مطالبه خسارت تاخیر تادیه نسبت به اجرت المثلمبدا محاسبه خسارت تاخیر تادیه اجرت المثل

مطالبه خسارت تاخیر تادیه نسبت به اجرت المثلمبدا محاسبه خسارت تاخیر تادیه اجرت المثل خ. م.: در تاریخ 23 دی‌ماه 1394، دادگاه بدوی به یک دعوی مطروحه از سوی یک شرکت پیمانکاری علیه وزارت مسکن و شهرسازی رسیدگی کرد. خواسته اصلی شرکت، شامل محکومیت خوانده به تهیه و تنظیم صورتحساب نهایی مطابق با ماده 51 شرایط عمومی پیمان و تسویه حساب مطالبات به همراه خسارت تاخیر تادیه و هزینه‌های دادرسی بود. شرکت خواهان ادعا نمود که به دلیل ممانعت‌های مکرر از سوی نهادهای نظامی و عدم تحویل نقشه‌های اجرایی از سوی کارفرما، اجرای پروژه استادیوم پنجاه هزار نفری اهواز با تاخیر مواجه شده است. پس از انجام بررسی‌های کارشناسی، میزان مطالبات این شرکت به مبلغ 2,235,678,807 ریال و خسارت اجرت المثل ماشین‌آلات به مبلغ 1,921,500,000 ریال تعیین گردید. دادگاه بدوی با استناد به مواد قانونی مرتبط، حکم به پرداخت این مبالغ به شرکت خواهان صادر کرد. در مرحله تجدیدنظر، اعتراضاتی از سوی سازمان مجری ساخت و تاسیسات دولتی و عمومی و همچنین شرکت خ. ن. ب. دادنامه بدوی صورت گرفت. دادگاه تجدیدنظر با اصلاح مبلغ خواسته به 1,529,811,879 ریال، بخش مربوط به خسارت تاخیر تادیه ماشین‌آلات را تایید و حکم به محکومیت خوانده به پرداخت خسارت تاخیر تادیه صادر کرد. این حکم بر اساس مواد 348 و 358 و 522 قانون آیین دادرسی مدنی قطعی اعلام گردید. تاریخ دادنامه قطعی: 1394/10/23 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: چنانچه طبق نظریه هیات کارشناسان میزان اجرت المثل مشخص شده باشد، خسارت تاخیر تادیه نسبت به آن قابل مطالبه است.مبدا محاسبه خسارت تاخیر تادیه نسبت به اجرت المثل اموال از تاریخ تقدیم دادخواست است. رای دادگاه بدوی شماره پرونده: --- شماره دادنامه: --- تاریخ: 1394/04/06 رای دادگاه در خصوص درخواست شرکت کرشه (سهامی خاص) با وکالت آقایان …. ک. و پ. ح. به طرفیت وزارت مسکن و شهر سازی (مجری طرح های فرهنگی - هنری - ورزشی)، با وکالت آقای م.ر. ن.، به خواسته محکومیت خوانده به تهیه و تنظیم صورتحساب نهایی وفق ماده 51 شرایط عمومی پیمان و تسویه حساب مطالبات شرکت موکل بر اساس نظریه کارشناس به علاوه خسارت تاخیر تادیه و خسارت دادرسی و حق الوکاله ،..... بدین توضیح که ،........... به موجب پیمان شماره 6/7172 - م س مورخ 74/10/10 مجری (خوانده) ابنیه استادیوم پنجاه هزار نفری اهواز و شمع کوبی زیر پی ها و...... را ظرف مدت 36 ماه به شرح و مشخصات مندرج در پیمان به شرکت موکل واگذار می‌نماید. به موجب صورتجلسه مورخ 84/10/11 صورتجلسه تحویل زمین امضا و مبادله می‌گردد، با وجود تعهد کارفرما به موجب ماده 28 شرایط عمومی پیمان مبنی بر تحویل زمین به نحویکه پیمانکار بتواند عملا به طور پیوسته و بلا انقطاع عملیات موضوع پیمان راطبق برنامه انجام دهد، متاسفانه از بدو امر سپاه پاسداران از اجرای عملیات از تاریخ 74/10/12 لغایت 76/12/21 به طور متناوب ممانعت به عمل آورد و کار فرما نیز ظرف این مدت قادر به حل این