته و قتل درفراش موضوع ماده 630 قانون مجازات اسلامی --- را مردود دانسته و تقاضای نقض نموده است همچنین وکیل م. ع. ب. تقدیم لایحهای ضمن فرجامخواهی از جهاتی موکل خود را فاقد مسئولیت دانسته و در پایان تقاضای نقض دادنامه تبرئه موکل دارد پرونده طی مراحلی و حسبالارجاع پس از واصل شدن به دفتر دیوان عالی کشور به این شعبه تحت نظر قرار گرفت.هیأت شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید پس از قرائت گزارش آقای … ممیز و اوراق پرونده و نظریه کتبی آقای … دیوان عالی کشور اجمالاً مبنی بر اینکه :« عقیده به رد فرجامخواهی فرجامخواهان و تأئید و ابرام آن دارم»در خصوص دادنامه شماره 000031 -94/2/29 تجدیدنظرخواسته مشاوره نموده چنین رأی میدهد:
رأی شعبه دیوان عالی کشور
فرجامخواهی وکیل م.
ع. و وکیل اولیاءدم نسبت به دادنامه صادره از شعبه اول دادگاه کیفری استان کرمان که به موجب آن آقای ر. م. فرزند ح. به اتهام ارتکاب قتل مرحوم م.س به پرداخت یک فقره دیه کامل مرد مسلمان د. ح. ورثه حینالفوت مقتول و تحمل سه سال حبس محکوم شده است و از جهت وصف عمدی قتل برائت حاصل نموده وارد نیست زیرا اینکه وکیل م. ع. قتل ارتکابی را با تفسیر موسع از مفاد ماده 630 قانون مجازات اسلامی قتل درفراش دانسته برخلاف اصول و قواعد حاکم و مبانی حقوقی و فقهی و نظریه فقهاء است.
از جمله مرحوم صاحب جواهر میفرماید: اذا وجد مع زوجته رجلاً یزنی بها و علم بمطاوعتها له فله قتلهما و ان لم یکن له استیفاء الحد و لااثم علیه ... (مجلد 41 ص 368) در حالیکه اظهارات ر. م. حکایتی از اینکه مقتول را در حال مقاربت با زوجهاش دیده باشد ندارد بنابراین موضوع انطباقی با مفاد ماده 630 قانون مجازات اسلامی ندارد لکن قرائن و شواهد حکایت از این دارد که متهم با تصور اینکه چون به زوجهاش تجاوز شده متجاوز مهدورالدم است مبادرت به ارتکاب قتل وی نموده و موضوع را دادگاه منطبق با قسمت اخیر ماده 303 قانون مجازات اسلامی مصوب1392دانسته و متهم را به پرداخت دیه محکوم نموده است لذا مبانی استدلال دادگاه صحیح دانسته و اعتراض وکیل اولیاءدم نیز موجه نمیباشد و محتویات پرونده و دلائل ادعائی وکیل موجب اثبات قصاص نمیگردد مفاد دادنامه بلااشکال تشخیص میشود و مستنداً به بند الف ماده 469 قانون آئین دادرسی کیفری با رد فرجامخواهی فرجامخواهان عیناً دادنامه فرجامخواسته ابرام می گردد.
شعبه 47 دیوان عالی کشور - رئیس و مستشار
سیداحمد طباطبائی - اکبر فیض
فهرست
خلاصه جریان پرونده
شعبه دیوان عالی کشور
نقد رأی
مصداق اعتقاد قاتل به مهدور الدم بودن مقتول
در تاریخ 18 مهر 1394، دادنامهای در خصوص یک پرونده قتل صادر گردید. در کیفرخواست صادره، متهم به اتهام قتل فردی به نام مقتول، تحت پیگرد قرار گرفت. شواهد نشان میدهد که مقتول در حالتی عریان به منزل متهم وارد شده و با همسر وی در حال ارتباط غیرمشروع بوده است. متهم به دلیل مشاهده این وضعیت، اقدام به قتل مقتول با چاقو نمود. اولیاءدم درخواست قصاص کردند و متهم دفاعیات خود را بر اساس ماده 630 قانون مجازات اسلامی، که به قتل در فراش اشاره دارد، ارائه داد.
دادگاه پس از بررسیهای لازم به این نتیجه رسید که متهم در زمان ارتکاب جرم فاقد اراده و اختیار بوده و اعتقاد به مهدورالدم بودن مقتول را نادرست تشخیص داد. در نهایت، متهم به قتل شبه عمد محکوم و به پرداخت دیه و حبس تعزیری محکوم گردید. همسر متهم نیز به دلیل رابطه نامشروع به شلاق محکوم شد. وکلای طرفین نسبت به رای صادره فرجامخواهی کردند، اما دیوان عالی کشور با تایید رای دادگاه بدوی، فرجامخواهی را رد و حکم را ابرام نمود. این تصمیم بر اساس بند الف ماده 469 قانون آیین دادرسی کیفری اتخاذ گردید.
تاریخ دادنامه قطعی: 1394/07/18
شماره دادنامه قطعی: ---
پیام: چنانچه متهم بلافاصله بعد از فراش مقتول با زوجه اش،آن ها را ببیند و با این تصور که به زوجهاش تجاوز شده و متجاوز مهدورالدم میباشد،وی را به قتل برساند،عمل ارتکابی وی مصداق قتل شبه عمد است.
رای خلاصه جریان پرونده
شماره پرونده: --- شماره دادنامه: --- تاریخ: 1394/07/18
حسب کیفرخواست صادره از دادسرای عمومی و انقلاب ر. به شماره 9310433427000541 مورخ 1393/03/04 آقای م.
متولد 1356 اهل ر. به اتهام قتل مرحوم م.س. با شکایت اولیاءدم مرحوم تحت پیگرد واقع شده است شرح حادثه چنین است که مورخ 1392/07/16 مامورین انتظامی به... مراجعه میکنند اهالی اظهار میدارند فردی به هویت س. در حالی که عریان بود و فقط شورت پایش بود داد میزد کمک و مسافتی راه رفت و افتاد مامورین در بررسی اولیه صحنه جرم مشاهده میکنند که داخل حیاطی که متعلق به قاتل بوده به تازگی با آب شسته شده و آب به داخل کوچه آمده و دو قطره خون روی دیوار حیاط داخل خانه و یک قطره خون روی درب حیاط باقیمانده است همسر صاحب منزل به نام خانم ….
