رأی
وضعیت مالکیت گورستان موقوفه ای
رأی خلاصه جریان پرونده
به حکایت اوراق پرونده؛ به تاریخ ۱۳۸5/9/2 آقای ع.الف. ف.الف. متولی موقوفه مرحوم ا. ف.الف. به همراه اداره اوقاف استان اردبیل توأمان د. ب. ط. سازمان شهرداری اردبیل به خواسته: «صدور حکم بر محکومیت خوانده به تحویل زمین معوض هم ارزش طبق نظر کارشناسی از بابت قرار گرفتن مقدار 9150 مترمربع زمین موقوفه از ملک شماره ... واقع در بخش یک اردبیل در طرحهای خیابانکشی و کمربندی شهرداری در اجرای ماده 5 و تبصره 4 آن از قانون – با احتساب کلیه خسارات و هزینههای دادرسی و کارشناسی م.
ب. یکصد میلیون ریال» تقدیم و شعبه هفتم دادگاه عمومی حقوقی اردبیل عهدهدار رسیدگی شده و در توضیح خواسته اعلام شده که کل قطعه زمین مورد نزاع در اصل موقوفه متعلق به مرحوم حاج ا. ف.الف. فرزند ف. به تولیت آقای ع.الف. ف.الف. با نظارت اداره اوقاف اردبیل م. ب. که شهرداری اردبیل برابر کروکی تنظیمی، بخش عظیمی از آن را در طرحهای کمربندی و خیابان 16 متری قرار داده که مجموعاً نه هزار و یکصد و پنجاه مترمربع از موقوفه در طرح شهرداری واقع شده که شهرداری ملزم به واگذاری زمین معوض هم ارزش با مساحت یاد شده ب.
ت. ب. حکم مقنن به لزوم تبدیل به احسن موقوفه م. ب. و اگر زمین معوض از بابت زمینهای موقوفه که در طرح شهرداری قرار گرفته داده نشود عملاً تبدیل به احسن امکانپذیر نخواهد بود؛ از این رو تقاضا شده که حکم به محکومیت سازمان شهرداری اردبیل برابر خواسته صادر شود. جلسه اول دادگاه با حضور اصحاب دعوی تشکیل و بعد از شرح خواسته توسط متولی موقوفه (آقای ع.الف. ف.الف.) و تأیید مراتب توسط نماینده حقوقی اداره اوقاف، نماینده شهرداری به استناد بند یک ماده 11 قانون دیوان عدالت اداری و رأی وحدت رویه شماره 93-۱۳۸0/3/27 با ایراد صلاحیت رسیدگی به موضوع خواسته را در صلاحیت دیوان عدالت اداری راجع به احراز استحقاق اشخاص مبنی بر مطالبه بهاء و یا معوض مورد اختلاف اعلام و صدور قرار عدم استماع دعوی خواهان را تقاضا کرده است.
وضعیت ثبتی ملک یاد شده از اداره ثبت اردبیل استعلام و به شرح صفحه 21 پرونده پاسخ واصل و وقفیت ملک و واقف مرحوم ا. ف.الف. با تولیت آقای ع.الف. ف.الف. تأیید شده است. سپس به شرح صفحه 23 پرونده با پذیرش ایراد صلاحیت نماینده حقوقی شهرداری اردبیل، به استناد ماده 11 قانون دیوان عدالت اداری و رأی وحدت رویه شماره 93-۱۳۸0/3/27 همان مرجع و ماده 2 قانون آئین دادرسی مدنی به منظور احراز استحقاق خواهان به دریافت بهای زمین مورد تملک شهرداری قرار عدم استماع دعوی خ.
ه. صادر و رأی مرقوم قابل تجدیدنظر در محاکم استان اردبیل اعلام و با تجدیدنظرخواهی از رأی مزبور شعبه هفتم دادگاه تجدیدنظر استان اردبیل عهدهدار رسیدگی شده و به شرح استدلال منعکسه در رأی شماره 166-860-۱۳۸6/3/19 رأی معترضعنه نقض و پرونده جهت رسیدگی ماهوی به دادگاه بدوی اعاده شده است. دادگاه بدوی با تعیین وقت قبلی وارد رسیدگی شده، خ. ه. طی لایحهای مطالبه وجه زمین را حق مالکین دانسته و از این رو برای مال موقوفه مطالبه معوض کردهاند.
در جلسه دادگاه خ. ه. ب. شرح خواسته اولیه در برابر قرار گرفتن موقوفه که قبرستان بوده در طرح ایجاد کمربندی زمین معوض و معادل موقوفه مطالبه نمودهاند. نماینده حقوقی شهرداری اردبیل در پاسخ مجدداً به ایراد صلاحیت پرداخته و سپس خاطرنشان کرده که قبلاً دعوای خواهان (متولی موقوفه) مبنی بر رفع تصرف شهرداری از زمین مورد نزاع منجر به صدور رأی به حقی وی تحت شماره 643-۱۳۸5/11/1 شده و قطعیت یافته است و لذا با استناد به بند 6 ماده 84 قانون آئین دادرسی مدنی موضوع خواسته اعتبار امر مختومه پیدا کرده و تقاضای رد ادعای مطروحه را نموده است.
