نحوه اعمال حق فسخ قرارداد

نحوه اعمال حق فسخ قرارداد خ. م.: در تاریخ 6 مهر 1393، دادگاه عمومی حقوقی تهران به موضوعی رسیدگی نمود که در آن، درخواست فسخ قرارداد خرید یک دستگاه خودرو و مطالبه خسارت دادرسی مطرح شده بود. خ. ب. ا. به فتوکپی فرم بازدید و قرارداد، ادعا کرد که خودروی خریداری شده به دلیل معیوب بودن، قابلیت تعویض پلاک نداشته است. در مقابل، طرف مقابل مدعی شد که خودرو از شخص ثالثی خریداری شده و ایراد به آن شخص مربوط می‌شود. دادگاه پس از بررسی مستندات و انجام استعلام از پلیس، دعوی جلب ثالث را غیرثابت تشخیص داد و بر اساس مواد 197 و 198 قانون آیین دادرسی مدنی و مواد 422 و 423 قانون مدنی، فسخ معامله را اعلام و طرف مقابل را به پرداخت هزینه دادرسی محکوم کرد. در مرحله تجدیدنظر، دادگاه با نقض رای بدوی، اعلام کرد که خواهان باید مراتب فسخ را با اخطار قانونی به طرف مقابل اعلام می‌کرد و به همین دلیل، هر دو دعوی قابلیت رسیدگی نداشتند و قرار رد دعاوی صادر شد. این رای قطعی است. تاریخ دادنامه قطعی: 1393/07/06 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: طرف قرارداد با استناد به حق فسخ، باید ابتدا فسخ را به طرف مقابل به موجب اخطار قانونی اعلام و سپس تایید مراتب فسخ را از مرجع صالح درخواست نماید. رای دادگاه بدوی در خصوص دادخواست آقای ح.م. به‌ طرفیت آقای م.ن. به خواسته تایید فسخ قرارداد و مطالبه خسارت دادرسی و دعوی جلب ثالث آقای م.ن. به‌ طرفیت مجلوب ثالث م.د. به خواسته اعلان فسخ معامله 1391/03/23 و استرداد ثمن معامله با احتساب خسارت وارد و مطالبه هزینه دادرسی و هزینه کارشناسی، خ. د. ا. به ‌استناد فتوکپی فرم بازدید تعویض پلاک مورخه 1392/12/04 و قرارداد مورخه 1392/11/10 به ‌شرح دادخواست تقدیمی با این توضیح که خ. د. ا. به‌ موجب قرارداد مورخه 1392/11/10 یک دستگاه خودرو سواری پراید مدل 84 به شماره انتظامی... از خوانده دعوی اصلی خریداری می‌نماید و ثمن معامله را به‌ مبلغ 70/000/000 ریال پرداخت می‌نماید و پس از اخذ وکالت فروش از خوانده جلب ثالث که مالک خودرو مذکور بوده است جهت تعویض پلاک اقدام و حسب گزارش کارشناس بازدید خودرو در تاریخ 1392/12/04 به‌علت دو تکه بودن اتاق خودرو مذکور از تعویض پلاک جلوگیری شده است حالیه ب. ت. ب. مراتب فوق تقاضای تایید فسخ معامله مورخه 13921/11/10 را دارد. خوانده دعوی اصلی در جلسه رسیدگی با ابراز فتوکپی مصدق قرارداد مورخه 1391/03/23 اظهار نموده است که خودرو مذکور را مطابق قرارداد فوق از مجلوب ثالث خریداری نموده و سپس بعد از گذشت بیست ماه به خواهان واگذار نموده است و ایراد اعلام شده متوجه مجلوب ثالث م. ب. خوانده دعوی ثالث در جلسه رسیدگی اعلام نموده است خودرو مذکور در مدتی که در ید وی بوده فاقد ایراد فوق بوده است و تعویض پلاک در تاریخ 1391/03/22 به‌ نام مجلوب ثالث دلیل سالم بودن خودرو م. ب. و همچنین بلافاصله بعد از تعویض پلاک