خ. به پلیس آگاهی دلالت داده میشود و مصدوم به بیمارستان منتقل میشود و فوت مینماید. ابتداء از خانم …. خ. بازجوئی به عمل میآید مشارالیها اظهار میدارد صبح ساعت 7/45 دقیقه آقای س با من تماس گرفت که بیاید پیش من گفتم مهمان دارم بعد به زور وارد خانه شد گفتم برو الان مادرم میآید سریع لباسهایش را درآورد بعد با تماس خود را ا ر. ء کرد وقتی شوهرم وارد خانه شد دید من حالت پریشان دارم فهمید کسی داخل خانه است داخل دستشویی داخل حیاط بود شوهرم کارد را برداشت و چند ضربه به او زد...
ص 5 آقای ر. ع به عنوان متهم در اولین بازجوئی میگوید مورخ 1392/07/16 ساعت 8 صبح رفتم برای مادرم سرامیک بگیرم وقتی برگشتم از کنار خانهام رد شدم دیدم ماشین پراید سفید درب خانه است زنگ زدم بعد از دو دقیقه خانمم درب را باز کرد دیدیم نگران است یک لحظه شک کردم گفتم چه کسی در خانه است؟ گفت کسی نیست بیشتر شک کردم رفتم آشپزخانه چاقو را از کشو برداشتم و رفتم طرف انباری دیدم یک فردی لخت داخل انباری بود من دیگر فهمیدم او را با چاقو زدم بعد شروع کردم تمیز کردن خونها و بعد رفتم در کوچه ماشین را جابجا کردم و بعد خودم را معرفی کردم.
ص 8 خانم …. خ. نزد بازپرس اظهار داشته م. س. زنگ زد و بعد زنگ خانه را بعد از چند دقیقه زد درب را باز کردم آمد داخل حیاط ایستاد گفتم چرا آمدی داخل الان مادرم میآید گفت فقط یک لحظه آمدم تو را ببینم و یک لحظه بیایم پهلویت من جیغ زدم و گفتم برو بیرون من فرزند و شوهر دارم گفت یک لحظه تمامش میکنم لباسهایش درآورد و انداخت روی سرامیکها و فقط شورتش پایش بود آمد به طرف من زد به سینه من مرا انداخت روی زمین و خوابید روی من حدود 2 سانت داخل کرد وقتی خواست ا ر.
شود و آبش را روی دستمال بریزد یک مرتبه دیدم ر. به طرف درب ورودی میآید (ر. -- ر. عباسی همسرش م. ب..عضو ممیز) و دقیقا هنوز مقتول ا ر. نشده بود درحال ریختن آبش روی دستمال بود من هم دراز کشیده بودم که متوجه شوهرم شدم مقتول شورت خود را برداشت رفت به طرف انباری و شوهرم جیغ میزد و میگفت کی توی خانه است؟ تو کی هستی؟ کجا بودی؟ و آمد به طرف آشپزخانه من هم تاپم کشیدم پآیین و شلوارم را بالا آوردم در آشپزخانه شوهرم را دیدم که کارد در دست داشت رفت به طرف انباری و بعد دیدم مقتول (س.) فرار کرد به طرف حیاط و شوهرم هم پشت سرش بود تا داخل کوچه رفتیم شوهرم مرا هل داد داخل خانه من مشت توی سرم میزدم و با شوهرم داخل حیاط خونها را پاک کردیم بعد از چند لحظه مامورین آمدند پرسیدند که این خونهائی که پشت درب شما است چیست؟
گفتم در جریان نیستم و مرا به آگاهی بردند آقای ر. ع. در صحنه قتل داخل ساختمان از وی سئوال شده دقیقا جریان قتل را توضیح دهید اظهار داشته (متفاوت با اظهارات قبلی)... کلید انداختم روی درب باز کردم آهسته آمدم داخل و آمدم به طرف درب حال درب باز بود فقط توری بسته بود یک مرتبه وقتی وسط درب رسیدم روی چهارچوب دیدیم خانمم لخت خوابیده و فقط لباس زیر داشت شلوار نداشت و مقتول آبش را روی دستمال میریخت و خودش را با دستمال پاک میکرد شروع کردم به داد و فریاد البته خانم هم جیغ میزد مقتول فرار کرد در حالی که لخت لخت بود رفت به طرف انباری با همسرم هم رفت به طرف اطاق دخترم، من آمدم داخل آشپزخانه از داخل کمد کارد برداشتم رفتم به طرف انباری کنار دیوار انباری ایستاده بود و آن زمان شورت خود را پوشیده بود من او را گرفتم چند ضربه به سینه او زدم و او کاری نمیکرد و یادم نیست چند ضربه زدم مغزم کار نمیکرد او مرا هل داد عقب و فرار کرد در این حین ضربهای به پشت او زدم یادم نیست یک یا چند ضربه زدم فرار کرد به طرف حیاط من هم پشت سر او رفتم و برگشتم داخل منزل...
ص 61 اولیاءدم به شرح برگ 64 و 65 و 66 و 67 ضمن طرح شکایت تقاضای قصاص قاتل کردهاند. بازپرس محترم دادسرای عمومی و انقلاب ر. در قرار نهایی خود به شماره 00117 - 1393/02/28 در خصوص اتهام قتل منتسب به آقای ر. م ع به مجرمیت اظهارنظر کرده و در خصوص اتهام خانم …. خ. دائر بر زنای محصنه به استناد تبصره 4 ماده 3 قانون تشکیل دادگاههای عمومی و انقلاب اصلاحی 1381 به صلاحیت رسیدگی مستقیم دادگاه کیفری استان اظهارنظر کرده با صدور کیفرخواست در مورد اتهام قتل و فرار رسیدگی مستقیم پرونده به شعبه اول دادگاه کیفری استان کرمان ارجاع شده است.
آقای ح. ق. ی از سوی آقای ر. ع و آقای ح. ص از سوی خانم …. خ. و آقای ق.ن به عنوان وکیل اولیاءدم اعلام وکالت نمودهاند مورخ 1393/11/18 دادگاه کیفری استان به حضور نماینده دادستان و اولیاءدم پدر و مادر مقتول و همسر وی و وکیل اولیاءدم و متهمان و وکلای آنان تشکیل شده است اولیاءدم در دادگاه تقاضای قصاص نمودهاند وکیل آنان نیز ضمن تقاضای قصاص برای ر. م. تقاضای رسیدگی به اتهام خانم …. خ. تحت عنوان تبانی در قتل مرحوم م.س را نموده است.