خواهان پاسخ گفته که زمین مورد نزاع در پرونده سابق هیچ ارتباطی به زمین فعلی که مورد دعوای برای معوض است ندارد و در پایان تقاضای ارجاع امر به کارشناس شده است. دادگاه با اتخاذ تصمیم، ضمن رد ایرادات نماینده شهرداری، قرار ارجاع امر به کارشناسی جهت برآورد مقدار زمین موقوفه که در طرح کمربندی و خیابان ... و فلکه ج. قرار گرفته و تعیین ارزش کل آن صادر و کارشناس منتخب دادگاه نظریه خویش به شرح صفحه 125 پرونده را اعلام و ضمیمه شده است و اعلام داشته که محل مورد نظر قبرستان ج.
م. ب. که در اثر خیابانکشی مقداری به متراژ تقریباً 9150 مترمربع در مسیر خیابانکشی و فلکه قرار گرفته است و در پایان آقای کارشناس وارد ماهیت شده و اظهارنظر خارج از صلاحیت خویش نموده و در پایان اعلام کرده که «...برابر مقررات حکومت اسلامی استفاده از موقوفه به علت گورستان فاقد منفعت م. ب. و در صورت عدم تکمیل راه به عنوان شارع عام مسلمین به ضرر خواهند افتاد فلذا امکان قیمتگذاری جهت تملک و یا واگذاری نبوده بلکه تعیین اجاره بهاء سالانه برای صرف در امور موقوفه تعیین گردد و یا در غیر اینصورت زمینی از طرف شهرداری در گورستان عمومی شهرستان جهت دفن به متولی سپرده شود...» خ.
ه. نظریه کارشناس در ماهیت قضیه را نپذیرفته و از اینکه راجع به موضوع اصلی کارشناس که برآورد میزان زمین و ارزش آن بوده نپرداخته به نظریه مزبور اعتراض نمودهاند. ص 137. دادگاه قرار ارجاع امر به هیأت سه نفره کارشناسان صادر و کارشناسان منتخب به شرح صفحات 164 و 165 پرونده نظریه خود را ابراز و طبق کروکی ابرازی میزان مساحت زمینهای تحت تولیت متولی یاد شده در طرح خیابانکشی موسوم به بزرگراه ش. و...6475/13 مترمربع برآورد و ارزش ریالی زمین یاد شده را در تاریخ ۱۳۸7/10/29 (تاریخ اعلام نظریه) مبلغ 3/620/000/000 ریال (سه میلیارد و ششصد و بیست میلیون ریال معادل سیصد و شصت و دو میلیون تومان برآورد و اعلام کردهاند- کارشناسان در نظریه تکمیلی خود ارزش هر متر زمین که در طرح قرار گرفته را مبلغ 650/000 ریال اعلام نمودهاند (صفحه 166).
نظریه کارشناسان به طرفین ابلاغ و خواهان آقای ع.الف. ف.الف. متولی موقوفه و نیز مدیرکل اوقاف به شرح صفحه 179 و 180 پرونده از حیث پایین بودن قیمت زمین مندرج در نظریه ابلاغی اعتراض نمودهاند. شهردار اردبیل نیز با تسلیم لایحه به طور کلی نسبت به نظریه کارشناسان و اینکه اساساً ملک موقوفه جهت فروش قابل تقویم نیست اعتراض نموده و به علاوه به تبصره 4 ماده 5 لایحه قانونی نحوه خرید و تملک اراضی و املاک برای اجرای برنامههای عمومی، عمرانی و نظامی دولت مصوب ۱۳۵8/11/17 استناد جسته که به موجب مقرره یاد شده «املاک موقوفهای که در طرح واقع میشوند خرید و فروش آن شرعاً مجاز نیست و در این گونه موارد به طریق اجاره طویلالمدت عمل خواهد شد و مالالاجاره ملک موقوفه از سوی هیأت کارشناسی تعیین خواهد شد...».
در بند هشت اعتراضیه خود آورده که «زمین مورد اصابت به طرح در اثر تفکیک به گورستان خیابان و ساختمانهای مسکونی متعددی تبدیل گردیده لذا مستفاد از ذیل ماده 101 قانون شهرداری معابر و شوارع عمومی که در اثر تفکیک اراضی احداث میشود متعلق به شهرداری است و شهرداری در قبال آن به هیچ عنوان وجهی به صاحب آن پرداخت نخواهد کرد.» دادرس محترم دادگاه با اجابت تقاضای شهرداری، قرار ارجاع امر به هیئت پنج نفره کارشناسان صادر ولی دادگاه قبل از اجرای قرار کارشناسی ب.
ت. ب. عنوان خواسته که مطالبه زمین معوض م. ب. و خواهان بر اساس ماده واحده لایحه قانونی نحوه تملک اراضی تحت تملک شهرداری تنها خواهد توانست قیمت روز زمین را مطالبه نماید و ارائه معوض فقط در صورت توافق طرفین امکانپذیر است، از قرار صادره عدول و به شرح رأی شماره 88000550-۱۳۸8/11/18 طرح دعوی توسط خ. ه. را مطابق قانون ندانسته و مستنداً به ماده 2 قانون آئین دادرسی مدنی قرار عدم استماع دعوی مطروحه را صادر و رأی مرقوم قابل تجدیدنظرخواهی در دادگاه استان اعلام شده است.
