بستگی و گونه گونی خواسته و موضوع اختلاف در اینجا لازم است

۲ - بستگی و گونه گونی خواسته و موضوع اختلاف در اینجا لازم است به نکته ای مهم اشاره داشته باشیم؛ خواسته» و «موضوع اختلاف دو قضیه مرتبط با هم و در عین حال متفاوت هستند. خواسته موضوعی است که تنها از سوی خواهان مطرح و بدست آوردن آن مورد طلب و خواست او است اما موضوع اختلاف و آنچه که لازم است در دادرسی به آن توجه شود و در نهایت مورد رأی دادگاه قرار گیرد، ترکیبی از خواسته ی مزبور و اظهار خوانده در موضع دفاع برای بی اعتبار نشان دادن خواسته مزبور است. برای مثال خواسته خ. د. د. اعلام مالکیت و الزام به توضیح نگارنده : این نگرش که موضوع دعوا برخاسته از ادعاهای خواهان و خوانده است در ماده ۴ قانون آیین دادرسی مدنی فرانسه نیز پیش بینی شده است؛ ماده ۴ ق.آ.د.م.ف می گوید: موضوع دعوا را ادعاهای متقابل طرفین معین میکند. این ادعاها در سند آغازگر رسیدگی و لوایح دفاعی مشخص می شوند. با وجود این موضوع دعوا ممکن است به وسیله دعاوی طاری هنگامی که به ادعاهای اصلی به موجب پیوند کافی ارتباط دارند تغییر کند. به نقل از آیین دادرسی مدنی فرانسه برگردان و پژوهش از دکتر … سهامی انتشار چاپ اول سال ۱۳۹۱، ص ۸۰ اگر مراد از ادعاهای متقابل طرفین دعوا ادعاهای خواهان از یک سو و دفاع های خوانده از سوی دیگر باشد تعبیر و تعریفی درست از موضوع دعوا و اختلاف است اما چنانچه مقصود از عبارت یاد شده ادعاهای اصلی خواهان و ادعای متقابل خوانده باشد تعبیری نادرست است و بیانگر موضوع اختلاف نیست. تنظیم سند رسمی انتقال به سبب وقوع بیع است. از آن سو، خوانده در موضع دفاع، بیع را باطل و بی اعتبار میشمرد و به همان علت نیز بی حقی خواهان را خواستار میشود. در این مورد آنچه در محدوده رسیدگی دادگاه قرار می گیرد این مجموع، یعنی بررسی و رسیدگی به درستی و نادرستی بیع است. در چنین وضعیتی دادگاه نمی تواند فقط دایره ی رسیدگی خویش را حول محور خواسته خواهان قرار بدهد و به آنچه خوانده دعوا در مقام دفاع اظهار می دارد و خواسته خواهان را مورد مناقشه قرار می دهد بی اعتنا بماند و آن را نادیده انگارد. این مقدمه حکایت از آن دارد که رسیدگی دادگاه حول محور موضوع اختلاف طرفین دعوا دور میزند و نه صرفاً خواسته ای که خ. د. د. خود، آورده و آن را خواسته است.