ملاک تمیز حکم حضوری از حکم غیابی

رأی خلاصه جریان پرونده در تاریخ 9/11/91 آقای ع.ح. به وکالت از طرف خانم ص. الف. به طرفیت آقای م.م.دادخواستی به خواسته مطالبه مهریه به تعداد یک صد و پنجاه عدد سکه تمام بهار آزادی م. ب. مبلغ پنجاه میلیون و ده هزار ریال با احتساب خسارات و هزینه دادرسی و نیز تأمین خواسته به میزان ارزش خواسته به استناد و تصویر مصدق سند نکاحیه شماره 4260 ـ 22/6/80 دفتر رسمی ثبت ازدواج شماره ... ثبت کردستان تقدیم نموده که در شعبه نهم دادگاه حقوقی شهرستان سنندج ثبت و مورد رسیدگی قرار می گیرد و دادگاه بدواً به موجب دادنامه شماره 1222ـ 14/11/91 قرار تأمین خواسته خواهان معادل مبلغ پنجاه میلیون و ده هزار ریال از اموال بلامعارض خوانده تا پایان رسیدگی صادر نموده و سپس با تعین وقت از طرفین دعوت به رسیدگی به عمل آورد در جلسه دادرسی مورخ 19/4/92 خوانده دعوی علی رغم ابلاغ قانونی اخطاریه حضور نیافته و لایحه ای تقدیم نکرده است وکیل خ. ح. ی. و اظهار داشت خواسته و عرایض ب. ش. د. تقدیمی است برابر سند رسمی ازدواج تعداد یک صد و پنجاه عدد سکه بهار آزادی عندالمطالبه تعیین گردیده برای مهریه موکله که تاکنون پرداخت نشده است لذا صدور حکم به شرح خواسته م. ا.. دادگاه با اعلام ختم رسیدگی به موجب دادنامه شماره 331ـ 92 مورخ 19/4/92 پس از ذکر مقدمه ای از چگونگی اقامه دعوی با اعلام اینکه زوج خوانده با وصف ابلاغ واقعی در جلسه دادرسی حاضر نشده و هیچ گونه دفاعی هم به عمل نیاورده است لذا خواسته خواهان را موجّه تشخیص و مستنداً به مواد 1082 و 1102 و 1287 و 1290 قانون مدنی خوانده را به پرداخت اصل مهریه به تعداد یک صد و پنجاه سکه تمام بهار آزادی بابت اصل خواسته و مبلغ یک میلیون و پنجاه وپنج هزار ریال بابت هزینه دادرسی و مبلغ یک میلیون و هشت صد هزار ریال بابت حق الوکاله مرحله بدوی د. ح. خ. محکوم نموده است و رأی صادره را به لحاظ ابلاغ واقعی اخطاریه به خوانده حضوری و قابل تجدیدنظر اعلام داشته است. دادنامه صادره در تاریخ 25/4/92 به زوج محکوم ٌعلیه ابلاغ شد و نامبرده به توسط وکیل خود در تاریخ 30/5/92 با تقدیم دادخواست و لایحه فرجامی نسبت به آن فرجام خواهی نموده که نسخه ثانی دادخواست به وکیل ز. ا. ش. ولی لایحه جوابیه ای از ایشان در پرونده مشهود نیست. پرونده پس از وصول به دیوان عالی کشور جهت رسیدگی به این شعبه ارجاع گردیده است. رأی شعبه دیوان عالی کشور در خصوص فرجام خواهی آقای م.م. با وکالت آقای ف.م. نسبت به دادنامه شماره 1331ـ 92 مورخ 19/4/92 شعبه نهم دادگاه حقوقی شهرستان سنندج که به موجب آن حکم محکومیت ف. خ. ب. پرداخت مهریه ما فی القباله به تعداد یک صد و پنجاه سکه تمام بهار آزادی به انضمام هزینه دادرسی و حق الوکاله وکیل به مبلغ معینه د. ح. زوجه فرجام خوانده صادر گردیده است ب. ت. ب. محتویات پرونده هرچند دادنامه فرجام خواسته به صراحت قسمت اخیر آن به لحاظ ابلاغ واقعی اخطاریه مربوط به جلسه دادرسی مورخ 4/3/92 به خوانده (ف. خ. حاضر) حضوری و قابل فرجام اعلام گردیده است ولی چون محتویات پرونده حاکی از آن است که جلسه دادرسی دادگاه در تاریخ مذکور به لحاظ مرخصی بودن ریاست محترم شعبه تشکیل نشده و درنتیجه جلسه دادرسی تجدید گردیده است لذا بر ابلاغ واقعی اخطاریه مربوط به جلسه دادرسی تجدید شده به خوانده (ف. خ. حاضر) اثر قانونی مترتب نبوده و به استناد آن دادنامه صادره حضوری محسوب نخواهد شد و چون اخطاریه مربوط به جلسه بعدی دادرسی مورخ 19/4/92 که منتهی به صدور دادنامه فرجام خواسته