خانم …. خ. اتهام زنای محصنه را انکار نموده است و با توضیح چگونگی ورود مقتول به منزلشان تجاوز را به عنف اعلام داشته است و توضیحات قبلی خود را تکرار نموده است وکیل مشارالیها نیز به دفاع از موکل خود پرداخته است دادگاه اتهام قتل عمدی مرحوم س را به آقای ر. م. متهم کرده نامبرده اظهار داشته... روز حادثه درب را باز کردم دیدم یک جفت کفش مردانه درب هال است نزدیک ساکن شدم صدای گریه را شنیدم درب هال باز بود فقط توری بسته بود دیدم دارد خودش را با دستمال کاغذی پاک میکند او فرار کرد رفت داخل انباری من رفتم به طرف آشپزخانه کارد برداشتم رفتم به طرف انباری داخل انباری شدم کنار دیوار ایستاده بود شروع کردم به او کارد زدن فکر کنم ضربه اولی به سینهاش خورد یادم نیست چند ضربه زدم...
وکیل متهم نیز اظهار داشته دفاعم را طی لایحهای که تقدیم میکنم خواهد بود. وکیل موصوف در جلسه مورخ 1394/02/06 دادگاه باز در دفاع از موکل خود میگوید اتهام وارده به موکل مردود و بلاوجه است اعمال صورت گرفته از ناحیه موکل به دلالت ماده 630 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375 از مصادیق بارز و مسلم قتل در فراش است زیرا پر واضح است اگر عمل مانحنفیه و وضعیت پرونده را نتوان از مصادیق ماده 630 دانست قطعا این مقرره را باید مهمل گذارد و تفسیر همکار ارجمند از عبارت (...
درحال زنا...) شرح مفصل مدافعات ارائه شده صحیح نیست و به صراحت و دلالت ماده 140 قانون مجازات اسلامی مصوب 92 اختیار از ارکان مسئولیت و به عنوان رکن محسوب و بدون آن اصل مسئولیت محل اشکال است و این مهم از وضعیت موکل و اینکه در لحظه ورود در منزل در زمین و هوا بود به راحتی قابل استنباط است و بالاخره اعتقاد موکل به مهدورالدم بودن مقتول در جامعه دینی امری مسلم است و از طرفی اصل مهدورالدم بودن مرحوم به دلالت محتویات پرونده نحوه اظهارات همسر موکل، مایع انزالی در آلت تناسلی به شرح معاینه جسد اسپرم مکشوفه در دستمال کاغذی در صحنه واقعه خروج مقتول با شورت از درب منزل روشن و مسلم است که به دلالت نص ماده 302 از قانون مجازات اسلامی هیچ مسئولیتی را متوجه موکل نمیکند وکیل متهم موصوف لایحهای نیز تقدیم داشته که به شماره 000334 - 1394/02/08 به ثبت رسیده شده است وکیل اولیاءدم با تقدیم لایحهای در پاسخ به وکلای متهمان مطالبی عنوان نموده و مرقوم دانسته و در پایان تقاضای قصاص متهم را نموده است دادگاه به موجب دادنامه شماره --- - 1394/02/29 پس از بیان مشروح حادثه این چنین انشاء رای نموده است:...
اگرچه از قرائن و امارات حاصل در مییابیم که کلیّت دفاعیات م. م. ب. ورود مقتول به خانهاش و برقراری ارتباط با همسرش و اقدام به قتل وی به همین علت، کاملا با حقایق موجود و مستندات پرونده منطبق م. ب. ولیکن به نظر میرسد که ادعاهای بعدی و. م. ب. این که وقتی وارد منزل مرحوم هنوز داخل اتاق و درحال تمیز کردن آلتش بوده است دفاعی القائی است که بتواند اوضاع و احوال را با معافیت حاصله از قتل در فراش به شرح مذکور در ماده 630 قانون مجازات اسلامی منطبق سازد کمااینکه وکیل محترم متهم نیز ابتدائا عمده دفاعیات خ.
ر. ب. همین موضوع اختصاص داده و به استناد ماده قانونی مذکور، موکلش را معاف از قصاص نفس دانسته است ولیکن به فرض هم که بپذیریم آقای م. وقتی وارد منزل شده که مقتول کارش تمام شده و در حال تمیز کردن نجاسات از خودش بوده است، باز هم نمیتوان قضیه را با مصادیق قتل در فراش منطبق نمود زیرا در حکم مذکور، مشاهده اصل زنا توسط شوهر و با قطع نظر از این همسرش مکرهه بوده یا مختار، شرط است و موضوعیت دارد و بدیهی است که دیدن متجاوز در حال تمیز کردن آلت ولو که تحقق زنا هم قبل از آن محرز باشد، مفید معنا و مصداق «در حال زنا»...
نمیباشد و اصرار آقای وکیل در انطباق موضوع با ماده 630 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375 عبث و بیهوده م. ب. هر چند سایر دفاعیات و. م. ب. این که موکلش با دیدن اوضاع و احوال در آن وضعیت اراده و اختیارش زایل شده و یا این که موکلش به اعتبار اعتقاد به مهدروالدم بودن مرحوم اقدام به قتل او نموده است، قابل توجه و درخور م. ب.. فیالحال و بنا به مراتب مذکور و با قطع نظر از آن که متهم ر. ع. در خصوص این که به محض ورودش مرحوم را در کجا دیده است [داخل انباری و یا داخل هال و درحال تمیز کردن نجاست] دچار تناقضگویی شده است ولیکن آنچه از مجموع محتویات پرونده و جهات مسلم و مستندات علمی و حسی برای محکمه ثابت است، این موارد میباشند که:
1 - ارتباط خانم …. خ. با مقتول از مدتها قبل و خصوصا از طریق مکالمات تلفنی برقرار بوده است و خانم …. نیز به هیچ وجه تحت شرایط اکراه و اجبار نبوده و طوعا و با تمایل خودش به این روابط مکالماتی ادامه میداده است و از طرفی دیگر نیز ثابت است که آمدن مرحوم م. س. در روز وقوع حادثه به منزل آقای ر. م. با هماهنگی و تمایل خانم …. و مشخصا جهت برقراری رابطه جنسی بوده است و مشارالیها د. ا. م. نیز مکرهه و مجبور نبوده است
2 - در خصوص اصل تحقق زنا، یعنی داخل شدن به قدرالحشفه و در غیر موارد وطی به شبهه که حسب مورد موجب استقرار مجازات و حد شرعی میگردد شدیدا تردید وجود دارد. متهمه در مرحلهای گفته است که آلتش را بیرون آورد و منی را روی دستمال کاغذی ریخت... در جای دیگری میگوید که 2 یا 3 سانتی آلتش داخل شد... در موقعی دیگر گفته است که متوجه دخول نشده فقط احساس کرده که مقتول آلتش را به آلت تناسلی او چسبانده است و در مرحله دادرسی هم که کلا منکر دخول شده است، ب.