با اعتراض خ. ه. نسبت به رأی صادره و وصول خواسته شهرداری اردبیل، شعبه هفتم دادگاه تجدیدنظر استان اردبیل عهدهدار رسیدگی شده و به شرح استدلال مقید در دادنامه شماره 89000441-۱۳۸9/10/20 صدور قرار عدم استماع دعوی مجدد به دلیل نقض قبلی همین قرار را شایسته و قانونی ندانسته و ضمن نقض قرار مزبور پرونده را جهت رسیدگی ماهوی به دادگاه بدوی اعاده نموده است. ص 287 با وصول پرونده شعبه هفتم دادگاه عمومی حقوقی اردبیل مجدداً وارد رسیدگی شده و بدواً خ.
ه. صدور حکم برابر خواسته را تقاضا نموده و نماینده حقوقی شهرداری در پاسخ به خواسته مطروحه اظهار داشته: «اولاً مطابق ماده 101 قانون شهرداری معابر و شوارع که از تفکیک اراضی حاصل میشود به طور رایگان در اختیار شهرداری قرار میگیرد، از آنجا که تفکیک توسط سازمان مسکن و شهرسازی صورت گرفته است و شهرداری نیز حسب قانون اقدام به تأیید نقشه تفکیکی نموده لذا مسئولیت پرداخت خسارات وارده به مالک از جمله اراضی واقع در معابر بر عهده سازمان مسکن و شهرسازی بوده و شهرداری مسئولیتی در این زمینه ندارد.
ثانیاً وفق ماده 20 قانون نوسازی و عمران شهری، شهرداری مکلف است بهای عرصه و اعیان و غیره را که توسط شهرداری تملک میشوند نقداً پرداخت نماید بنابراین مطالبه معوض از طرف خ. ه. مخالف ماده مرقوم بوده و فاقد وجاهت قانونی است، ثالثاً طبق مواد 88 و 349 قانون مدنی بیع مال وقف صحیح نیست، لذا مال موقوفه باید از نقل و انتقال و فروش مصون بماند. رابعاً وفق تبصره 4 ماده 5 لایحه قانون نحوه خرید و تملک اراضی و املاک، املاک موقوفهای که در طرح واقع میشوند خرید و فروش آن شرعاً مجاز نیست در این گونه موارد در صورت اجرای طرح به طریق اجاره طویلالمدت عمل خواهد شد علی ایحال با عنایت به مطالب معنونه تقاضای رد دعوی مطروحه را دارم.» ص 325 سرانجام ختم رسیدگی اعلام و به شرح استدلال منعکسه در دادنامه شماره 900000167-۱۳۹0/2/25 اجمالاً به عدم ایراد خوانده به مالکیت خواهان و نظرات کارشناسان و احراز قرار گرفتن مقدار 9150 مترمربع از اراضی موقوفه در طرح خیابانکشی، دعوای خ.
ر. و. تشخیص و مستنداً به مواد 198 و 519 قانون آئین دادرسی مدنی حکم بر الزام خوانده (شهرداری اردبیل) به تحویل زمین معوض به ارزش 5/947/500/000 ریال بابت مقدار 9150 مترمربع زمین موقوفه از ملک شماره ... واقع در بخش یک اردبیل و پرداخت مبلغ 9/400/000 ریال بابت هزینه کارشناسی د. ح. خ. صادر و رأی مرقوم قابل تجدیدنظرخواهی در دادگاه استان اعلام و پس از وصول و تبادل لوایح طرفین و تجدیدنظرخواهی شهرداری اردبیل، شعبه هفتم دادگاه تجدیدنظر استان اردبیل مجدداً وارد رسیدگی شده و به شرح دادنامه شماره 90000442-1390/8/7 با این استدلال که «...به موجب سند مالکیت پیوستی و پاسخ استعلام ثبتی مورخ 1385/12/7 اداره ثبت اسناد و املاک اردبیل، شش دانگ پلاک قبرستان عمومی م.
ب. و طبق تبصره 6 ماده 96 قانون شهرداری الحاقی سال 1345 گورستانهای عمومی که مورد استفاده عموم است ملک عمومی محسوب و در مالکیت شهرداری است، در مانحن فیه هرچند در سند رسمی ملک موقوفه اعلام شده است اما ب. ت. ب. حکم صریح قانون که قبرستانهای عمومی را ملک شهرداری اعلام کرده حکم قانون جای سند را میگیرد و در تبصره ماده 96 قانون شهرداری فرقی بین گورستانهای عمومی که عنوان موقوفه عام داشته و بیمتولی باشد و سایر گورستانهای عمومی که فاقد ویژگی مذکور، نمیگذارد و به نظر میرسد قانون شهرداری ب.
