نحوه مطالبه خسارات وارده ناشی از اقدامات شهرداری

رأی خلاصه جریان پرونده آقای ص.ع. م. د. ب. ط. شهرداری شهرستان ...... بخواسته صدور حکم مبنی بر محکومیت خوانده به پرداخت خسارات وارده ناشی از نم و رطوبت وخسارات دادرسی تقدیم دادگستری شهرستان اراک نموده است خ. د. ش. دادخواست توضیح داده براساس مدارک مستند مالک ملک مسکونی واقع درنشانی خواهان می باشم شهرداری منطقه ... دراثر برداشتن جدول که پشت خانه بوده و کانال را هم حذف کرده اند که دراثر نفوذ آب به داخل دیوارهای قدیم باعث خساراتی شده که پرونده تأمین دلیل موجود در شعبه 10 شورای حل اختلاف ونظریه کارشناس هم پیوست است لذا تقاضای صدور حکم بشرح خواسته بالا مورد استدعاء است رسیدگی به شعبه اول دادگاه عمومی ( حقوقی ) اراک محول گردیده است آقای ع. ک. به وکالت از سوی شهرداری اراک وارد پرونده شده است اولین جلسه دادگاه درتاریخ 1393/03/19باحضور خواهان و وکیل خ. ت. گ. است خ. ا. د. خواسته بشرح دادخواست تقدیمی است در خانه ای می نشینم که دوسال است شهرداری جدول وفاضلاب رابرداشته وخانه ما شده جوب فاضلاب وتا باران می آید آب از خانه مابالا می آید واز این حیث خسارات وارد شده است وکیل خ. ا. د. گرچه خواهان اساس دعوی و خواسته خود را بیان ننموده است لیکن بنظر میرسد ضمان قهری والزامات خارج از قرارداد حاضر سبب ورود خسارتی اساس این دعوی است وهمانطور که مسلم است برای اینگونه دعاوی اثبات سه رکن لازم است اولاً وجود ورود ضرر ثانیاً فعل زیان بار وثالثاً واسطه سبب بین فعل زیان بار و ورود ضرر اثبات این ارکان باخواهان دعوی ومدعی م. ب. که دراین خصوص دلیلی جز یک فقره نظریه کارشناس تأمین دلیل ارائه داده است که باعنایت باینکه گزارش های تأمین دلیل بدون حضور خوانده دعوی صورت گرفته ومورد تأیید شهرداری نیست وباید به کارشناسانی دیگر که از طرف مراجع قضایی صورت میگرد انجام شود وبااستناد به ماده 10 قانون تشکیلات آئین دادرسی دیوان عدالت اداری و آراء وحدت رویه موجود صادره از دیوان عدالت اداری دردعاوی مطالبه خسارت خواسته می یابد دعوی دردیوان بطرفیت شهرداری مطرح می گردید وخواهان باید به دیوان مراجعه نماید واخذ گواهی تصدیق ورود خسارت بدادگاه مراجعه می نماید که این مهم محقق نشده است ولذا دعوی مطروحه قابلیت استماع راندارد دادگاه موضومع را به کارشناسی ارجاع نموده و کارشناس منتخب آقای م. س. چنین گزارش داده است که ب. ت. ب. گزارش تأمین دلیل و بازدید انجام شده ازمحل و اظهارات مطلعین محلی و هم چنین شیب هیدرو لیکی منطقه واقدامات شهرداری قسمتی از خسارت وارده به ساختمان خواهان متوجه خوانده م. ب. که مبلغ شصت وپنج میلیون ریال برآورد واعلام نموده است که وکیل شهرداری به نظریه کارشناس اعتراض نموده و تقاضای ارجاع به هیأت کارشناسان را کرده است شهرداری هزینه کارشناسان راتأدیه نکرده است دادگاه از کارشناس توضیح بیشتر خواسته است که کارشناس درنظریه تکمیلی خسارت وارده را در دو بخش اعلام نموده است 1- هزینه رفع عوامل خسارت وجلوگیری از نفوذ آب به ملک خواهان جمعاً ازقرار چهل ونه میلیون ( 49/000/000 ) ریال بر آوردنموده است 2- خسارت وارده به