معظل و فراهم شدن زمینه اجرای عملیلت به طور پیوسته نگردید، با وجود تعهد کارفرما به موجب بند ب از ماده 28 شرایط عمومی پیمان مبنی بر تحویل نقشه های اجرایی، متاسفانه کارفرما هیچ گته موفق به تحویل نقشه های اجرایی به نحو کامل که بتواند پیوسته عملیات اجرایی را انجام دهد نمی گردد ،...... ضمن درخواست ارجاع امر به کارشناس جهت رسیدگی به مجموع مسایل فی ما بین و تعیین میزان دقیق کارکرد و خسارات و هزینه های ناشی از تعطیلی و تطویل زمان و بالاسری تحمیلی و سر انجام تهیه و تنظیم صورتحساب نهایی و..... و محکومیت خوانده به پرداخت مطالبات و خسارات وارده وفق نظریه کارشناسی اعلامی به علاوه خسارت تاخیر تادیه و خسارات دادرسی و حق الوکاله و..... درخواست می‌نماید ،.......... که خواسته به نحو مذکور طی صورتجلسه مورخ 86/12/13 جهت تعیین میزان مطالبات شرکت خواهان و..... درخواست و تصریح می‌گردد ،...... علیهذا، با عنایت به ادعای اقامه شده و توجه به پیمان شماره 6/7172 - م س مورخ 74/10/10 و شرایط عمومی پیمان در خصوص انجام و اجرای کارهای ابنیه استادیوم 50 هزار نفری اهواز و شمع کوبی زیر کپی ها و همچنین تجهیز و بر چیدن کارگاه و چگونگی انعقاد عقد و تشکیل آن که در قالب حاکمیت آزادی اراده افراد وفق ماده 10 قانون مدنی ایجاد گشته است و اینکه دادگاه مطابق با تصمیم مندرج در ذیل صورتجلسه مورخ 87/12/11 و با استناد به مقررات مواد 199 و 257 و 258 و 259 و 260 به بعد قانون آ. د. م. قرار ارجاع امر به کارشناس رسمی دادگستری را صادر و اعلام نموده تا کارشناس منتخب با حضور در دادگاه و عدم وجود جهات رد کارشناسی و با ملاحظه مفاد قرار صادره و ادعای خواهان و صورتجلسه دادرسی مورخ 87/12/11 و نیز قرارداد خصوصی و شرایط عمومی پیمان و چگونگی خاتمه پیمان و صورت وضعیت ارایه شده و چگونگی صورتجلسه تحویل کار و با در نظر گرفتن شرایط و تعهدات قراردادی فی ما بین و نیز مواد 40 و 41 و 52 و 53 شرایط پیمان در چگونگی صورت وضعیت قطعی و صورتحساب قطعی و تسویه حساب پیمانکار و ضمن لحاظ کسورات حسب ماده 52 و 40 و 37 شرایط عمومی پیمان و..... میزان صورتحساب نهایی و مطالبات خواهان در صورت استحقاق معین نمایند. که کارشناس منتخب طی نظریه مورخ 88/10/14 میزان مطالبات شرکت کرشه از بابت پروژه استادیوم 50 هزار نفری اهواز را مبلغ 5/626/758/977 ریال به نحو خالص اعلام و بر آورد داشته است ،.... که با اعتراض وکیل خوانده مطابق با صورتجلسه مورخ 89/1/24 و ارجاع امر به هیات سه نفره کارشناسی، طی نظریه شماره 796 مورخ 90/4/8 احد از کارشناسان (م. بدخشانی) پس از گزارش کارشناس کارشناسان تخصصی راه و ساختمان و...... (مهندس … و مهندس …) که طی نظریه ابرازی خسارات و مطالبات پیمانکار را برابر با 2/36/788/000 ریال اعلام داشته اند، کارشناس مذکور جمع کل مطالبات شرکت کرشه را 3/333/605/698 ریال اعلام نموده است که با اخذ توضیح از کارشناسان حسب تصمیم مورخ 90/6/15 در ذکر چگونگی محاسبات صورت پذیرفته ئ خسارات تعیینی، طی نظریه تکمیلی شماره 2397 مورخ 90/9/19 مجموع میزان مطالبات خواهان 4/480/344/091 ریال اعلام گردیده و