ت. ب. مصالح شهری و شهرسازی مقدم به مقررات اوقاف باشد و قانون نیز تفاوتی بین گورستانهای موقوفه و غیرموقوفه نگذاشته است و بند 5 ماده یک قانون تشکیلات و اختیارات سازمان حج و اوقاف و امور خیریه در ارتباط با گورستانهای متروکه موقوفه منصرف از موضوع مطروحه م. ب.. علی هذا اقدامات شهرداری اردبیل در ایجاد طرح کمربندی در زمین قبرستان عمومی ب. ت. ب. حکم صریح قانون قابل پذیرش است» و لذا با پذیرش تجدیدنظرخواهی شهرداری اردبیل، ضمن نقض دادنامه بدوی، حکم به بیحقی دعوی خواهانهای بدوی صادر و رأی مزبور قابل فرجام در دیوان عالی کشور اعلام و با فرجامخواهی خواهانهای نخستین پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و رسیدگی پس از وصول پرونده به شعبه محترم بیست و پنجم دیوان عالی کشور محول و شعبه موصوف به شرح دادنامه شماره 910004-۱۳۹1/1/6 با این استدلال که اصل وقفیت پلاک یاد شده مورد نزاع طرفین نبوده و در این خصوص اختلافی وجود ندارد، فرجامخواهی معنونه از دادنامه فرجامخواسته را قابل پذیرش ندانسته و رد نموده است.
متولی موقوفه آقای ع.الف. ف.الف. و اداره اوقاف استان اردبیل از رأی دادگاه تجدیدنظر به استناد ماده 18 اصلاحی قانون تشکیل دادگاههای عمومی و انقلاب درخواست اعاده دادرسی نموده و کمیسیون شماره سوم معاونت محترم قضایی قوه قضائیه تقاضای مستدعیان را مورد بررسی قرار داده و پس از مطالعه پرونده محاکماتی، چنین اظهارنظر نمودهاند: «با بررسی جامع اوراق پرونده و مداقه در مدلول آراء صادره بدوی و تجدیدنظر به عقیده اینجانبان با صدور دادنامه شماره 90000442-۱۳۹0/8/7 توسط شعبه هفتم دادگاه تجدیدنظر استان اردبیل موجبات تضییع حقوق واقف و متولی وقف فراهم شده که این امر خلاف بیّن شرع و قانون م.
ب.. زیرا اولاً حسب سند رسمی مالکیت ثبتی که تصویر مصدق آن ضمیمه دادخواست تقدیم شده، مرحوم ا. ف.الف. مالک زمین مورد دعوی است و به موجب همان سند فرزند خود آقای … ع.الف. ف.الف. را با نظارت اداره اوقاف به تولیت رقبه متنازعفیه منصوب نموده که بنابراین از توجه بقاعده مالکیت (الناس مسلطون علی انفسهم (که اشتباه است و علی اموالهم صحیح است: عضو ممیز) تصرف در آن خلاف صریح دستور شرع انور م. ب. و حرام است چون اصل بر مالکیت است ثانیاً ب.
ت. ب. مفاد ماده 55 قانون مدنی که وقف را حبس عینی و تسبیل منفعت قرار داده و جامع فتاوی فقهی آیات عظام نیز عمل به تداوم نیت واقف را تصریح نمودهاند، رد دعوی خواهان صحیح نمیباشد. ثالثاً قانونگذار در ماده 5 قانون اوقافی (؟؟) ملاک تعیین قیمت اراضی و...را بدون در نظر گرفتن تأثیر طرح بهای عادله روز تقویم نموده است و رابعاً صدور دادنامه شماره 9000167-۱۳۹0/2/25 در شعبه هفتم دادگاه حقوقی اردبیل مبتنی بر نظرات هیئت کارشناسی سه و پنج نفره بوده، لذا بنا به مراتب با توضیحات اوّل پیشنهاد میشود پرونده نسبت به دادنامه شماره 9000442-۱۳۹0/8/7 شعبه هفتم دادگاه تجدیدنظر استان اردبیل در اجرای مقررات ماده 18 اصلاحی (سابق) مجدداً در مرجع صالح رسیدگی شود...».
گزارش با نظریه قضات محترم کمیسیون یاد شده به نظر ریاست محترم قوه قضائیه رسیده و معظم له مرقوم داشتهاند: «با تجویز اعاده دادرسی به استناد قانون مذکور (ماده 477 قانون آئین دادرسی کیفری مصوب 1392 با اصلاحات و الحاقات بعدی) موافقت میشود. پرونده در شعب خاص دیوان عالی کشور مورد بررسی مجدد قرار گیرد.» متعاقباً پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و رسیدگی پس از وصول و ثبت به کلاسه فوق به این شعبه به عنوان یکی از شعب خاص محول شده و در دستور کار قرار گرفته است.در اجرای ماده 477 قانون آئین دادرسی کیفری مصوب 1392 با اصلاحات و الحاقات بعدی هیأت شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید پس از قرائت گزارش عضو ممیز و بررسی اوراق پرونده، مشاوره نموده چنین رأی میدهد:
رأی شعبه دیوان عالی کشور
درخواست اعاده دادرسی آقای ع.الف.