گردیده به خوانده (ف. خ. حاضر) ابلاغ قانونی شده و نامبرده هم در جلسه دادرسی مقرر حضور نیافته و لایحه ای تقدیم نکرده است لذا طبق ماده 303 قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه صادره غیابی محسوب و در مهلت قانونی قابل واخواهی بوده است و چون دادنامه فرجام خواسته در تاریخ 25/4/92 به ف. خ. ابلاغ گردیده و نامبرده به توسط وکیل خود در تاریخ 30/5/92 دادخواست فرجامی خود را تقدیم نموده است لذا با احتساب مهلت های واخواهی و تجدیدنظر، دادخواست مطروحه قبل از انقضای مهلت تجدیدنظر تقدیم شده و چون به قطعیت نرسیده لذا قابلیت فرجام را نخواهد داشت و قانوناً قابل رسیدگی تجدیدنظر در مرجع تجدیدنظر استان کردستان م. ب. بنابراین دادخواست مطروحه قانوناً قابلیت رسیدگی فرجامی را نداشته و با تلقی آن به تجدیدنظرخواهی، پرونده به دادگاه محترم صادرکننده رأی فرجام خواسته اعاده می گردد تا جهت رسیدگی تجدیدنظر به مرجع تجدیدنظر محترم استان کردستان ارسال دارند مقرر می دارد پرونده به مرجع ذی ربط اعاده گردد. رئیس شعبه 8 دیوان عالی کشور ـ مستشار ـ عضو معاون عباسیان ـ ناصح ـ کریمپور نطنزی فهرست خلاصه جریان پرونده شعبه دیوان عالی کشور نقد رأی ملاک تمیز حکم حضوری از حکم غیابی در تاریخ 9 آبان 1391، دادخواستی به منظور مطالبه مهریه به میزان 150 سکه تمام بهار آزادی به ارزش 50,010,000 ریال، به همراه درخواست هزینه دادرسی و خسارات، به دادگاه تقدیم گردید. شعبه نهم دادگاه حقوقی شهرستان سنندج پس از صدور قرار تامین خواسته و در غیاب خ. د. ج. دادرسی، به استناد مواد 1082، 1102، 1287 و 1290 قانون مدنی، حکم به پرداخت مهریه و هزینه‌های دادرسی صادر نمود. این حکم به صورت غیابی صادر شد. خوانده به همراه وکیل خ. ن. ب. این حکم فرجام‌خواهی کرد. دیوان عالی کشور ب. ت. ب. عدم تشکیل جلسه دادرسی به‌طور واقعی، حکم صادره را غیابی تشخیص داده و قابلیت واخواهی آن را تایید نمود. در نتیجه، دادخواست فرجامی به تجدیدنظرخواهی تبدیل و پرونده به مرجع تجدیدنظر استان کردستان ارجاع گردید. تاریخ دادنامه قطعی: 1392/10/09 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: در صورتی که جلسه نخست دادرسی، علی رغم ابلاغ واقعی به خوانده، به دلیل عدم حضور قاضی، تشکیل نشود و وقت دادرسی جلسه بعد به خوانده ابلاغ واقعی نشده و خ. د. ج. شرکت نکند و لایحه نیز ندهد، حکم صادره غیابی محسوب می‌شود. رای خلاصه جریان پرونده در تاریخ 9/11/91 آقای ع.ح. به وکالت از طرف خانم ص. الف. به طرفیت آقای م.م.دادخواستی به خواسته مطالبه مهریه به تعداد یک صد و پنجاه عدد سکه تمام بهار آزادی م. ب. مبلغ پنجاه میلیون و ده هزار ریال با احتساب خسارات و هزینه دادرسی و نیز تامین خواسته به میزان ارزش خواسته به استناد و تصویر مصدق سند نکاحیه شماره 4260 - 22/6/80 دفتر رسمی ثبت ازدواج شماره... ثبت کردستان تقدیم نموده که در شعبه نهم دادگاه حقوقی شهرستان سنندج ثبت و مورد رسیدگی قرار می‌گیرد و دادگاه بدوا به موجب دادنامه شماره --- - 14/11/91 قرار تامین خواسته خواهان معادل مبلغ پنجاه میلیون و ده هزار ریال از اموال بلامعارض خوانده تا پایان رسیدگی صادر نموده و سپس با تعین وقت از طرفین دعوت به رسیدگی به عمل آورد در جلسه دادرسی مورخ 19/4/92 خوانده دعوی علی رغم ابلاغ قانونی اخطاریه حضور نیافته و لایحه ای تقدیم نکرده است وکیل خ. ح. ی. و اظهار داشت خواسته و عرایض ب. ش. د. تقدیمی است برابر سند رسمی ازدواج تعداد یک صد و پنجاه عدد سکه بهار آزادی عندالمطالبه تعیین