ت. ب. نوع انتسابی به وی که زنای محصنه م. ب. و مجازات اولیه شرعی که برای چنین معصیت و جرمی در نظر گرفته شده است [رجم] دادگاه را وادار میسازد که احتیاط لازمه را در ارزیابی و کنترل مستندات موجود در احراز اصل دخول بنماید ولیکن تناقضات مکرر و موجود در اظهارات خانم …. و توجه به این مطلب که چنانچه برای اولین مرتبه باشد که این دو نفر اقدام به برقراری رابطه جنسی نموده باشند [که ظاهرا هم همین گونه م. ب.] قاعدتا این احتمال هم اضافه میشود که مقتول و قبل از تحقق دخول ا ر.
ء شده باشد، شبهه حاصله که نزد دادگاه وجود دارد، قوت بیشتری پیدا میکند. قطع نظر از تردید حاصله در خصوص تحقق دخول؛ راجع به استقرار و اثبات شرایط احصان نسبت به مشارالیها نیز امر مشتبه م. ب.. هر دو نفر گفتهاند که به علت موضوع کار خانم ….، مدتی بوده که با یکدیگر اختلاف شدیدی داشتهاند و همبستر نمیشدهاند و خلاف این ادعا نیز به روشنی در حد محتویات فعلی پرونده محرز و ثابت نمیباشد. بنا به موارد مذکور و توجها به سایر قرائن و امارات موجود و با منتفی بودن عنف و اکراه به لحاظ شبهات موجود معتقدیم که دخول به قدرالحشفه صورت نگرفته و این برداشت با موازین و مقررات مربوط به حدود الهی نیز انطباق و مقبولیت بیشتری دارد.
3 - همان گونه که گفته شد آن قسمت از دفاعیات وکیل محترم متهم ر. م. که به اعتبار حکم مقرر در ماده 630 قانون مجازات اسلامی یعنی معافیت مقرر برای قاتلین درفراش ابراز شده است به جهت عدم انطباق وضعیت با شرایط مقرر در ماده قانونی مذکور و خصوصا موضوعیت داشتن مشاهده اصل زنا با همان تعریف خاصی که دارد قابل پذیرش نمیباشد ولیکن دفاع اولیه م. م. ب. این که اختیار و ارداهاش زایل شده و با این که تلوحیا و متعاقبا به صراحت به مهدورالدم بودن مقتول اشاره کرده است، قابل توجه و اعتنا م.
ب.. از عنایت به این که اصل زنا ثابت نگردید فلذا نتیجه این خواهد شد که مرحوم م.س علیرغم اعتقادی که متهم ر. م. درباره وی داشته است، واجب القتل و مهدورالدم نبوده است و عقوبت وی در حد برقراری رابطه نامشروع در حد مضاجعه، تقبیل و مثل آنها بوده است و برداشت و قضاوت و اعتقاد متهم درباره وی درست بوده است. چنانچه از موضوع اعتقاد متهم به مهدورالدم بودن مقتول هم بگذریم و به فرض که آن را بیمورد و دفاعی القائی بدانیم، قدر متیقن غیرقابل انکار از ماجرای حاصله این خواهد بود که آقای ر.
م. و در زمان ایراد ضربات چاقو و نتیجتا در خصوص قتل مقتول مسلوبالاراده بوده و اختیار افعال و اعمالش را نداشته است و این قسمت از دفاعیات وکیل محترم وی، کاملا مقبول و تلوحیا مورد پذیرش کلیه اطراف پرونده قرار گرفته است. آنچه وکیل محترم اولیاءدم در خصوص این قضیه گفتهاند به هیچ وجه انطباقی با جهات مسلم ندارد و دفاعیاتی غیرمعتبر و غیرمستند م. ب.. متهم ر. م. چه مقتول را داخل هال و در آن وضعیت دیده باشد و چه داخل انباری و در آن وضعیت، نوعا اختیارش زایل و ارادهش در ایراد ضربات مسلوب و قادر به کنترل رفتارش نبوده است و عمد و عدوانش در قتل ارتکابی ثابت نمیباشد و عمدیت این جنایت برای محکمه محرز و ثابت نمیباشد.
به عبارتی دیگر؛ چه قائل شویم که متهم به اعتقاد مهدورالدم بودن مقتول اقدام به قتل وی کرده است ولو که ثابت گردید، مهدورالدم نبوده است و چه قائل شویم که وضعیت و اوضاع و احوال و مشاهدات آن صحنه موجب سلب اراده و اختیار متهم شده است که این برداشت با جهات مسلم انطباق بیشتری دارد و مورد تاکید وکیل وی نیز قرار گرفته است نتیجه قضایی این خواهد شد که قتل ارتکابی به لحاظ فقدان عنصر عمد و عدوان موجب قصاص نخواهد بود و از مصادیق شبه عمد محسوب خواهد شد که بند ب ماده 291 ناظر به قسمت اخیر ماده 302 قانون مجازات اسلامی مصوب 92/2/1 به خوبی و صراحتا به این موضوع پرداخته و حکم آن را مشخص و معین نموده است و اولیاءدم هم در نزد دادگاه هستیم و کماکان بر شکایت خود باقی هستیم و اگر نتیجه این باشد که دیه پرداخت شود، بیان نمودهاند...
تابع حکم دادگاه هستیم و کماکان بر شکایت خود باقی هستیم و اگر نتیجه این باشد که دیه پرداخت شود، مطالبه دیه مینماییم...،، - جلسه دادرسی مورخ 94/2/6 - فیالحال و ب. ت. ب. صورتجلسه اولیه مامورین که حاکی است عدهای مرحوم را دیدهاند که با شورت و البته در حالت مصدومیت از طرف منزل م. ر. ا. درحال فرار بوده است و از عنایت به کشف سایر البسه مقتول و تعدادی دیگر از اثاث وی در منزل متهم و توجها به مواردی گزارش معاینه جسد مبنی بر مشاهده مایع انزالی منی در سرآلت تناسلی مقتول و با التفات به نتیجه حاصله از آزمایشهای پلیس تشخیص هویت و خصوصا آن مورد که حاکی است ژنوتایپ لکههای منی موجود در دستمال کاغذی با ژنوتایپ خون مقتول انطباق داشته است و توجها به سوابق مکالمات و ارتباطات تلفنی میان متهمه الف.
و مرحوم م.س و از توجه به نحوه اظهارات و مدافعات متهمان که در بیان کلیت قضیه با یکدیگر همسخن و موافق بودهاند و جهات مسلم و امور اثبات شده نیز آن قسمت از دفاعیات ایشان را مورد تایید قرار میدهد و از عنایت به شبهه مستقره در خصوص تحقق دخول به قدرالحشفه و تردید در اجتماع بلانقص شرایط احصان نسبت به خانم …. و توجها به این که با عدم ثبوت و اثبات عمل دخول، مهدورالدم بودن مرحوم م.س ولو به این که ثابت است متهم چنین اعتقادی داشته است، غیرثابت م.
