آثار و ضمانت اجرای کتمان ازدواج پیشین (مقاله علمی وزارت علوم)
نویسندگان: عباس میرشکاری محمدمتین میلادی قمی
منبع: دیدگاه های حقوق قضایی تابستان 1405 شماره 114
چکیده
کتمان ازدواج پیشین در هنگام انعقاد عقد نکاح جدید، یکی از مسائل چالش برانگیز در حقوق خانواده ایران است که در تقاطع عرف، فقه، قانون و اخلاق قرار دارد. این مقاله با رویکردی تحلیلی توصیفی، به بررسی وضعیت حقوقی کتمان نکاح سابق پرداخته و تلاش کرده است تا آثار و ضمانت اجرای آن را در قالب مفاهیم تدلیس و شرط تبانی تحلیل کند. در بخش نخست، دیدگاه هایی بررسی شده اند که بر اساس ماده ۳۳ قانون ثبت احوال، کتمان ازدواج غیرمدخوله را مجاز تلقی می کنند. این دیدگاه ها با استناد به حذف سابقه ازدواج از شناسنامه المثنی، بر آن اند که در صورت حفظ بکارت زوجه، نیازی به اطلاع رسانی وجود ندارد. مقاله نشان می دهد که ماده یادشده، ماهیتی شکلی دارد و نمی تواند مبنای مشروعیت بخشی به پنهان کاری در روابط زناشویی باشد. در بخش دوم، بر این بنیان که اسباب خیار فسخ در نکاح منحصر به موارد مصرّحه است، ممنوعیت کتمان ازدواج پیشین، از دو منظر حقوقی بررسی شده است: نخست، به عنوان مصداق تدلیس، مشروط بر آنکه عرف، سابقه ازدواج را عیب تلقی کند و قصد فریب نیز احراز شود؛ دوم، به عنوان تخلف از شرط تبانی، در صورتی که عقد بر مبنای عدم سابقه ازدواج منعقد شده باشد. تحلیل های ارائه شده با استناد به مواد 438 و 1128 قانون مدنی، نظریات فقهی، آرای قضایی و نظریات مشورتی حقوقی، نشان می دهند که در صورت تحقق شرایط عرفی و اثبات تأثیر وصف در تراضی طرفین، امکان فسخ عقد وجود دارد. در پایان، مقاله پیشنهادهایی به قضات دادگاه های خانواده ارائه می دهد، از جمله: تفسیر محدود ماده ۳۳ قانون ثبت احوال و عدم تلقی آن به عنوان مجوز تدلیس؛ احراز عرف زمان و مکان انعقاد عقد؛ پذیرش شرط تبانی بر اساس قرائن عرفی؛ و توجه به عنصر معنوی تدلیس در داوری قضایی. این پیشنهادها با هدف ارتقای انسجام رویه قضایی و حمایت مؤثر از حقوق طرفین عقد ارائه شده اند.
Concealment of a Prior Marriage: Effects and Remedies
The concealment of a prior marriage at the time of concluding a new marriage contract is one of the challenging issues in Iranian family law, situated at the intersection of custom, jurisprudence, statutory law, and ethics. Adopting an analytical-descriptive approach, this article examines the legal status of concealing a prior marriage and attempts to analyze its effects and legal consequences through the frameworks of the concepts of tadlis (fraudulent misrepresentation) and predetermined condition or implied condition (Shart-e tabani ). In the first section, viewpoints that deem the concealment of a non-consummated marriage permissible based on Article 33 of the Civil Registration Law are examined. These opinions, relying on the removal of marriage records from a duplicate birth certificate, argue that there is no need for disclosure if the wife's virginity is preserved. The article demonstrates that the mentioned article is procedural in nature and cannot serve as a basis for legitimizing concealment in marital relations. In the second section, the prohibition of concealing a prior marriage is examined from two legal perspectives: first, as an instance of tadlis, provided that custom considers a prior marriage history a defect and the intent to deceive is established; second, as a violation of a predetermined condition, in cases where the marriage contract was concluded on the basis of the absence of a prior marriage history. The presented analyses, citing Articles 438 and 1128 of the Civil Code, jurisprudential opinions, judicial rulings, and advisory legal opinions, indicate that if the customary conditions are met and the influence of the characteristic on the mutual consent of the parties is proven, the contract can be annulled. Finally, the article offers suggestions to family court judges, including: a narrow interpretation of Article 33 of the Civil Registration Law and not considering it as a license for tadlis.