ساختمان خواهان از قبیل نم زدگی دیوارها وسقف وکف ونم زدگی دیوارهای طبقه اول و نم زدگی کامل دیوارهای راه پله جمعاً شانزده میلیون ( 16/000/000) ریال بر آورد نموده است دادگاه ختم رسیدگی را اعلام و بشرح دادنامه 896 – 1393/10/18 ب. ت. ب. اوضاع و احوال محقق قضیه مغایرتی ندارد واینکه خوانده دلیلی معتبر جهت برائت ذمه خود را ارائه نکرده است ونظریه کارشناس که باوصف ابلاغ اعتراضی به آن نشده است خواسته خواهان را موجه تشخیص وبه استناد مواد 198 و 515 و 519 قانون آد م ومواد 1 و 2 قانون مسئولیت مدنی به عنوان خسارات وارده وملاک ماده 132 قانون مدنی رأی به محکومیت خوانده به پرداخت 65/000/000 ریال مطابق نظر کارشناس به عنوان خسارت وارده واصل خواسته وپرداخت 15600 ریال به عنوان هزینه دادرسی د. ح. خ. صادرنموده است رأی صادره درتاریخ 1393/10/21 به شهرداری ابلاغ گردیده است ودرتاریخ 1393/11/28 از رأی صادره فرجامخواهی نموده است و نقض رأی صادره را خواستار شده است که پس از تبادل لوایح وارسال پرونده به دیوان عالی کشور جهت رسیدگی به این شعبه ( 23) ارجاع گردیده است. هیئت شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید پس از قرائت گزار ش آقای … و اوراق پرونده مشاوره نموده چنین رأی میدهد: رأی شعبه دیوان عالی کشور دادنامه فرجامخواسته مألا ً مخدوش وواجدایراداست زیرا خواهان بدوی ( فرجامخوانده ) مدعی است که شهرداری ... در اثر برداشتن جدول پشت خانه وی وحذف کانال موجب نفوذ آب به داخل دیوارهای خانه وی وباعث خساراتی شده است که انگار رابط بین فعل شهرداری باخسارت وضرر وارده بخواهان ، به چگونگی طرح دعوی نیز ایراد نموده که چنانچه خواهان خسارت وارده را ناشی از اقدامات و تخلفات شهرداری می داند باید ابتداء علیه شهرداری به دیوان عدالت شکایت وپس از صدور رأی در دیوان عدالت به وقوع تخلف ، مبادرت به مطالبه خسارت از طریق دادگاه عمومی نماید وعلی رغم اینکه ایراد وکیل شهرداری حسب تبصره یک ماده 10 قانون تشکیلات وآئین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 1392 دارای وجاهت بوده است ، دادگاه درخصوص این ایراد رسیدگی و اظهار نظری بعمل نیاورده است بنابراین دروضعیت حاضر رأی صادره قابلیت تأیید را نداشته و نقض می گردد ورسیدگی مجدد به همان دادگاه صادر کننده رأی منقوض محول تا با رسیدگی همه جانبه رأی مقتضی صادر فرمایند. رئیس و مستشار شعبه 23 دیوان عالی کشور یعقوب انصاری - ذکرالله احمدی فهرست خلاصه جریان پرونده شعبه دیوان عالی کشور نقد رأی نحوه مطالبه خسارات وارده ناشی از اقدامات شهرداری در تاریخ 18 دی 1393، دادگاه عمومی شهرستان اراک به دعوای مطروحه رسیدگی نمود. خواسته متقاضی، محکومیت شهرداری به پرداخت خسارات ناشی از نفوذ آب به ملک وی بود. متقاضی ادعا کرد که شهرداری با اقدام به برداشتن جدول و حذف کانال، موجب ورود آب به دیوارهای ملکش شده و خساراتی به وی وارد کرده است. وکیل شهرداری به عدم اثبات ارکان دعوی اشاره کرده و متقاضی را ملزم به طرح دعوی در دیوان عدالت اداری دانست. پس از ارجاع پرونده به کارشناس، خسارت وارده 65 میلیون ریال تعیین گردید و دادگاه