ب. و دفاع سلب اختیار و اراده از متهم در زمان ارتکاب جنایت نیز ثابتترین قضیه م. ب. و با در نظر گرفتن دفاعیات وکلای محترم و سایر محتویات پرونده، انتساب جرم قتل عمد مرحوم م.س به متهم ر. م. و بزه زنای محصنه به خانم …. خ. متکی به ادله شرعی و قانونی نبوده و مستندا به اصل سی و هفتم از قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و بند الف ماده 177 قانون آیین دادرسی کیفری حکم بر برائت نامبردگان از اتهامات مذکور صادر میگردد و اما مجرمیت م.
ر. ا. در حد ارتکاب قتل شبه عمد مرحوم م.س مبتنی بر اعتقاد مرتکب به مهدروالدم بودن مقتول که اعتقادی نادرست و اشتباه بوده است و همراه با فقدان قصد و اختیار و اراده در هنگام ارتکاب جنایت و مجرمیت خانم …. خ. در حد برقراری رابطه نامشروع غیر از زنا با مرحوم م.س که فاقد وصف اکراه و عنف میباشد، به اتکای دلایل و شواهد موجود در پرونده که مورد ارزیابی قرار گرفت محرز ثابت میباشد، فلذا مستندا به بند ب ماده 291 ناظر به قسمت اخیر ماده 302 و رعایت و توجه به ماده 120 و ماده 121 و ماده 450 و ماده 462 از قانون مجازات اسلامی مصوب 92/2/1 و مواد 637 و 612 از قانون مجازات اسلامی مصوب 1375 ، آقای ر.
م. فرزند ح. به تحمل یک سال حبس تعزیری درجه 4 با احتساب ایام بازداشت قبلی و پرداخت یک فقره دیه کامل مرد د. ح. ورثه حینالفوت مرحوم محمد سلطانینژاد که درظرف دو سال از تاریخ وقوع جنایت پرداخت خواهد شد و خانم …. خ. دره در فرزند ح. به تحمل نود و نه ضربه شلاق تعزیری درجه 6 که به ازا هر روز بازداشت قبلی تعداد سه ضربه کسر خواهد شد و از باب مجازات تکمیلی به استناد بند پ ماده 23 از قانون صدرالذکر، خانم مذکور به ممنوع شدن از اشتغال به هر نوع شغل غیردولتی به مدت دو سال محکوم میشوند.
این حکم حضوری محسوب و ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ تجدیدنظرخواهی در دیوان عالی کشور است پس از ابلاغ رای صادره به وکلای م. ع. و اولیاءدم وکیل اولیاءدم با تقدیم لایحهای نسبت به رای صادره فرجامخواهی کرده و در لایحه خود دلائل را برای عمدی بودن قتل کافی دانسته و قتل درفراش موضوع ماده 630 قانون مجازات اسلامی --- را مردود دانسته و تقاضای نقض نموده است همچنین وکیل م. ع. ب. تقدیم لایحهای ضمن فرجامخواهی از جهاتی موکل خود را فاقد مسئولیت دانسته و در پایان تقاضای نقض دادنامه تبرئه موکل دارد پرونده طی مراحلی و حسبالارجاع پس از واصل شدن به دفتر دیوان عالی کشور به این شعبه تحت نظر قرار گرفت.هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید پس از قرائت گزارش آقای … ممیز و اوراق پرونده و نظریه کتبی آقای … دیوان عالی کشور اجمالا مبنی بر اینکه:« عقیده به رد فرجامخواهی فرجامخواهان و تائید و ابرام آن دارم»در خصوص دادنامه شماره --- - 94/2/29 تجدیدنظرخواسته مشاوره نموده چنین رای میدهد:
رای شعبه دیوان عالی کشور
فرجامخواهی وکیل م.
ع. و وکیل اولیاءدم نسبت به دادنامه صادره از شعبه اول دادگاه کیفری استان کرمان که به موجب آن آقای ر. م. فرزند ح. به اتهام ارتکاب قتل مرحوم م.س به پرداخت یک فقره دیه کامل مرد مسلمان د. ح. ورثه حینالفوت مقتول و تحمل سه سال حبس محکوم شده است و از جهت وصف عمدی قتل برائت حاصل نموده وارد نیست زیرا اینکه وکیل م. ع. قتل ارتکابی را با تفسیر موسع از مفاد ماده 630 قانون مجازات اسلامی قتل درفراش دانسته برخلاف اصول و قواعد حاکم و مبانی حقوقی و فقهی و نظریه فقهاء است.
از جمله مرحوم صاحب جواهر میفرماید: اذا وجد مع زوجته رجلا یزنی بها و علم بمطاوعتها له فله قتلهما و ان لم یکن له استیفاء الحد و لااثم علیه... (مجلد 41 ص 368 ) در حالی که اظهارات ر. م. حکایتی از اینکه مقتول را در حال مقاربت با زوجهاش دیده باشد ندارد بنابراین موضوع انطباقی با مفاد ماده 630 قانون مجازات اسلامی ندارد لکن قرائن و شواهد حکایت از این دارد که متهم با تصور اینکه چون به زوجهاش تجاوز شده متجاوز مهدورالدم است مبادرت به ارتکاب قتل وی نموده و موضوع را دادگاه منطبق با قسمت اخیر ماده 303 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 دانسته و متهم را به پرداخت دیه محکوم نموده است لذا مبانی استدلال دادگاه صحیح دانسته و اعتراض وکیل اولیاءدم نیز موجه نمیباشد و محتویات پرونده و دلائل ادعائی وکیل موجب اثبات قصاص نمیگردد مفاد دادنامه بلااشکال تشخیص میشود و مستندا به بند الف ماده 469 قانون آیین دادرسی کیفری با رد فرجامخواهی فرجامخواهان عینا دادنامه فرجامخواسته ابرام میگردد.
