بی‌توجهی به واجبات: انکار حق اهل‌بیت

در کتاب وسائل، در باب تعیین کبائر، ضمن حدیثی که در شماره‌ی کبائر از حضرت صادق (علیه‌السّلام) روایت نموده می‌فرماید: «و انکار حقنا یعنی از جمله‌ی گناهان کبیره، منکر حق اهل‌بیت ‌(علیهم‌السّلام) شدن است.» و در حدیث دیگری می‌فرماید: «و انکار ما انزل الله یعنی از بزرگترین کبائر، منکر شدن چیزی است که خداوند در قرآن مجید نازل فرموده.» و ظاهر این است که مراد از انکار حق اهلبیت ‌(علیهم‌السّلام)، همان ولایت است که ذکر شد. و همچنین مراد از انکار ما انزل الله؛ حقوق آل محمد (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم) و ولایت ایشان است. بعضی از علماء احتمال داده‌اند که مراد از والمحاربه ‌لاولیاء الله که در روایت دیگر از کبائر شمرده شده، مخالفت با آل محمد (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم) و دشمنی کردن با آن‌ها است. بنابراین، مراد از این سه عبارت که در سه حدیث است، ‌همان ولایت است. لیکن تحقیق آن است که انکار حق اهلبیت ‌(علیهم‌السّلام) مراد ولایت و ولایت (به کسر و فتح واو) هر دو است. اما حق ولایت و حکومت ایشان و اولوالامر دانستن آن‌ها، پس اقرار به آن نزد امامیه جزء اصول مذهب و منکر آن قطعاً از ایمان خارج است. اما حق ولایت (به فتح واو) یعنی نصرت و محبت ایشان به تفصیلی که گذشت، فی الجمله از ضروریات دین اسلام، و منکرش مانند ناصبی‌ها، از دین اسلام قطعاً بیرون و از هر نجسی هم نجس‌تر م. ب.. و اما انکار ما انزل الله، پس ظاهر آن تمام آنچه خداوند نازل فرموده است، در موضوعات مختلفه م. ب.. بنابراین، منکر شدن یکی از آنچه خداوند (یقیناً) نازل فرموده گناه کبیره، و در پاره‌ای موارد موجب کفر است. و چون مهم‌ترین چیزی که خداوند با تاکید شدید نازل فرموده، موضوع ولایت است، پس انکار آن اشد مراتب این گناه کبیره، بلکه برخی از مراتب آن (مانند دشمنی با ایشان) موجب کفر قطعی است چنان که اشاره شد. اما محاربه‌ی با اولیای خدا، ظاهر آن مطلق دوستان خدا است. یعنی هر کس در مقام دشمنی و ستیزه با یکی از دوستان خدا باشد، مرتکب کبیره شده است. و چون آل محمد (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم) در راس تمام دوستان خدایند، پس محاربه و دشمنی با ایشان، اشد مراتب کفر است. حضرت صادق (علیه‌السّلام) می‌فرماید: «اذا کان یوم القیمه نادی مناد این الصدود لاولیائی فیقوم قوم لیس علی وجوههم لحم فیقال هؤلاء الذین آذوا المؤمنین و نصبوا لهم و عاندوهم و عنفوهم فی دینهم ثم یؤمر بهم الی جهنم؛ روز قیامت منادی ندا می‌کند: کجایند کسانی که متعرض و مزاحم دوستان من شدند؟ پس مردمی برخیزند که چهره‌ی ایشان گوشت ندارد. گفته می‌شود: ایشان کسانی هستند که مؤمنین را آزردند و در برابر ایشان ایستادند و با آن‌ها دشمنی ورزیدند و در دین‌شان سخت گرفتند. پس امر می‌شود که ایشان را به دوزخ برند.» پیغمبر اکرم (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم) فرمود: «عنه (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم) فی حدیث المعراج قال الله تعالی یا محمد (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم) من اذل لی ولیاً فقد ارصدنی بالمحاربه و من حاربنی حاربته قلت یا رب و من ولیک هذا فقد علمت ان من حاربک حاربته قال تعالی لی ذلک من اخذت میثاقه لک و لوصیک و لذریتکم بالولایه؛ در شب معراج، از جمله وحی‌های خداوند به من این بود که هر کس دوستی از دوستان مرا خوار کند، هر آینه به نبرد با من کمین گرفته است. و هر کس با من بجنگد، من با او می‌جنگم: گفتم پروردگارا، این دوست تو کیست؟ من دانستم که هر کس با تو بجنگد، با او می‌جنگم. فرمود: آن کسی است که از او پیمان گرفتم بر دوستی و پیروی از تو و از وصی تو (علی علیه السّلام) و از ذریه و نژاد تو وصی تو (یعنی ائمه اثنی عشر علیهم السّلام.) منبع: کافی، ج۲، ص۳۵۱ · کافی، ج۲، ص۳۵۳