ف.الف. متولی موقوفه مرحوم ا. ف.الف. و اداره اوقاف استان اردبیل نسبت به دادنامه قطعی شماره 9000442-۱۳۹0/8/7 صادره از شعبه هفتم دادگاه تجدیدنظر استان اردبیل که در اجرای ماده 477 قانون آئین دادرسی کیفری مصوب 1392 با الحاقات بعدی از سوی معاون محترم قضایی قوه قضائیه به دیوان عالی کشور اعلام و ارسال شده است ب. ت. ب. جامع اوراق پرونده وارد و درخور پذیرش است؛ زیرا:
1- حسب محتویات پرونده به ویژه سند مالکیت ابرازی و پاسخ استعلام ثبتی رئیس ثبت اردبیل به شماره 54478-1385/12/7 وقفیت رقبه مورد نزاع از پلاک ثبتی شماره ... بخش یک اردبیل برای قبرستان عمومی محرز و مسلم است و اساساً موضوع وقف محل نزاع و اختلاف نیست و خوانده همواره در تمامی مراحل و لوایح تقدیمی به آن اذعان نموده است.
2- مقدار زمین موقوفه به مساحت 9150 مترمربع که در طرح کمربندی و غیره قرار گرفته حسب نظریه کارشناسان مسلم و مشخص است و از سوی شهرداری اردبیل مستدلاً مورد خدشه قرار نگرفته است بلکه اصل اجرای طرح در موقوفه یاد شده مورد تصدیق خوانده قرار دارد. کمااینکه در رأی دادخواسته نیز محل مناقشه قرار نگرفته است.
3- در این که رقبه مورد نزاع موقوفه برای گورستان عمومی بوده و مآلاً منصرف از مطلق گورستانهای عمومی غیرموقوفهای تحت نظارت شهرداری است نیز تردیدی وجود ندارد؛ به این معنا که وضوحاً بین موقوفه و گورستانهای عمومی غیرموقوفه تفاوت اساسی در آثار مترتب بر آنها از حیث شرعی و قانونی وجود دارد و تبصره 6 ماده 96 قانون شهرداری اصلاحی 1345 ناظر بر گورستانهای عمومی غیرموقوفه است و به صراحت نظریه شماره 5917-1374/4/15 شورای نگهبان قانون اساسی اطلاق تبصره یاد شده و ماده 45 آئیننامه مالی شهرداریها مصوب 1346 لغو و قهراً از حوزه مالکیت و نظارت شهرداری خارج است و استناد و استدلال دادگاه تجدیدنظر در رأی دادخواسته مبنی بر اشتباه بیّن م. ب..
4- مستفاد از دادخواست نخستین و اظهارات و لوایح طرفین، اساساً بیع موقوفه هیچگاه مطمح نظر خ. ه. و سپس محاکم نبوده و استدلال شهرداری اردبیل در اعتراض به رأی بدوی از حیث بیع مال وقف قطع نظر از صحت و سقم آن صحیح نیست و خلاف واقعیتهای مضبوط در پرونده م. ب. و تعیین ارزش ملک به منظور معادلسازی موضوع بوده و اینکه زمین معوض در هنگام تحویل ارزشی معادل زمین موقوفه که در طرح قرار گرفته داشته باشد، والّا اصل خواسته تحویل زمین معوض است و با توضیحاتی که در فقرات بالا داده شد، موضوع از شمول مواردی که مالالاجاره برای موقوفه تعیین میشود منصرف است و به عکس رقبه مورد نزاع به موجب تبصره 4 ماده یک لایحه قانونی نحوه خرید و تملک اراضی و املاک برای اجرای برنامههای عمومی، عمرانی و نظامی دولت مصوب 1358 از جمله مواردی است که تبدیل به احسن آنها قانوناً مجاز است و اوقاف به همراه متولی موقوفه با تسلیم دادخواست، چنین جوازی را تحت عنوان تحویل معوض تشخیص داده است.
5- در طرح قرار گرفتن موقوفه در حکم خرابی آن است و با اخذ ملاک از مواد 89 و 90 قانون مدنی، «اقرب به غرض واقف در مانحن فیه» تحویل معوض است؛ بنا به مراتب و جهاتی که ذکر شد، رأی قطعی دادخواسته به شماره 9000442-۱۳۹0/8/7 مستنداً به مواد 477 و 480 قانون آئین دادرسی کیفری مصوب 1392 با اصلاحات و الحاقات بعدی نقض و رأی بدوی به شماره 167-90-1390/2/25 صادره از شعبه هفتم دادگاه حقوقی اردبیل که در نتیجه استدلال با نظر و رأی این شعبه هم سو و موافق است با تأکید بر محکومیت و الزام شهرداری اردبیل به تحویل زمین معوض به مساحت 9150 مترمربع به خ. ه. (موقوفه صدرالذکر) تأیید میگردد. رأی صادره قطعی است.
