Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

انطباق دقیق این متن با متن رسمی هنوز به‌طور ۱۰۰٪ کنترل نشده.

در صورتی که مجنیٌ علیه دارای یکی از حالات زیر باشد، <a class="tagref" href="/واژه/%D9%85%D8%B1%D8%AA%DA%A9%D8%A8">مرتکب</a> به <a class="tagref" href="/واژه/%D9%82%D8%B5%D8%A7%D8%B5">قصاص</a> و پرداخت <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AF%DB%8C%D9%87">دیه</a>، محکوم نمی شود: الف مرتکب <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AC%D8%B1%D9%85">جرم</a> حدی که مستوجب سلب حیات است. ب مرتکب جرم حدی که مستوجب قطع عضو است، مشروط بر اینکه <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AC%D9%86%D8%A7%DB%8C%D8%AA">جنایت</a> وارد شده، بیش از <a class="tagref" href="/واژه/%D9%85%D8%AC%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D8%AA">مجازات</a> حدی او نباشد، در غیر این صورت، مقدار اضافه بر حد، حسب مورد، دارای قصاص و یا دیه و <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AA%D8%B9%D8%B2%DB%8C%D8%B1">تعزیر</a> است. پ مستحق <a class="tagref" href="/واژه/%D9%82%D8%B5%D8%A7%D8%B5-%D9%86%D9%81%D8%B3">قصاص نفس</a> یا عضو، فقط نسبت به صاحب حق قصاص و به مقدار آن قصاص نمی شود. ت متجاوز و کسی که تجاوز او قریب الوقوع است و در <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AF%D9%81%D8%A7%D8%B9-%D9%85%D8%B4%D8%B1%D9%88%D8%B9">دفاع مشروع</a> به شرح مقرر در ماده (156) این قانون جنایتی بر او وارد شود. ث زانی و زانیه در حال <a class="tagref" href="/واژه/%D8%B2%D9%86%D8%A7">زنا</a> نسبت به شوهر زانیه در غیر موارد <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87">اکراه</a> و <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A7%D8%B6%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%B1">اضطرار</a> به شرحی که در قانون مقرر است.
شرحِ ساده و مثال
به زبانِ ساده
در برخی موارد خاص، اگر کسی مرتکب جنایت شود، قصاص نمی‌شود. این موارد شامل کشتن کسی است که خودش مستحق اعدام یا قطع عضو بوده (به عنوان حد)، یا کشتن کسی که در حال تجاوز به شما بوده و شما در دفاع مشروع او را کشته‌اید. همچنین زناکارانی که در حال زنا کشته شوند، قصاص ندارند.
مثال
اگر فردی در حال حمله مسلحانه به شما باشد و شما برای دفاع از جان خود او را بکشید، قصاص نمی‌شوید چون دفاع مشروع بوده است.
نکتهٔ کاربردی
اثبات «دفاع مشروع» یا «مستحق حد بودن مقتول» بسیار حساس است و نیاز به ادله قوی در دادگاه دارد؛ صرف ادعا کافی نیست.

متنِ زیر هنوز به‌وسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.

پرسش‌هایی که این ماده پاسخ می‌دهد

در چه مواردی مرتکب جنایت به قصاص و پرداخت دیه محکوم نمی‌شود؟

در موارد مذکور در بندهای الف تا ث ماده، از جمله در مورد مرتکب جرم حدی مستوجب سلب حیات و متجاوزی که در دفاع مشروع به او جنایت وارد شود.

اگر جنایت واردشده بر مرتکب جرم حدیِ مستوجب قطع عضو بیش از مجازات حدی او باشد، چه حکمی دارد؟

مقدار اضافه بر حد، حسب مورد، دارای قصاص یا دیه و تعزیر است.

آیا زانی و زانیه در حال زنا نسبت به شوهر زانیه قصاص نمی‌شوند؟

بله، مگر در موارد اکراه و اضطرار.

تبصره‌ها

تبصره 1

اقدام در مورد بندهای (الف) ، (ب) و (پ) این ماده بدون اجازه دادگاه جرم است و مرتکب به تعزیر مقرر در کتاب پنجم «تعزیرات» محکوم می شود.

تبصره 2

در مورد بند (ت) چنانچه نفس دفاع صدق کند ولی از مراتب آن تجاوز شود قصاص منتفی است، لکن مرتکب به شرح مقرر در قانون به دیه و مجازات تعزیری محکوم می شود.

دیدنِ این ماده در متنِ کاملِ قانون ←

موارد مرتبط 108

آرای مرتبط 40

نظریات مشورتی 37

نشست‌های قضایی 15

مواد مرتبط 5

دکترین 10

نکته‌های مرتبط 1

فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمی‌شود.

نظرها و یادداشت‌ها

نظرها پس از بررسی نمایش داده می‌شوند.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین