مهلت عدول از طلاق توافقی

مهلت عدول از طلاق توافقی خ. م.: در تاریخ 24 فروردین 1392، دیوان عالی کشور دادنامه‌ای را صادر کرد که به بررسی درخواست صدور گواهی عدم امکان سازش بین زوجین می‌پردازد. در این پرونده، درخواست طلاق توافقی به دلیل اختلافات غیرقابل حل و همچنین گذشت زوجه از تمامی حقوق قانونی خود مطرح گردید. طرف مقابل نیز با اعلام گذشت از حقوق خود، خواستار طلاق شد. دادگاه بدوی پس از بررسی و تلاش برای سازش، گواهی عدم امکان سازش را صادر کرد. در مرحله تجدیدنظر، زوجه از درخواست طلاق خود منصرف شد و دادگاه تجدیدنظر، با نقض رای بدوی، حکم به بطلان دعوی صادر کرد. اعتراض به دیوان عالی کشور نیز با رد مواجه شد و رای دادگاه تجدیدنظر به دلیل عدم وجود اشکال قانونی و رعایت مقررات دادرسی، تایید گردید. این تصمیم بر اساس ماده 370 قانون آیین دادرسی مدنی مصوب 1379 اتخاذ شده است. تاریخ دادنامه قطعی: 1392/01/24 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: مادامی که صیغه طلاق بر اساس گواهی عدم امکان سازش و طلاق توافقی جاری نشده هر یک از زوجین می‌تواند بدون نیاز به رضایت طرف مقابل از توافق عدول نماید و در این صورت طلاق توافقی بلااثر شده و رای طلاق منتفی می‌گردد. رای دادگاه بدوی در تاریخ 31/5/91 آقای ش.ف. به وکالت از آقای ر.الف. به استناد توافق نامه سند ازدواج فتوکپی شناسنامه و کارت ملی، دادخواستی به خواسته تقاضای رسیدگی و صدور گواهی عدم امکان سازش به صورت توافقی به طرفیت خانم ل.الف. تقدیم و چنین توضیح می دهد، موکل اینجانب مطابق عقدنامه رسمی شماره 3713 مورخه 83/44 تنظیمی در دفترخانه شماره 5 حوزه ثبتی میاندوآب با خوانده دعوی خانم ل.الف.، به صورت دایمی ازدواج نموده اند، حال به لحاظ اختلافات شدید و غیر قابل حل، مطابق شرایط ذیل تصمیم به طلاق و جدایی گرفته اند 1 - زوجه از تمامی حق و حقوق قانونی و شرعی خود، اعم ازمهریه، نفقه، نحله و... در قبال طلاق از زوج گذشت نموده و به زوج بذل و بخشش نموده. 2 - زوج در قبال بذل و بخشش از طرف زوجه حاضر شده ایشان رامطلقه نماید. 3 - زوجه جهیزیه خ. ر. ب. زوج بذل و بخشش نمود. 4 - زوجین فرزندمشترک به نام الف. 5 ساله دارند که حضانت آن به زوج محول گردیده و زوجه هر 15 روز حق ملاقات طفل مشترک را دارد و زوج باید طفل را به منزل پدری زوجه ببرد تا در آنجا ملاقات نماید، به مدت یک روز تمام. ب. غ. از شرایط بالا، شرایط دیگری ندارند. تقاضای رسیدگی و صدور گواهی عدم امکان سازش به صورت توافقی م. ا.. پرونده جهت رسیدگی به شعبه اول حقوقی شاهین دژ ارجاع می‌شود. شعبه مذکور در تاریخ 1/6/91 در وقت فوق العاده با حضور اصحاب دعوی تشکیل جلسه می دهد. خوانده اظهار داشت، اینجانبه برابر سند نکاحیه به شماره ترتیب 3713 مورخ 4/4/83 دفتر رسمی ثبت ازدواج شماره 5 شهرستان میاندوآب همسر شرعی و قانونی آقای ر.الف. می باشم که حدود نه سال است با هم زندگی مشترک داریم و ثمره نه سال، یک فرزند مشترک به نام الف.الف. که حدود پنج ساله م. ب. که به جهت عدم تفاهم اخلاقی که با هم داریم، ادامه زندگی مشترک برایمان امکان پذیر نمی‌باشد و اینجانبه از کلیه حقوق شرعی و قانونی خویش اعم از مهریه، نفقه، نفقه ایام عده و اجرت المثل و غیره در قبال طلاق، بذل می نمایم و حضانت طفل مشترک به عهده زوج م. ب. و اینجانبه هر پانزده روز حق ملاقات فرزند مشترک را در خانه پدرم به نام ش.الف. که در خ.