رئیس و مستشار و مستشار شعبه 14 دیوان عالی کشور
محمد رضا صابر - محمد حسین راضی - غلامرضا خلف رضایی
فهرست
خلاصه جریان پرونده
شعبه دیوان عالی کشور
نقد رأی
موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 3
موارد مرتبط 113
آرای مرتبط 40
-
رأی
هماستناد
رای شماره 140231390002994748 مورخ 1402/11/16 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری
مواد 1 و 20 و 31 قانون نوسازی و عمران شهری
-
رأی
هماستناد
هیات تخصصی شوراهای اسلامی
مواد 1 و 20 و 31 قانون نوسازی و عمران شهری
-
رأی
هماستناد
اعتراض به رأی هیئت تجدیدنظر تشخیص مطالبات تأمین اجتماعی
ماده 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
تبدیل وضعیت از شرکتی به قراردادی
مواد 10 و 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
مرجع تأمین هزینه های درمانی ایثارگران
مواد 10 و 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 647 مورخ 1401/09/14 هیات تخصصی اراضی شهرسازی، منابع طبیعی و محیط زیست دیوان عدالت اداری
ماده 10 و 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 353 مورخ 1378/09/28 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
ماده 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
صلاحیت کمیسیون های پزشکی در قید تاریخ شروع بیماری
مواد 10 و 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 271 مورخ 1399/02/16 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
مواد 10 و 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 60 تا 62 مورخ 1394/01/31 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
ماده 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 91 مورخ 1377/05/03 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
ماده 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1784 مورخ 1397/08/29 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
مواد 10 و 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
تکلیف تهیه ابزارهای احراز تخلف ساختمانی
ماده 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 499 مورخ 1383/10/06 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
ماده 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
مسئول پرداخت هزینه تغییر صندوق بازنشستگی
مواد 10 و 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
تغییر کاربری در کمیسیون ماده 5 قانون تأسیس شورای عالی شهرسازی و معماری ایران
مواد 11 و 30 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 75 مورخ 1370/06/26 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
ماده 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
جمعیت هلال احمر
ماده 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
اخراج کارمند به جهت اعتیاد مستند به ظاهر و رفتار
مواد 10 و 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 896 مورخ 1396/09/14 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
مواد 10 و 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
مراجع تأمین هزینه های درمانی ایثارگران
مواد 10 و 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
شرط احتساب ایام خدمت وظیفه جزء سنوات پرداخت بیمه
مواد 10 و 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 2313 تا 2315 مورخ 1398/07/30 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
مواد 10 و 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1374 مورخ 1399/10/20 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
ماده 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
مرجع تأمین هزینه درمانی ایثارگران شاغل و غیرشاغل
مواد 10 و 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1374 مورخ 1397/06/06 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
مواد 10 و 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
خواندگان دعاوی بیمه مطروح در دیوان
مواد 10 و 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
احتساب خدمت سربازی به عنوان سابقه بیمهای و رد الزام پرداخت حق بیمه توسط دیوان عدالت اداری
مواد 10 و 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 76 تا 79 مورخ 1370/07/02 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
ماده 11 و تبصره 1 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1029 مورخ 1399/09/12 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
مواد 11 و 13 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 99 مورخ 1369/04/05 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
ماده 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
سابقه بیمه مدت خدمت نظام وظیفه
مواد 10 و 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
شرط احتساب مدت خدمت سربازی در سابقه بیمه
مواد 10 و 11 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
نحوه احتساب سابقه در مشاغل سخت و زیان آور
مواد 10 و 11 و 65 قانون دیوان عدالت اداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 2155 مورخ 1397/12/21 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
ماده 101 قانون شهرداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 97 مورخ 1396/05/31 هیات تخصصی اراضی محیط زیست منابع دیوان عدالت اداری
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 28/1/1390 مجلس شورای اسلامی به موقوفات را خلاف
-
رأی
هماستناد
رای شماره 2474 مورخ 1398/08/28 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
ماده 101 قانون شهرداری
-
رأی
هماستناد
رای شماره 730 مورخ 1396/08/02 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 28/1/1390 با رعایت ماده 2 قانون مدنی حاکمیت خو
-
رأی
هماستناد
رای شماره 1921 مورخ 1397/10/11 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 28؍1؍1390 که شرایط تفکیک را مشخص نموده و برای