شعبه --- دیوان عالی کشور - رئیس و مستشار
موارد مرتبط 118
آرای مرتبط 40
-
رأی
هماستناد
حکم قصاص و حبس در پرونده قتل عمد با 22 ضربه چاقو و فرجامخواهی در دیوان عالی کشور
مواد 140، 144، 160 و 290 قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
مصداق اعتقاد قاتل به مهدور الدم بودن مقتول
ماده 140 قانون مجازات اسلامی مصوب 92 اختیار از ارکان مسئولیت و به عنوان رک
-
رأی
هماستناد
توهین و تهدید به قتل از طریق ارسال پیامک
مواد 140 و 150 قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
فاقد ارزش تکراری
ماده 140 قانون مجازات اسلامی مصوب 01 / 02 / 1392 بیان شده است
-
رأی
هماستناد
وضعیت خاص متهم جهت تعلیق اجرای مجازات
ماده 302 از قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
مرجع حل اختلاف در صلاحیت میان دادگاه کیفری یک و دو
قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 قرار می گیرد و طبق بند ت ماده 302
-
رأی
هماستناد
دفاع در منازعه منتهی به قتل
ماده 302 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 مطرح گردید که در آن ادعا شده بود قت
-
رأی
هماستناد
شرط تعیین مجازات از باب جنبه عمومیِ بزه ایراد ضرب و جرح عمدی توسط دادگاه
مواد 302 ، 480 ، 48 قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
حکم قتل در صورت تجاوز از شرایط قانونی دفاع مشروع
ماده 302 قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
اخلال در نظم عمومی ناشی از نزاع دسته جمعی
مواد 302، 367، 480، 481، 484، 615 و 618 قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
محکومیت متهمان به حبس و دیه بهدلیل اخلال در نظم و نزاع دستهجمعی با تایید دادگاه تجدیدنظر
مواد 302، 480، 614، 615 و 617 قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح در رسیدگی به اتهام فروش مال غیر
قانون مجازات اسلامی و ماده 302
-
رأی
هماستناد
ضمانت اجرای عدم رعایت تناسب در دفاع
ماده 302 قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
ایراد ضرب وجرح عمدی با قمه در منازعه
مواد 302، 480، 614، 615 و 617 قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
تأثیر جنسیت در میزان دیه در تصادفات
ماده 302 از قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
تجاوز از یا به مرزهای کشور
ماده 302 قانون مجازات اسلامی مصوب 1370 حکم به پرداخت دیه کامل مرد مسلمان ت
-
رأی
هماستناد
دفاع مشروع در قتل عمد
ماده 302 قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
محکومیت و تجدیدنظر در پرونده سرقت و جرح عمدی: تبدیل حبس به جزای نقدی و حذف بخش تضامنی دیه
ماده 302 قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
رای شماره 168 مورخ 1379/05/09 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
ماده 302 قانون مجازات اسلامی مصوب 1370 مجمع تشخیص مصلحت نظام نگذرد چنین حک
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح حل اختلاف در صلاحیت میان دادگاه کیفری یک و دادگاه بخش در یک استان
قانون مجازات اسلامی و ماده 302
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح رسیدگی به اتهام کلاهبرداری
قانون مجازات اسلامی و ماده 302
-
رأی
هماستناد
محکومیت به ایراد ضرب و جرح عمدی و برائت از فحاشی و ترک انفاق در مرحله تجدیدنظر
مواد 302، 313، 480، 481، 484، 608 و 642 قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح در رسیدگی به اتهام زنای به عنف از طریق تهدید به انتشار فیلم آن
مواد 302، 306 و 373 قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
تشدید مجازات در مرحله تجدیدنظرخواهی
مواد 302، 480، 481، 415، 442 و 614 قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
مرجع صالح در رسیدگی به اتهام متهم در صورت عدم کشف محل وقوع جرم
مواد 302، 480، 48 قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
رأی دادگاه بدوی
ماده 302 قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
ضمانت اجرای عدم رعایت تناسب در دفاع
ماده 302 قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
ملاک تعیین دادگاه صالح برای رسیدگی به بزه کلاهبرداری
قانون مجازات اسلامی و مواد 302
-
رأی
هماستناد
تجاوز از یا به مرزهای کشور
ماده 302 قانون مجازات اسلامی مصوب 1370 حکم به پرداخت دیه کامل مرد مسلمان ت
-
رأی
هماستناد
مرجع حل اختلاف در صلاحیت میان دادگاه کیفری یک و دو
قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 قرار می گیرد و طبق بند ت ماده 302
-
رأی
هماستناد
حکم قتل در صورت تجاوز از شرایط قانونی دفاع مشروع
ماده 302 قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
دفاع مشروع در قتل عمد
قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 و مواد 302
-
رأی
هماستناد
اعتراض بدون ذکر موجبات و جهات موجه به نظریه کارشناسی
ماده 302 قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
عدم تحقق بزه سب النبی به نقل قول از دیگری
قانون مجازات اسلامی مصوب 92 و مواد 302
-
رأی
هماستناد
تشدید مجازات در مرحله تجدیدنظرخواهی
مواد 302 و 408 و 481 و 415 و 442 از قانون مجازات اسلامی مصوب 8/5/1370 که مطابق ماده 728 قانون مجازات
-
رأی
هماستناد
قتل با اعتقاد به مهدورالدم بودن مقتول
ماده 303 قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
ادعای مهدور الدم بودن مقتول
ماده 303 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 متهم باید ادعای خود را مشعر بر لواط
-
رأی
هماستناد
ادعای مهدور الدم بودن مقتول
ماده 303 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 متهم باید ادعای خود را مشعر بر لواط
-
رأی
هماستناد
رأی خلاصه جریان پرونده
ماده 303 قانون مجازات اسلامی مصوب 92 دانسته و دادنامه صادره از ناحیه شعبه
-
رأی
هماستناد
رأی دادگاه بدوی
ماده 303 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 که اعلام داشته با اعتقاد به مهدور د
نظریات مشورتی 40
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/97/249 مورخ 1397/02/18
مواد 140 و 146 و 147 قانون مجازات اسلامی مصوب 92
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1401/1326 مورخ 1402/03/26
مواد 140، 143، 146 و 149 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/92/2425 مورخ 1392/12/19 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
مواد 140 و 149 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 جنون در حین ارتکاب جرم مانع از تحقق
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/8361 مورخ 1385/11/02 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص ماده قانونی حاکم بر ارتکاب افتراء از طریق مطبوعات با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 140 قانون مجازات اسلامی مصوب 1370: هر گاه کسی امری غیر از زنا یا لواط
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/97/249 مورخ 1397/02/18 اداره کل حقوقی قوه قضائیه درخصوص سن رشد بدون تفاوت جنسیتی با اصلاحات و الحاقات بعدی