ع. م. ب. و زوج فرزند مشترک تحویل زوجه، از ساعت 8 صبح الی عصر همان روز م. ب. و هیچ گونه ادعایی از مشارالیه نداشته و ندارم. بلافاصله وکیل خواهان اظهارداشتند که خانم ل.الف. همسر شرعی و قانونی آقای ….الف. می‌باشند که حدود 9 سال است با هم زندگی مشترک دارند وثمره این نه سال یک فرزند مشترک م. ب. و برابر توافق نامه، زوجه از کلیه حقوق شرعی و قانونی خویش اعم از مهریه، نفقه، نفقه ایام عده و اجرت المثل و غیره در قبال طلاق بذل نموده و هر پانزده روز حق ملاقات فرزند مشترک را از ساعت 8 صبح الی 8 عصر همان روز در خانه پدری زوجه که به زوج طفل مشترک تحویل نمایند و زوجه ملاقات نمایند، دادگاه پس از استماع اظهارات به شرح فوق، قرار ارجاع امر به داوری را صادر می کند. داوران منتخب طی نظریه ثبت شده شماره 706 - 1/6/91 نظر می دهند که صلح و سازش بین طرفین مقدور نبوده و غیر ممکن است / حسب گواهی اداره کل پزشکی قانونی استان آذربایجان، زوجه باردار نیست. دادگاه پایان رسیدگی را اعلام و طی دادنامه شماره --- - 1/6/91 ، ضمن شرح دعوای مطروحه چنین رای می دهد: «با احراز رابطه زوجیت فی مابین متداعیین، حسب رونوشت مصدق سند نکاحیه، به شماره ترتیب 4713 مورخ 4/4/83 دفتر رسمی ثبت ازدواج شهرستان میاندوآب به شماره 5 ، ن. ب. ا. مساعی و سعی تلاش داوران جهت اصلاح ذات البین زوجین، موثر در مقام نبوده و آنان متفقا بر طلاق اصرار دارند، دادگاه به استناد ماده واحده قانون اصلاح مقررات مربوط به طلاق مدلول مادتین 1145 ، 1144 ، 1143 گواهی عدم امکان سازش از نوع خلع فی مابین زوجین را صادر و اعلام می دارد. زوجین می‌توانند با مراجعه به یکی از دفاتر ثبت طلاق، نسبت به اجرای صیغه طلاق، وفق توافق نامه و صورت مجلس مورخ 1/6/91 اقدام نمایند. زوجه برابر اقرارشان حامله نبوده و نظریه پزشکی قانونی به شماره 1706 - 10/10 مورخ 1/6/91 نیز موید این ادعا م. ب.. برابر گواهی پزشکی، حامله نبوده، دارای یک فرزند مشترک به نام الف.الف. پنج ساله، حضانت طفل مشترک به عهده زوج م. ب.. زوجه حق ملاقات هر پانزده روز در خانه پدر زوجه به نام ش. در روستای خ.ع. از ساعت 8 صبح الی 8 عصر همان روز م. ب. و با اعلام کراهت از زوج، کلیه حقوق شرعی و قانونی خویش اعم از مهریه و غیره اعلام گذشت نموده و آن را در قبال صدور گواهی د. ح. زوج، بذل و نامبرده با قبول بذل معنونه، راضی به این امر گردیده و ادعا طلب دیگری از مشارالیه ندارند. مدت اعتبار گواهی، سه ماه از تاریخ ابلاغ دادنامه قطعی م. ب.. پس از ابلاغ رای صادره و تجدیدنظرخواهی خانم ل.الف.، شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان، در تاریخ 11/7/91 در وقت فوق العاده تشکیل جلسه می دهد و با بررسی پرونده، ختم رسیدگی را اعلام و طی رای شماره --- - 11/7/91 چنین استدلال می کند، ت. ن. خ. د. ا. م. از رسیدگی از طلاق منصرف شده و به نظر دادگاه اعتقاد به عدول از ناحیه احد از طرفین، حتی بدون اخذ رضایت طرف مقابل، به لحاظ اینکه توافق زمانی نهایی و قطعی می‌شود که صیغه طلاق اجرا و قرائت شود و تا زمانی که اجرا و قرائت نشده است، می‌شود آن را با اعلام ی. ا. ط. فسخ کرد، لذا دادگاه ضمن پذیرش اعتراض معترض در اجرای ماده 358 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی، ضمن نقض دادنامه معترض عنه، حکم به بطلان دعوی خواهان صادر و اعلام می دارد. این رای در تاریخ 3/8/91 ابلاغ و آقای ر.