خواسته متقاضی را موجه تشخیص داد. بر اساس مواد 198 و 515 و 519 قانون آیین دادرسی مدنی و مواد 1 و 2 قانون مسئولیت مدنی، حکم به محکومیت شهرداری صادر شد. شهرداری به رای صادره فرجامخواهی کرد و دیوان عالی کشور پس از بررسی، رای را به دلیل عدم رسیدگی به ایراد وکیل شهرداری مبنی بر ضرورت طرح دعوی در دیوان عدالت اداری، نقض و رسیدگی مجدد به دادگاه صادرکننده رای منقوض را محول کرد. تاریخ دادنامه قطعی: 1393/10/18 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: جهت مطالبه خسارات وارده ناشی از اقدامات و تخلفات شهرداری می‌بایست ابتداء شکایت علیه شهرداری در دیوان عدالت اداری مطرح شود وپس از صدور رای در مرجع مذکور به وقوع تخلف، از طریق دادگاه عمومی اقدام شود. رای خلاصه جریان پرونده آقای ص.ع. م. د. ب. ط. شهرداری شهرستان...... به خواسته صدور حکم مبنی بر محکومیت خوانده به پرداخت خسارات وارده ناشی از نم و رطوبت وخسارات دادرسی تقدیم دادگستری شهرستان اراک نموده است خ. د. ش. دادخواست توضیح داده براساس مدارک مستند مالک ملک مسکونی واقع درنشانی خواهان می باشم شهرداری منطقه... دراثر برداشتن جدول که پشت خانه بوده و کانال را هم حذف کرده اند که دراثر نفوذ آب به داخل دیوارهای قدیم باعث خساراتی شده که پرونده تامین دلیل موجود در شعبه --- شورای حل اختلاف ونظریه کارشناس هم پیوست است لذا تقاضای صدور حکم به شرح خواسته بالا مورد استدعاء است رسیدگی به شعبه اول دادگاه عمومی (حقوقی) اراک محول گردیده است آقای ع. ک. به وکالت از سوی شهرداری اراک وارد پرونده شده است اولین جلسه دادگاه در تاریخ 1393/03/19 باحضور خواهان و وکیل خ. ت. گ. است خ. ا. د. خواسته ب. ش. د. تقدیمی است در خانه ای می نشینم که دوسال است شهرداری جدول وفاضلاب رابرداشته وخانه ما شده جوب فاضلاب وتا باران می آید آب از خانه مابالا می آید واز این حیث خسارات وارد شده است وکیل خ. ا. د. گرچه خواهان اساس دعوی و خواسته خود را بیان ننموده است لیکن به نظر میرسد ضمان قهری والزامات خارج از قرارداد حاضر سبب ورود خسارتی اساس این دعوی است وهمانطور که مسلم است برای اینگونه دعاوی اثبات سه رکن لازم است اولا وجود ورود ضرر ثانیا فعل زیان بار وثالثا واسطه سبب بین فعل زیان بار و ورود ضرر اثبات این ارکان باخواهان دعوی ومدعی م. ب. که دراین خصوص دلیلی جز یک فقره نظریه کارشناس تامین دلیل ارائه داده است که باعنایت به اینکه گزارش های تامین دلیل بدون حضور خوانده دعوی صورت گرفته ومورد تایید شهرداری نیست وباید به کارشناسانی دیگر که از طرف مراجع قضایی صورت میگرد انجام شود وبااستناد به ماده 10 قانون تشکیلات آیین دادرسی دیوان عدالت اداری و آراء وحدت رویه موجود صادره از دیوان عدالت اداری دردعاوی مطالبه خسارت خواسته می یابد دعوی دردیوان به طرفیت شهرداری مطرح می گردید وخواهان باید به دیوان مراجعه نماید واخذ گواهی تصدیق ورود خسارت به دادگاه مراجعه می‌نماید که این مهم محقق نشده است ولذا دعوی مطروحه قابلیت استماع راندارد دادگاه موضومع را به کارشناسی ارجاع نموده و کارشناس منتخب آقای م. س. چنین گزارش داده است که