مواد 140 و 146 و 147 قانون مجازات اسلامی مصوب 92
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/1401/1326 مورخ 1402/03/26 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
مواد 140، 143، 146 و 149 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/8050 مورخ 1382/10/07 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 140 قانون مجازات اسلامی است در حالی که نسبت دادن عملی که جرم نیست
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/1401/1326 — 1402/03/27
مواد 140، 143، 146 و 149 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/96/1027 مورخ 1396/05/04
ماده 302 قانون مجازات اسلامی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/96/1175 مورخ 1396/05/25
ماده 302 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/92/2072 مورخ 1392/11/01
ماده 302 قانون مجازات اسلامی مصوب 1370 نیز مدت پرداخت دیه در قتل عمد یک سا
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1400/664 مورخ 1400/06/22
ماده 302 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 نباشد
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
بررسی صلاحیت دادیار در رسیدگی به جنبه عمومی قتل
ماده 302 قانون مجازات اسلامی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/1400/664 — 1400/06/22
ماده 302 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 نباشد
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه ٧/١٤٠٤/٢٢٩
ماده 302قانون مجازات اسلامی مصوب 1392در خصوص منتفی شدن »قصاص« در موارد اص
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/6142 مورخ 1383/08/11 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 302 قانون مجازات اسلامی بر حسب نوع جنایت (از عمد یا شبه عمد یا خطای م
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/97/3293 مورخ 1397/12/28 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص قصاص جانی قبل از فوت مجنی علیه توسط ولی دم با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 302 قانون مجازات اسلامی 1392 که مرتکب بندهای الف
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/3415 مورخ 1390/06/16 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 302 قانون مجازات اسلامی مصوب 1370: مهلت پرداخت دیه در موارد مختلف از
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/9058 مورخ 1378/12/10 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 302 قانون مجازات اسلامی راجع به مهلت پرداخت دیه است که با انقضاء مواع
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/2401 مورخ 1384/04/07 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 302 قانون مجازات اسلامی نیست و همانطور که در بخشنامه شماره 12941/78/1
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/1288 مورخ 1387/03/06 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 302 قانون مجازات اسلامی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/4550 مورخ 1377/07/06 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 302 قانون مجازات اسلامی به شخص حقیقی یا حقوقی که پرداخت دیه را تضمین
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/96/1175 مورخ 1396/05/25 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص (1)- مناط صلاحیت دادگاه در صورت آسیب های متعدد (2)- دادگاه صالح به رسیدگی به قطع عضو با اصلاحات و الحاقات بعد
ماده 302 قانون مجازات اسلامی مصوب سال 1392
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/2745 مورخ 1380/04/31 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 302 قانون مجازات اسلامی مصوب 1370: مهلت پرداخت دیه در موارد مختلف از
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/1059 مورخ 1376/02/20 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 302 قانون مجازات اسلامی مصوب 1370: مهلت پرداخت دیه در موارد مختلف از
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/2286 مورخ 1383/03/30 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
مواد 302 و 303 قانون مجازات اسلامی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/6565 مورخ 1384/09/15 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص امکان طرح دعوای اعسار توسط عاقله با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 302 قانون مجازات اسلامی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/97/2332 مورخ 1397/08/23 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص نحوه رسیدگی به قتل در فراش موضوع ماده 630 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375 با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 302 قانون مجازات اسلامی 1392 و شرایط مقرر در ماده 630 قانون مجازات اس
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/4308 مورخ 1382/05/23 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 302 و 303 قانون مجازات اسلامی خارج و آن مهلت ها خاص دیات و عناوین کیفری مذک
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 1027/96/7 مورخ 1396/05/04 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص پرونده های تصادف با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 302 قانون مجازات اسلامی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/92/2072 مورخ 1392/11/01 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص مهلت پرداخت دیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 302 قانون مجازات اسلامی مصوب 1370 هم مدت پرداخت دیه قتل عمد یک سال بو
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/5726 مورخ 1379/07/10 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 302 قانون مجازات اسلامی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/1400/664 مورخ 1400/06/22 اداره کل حقوقی قوه قضائیه درخصوص نوع قتل فردی به اعتقاد اشتباه مبنی بر مهدور الدم بودن آن با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 302 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 نباشد
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/10520 مورخ 1381/11/19 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 302 قانون مجازات اسلامی است
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/8037 مورخ 1379/09/26 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 302 قانون مجازات اسلامی مصوب 1370: مهلت پرداخت دیه در موارد مختلف از
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/4170 مورخ 1382/05/23 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
مواد 302 و 303 قانون مجازات اسلامی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/97/1759 مورخ 1397/12/21