الف. با وکالت آقای ش.ف. در تاریخ 16/8/91 نسبت به آن اعتراض و تقاضای فرجام خواهی می کند. پرونده جهت رسیدگی پس از تبادل لوایح، به دیوان عالی کشور ارسال که به این شعبه ارجاع می‌شود. مشروح مفاد لوایح طرفین به هنگام ملاحظه گزارش قرائت خواهد شد. رای خلاصه جریان پرونده در تاریخ 31/5/91 آقای ش.ف. به وکالت از آقای ر.الف. به استناد توافق نامه سند ازدواج فتوکپی شناسنامه و کارت ملی، دادخواستی به خواسته تقاضای رسیدگی و صدور گواهی عدم امکان سازش به صورت توافقی به طرفیت خانم ل.الف. تقدیم و چنین توضیح می دهد، موکل اینجانب مطابق عقدنامه رسمی شماره 3713 مورخه 83/44 تنظیمی در دفترخانه شماره 5 حوزه ثبتی میاندوآب با خوانده دعوی خانم ل.الف.، به صورت دایمی ازدواج نموده اند، حال به لحاظ اختلافات شدید و غیر قابل حل، مطابق شرایط ذیل تصمیم به طلاق و جدایی گرفته اند 1 - زوجه از تمامی حق و حقوق قانونی و شرعی خود، اعم ازمهریه، نفقه، نحله و... در قبال طلاق از زوج گذشت نموده و به زوج بذل و بخشش نموده. 2 - زوج در قبال بذل و بخشش از طرف زوجه حاضر شده ایشان رامطلقه نماید. 3 - زوجه جهیزیه خ. ر. ب. زوج بذل و بخشش نمود. 4 - زوجین فرزندمشترک به نام الف. 5 ساله دارند که حضانت آن به زوج محول گردیده و زوجه هر 15 روز حق ملاقات طفل مشترک را دارد و زوج باید طفل را به منزل پدری زوجه ببرد تا در آنجا ملاقات نماید، به مدت یک روز تمام. ب. غ. از شرایط بالا، شرایط دیگری ندارند. تقاضای رسیدگی و صدور گواهی عدم امکان سازش به صورت توافقی م. ا.. پرونده جهت رسیدگی به شعبه اول حقوقی شاهین دژ ارجاع می‌شود. شعبه مذکور در تاریخ 1/6/91 در وقت فوق العاده با حضور اصحاب دعوی تشکیل جلسه می دهد. خوانده اظهار داشت، اینجانبه برابر سند نکاحیه به شماره ترتیب 3713 مورخ 4/4/83 دفتر رسمی ثبت ازدواج شماره 5 شهرستان میاندوآب همسر شرعی و قانونی آقای ر.الف. می باشم که حدود نه سال است با هم زندگی مشترک داریم و ثمره نه سال، یک فرزند مشترک به نام الف.الف. که حدود پنج ساله م. ب. که به جهت عدم تفاهم اخلاقی که با هم داریم، ادامه زندگی مشترک برایمان امکان پذیر نمی‌باشد و اینجانبه از کلیه حقوق شرعی و قانونی خویش اعم از مهریه، نفقه، نفقه ایام عده و اجرت المثل و غیره در قبال طلاق، بذل می نمایم و حضانت طفل مشترک به عهده زوج م. ب. و اینجانبه هر پانزده روز حق ملاقات فرزند مشترک را در خانه پدرم به نام ش.الف. که در خ.ع. م. ب. و زوج فرزند مشترک تحویل زوجه، از ساعت 8 صبح الی عصر همان روز م. ب. و هیچ گونه ادعایی از مشارالیه نداشته و ندارم. بلافاصله وکیل خواهان اظهارداشتند که خانم ل.الف. همسر شرعی و قانونی آقای ….الف. می‌باشند که حدود 9 سال است با هم زندگی مشترک دارند وثمره این نه سال یک فرزند مشترک م. ب. و برابر توافق نامه، زوجه از کلیه حقوق شرعی و قانونی خویش اعم از مهریه، نفقه، نفقه ایام عده و اجرت المثل و غیره در قبال طلاق بذل نموده و هر پانزده روز حق ملاقات فرزند مشترک را از ساعت 8 صبح الی 8 عصر همان روز در خانه پدری زوجه که به زوج طفل مشترک تحویل نمایند و زوجه ملاقات نمایند، دادگاه پس از استماع اظهارات به شرح فوق، قرار ارجاع امر به داوری را صادر می کند. داوران منتخب طی نظریه ثبت شده شماره 706 - 1/6/91 نظر می دهند که صلح و سازش بین طرفین مقدور نبوده و غیر ممکن است / حسب گواهی اداره کل پزشکی قانونی استان آذربایجان، زوجه