ب. ت. ب. گزارش تامین دلیل و بازدید انجام شده ازمحل و اظهارات مطلعین محلی و هم چنین شیب هیدرو لیکی منطقه واقدامات شهرداری قسمتی از خسارت وارده به ساختمان خواهان متوجه خوانده م. ب. که مبلغ شصت وپنج میلیون ریال برآورد واعلام نموده است که وکیل شهرداری به نظریه کارشناس اعتراض نموده و تقاضای ارجاع به هیات کارشناسان را کرده است شهرداری هزینه کارشناسان راتادیه نکرده است دادگاه از کارشناس توضیح بیشتر خواسته است که کارشناس درنظریه تکمیلی خسارت وارده را در دو بخش اعلام نموده است 1 - هزینه رفع عوامل خسارت وجلوگیری از نفوذ آب به ملک خواهان جمعا ازقرار چهل ونه میلیون ( 49/000/000 ) ریال بر آوردنموده است 2 - خسارت وارده به ساختمان خواهان از قبیل نم زدگی دیوارها وسقف وکف ونم زدگی دیوارهای طبقه اول و نم زدگی کامل دیوارهای راه پله جمعا شانزده میلیون ( 16/000/000 ) ریال بر آورد نموده است دادگاه ختم رسیدگی را اعلام و به شرح دادنامه --- - 1393/10/18 ب. ت. ب. اوضاع و احوال محقق قضیه مغایرتی ندارد واینکه خوانده دلیلی معتبر جهت برائت ذمه خود را ارائه نکرده است ونظریه کارشناس که باوصف ابلاغ اعتراضی به آن نشده است خواسته خواهان را موجه تشخیص وبه استناد مواد 198 و 515 و 519 قانون آد م ومواد 1 و 2 قانون مسئولیت مدنی به عنوان خسارات وارده وملاک ماده 132 قانون مدنی رای به محکومیت خوانده به پرداخت 65/000/000 ریال مطابق نظر کارشناس به عنوان خسارت وارده واصل خواسته وپرداخت 15600 ریال به عنوان هزینه دادرسی د. ح. خ. صادرنموده است رای صادره در تاریخ 1393/10/21 به شهرداری ابلاغ گردیده است ودر تاریخ 1393/11/28 از رای صادره فرجامخواهی نموده است و نقض رای صادره را خواستار شده است که پس از تبادل لوایح وارسال پرونده به دیوان عالی کشور جهت رسیدگی به این شعبه ( 23 ) ارجاع گردیده است. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید پس از قرائت گزار ش آقای … و اوراق پرونده مشاوره نموده چنین رای میدهد: رای شعبه دیوان عالی کشور دادنامه فرجامخواسته مالا ً مخدوش وواجدایراداست زیرا خواهان بدوی (فرجامخوانده) مدعی است که شهرداری... در اثر برداشتن جدول پشت خانه وی وحذف کانال موجب نفوذ آب به داخل دیوارهای خانه وی وباعث خساراتی شده است که انگار رابط بین فعل شهرداری باخسارت وضرر وارده بخواهان، به چگونگی طرح دعوی نیز ایراد نموده که چنانچه خواهان خسارت وارده را ناشی از اقدامات و تخلفات شهرداری می داند باید ابتداء علیه شهرداری به دیوان عدالت شکایت وپس از صدور رای در دیوان عدالت به وقوع تخلف، مبادرت به مطالبه خسارت از طریق دادگاه عمومی‌نماید وعلی رغم اینکه ایراد وکیل شهرداری حسب تبصره یک ماده 10 قانون تشکیلات وآیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 1392 دارای وجاهت بوده است، دادگاه در خصوص این ایراد رسیدگی و اظهار نظری به عمل نیاورده است بنابراین دروضعیت حاضر رای صادره قابلیت تایید را نداشته و نقض می‌گردد ورسیدگی مجدد به همان دادگاه صادر کننده رای منقوض محول تا با رسیدگی همه جانبه رای مقتضی صادر فرمایند. رئیس و مستشار شعبه --- دیوان عالی کشور