ماده 303 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 باشد ارتکاب جنایت با اعتقاد مهدورال
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/6192 مورخ 1382/08/06 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 303 قانون مجازات اسلامی مصوب 1370: اگر قاتل در شبیه عمد در مدت معین ق
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/2622 مورخ 1382/07/29 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص شمول ماده 303 قانون مجازات اسلامی مصوب 1370 نسبت به قاتل شبه عمد و تعیین مهلت مناسب دادگاه به منظور پرداخت دیه ب
ماده 303 قانون مجازات اسلامی آیا دادگاه می تواند هر مهلتی را که مناسب تشخی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1403/488 مورخ 1403/07/04
مواد 462، 463، 466 و 467 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
نشستهای قضایی 9
-
نشست قضایی
هماستناد
مسئول پرداخت دیه در جنایات شبه عمدی افراد نابالغ
ماده 140 قانون مجازات اسلامی
-
نشست قضایی
هماستناد
احراز دفاع مشروع متهم در دادسرا
قانون مجازات اسلامی مصوب 92 که موارد مذکور در ماده 302
-
نشست قضایی
هماستناد
مرجع صالح در خصوص رسیدگی به مجازات قطع انگشت
ماده 302 قانون مجازات اسلامی
-
نشست قضایی
هماستناد
در پرونده قتل تبعه خارجی در صورت عدم شناسایی و حضور اولیاء دم مدعی العموم توانایی حق قصاص یا مصالحه دارد
ماده 302 قانون مجازات اسلامی
-
نشست قضایی
هماستناد
احراز عوامل رافع مسئولیت کیفری در متهم توسط مقام تحقیق و تعیین تکلیف آن در دادسرا
قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 که ناظر به ماده 302
-
نشست قضایی
هماستناد
امکان یا عدم امکان جمع ماده 473 ق.م.ا 1392 با تبصره 1 ماده 41 قانون مجازات جرایم نیروهای مسلح
ماده 302 قانون مجازات اسلامی
-
نشست قضایی
هماستناد
صلاحیت دادیار در رسیدگی به جرایم شخص حقوقی
قانون مجازات اسلامی و ماده 302
-
نشست قضایی
هماستناد
قتل قاچاقچی مواد مخدر که مجازات قانونی وی اعدام بوده توسط مأمور
ماده 302 قانون مجازات اسلامی
-
نشست قضایی
هماستناد
تعیین تکلیف دیه متوفای حادثه در جرائم رانندگی
مواد 462 و 476 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 حکم صادر می کند و در هر حال محکومیت
مواد مرتبط 6
-
اعمال
از این صفحه
ماده 630 — قانون مجازات اسلامی
ماده 630 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375 از مصادیق بارز و مسلم قتل در فراش ا
-
اعمال
از این صفحه
ماده 140 — قانون مجازات اسلامی
ماده 140 قانون مجازات اسلامی مصوب 92 اختیار از ارکان مسئولیت و به عنوان رک
-
اعمال
از این صفحه
ماده 302 — قانون مجازات اسلامی
ماده 302 قانون مجازات اسلامی مصوب 92/2/1 به خوبی و صراحتا به این موضوع پرد
-
اعمال
از این صفحه
ماده 462 — قانون مجازات اسلامی
ماده 462 از قانون مجازات اسلامی مصوب 92/2/1
-
اعمال
از این صفحه
ماده 637 — قانون مجازات اسلامی
مواد 637 و 612 از قانون مجازات اسلامی مصوب 1375
-
اعمال
از این صفحه
ماده 303 — قانون مجازات اسلامی
ماده 303 قانون مجازات اسلامی مصوب1392دانسته و متهم را به پرداخت دیه محکوم
دکترین 22
-
مقاله
هماستناد
بررسی مراحل تمییز، بلوغ و رشد در حقوق ایران، مصر و فقه مذاهب اسلامی
ماده 140 قانون مجازات اسلامی 1392 یکی از شرایط مسئولیت کیفری و به عبارتی ا
-
مقاله
هماستناد
پدیده های طبیعی ایجاب میکند که در مقایسه با بزرگسالان
ماده 140 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392/2/1: «مسیولیت کیفری در حدود قصاص و
-
مقاله
هماستناد
پدیده های طبیعی ایجاب میکند که در مقایسه با بزرگسالان
ماده 140 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392/2/1: «مسیولیت کیفری در حدود قصاص و
-
مقاله
هماستناد
قذف: مجازات قذف
قانون مجازات اسلامی در ماده 140
-
مقاله
هماستناد
نکتهٔ فقهی: مجازات قذف
ماده 140 قانون مجازات اسلامی
-
مقاله
هماستناد
نگاهی نو به ماهیّت قتل در فراش در فقه و حقوق کیفری (مقاله علمی وزارت علوم)
ماده 302 قانون مجازات اسلامی 1392 نیز به تبعیت از قول مشهور فقهای امامیه
-
مقاله
هماستناد
بررسی فقهی حقوقی شروط لازم جهت تحقق معافیت بند (ث) ماده 302 قانون مجازات اسلامی
ماده 302 قانون مجازات اسلامی نویسندگان: علی غلامی منبع: آموزه های حقوقی گو
-
مقاله
هماستناد
بازخوانی جواز قتل مهدورالدم و چالش های آن با دادرسی منصفانه
ماده 302 قانون مجازات اسلامی که در مقام بیان مصادیق مهدوراادم می باشد و نی
-
مقاله
هماستناد
عدم امکان فرار به عنوان شرط اباحه دفاع کشنده؛ با نگرشی تطبیقی به نظام حقوقی ایالات متحده آمریکا (مقاله علمی وزارت علوم)
ماده 302 قانون مجازات اسلامی و تفسیر حقوقی آن
-
مقاله
هماستناد
چندپارگی قانون مجازات اسلامی و آثار آن (با تاکید بر جنایت علیه اشخاص)
ماده 302 قانون مجازات اسلامی
-
مقاله
هماستناد
تأملی فقهی بر مهدورالدم موضوع ماده 302 قانون مجازات اسلامی 1392 (مقاله علمی وزارت علوم)
ماده 302 قانون مجازات اسلامی 1392 (مقاله علمی وزارت علوم
-
مقاله
هماستناد
نقدی بر مهدورالدم مطلق بودن مرتکب جرم حدّی مستوجب سلب حیات (نقد بند الف ماده 302 قانون مجازات اسلامی 1392) (مقاله علمی وزارت علوم)
ماده 302 قانون مجازات اسلامی 1392
-
مقاله
هماستناد
صندوق و مسئول حادثه — در دعاوی مربوط به حوادث رانندگی هم
ماده 302 قانون مجازات اسلامی منسوخ مختص محکوم علیه است
-
مقاله
هماستناد
صندوق و مسئول حادثه — محکوم گردیده ب
ماده 302 قانون مجازات اسلامی منسوخ مختص محکوم علیه است
-
مقاله
هماستناد
صندوق و مسئول حادثه — محکوم گردیده ب
ماده 302 قانون مجازات اسلامی منسوخ مختص محکوم علیه است
-
مقاله
هماستناد
گزارش نشست نقد رأی: قتل به اعتقاد مهدور الدم بودن مقتول (گزارش جلسه تحلیل و بررسی دادنامه شماره 94099726177000 مورخ 22/1/1394 صادره از شعبه 84 دادگاه کیفری استان تهران)
ماده 303 قانون مجازات اسلامی است
-
مقاله
هماستناد
شده است و در زمان وقوع حادثه به موجب بیمه نامه استنادی
ماده 303 قانون مجازات اسلامی منسوخ در جهت پرداخت دیه استفاده کرده است در ن
-
مقاله
هماستناد
نسبت به دادنامه شماره ۸۳۷۹۳ مورخ ۸۵/۵/۱۱ صادره از شعبه ۴۵ دادگاه
ماده 303 قانون مجازات اسلامی منسوخ در جهت پرداخت دیه استفاده کرده است در ن
-
مقاله
هماستناد
نسبت به دادنامه شماره ۸۳۷۹۳ مورخ ۸۵/۵/۱۱ صادره از شعبه ۴۵ دادگاه
ماده 303 قانون مجازات اسلامی منسوخ در جهت پرداخت دیه استفاده کرده است در ن
-
مقاله
هماستناد
نکتهٔ فقهی: مجازات بودن دیه (دیه (حقوق))
ماده 303 قانون مجازات اسلامی
-
مقاله
هماستناد
واکاوی نظریات فقهی حقوقی درباره قتل در فراش (مقاله علمی وزارت علوم)
ماده 630 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375 منعکس گردیده است
-
مقاله
هماستناد
قتل عمد در حالت هیجانات روحی در فقه و حقوق کیفری ایران
ماده 630 قانون مجازات اسلامی بخش تعزیرات ( قتل در فراش "Murder in the marc
نکتههای مرتبط 1
-
هماستناد
مرجع صالح حل اختلاف در صلاحیت میان دادگاه کیفری یک و دادگاه بخش در یک استان
قانون مجازات اسلامی و ماده 302
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