گردیده برای مهریه موکله که تاکنون پرداخت نشده است لذا صدور حکم به شرح خواسته م. ا.. دادگاه با اعلام ختم رسیدگی به موجب دادنامه شماره --- - 92 مورخ 19/4/92 پس از ذکر مقدمه ای از چگونگی اقامه دعوی با اعلام اینکه زوج خوانده با وصف ابلاغ واقعی در جلسه دادرسی حاضر نشده و هیچ گونه دفاعی هم به عمل نیاورده است لذا خواسته خواهان را موجّه تشخیص و مستندا به مواد 1082 و 1102 و 1287 و 1290 قانون مدنی خوانده را به پرداخت اصل مهریه به تعداد یک صد و پنجاه سکه تمام بهار آزادی بابت اصل خواسته و مبلغ یک میلیون و پنجاه وپنج هزار ریال بابت هزینه دادرسی و مبلغ یک میلیون و هشت صد هزار ریال بابت حق الوکاله مرحله بدوی د. ح. خ. محکوم نموده است و رای صادره را به لحاظ ابلاغ واقعی اخطاریه به خوانده حضوری و قابل تجدیدنظر اعلام داشته است. دادنامه صادره در تاریخ 25/4/92 به زوج محکوم ٌعلیه ابلاغ شد و نامبرده به توسط وکیل خود در تاریخ 30/5/92 با تقدیم دادخواست و لایحه فرجامی نسبت به آن فرجام خواهی نموده که نسخه ثانی دادخواست به وکیل ز. ا. ش. ولی لایحه جوابیه ای از ایشان در پرونده مشهود نیست. پرونده پس از وصول به دیوان عالی کشور جهت رسیدگی به این شعبه ارجاع گردیده است. رای شعبه دیوان عالی کشور در خصوص فرجام خواهی آقای م.م. با وکالت آقای ف.م. نسبت به دادنامه شماره --- - 92 مورخ 19/4/92 شعبه نهم دادگاه حقوقی شهرستان سنندج که به موجب آن حکم محکومیت ف. خ. ب. پرداخت مهریه ما فی القباله به تعداد یک صد و پنجاه سکه تمام بهار آزادی به انضمام هزینه دادرسی و حق الوکاله وکیل به مبلغ معینه د. ح. زوجه فرجام خوانده صادر گردیده است ب. ت. ب. محتویات پرونده هرچند دادنامه فرجام خواسته به صراحت قسمت اخیر آن به لحاظ ابلاغ واقعی اخطاریه مربوط به جلسه دادرسی مورخ 4/3/92 به خوانده (ف. خ. حاضر) حضوری و قابل فرجام اعلام گردیده است ولی چون محتویات پرونده حاکی از آن است که جلسه دادرسی دادگاه در تاریخ مذکور به لحاظ مرخصی بودن ریاست محترم شعبه تشکیل نشده و درنتیجه جلسه دادرسی تجدید گردیده است لذا بر ابلاغ واقعی اخطاریه مربوط به جلسه دادرسی تجدید شده به خوانده (ف. خ. حاضر) اثر قانونی مترتب نبوده و به استناد آن دادنامه صادره حضوری محسوب نخواهد شد و چون اخطاریه مربوط به جلسه بعدی دادرسی مورخ 19/4/92 که منتهی به صدور دادنامه فرجام خواسته گردیده به خوانده (ف. خ. حاضر) ابلاغ قانونی شده و نامبرده هم در جلسه دادرسی مقرر حضور نیافته و لایحه ای تقدیم نکرده است لذا طبق ماده 303 قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه صادره غیابی محسوب و در مهلت قانونی قابل واخواهی بوده است و چون دادنامه فرجام خواسته در تاریخ 25/4/92 به ف. خ. ابلاغ گردیده و نامبرده به توسط وکیل خود در تاریخ 30/5/92 دادخواست فرجامی خود را تقدیم نموده است لذا با احتساب مهلت های واخواهی و تجدیدنظر، دادخواست مطروحه قبل از انقضای مهلت تجدیدنظر تقدیم شده و چون به قطعیت نرسیده لذا قابلیت فرجام را نخواهد داشت و قانونا قابل رسیدگی تجدیدنظر در مرجع تجدیدنظر استان کردستان م. ب. بنابراین دادخواست مطروحه قانونا قابلیت رسیدگی فرجامی را نداشته و با تلقی آن به تجدیدنظرخواهی، پرونده به دادگاه محترم صادرکننده رای فرجام خواسته اعاده می‌گردد تا جهت رسیدگی تجدیدنظر به مرجع تجدیدنظر محترم استان کردستان ارسال دارند مقرر می‌دارد پرونده به مرجع ذی ربط اعاده گردد. رئیس شعبه --- دیوان عالی کشور - مستشار - عضو معاون عباسیان - ناصح - کریمپور نطنزی