سپس متعاقب اعتراض به عمل امده از سوی وکیل خ. ب. ن. هیات سه نفره کارشناسی، دادگاه مطابق با صورتجلسه مورخ 90/11/3 قرار ارجاع امر به هیات پنج نفره کارشناسی را صادر و اعلام نموده و کارشناس منتخب طی نظریه کارشناسی شماره 805 مورخ 92/3/21 جمع کل مطالبات پیمانکار بدون در نظر گرفتن خسارات و اجور ماشین آلات را مبلغ نا خالص 2/235/678/807 ریال تعیین و اعلام داشته اند و به نظریه کارشناسی مذکور اعتراض به عمل آمده و سپس طی تصمیم مندرج در صورتجلسه مورخ 92/8/4 در خصوص بخشی از نظریه کارشناسی راجع به خسارت و اجور ماشین آلات که خارج از حدود و صلاحیت کارشناسان هیات اعلام شده، دادگاه با استناد به مقررات مواد 199 و 257 و 258 و 259 به بعد، قانون آ. د. م. قرار ارجاع امر به کارشناس رسمی دادگستری را صادر و اعلام داشته تا کارشناس منتخب حسب تصمیم و مفاد قرار مورخ 90/11/3 صرفا میزان خسارتمورد ادعای خ. د. خ. ماشین آلات را اعلام نمایند ،..... که کارشناس منتخب طی نظریه شماره 3559 - 92/10/16 مبسوطا جمع کل خسارت و اجور دستگاههای متوقف شده در زمان بلا تکلیفی پروژه را معادل 2/822/400/000 ریال اعلام داشته که با اعتراض به نظریه کارشناس وفق تصمیم مندرج در صورتجلسه مورخ 92/12/19 قرار ارجاع امر به هیات سه نفره کارشناسی را صادر و اعلام نموده که کارشناسان هیات طی نظریه شماره 3534 مورخ 93/10/24 ، اجرت المثل کل دستگاهها را در مدت 84 ماه برابر با 1/921/500/000 ریال تعیین و اعلام داشته اند. که با ابلاغ نظریه به طرفین، وکیل خوانده حسب لایحه شماره 4241 - 93/12/16 به نظریه اعتراض نموده، و از نظر دادگاه اعتراضات به عمل آمده به نظریات مذکور موجه و مدلل نبوده و نظریه های کارشناسان در موارد مذکور خالی از ایراد و حسب مفهوم مخالف ماده 265 قانون آ. د. م. مطابق با واقع تشخیص می‌شود. فلذا دادگاه با استناد به مقررات مواد 2 و 3 و 194 و 197 و 198 و 199 و 257 و 258 و 259 و 260 و 265 و 502 و 503 و 515 و 519 و 522 قانون آ. د. م. و مواد 10 و 183 و 190 و 191 و 219 و 223 قانون مدنی ضمن رد ادعا و حکم بر بطلان خسارت تاخیر تادیه نسبت به رقم 1/921/500/000 ریال و خواسته مازاد بر محکومیت اعلامی به جهت موضوع خواسته و اینکه مبلغ محکومیت ریالی اخیر خود خسارت وارده به ماشین آلات بوده که بدین ترتیب خسارت بر خسارت قابل مطالبه نبوده و حسب ماده 522 قانون آ. د. م. خسارت تاخیر تادیه در دعاوی که موضوع ان دین و از نوع وجه رایج بوده که با تغییر فاحش شاخص قیمت سالانه از زمان سر رسید تا هنگام پرداخت و پس از مطالبه طلبکار از سوی دادگاه با رعایت تناسب تغییر شاخص سالانه که توسط بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران تعیین می‌گردد مورد محاسبه و حکم قرار می‌گیرد، در حالی که این بخش از محکومیت خود خسارت ناشی از فعل خوانده به ماشین َآلات و دستگاههای متوقف در زمان بلا تکلیفی پروژه می‌باشد، که عملا منصرف از مقررات مزبور خواهد بود و ،..... دعوی خواهان را راجع به سایر ادعا ها که محاسبات نهایی و صورتحساب نهایی جهت تسویه حساب مطالبات مدعی در نظر گرفته می‌شود، ثابت و محمول