-
رأی
هماستناد
رای شماره 2551 مورخ 1400/09/23 هیات عمومی دیوان عدالت اداری
ماده 101 قانون شهرداری
نظریات مشورتی 40
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1400/134 مورخ 1400/03/18
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 1310 با اصلاحات و الحاقات بعدی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/97/2475 مورخ 1397/11/23
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 1334 مجاز به انجام توافقات خاص برای تامین مناف
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/98/848 مورخ 1398/08/08
ماده 101 قانون اصلاحی قانون شهرداری مصوب 1390 برای اراضی که کمتر از 500 مت
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1404/13 مورخ 1404/06/03
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 1390 ناظر بر تفکیک و افراز اراضی توسط ادارات ث
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/95/733 مورخ 1395/03/29
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 1390 رعایت شود
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/97/2095 مورخ 1397/11/29
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 28/1/90 تحت پوشش تبصره 3 این قانون قرار می گیر
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/98/1275 مورخ 1398/11/28
ماده 101 قانون شهرداری اصلاحی مصوب 28 فروردین 1390
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/97/3387 مورخ 1398/02/09
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 1334 انجام شده باشد
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1400/1398 مورخ 1401/07/02
ماده 101 قانون شهرداری
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1400/1450 مورخ 1401/01/29
ماده 101 قانون شهرداری (اصلاحی مصوب 1390/1/28
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/96/355 مورخ 1396/02/16
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 28/1/90 است
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/98/734 مورخ 1398/08/11
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 1334
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1403/587 مورخ 1403/12/04
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 1334 با اصلاحات و الحقات بعدی در فرض سوال نیست
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1403/50 مورخ 1403/04/18
ماده 101 قانون شهرداری
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1401/743 مورخ 1402/06/07
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 1390 به موقوفات خلاف موازین شرع تشخیص داده شده
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1400/114 مورخ 1400/06/20
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 1334 با اصلاحات و الحاقات بعدی بوده است
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1402/87 مورخ 1402/06/28
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 1334 با اصلاحات و الحاقات بعدی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/98/110 مورخ 1398/02/31
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 28 فروردین 1390
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/96/152 مورخ 1396/02/04
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 28/1/90 در باب تفکیک اراضی اشخاص نقشه ای که ما
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/92/1749 مورخ 1392/09/09
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 1390/01/28
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/98/192 مورخ 1398/03/25
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 1390/1/28 فقط مالکین می توانند تقاضای تفکیک یا
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/98/1381 مورخ 1398/12/05
ماده 101 قانون شهرداری (مصوب 1390
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/98/1170 مورخ 1398/09/16
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 1390
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1403/825 مورخ 1404/06/23
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 1334 با اصلاحات و الحاقات بعدی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/96/874 مورخ 1396/04/19
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 28/1/90 مربوط می شود که به تفکیک و افراز اراضی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/99/1795 — 1400/01/25
ماده 101 قانون شهرداری
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/1400/74 — 1400/02/15
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 1390 نسبت به صدور حکم مبنی بر الزام به تفکیک و
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/1400/135 — 1400/03/19
ماده 101 قانون شهرداری
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/1400/134 — 1400/03/18
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 1310 با اصلاحات و الحاقات بعدی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/99/1884 — 1400/04/13
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 1334 با اصلاحات و الحاقات بعدی هستند با توجه ب
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/1400/114 — 1400/06/20
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 1334 با اصلاحات و الحاقات بعدی بوده است
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/1400/48 — 1400/06/24
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 1334 با اصلاحات و الحاقات بعدی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/1400/47 — 1400/09/21
ماده 101 قانون شهرداری