موارد مرتبط 41
آرای مرتبط 22
-
رأی
هماستناد
ادعای تدلیس به جهت معرفی بخش مشاع آپارتمان به عنوان بخش اختصاصی
مواد 438 و 439 و 1257 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
فسخ نکاح به دلیل افسردگی زوجه
مواد 438، 1121 و 1123 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
فسخ نکاح به دلیل ازدواج سابق زوجه
مواد 438 و 1257 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
تقاضای فسخ نکاح به دلیل تدلیس
مواد 438 و 1123 و 1128 ق.م
-
رأی
هماستناد
شرط تحقق تدلیس
ماده 438 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
شمول شروط بنایی بر شرط فعل
ماده 438 ق.م
-
رأی
هماستناد
تبیین مفهوم تدلیس موجب خیار فسخ - تکلیف دادگاه در فرض منجز نبودن خواسته
ماده 438 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
شمول شروط بنایی بر شرط فعل
ماده 438 ق.م
-
رأی
هماستناد
تدلیس در نکاح در فرض سکوت
ماده 438 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
تقاضای فسخ نکاح به دلیل تدلیس
مواد 438 و 1123 و 1128 ق.م
-
رأی
هماستناد
رأی: و اظهارنامه موردنظر و استشهادیه محلی مورد استناد را تقدیم نموده که ضمیمه صورت مجلس دادگاه شده است دادگاه در پایان اجلاس مرقوم ختم رسیدگی را اعلام
ماده 438 قانون مدنی عملیاتی است که موجب فریب مشتری گردد که عبارت است از فع
-
رأی
هماستناد
درخواست فسخ نکاح به دلیل سفیدی موی زوجه
ماده 438 قانون مدنی و تدلیس در عقد نکاح درخواست فسخ نکاح را با نقض رای بدو
-
رأی
هماستناد
داوری عرف در خصوص جایگاه مدرک تحصیلی زوج در عقد ازدواج
ماده 438 قانون مدنی در بحث خیار تخلف وصف
-
رأی
هماستناد
دعوای فسخ نکاح به علت کتمان ازدواج سابق
ماده 438 قانون مدنی دو شرط لازم است یکی عنصر مادی و دیگری قصد فریب که در ا
-
رأی
هماستناد
فسخ نکاح به دلیل ازدواج سابق زوجه
ماده 438 قانون مدنی ناظر به زمانی است که طرف قرارداد (زوجه
-
رأی
هماستناد
درخواست فسخ نکاح به دلیل سفیدی موی زوجه
ماده 438 قانون مدنی و تدلیس در عقد نکاح درخواست فسخ نکاح را با نقض رای بدو
-
رأی
هماستناد
ادعای تدلیس به جهت معرفی بخش مشاع آپارتمان به عنوان بخش اختصاصی
مواد 438و439و1257 قانون مدنی حکم به رد دعوی خواهان صادر و اعلام می نماید رای صادره
-
رأی
هماستناد
داوری عرف در خصوص جایگاه مدرک تحصیلی زوج در عقد ازدواج
ماده 438 قانون مدنی در بحث خیار تخلف وصف
-
رأی
هماستناد
رابطه میان ترک فعل و تدلیس
ماده 438 قانون مدنی عملیاتی است که موجب فریب مشتری گردد که عبارتست از فعل
-
رأی
هماستناد
فسخ نکاح به دلیل افسردگی زوجه
ماده 438 قانون مدنی تدلیس عبارت است
-
رأی
هماستناد
دعوای فسخ نکاح بهعلت کتمان ازدواج سابق
ماده 438 قانون مدنی دو شرط لازم است یکی عنصر مادی و دیگری قصد فریب که در ا
-
رأی
هماستناد
مفهوم تدلیس در قانون مدنی
ماده 438 قانون مدنی از باب تدلیس بوده که به محض اطلاع با رعایت فوریت امر د
نظریات مشورتی 3
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/6729 مورخ 1382/08/27 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 438 ق.م