بر صحت تشخیص و حکم بر محکومیت خوانده به پرداخت مبلغ 2/235/678/807 ریال جمع کل مطالبات پیمانکار به نحو نا خالص و مبلغ 1/921/500/000 ریال بابت خسارت و اجور دستگاهها و ماشین آلات و..... خسارات و هزینه های دادرسی و نیز حق الوکاله وکیل ط. ت. ق. و مبلغ مجموعا 38/000/000 ریال دستمزد کارشناس و خسارت تاخیر تادیه نسبت به رقم جمع مطالبات 2/235/678/807 ریال از تاریخ مطالبه (تقدیم دادخواست) لغایت هنگام پرداخت د. ح. خ. صادر و اعلام می‌نماید. حکم صادره در هر دو بخش ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ قابل تجدید نظر خواهی در محاکم تجدید نظر استان تهران م. ب.. اجرای حکم منوط به ترمیم هزینه دادرسی و تمبر مالیاتی وکالتنامه وفق مقررات و ضوابط قانونی خواهد بود. رییس شعبه --- دادگاه عمومی تهران -محمد دیوسالار رای دادگاه تجدیدنظر استان شماره پرونده: --- شماره دادنامه: --- تاریخ: 1394/10/23 رای دادگاه در خصوص تجدیدنظرخواهی 1 - سازمان مجری ساختان‌ها و تاسیسات دولتی و عمومی با وکالت آقای م.ر. ن. 2 - شرکت کرشه با وکالت آقای …. ک. از دادنامه شماره --- مورخ 94/4/6 شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تهران که به موجب آن ب. ت. ب. مفاد قرارداد پیمانکاری شماره 6/7172 مورخ 74/10/10 تشکیل شده میان طرفین (ت. ن. خ. ردیف اول به عنوان کارفرما و ت. ن. خ. ردیف دوم به عنوان پیمانکار) در مورد احداث استادیوم پنجاه هزار نفری اهواز مستند به نظریه هیات کارشناسان حکم به محکومیت ت. ن. خ. ردیف اول نسبت به پرداخت مطالبات ت. ن. خ. ردیف دوم صادر گردیده است با دقت در محتویات پرونده اولا ت. ن. خ. ردیف اول ایراد و اعتراض موجهی نسبت به اساس دادنامه تجدیدنظرخواسته به عمل نیاورده النهایه مطابق نظریه تکمیلی هیات پنج نفره کارشناسان صورت وضعیت کارکرد پیمانکار مبلغ 1/529/811/879 ریال تعیین گردیده در حالی که دادگاه محترم بدوی سهوا میزان مطالبات پیمانکار در دادنامه تجدیدنظر خواسته را 2/235/678/807 ریال اعلام نموده که ب. ت. ب. اشتباه مزبور دادگاه به استناد ماده 351 قانون آیین دادرسی مدنی با اصلاح مبلغ خواسته از 2/235/678/807 ریال به 1/529/811/978 ریال دادنامه تجدیدنظرخواسته را در این بخش تائید می‌نماید اما اعتراض ت. ن. خ. ردیف دوم به آن بخش از دادنامه تجدیدنظرخواسته متضمن صدور حکم بطلان دعوی خسارت تاخیر تادیه مبلغ 1/921/500/000 ریال بابت اجرت المثل ماشین آلات وارد به نظر می‌رسد زیرا مطابق نظریه هیات کارشناسان میزان اجرت المثل ماشین آلات دینی مسجل و مشخص تعیین گردیده که به لحاظ عدم پرداخت از سوی ت. ن. خ. ردیف اول مشمول خسارت تاخیر تادیه می‌گردد بر این پایه با پذیرش تجدیدنظر خواهی به استناد مواد 348 و 358 و 522 قانون مزبور با نقض دادنامه در این قسمت حکم به محکومیت ت. ن. خ. ردیف اول به پرداخت خسارت تاخیر تادیه مبلغ مزبور از تاریخ تقدیم دادخواست اولیه د. ح. ت. ن. خ. ردیف دوم صادر و اعلام می‌نماید این رای قطعی است. شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان تهران -رئیس و مستشار سیدعباس موسوی - مجتبی نوروزی