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/1400/1299 — 1400/10/28
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 1334 با اصلاحات و الحاقات بعدی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/98/106 — 1398/09/05
ماده 101 قانون شهرداری مصوب سال
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/98/1381 — 1398/12/05
ماده 101 قانون شهرداری مصوب
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/1402/63 — 1402/02/11
ماده 101 قانون شهرداری
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/1404/13 — 1404/06/03
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 1390 ناظر بر تفکیک و افراز اراضی توسط ادارات ث
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/1403/911 — 1404/06/30
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 1334 با اصلاحات و الحاقات بعدی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/1403/825 — 1404/06/23
ماده 101 قانون شهرداری مصوب 1334 با اصلاحات و الحاقات بعدی
نشستهای قضایی 3
-
نشست قضایی
هماستناد
بررسی تبصره 4 ماده 101 قانون شهرداری
ماده 101 قانون شهرداری
-
نشست قضایی
هماستناد
احداث کوچه برای قسمتهای تفکیک شده یک ملک
ماده 101 قانون شهرداری
-
نشست قضایی
هماستناد
مطالبه اجرت المثل توسط شهرداری در مورد تخلفات سد معبر
ماده 101 قانون شهرداری
مواد مرتبط 8
-
اعمال
از این صفحه
ماده 89 — قانون مدنی
مواد 89 و 90 قانون مدنی
-
اعمال
از این صفحه
ماده 88 — قانون مدنی
مواد 88 و 349 قانون مدنی بیع مال وقف صحیح نیست
-
اعمال
از این صفحه
ماده 55 — قانون مدنی
ماده 55 قانون مدنی که وقف را حبس عینی و تسبیل منفعت قرار داده و جامع فتاو
-
مبتنی بر
از این صفحه
ماده 11 — قانون دیوان عدالت اداری (مصوب ۱۳۸۵/۰۳/۰۹)
ماده 11 قانون دیوان عدالت اداری و رای وحدت رویه شماره 93-1380/3/27 همان م
-
مبتنی بر
از این صفحه
ماده 20 — قانون نوسازی و عمران شهری
ماده 20 قانون نوسازی و عمران شهری
-
مبتنی بر
از این صفحه
ماده 2 — آیین دادرسی مدنی مصوب 1379/01/21
به استناد ماده 11 قانون دیوان عدالت اداری و رای وحدت رویه شماره 93-1380/3/27 همان مرجع و ماده 2 قانون آئین دادرسی مدنی به منظور احراز استحقاق خواهان به دریافت به
-
مبتنی بر
از این صفحه
ماده 101 — قانون شهرداری
مطابق ماده 101 قانون شهرداری معابر و شوارع که از تفکیک اراضی حاصل می شود به طور
-
مبتنی بر
از این صفحه
ماده 477 — قانون آیین دادرسی کیفری
به استناد قانون مذکور (ماده 477 قانون آئین دادرسی کیفری مصوب 1392 با اصلاحات و الحاقات بعدی
مقرراتِ مرتبط 7
-
آییننامه
هماستناد
آیین نامه تبصره (10) ماده (10) قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول آیین نامه اجرایی تبصره (10) ماده (10) قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول مصوب 1401/9/6 مجل
ماده 101 قانون شهرداری
-
بخشنامه
هماستناد
بخشنامه خزانه داری کل در خصوص نحوه تفکیک و افراز اراضی و املاک دولتی در اجرای تبصره 2 ماده 101 اصلاحی قانون شهرداری ها مصوب سال 1390
ماده 101 قانون شهرداری نیز برای رعایت حدنصابهای تفکیک و ضوابط و مقررات آخر
-
تصویبنامه
هماستناد
مصوبه شورای عالی شهرسازی و معماری ایران پیرامون مغایرت اساسی طرح تفصیلی با طرح جامع شهر نقده
ماده 101 قانون شهرداری خواهد بود
-
تصویبنامه
هماستناد
مصوبه شورای عالی شهرسازی و معماری ایران در خصوص مغایرت های اساسی بوکان - الحاق سکونتگاه غیررسمی و اراضی دولتی
ماده 101 قانون شهرداری به تصویب کمیسیون ماده 5 برسد
-
تصویبنامه
هماستناد
مصوبه شورای عالی شهرسازی و معماری ایران پیرامون طرح توسعه و عمران شهر بهبهان
ماده 101 قانون شهرداری ها و تایید مجدد نقشه تفکیکی در کمیسیون ماده 5 پس از
-
تصویبنامه
هماستناد
مصوبه شورای عالی شهرسازی و معماری ایران در خصوص مغایرت اساسی طرح تفصیلی با طرح جامع شهر ملارد
ماده 101 قانون شهرداری ها و نیز تبصره 4 ماده واحده قانون تعیین وضعیت املاک
-
تصویبنامه
هماستناد
مصوبه شورای عالی شهرسازی و معماری ایران در خصوص مغایرت اساسی طرح تفصیلی با طرح جامع شهر اردبیل الحاق اراضی 25 هکتاری به محدوده در راستای قانون جهش تولید مسکن
ماده 101 قانون شهرداری
دکترین 13
-
مقاله
هماستناد
موانع مطلق بازداشت — دولتها و مراجع بین المللی و منطقه
مواد 55 و 58 ق.م
-
مقاله
هماستناد
موانع مطلق بازداشت — همینطور مال منقول و غیر منقولی که
مواد 55 و 58 ق.م
-
مقاله
هماستناد
موانع مطلق بازداشت — همینطور مال منقول و غیر منقولی که
مواد 55 و 58 ق.م
-
مقاله
هماستناد
اموال مشمول وقف — وقف عبارت است از اینکه عین مال
مواد 55 تا 91 ق.م
-
مقاله
هماستناد
اموال مشمول وقف — احکام مربوط به وقف در مواد ۵۵
مواد 55 تا 91 ق.م
-
مقاله
هماستناد
عملیات مقدماتی ثبت املاک / ۳۹ — متصرفین به عنوان مالکیت
ماده 55 ق.م
-
مقاله
هماستناد
عملیات مقدماتی ثبت املاک / ۳۹ — در ماده ۲۷ ق ثا
ماده 55 ق.م
-
مقاله
هماستناد
عملیات مقدماتی ثبت املاک / ۳۹ — در ماده ۲۷ ق ثا
ماده 55 ق.م
-
مقاله
هماستناد
وقف در اصطلاح حقوقی عبارت است از اینکه عین مال حبس و
ماده 55 ق.م
-
مقاله
هماستناد
اثر وقف بر وضع حقوقی عین موقوفه — پس از وقوع عقد قبض و تصرف
ماده 88 ق.م
-
مقاله
هماستناد
اثر وقف بر وضع حقوقی عین موقوفه — بیع مال موقوفه خارج از اقتضای عقد
ماده 88 ق.م
-
مقاله
هماستناد
اثر وقف بر وضع حقوقی عین موقوفه — بیع مال موقوفه خارج از اقتضای عقد
ماده 88 ق.م
-
مقاله
هماستناد
شخص ثالث بدهکار یا متعهد برابر داد باخته
مواد 87 تا 95 ق.م
نکتههای مرتبط 2
-
هماستناد
اصلاحیه مصوبه مورخ 1390/10/12 شورای عالی شهرسازی و معماری ایران در خصوص طرح راهبردی ساختاری (جامع) شهر کوهسار واقع در حوزه شهری هشتگرد و نظرآباد
ماده 101 قانون شهرداری ها و تصویب طرح پیشنهادی در کمیسیون ماده 5 خواهد بود
-
هماستناد
افراز و تفکیک اراضی و املاک در محدوده شهرها
ماده 101 قانون شهرداری را نسخ کرده است
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