باردار نیست. دادگاه پایان رسیدگی را اعلام و طی دادنامه شماره --- - 1/6/91 ، ضمن شرح دعوای مطروحه چنین رای می دهد: «با احراز رابطه زوجیت فی مابین متداعیین، حسب رونوشت مصدق سند نکاحیه، به شماره ترتیب 4713 مورخ 4/4/83 دفتر رسمی ثبت ازدواج شهرستان میاندوآب به شماره 5 ، ن. ب. ا. مساعی و سعی تلاش داوران جهت اصلاح ذات البین زوجین، موثر در مقام نبوده و آنان متفقا بر طلاق اصرار دارند، دادگاه به استناد ماده واحده قانون اصلاح مقررات مربوط به طلاق مدلول مادتین 1145 ، 1144 ، 1143 گواهی عدم امکان سازش از نوع خلع فی مابین زوجین را صادر و اعلام می دارد. زوجین می‌توانند با مراجعه به یکی از دفاتر ثبت طلاق، نسبت به اجرای صیغه طلاق، وفق توافق نامه و صورت مجلس مورخ 1/6/91 اقدام نمایند. زوجه برابر اقرارشان حامله نبوده و نظریه پزشکی قانونی به شماره 1706 - 10/10 مورخ 1/6/91 نیز موید این ادعا م. ب.. برابر گواهی پزشکی، حامله نبوده، دارای یک فرزند مشترک به نام الف.الف. پنج ساله، حضانت طفل مشترک به عهده زوج م. ب.. زوجه حق ملاقات هر پانزده روز در خانه پدر زوجه به نام ش. در روستای خ.ع. از ساعت 8 صبح الی 8 عصر همان روز م. ب. و با اعلام کراهت از زوج، کلیه حقوق شرعی و قانونی خویش اعم از مهریه و غیره اعلام گذشت نموده و آن را در قبال صدور گواهی د. ح. زوج، بذل و نامبرده با قبول بذل معنونه، راضی به این امر گردیده و ادعا طلب دیگری از مشارالیه ندارند. مدت اعتبار گواهی، سه ماه از تاریخ ابلاغ دادنامه قطعی م. ب.. پس از ابلاغ رای صادره و تجدیدنظرخواهی خانم ل.الف.، شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان، در تاریخ 11/7/91 در وقت فوق العاده تشکیل جلسه می دهد و با بررسی پرونده، ختم رسیدگی را اعلام و طی رای شماره --- - 11/7/91 چنین استدلال می کند، ت. ن. خ. د. ا. م. از رسیدگی از طلاق منصرف شده و به نظر دادگاه اعتقاد به عدول از ناحیه احد از طرفین، حتی بدون اخذ رضایت طرف مقابل، به لحاظ اینکه توافق زمانی نهایی و قطعی می‌شود که صیغه طلاق اجرا و قرائت شود و تا زمانی که اجرا و قرائت نشده است، می‌شود آن را با اعلام ی. ا. ط. فسخ کرد، لذا دادگاه ضمن پذیرش اعتراض معترض در اجرای ماده 358 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی، ضمن نقض دادنامه معترض عنه، حکم به بطلان دعوی خواهان صادر و اعلام می دارد. این رای در تاریخ 3/8/91 ابلاغ و آقای ر.الف. با وکالت آقای ش.ف. در تاریخ 16/8/91 نسبت به آن اعتراض و تقاضای فرجام خواهی می کند. پرونده جهت رسیدگی پس از تبادل لوایح، به دیوان عالی کشور ارسال که به این شعبه ارجاع می‌شود. مشروح مفاد لوایح طرفین به هنگام ملاحظه گزارش قرائت خواهد شد. رای شعبه دیوان عالی کشور اعتراض ف. خ. آقای ر.الف. با وکالت آقای ش.ف. نسبت به رای شماره --- - 11/7/91 صادره از شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان آذربایجان غربی. ب. ت. ب. مندرجات پرونده و رسیدگی های به عمل آمده و عدول زوجه از توافق، وارد نیست. رای دادگاه بنا به جهات و دلایل منعکس در آن، مخالف قانون نیست و از جهت رعایت مقررات دادرسی نیز اشکال موثری بر آن مترتب نمی‌باشد. فلذا با رد اعتراض دادنامه فرجام خواسته، مستندا به ماده 370 قانون آیین دادرسی مدنی مصوب سال 1379 ، نتیجتا ابرام و پرونده اعاده می‌گردد. رئیس شعبه --- دیوان عالی کشور - مستشار طیبی - حیدری