مطابق قرارداد مورخه 1391/03/23 خودرو به خوانده دعوی اصلی واگذار شده است و دادگاه به ‌منظور تبیین موضوع، مراتب را از پلیس راهنمائی و رانندگی استعلام و پاسخ اعلامی به‌شماره 8/20/13/4555 - 1393/04/10 مبنی بر سالم بودن خودرو و اصالت ارکان آن در هنگام تعویض پلاک در تاریخ 1391/03/22 بوده است. دادگاه پس از بررسی محتویات پرونده و مستندات ابرازی و نتیجه استعلام انجام شده از پلیس راهنمائی و رانندگی ر. به‌شماره 8/20/13/4555 - 1393/04/10 و دفاع موثر مجلوب ثالث دعوی خواهان جلب ثالث را غیرثابت تشخیص داده و مستندا به ماده 197 قانون آیین دادرسی مدنی و ماده 1257 قانون مدنی حکم به رد دعوی جلب ثالث صادر و اعلام می‌نماید و در خصوص دعوی اصلی با عنایت به مدارک و دلایل ابرازی و با التفاوت به اینکه هرگاه بعد از معامله ظاهر شود که مبیع معیوب بوده است مشتری حق فسخ خواهد داشت لذا دعوی خواهان اصلی را وارد و مقرون به صحت دانسته و مستندا به مواد 198 - 519 قانون آیین دادرسی مدنی و مواد 422 - 423 - 424 - 416 قانون مدنی فسخ معامله موصوف را اعلام و از باب تسبیب خوانده را به‌ پرداخت مبلغ 1/078/000 ریال بابت هزینه دادرسی د. ح. خ. محکوم می‌نماید. رای صادره حضوری است وظرف بیست روز پس از ابلاغ قابل تجدیدنظر در محاکم تجدیدنظر استان تهران م. ب.. دادرس شعبه --- محاکم عمومی حقوقی تهران طالب‌لو رای دادگاه تجدیدنظر استان در خصوص تجدیدنظرخواهی م.ن. به طرفیت 1 . ح.م. 2 ....از دادنامه شماره --- مورخ 1393/04/17 شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی تهران که به موجب آن حکم به رد دعوی جلب ثالث ت. ن. خ. به طرفیت ت. ن. خ. ردیف دوم به خواسته اعلان فسخ قرارداد مورخ 1391/03/23 و استرداد ثمن معامله واگذاری یک دستگاه خودروی پراید به شماره انتظامی... و نیز حکم به فسخ قرارداد مورخ 1392/11/10 راجع به خودروی مذکور بین ت. ن. خ. و ت. ن. خ. ردیف اول و پرداخت خسارت دادرسی د. ح. وی صادر شد با دقت در محتویات پرونده قطع نظر از صحت و سقم ادعای ت. ن. خ. و ت. ن. خ. ردیف اول دایر بر معیوب بودن خودرو و قابلیت امکان فسخ قرارداد تنظیمی ایشان ن. ب. ا. مرجع قضایی امکان قانونی در فسخ قرارداد که اصل بر لزوم آن م. ب. و به استناد شرطی که به نفع متعاملین شده را ندارد بلکه ذی‌نفع در فسخ حسب مورد طرفین قرارداد بوده و با استناد به شرط مزبور در قرارداد می‌بایستی مراتب فسخ را به طرف مقابل با اخطار قانونی اعلام و سپس تایید مراتب فسخ را از مرجع صالح درخواست نمایند بنابراین چون به این کیفیت اقدام نشده هر دو دعوی اصلی و طاری قابلیت رسیدگی نداشته و لذا دادگاه به استناد ماده 358 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی ضمن نقض دادنامه تجدیدنظرخواسته قرار رد دعاوی اصلی و جلب ثالث را صادر می‌نماید این رای قطعی است. رئیس و مستشار شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان تهران موسوی - نوروزی