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/569 مورخ 1387/02/09 اداره کل حقوقی قوهقضائیه در خصوص شرایط و آثار فسخ نکاح بر اساس صفت و استحقاق مهر و نفقه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 438 ق.م
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/95/3108 مورخ 1395/12/01
ماده 438 قانون مدنی می شود
نشستهای قضایی 1
-
نشست قضایی
هماستناد
آثار فروش ملکی که در رهن بانک بوده است (بدون ذکر در قرارداد)
ماده 438 قانون مدنی عملیاتی را موجب خیار تدلیس می داند که موجب فریب طرف با
مواد مرتبط 1
-
استناد
از این صفحه
ماده 438 — قانون مدنی
مواد 438 و 1128 قانون مدنی
دکترین 14
-
مقاله
هماستناد
طلاق به درخواست زن به جهت ترک نفقه — اعلام اراده مبنی بر فسخ نکاح به
ماده 438 قانون مدنی تدلیس عبارت است از عملیاتی که موجب فریب طرف معامله شود
-
مقاله
هماستناد
طلاق به درخواست زن به جهت ترک نفقه — تدلیس به دلالت ماده ۴۳۸ قانون مدنی
ماده 438 قانون مدنی تدلیس عبارت است از عملیاتی که موجب فریب طرف معامله شود
-
مقاله
هماستناد
طلاق به درخواست زن به جهت ترک نفقه — تدلیس به دلالت ماده ۴۳۸ قانون مدنی
ماده 438 قانون مدنی تدلیس عبارت است از عملیاتی که موجب فریب طرف معامله شود
-
مقاله
هماستناد
طلاق به درخواست زن به جهت ترک نفقه — اعلام اراده مبنی بر فسخ نکاح به
ماده 438 قانون مدنی تدلیس عبارت است از عملیاتی که موجب فریب طرف معامله شود
-
مقاله
هماستناد
طلاق به درخواست زن به جهت ترک نفقه — تدلیس به دلالت ماده ۴۳۸ قانون مدنی
ماده 438 قانون مدنی تدلیس عبارت است از عملیاتی که موجب فریب طرف معامله شود
-
مقاله
هماستناد
طلاق به درخواست زن به جهت ترک نفقه — تدلیس به دلالت ماده ۴۳۸ قانون مدنی
ماده 438 قانون مدنی تدلیس عبارت است از عملیاتی که موجب فریب طرف معامله شود
-
مقاله
هماستناد
قاعده فقهی غرور»؛ قاعده «لاضرر و لاضرار — اشتباه آمده است در تعارضی آشکار می
ماده 438 قانون مدنی اعم از عملیات مثبت و منفی است و شامل سکوت در مقام بیان
-
مقاله
هماستناد
قاعده فقهی غرور»؛ قاعده «لاضرر و لاضرار — دکتر کاتوزیان و دکتر صفایی به تأسی
ماده 438 قانون مدنی اعم از عملیات مثبت و منفی است و شامل سکوت در مقام بیان
-
مقاله
هماستناد
قاعده فقهی غرور»؛ قاعده «لاضرر و لاضرار — دکتر کاتوزیان و دکتر صفایی به تأسی
ماده 438 قانون مدنی اعم از عملیات مثبت و منفی است و شامل سکوت در مقام بیان
-
مقاله
هماستناد
پیام دعوی تایید فسخ قرارداد به دلیل معیوب بودن مبیع در فرضی
ماده 438 قانون مدنی
-
مقاله
هماستناد
پیام دعوی تایید فسخ قرارداد به دلیل معیوب بودن مبیع در فرضی
ماده 438 قانون مدنی
-
مقاله
هماستناد
صدق یا عدم صدق تدلیس در فروش ملک رهنی بدون ذکر رهن
ماده 438 قانون مدنی عملیاتی را موجب خیار تدلیس میداند که موجب فریب طرف باش
-
مقاله
هماستناد
موضوع آثار فروش ملکی که در رهن بانک بوده است بدون ذکر
ماده 438 قانون مدنی عملیاتی را موجب خیار تدلیس میداند که موجب فریب طرف باش
-
مقاله
هماستناد
موضوع آثار فروش ملکی که در رهن بانک بوده است بدون ذکر
ماده 438 قانون مدنی عملیاتی را موجب خیار تدلیس میداند که موجب فریب طرف باش
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
