در چنین صورتی وجود دو شخص مفروض است — بنابراین عقد شمری

الف) شمری به مدت حیات مالک که در این صورت هر گاه منتفع قبل از انقضای مدت یعنی پیش از مالک فوت کند، حق انتفاع مانند سایر حقوق مالی به ورثة منتفع منتقل می شود و تا پایان عمر مالک باقی می ماند. ب قمری به مدت حیات منتفع که در این صورت هر گاه مالک قبل از انقضای مدت یعنی پیش از منتفع فوت کند، حق انتفاع منتفی نمی شود و تا پایان عمر منتفع باقی خواهد ماند. ج عمری به مدت حیات ثالث که در این صورت حق انتفاع تا پایان عمر شخص ثالث دوام خواهد داشت و هر گاه در زمان حیات او مالک یا منتفع فوت کنند بر حسب مورد ورثه آنها، قائم مقام آنها خواهند بود. نکته مهم این که در عمری به مدت حیات مالک یا ثالث نیز اگر منتفع فوت شود ورثه او حقوق مالی مورث خ. ر. ب. ارث می برند. در این باره آنچه که واقعاً موجب استمرار حق انتفاع نسبت به ورثة منتفع می شود، بقای مدت عقد عمری و باقی ماندن حق انتفاع به مدت عمر مالک یا ثالث است. در چنین فرضی بعد از فوت منتفع چون مدت عقد منقضی نشده پس حق انتفاع به نفع اولاد منتفع کماکان مقرر است. بنابراین گفته پاره ای از حقوقدانان مبنی بر این که انتقال موصوف از راه وراثت صورت نمی گیرد، قابل انتقاد به نظر می رسد. جعفری لنگرودی دکتر … اموال همان منبع، صفحه ۱۸۰. نتیجه ای که بر مبنای این استدلال گرفته میشود این است که طرفین ضمن عقد عمری می توانند شرط کنند که در صورت فوت منتفع قبل از انقضای مدت حق به شخص ثالث تعلق یابد و چنین فرضی از مصادیق قسمت اخیر ماده ۱۹۶ قانون مدنی محسوب می شود که تعهد به نفع شخص ثالث را پذیرفته است. در بخش پایانی این ماده می خوانیم ... ممکن است در ضمن معامله که شخص برای خود می کند تعهدی هم به نفع شخص ثالثی بنماید و به همین اعتبار ماده ۷۸ همان قانون نیز صحت چنان شرطی را در عقد عمری تأیید می کند. جعفری لنگرودی دکتر محمد جعفر حقوق اموال همان منبع، صفحه ۱۸۰. نتیجه ای که بر مبنای این استدلال گرفته میشود این است که طرفین ضمن عقد عمری می توانند شرط کنند که در صورت فوت منتفع قبل از انقضای مدت حق به شخص ثالث تعلق یابد و چنین فرضی از مصادیق قسمت اخیر ماده ۱۹۶ قانون مدنی محسوب می شود که تعهد به نفع شخص ثالث را پذیرفته است. در بخش پایانی این ماده می خوانیم ... ممکن است در ضمن معامله که شخص برای خود می کند تعهدی هم به نفع شخص ثالثی بنماید و به همین اعتبار ماده ۷۸ همان قانون نیز صحت چنان شرطی را در عقد عمری تأیید می کند. بنابراین عقد شمری، پس از قبض موضوع حق توسط منتفع عقدی لازم محسوب می شود و جز با انقضای مدت - حسب مورد به مدت عمر مالک یا منتفع یا شخص ثالث و یا تلف شدن مال موضوع حق و یا اسقاط حق انتفاع از طرف منتفع - پایان نمی پذیرد و به قوت خود باقی می ماند. (۲) رقبی بر اساس ماده ۴۲ قانون مدنی حق انتفاعی است که از طرف مالک برای مدت معینی برقرار میشود. واژه رقبی از ارتقای به معنی انتظار مشتق شده است. زیرا فرض بر این است که مالک دوران انتظار برای انقضای مدت انتفاع را سپری می کند تا پس از منتفی شدن مدت حقی را که واگذار کرده است مسترد کند و خود از ملکش منتفع گردد. (۳) سکنی - به موجب ماده ۴۳ قانون مدنی اگر حق انتفاع عبارت از سکونت در مسکنی باشد، شکنی یا حق مسکنی نامیده می شود و این حق ممکن است به طریق عمری یا به طریق رقبی برقرار شود. از مفاد ماده مذکور به خوبی استنباط میشود که شکنی حق ویژه و نوع ممتازی از انواع حقوق انتفاع نیست و از نگاه قانونگذار فقط به لحاظ سکونت منتفع در ملک مورد انتفاع پر مبنای قراردادهای عمری یا رقبی از سایر عقود عمری و رقبی متمایز و مستقل شناخته شده است. به همین اعتبار در بند (م) ماده ۱ آیین نامه اجرای مفاد استاد رسمی مصوب ۱۳۸۷ می خوانیم حق انتفاع هر گاه به صورت سکونت منتفع در مسکن متعلق ب. غ. باشد آن را حق سکنی گویند. (۴) حبس مطلق - بر خلاف عقد اجاره که در آن تعیین مدت از شرایط صحت عقد به شمار می آید د. ح. انتفاع، تعیین مدت ضروری نیست و از شرایط اساسی صحت ایجاد حق محسوب نمی شود. این تفاوت نیز خود از دیگر وجوه افتراق حق انتفاع و مالکیت منفعت قانون مدنی ماده ۷۶۸ در عقد صلح ممکن است احد طرفین در عوض مال الصلحی که می گیرد، متهد شود که نفقه معینی همه ساله یا همه ماهه تا مدت معین تأدیه کند. این تعهد ممکن است به نفع طرف مصالحه یا به نفع شخص یا اشخاص ثالث واقع شود. . امامی دکتر … - حقوق مدنی جلد اول همان منبع، صفحة ۶۵. دهخدا، علی اکبر لغت نامه جلد بیست و ششم همان منبع، صفحة ۵۷۴. معین، دکتر … - فرهنگ فارسی جلد دوم همان منبع، صفحه ۱۶۶۷. . امامی دکتر سید حسن - حقوق مدنی جلد اول همان منبع، صفحة ۶۵. دهخدا، علی اکبر لغت نامه جلد بیست و ششم همان منبع، صفحة ۵۷۴. معین، دکتر محمد - فرهنگ فارسی جلد دوم همان منبع، صفحه ۱۶۶۷. ⚠ احتیاط: ممکن است آغاز یا پایانِ مطلب در بندِ مجاور باشد. . امامی دکتر … - حقوق مدنی جلد اول همان منبع، صفحة ۶۵. دهخدا، علی اکبر لغت نامه جلد بیست و ششم همان منبع، صفحة ۵۷۴. معین، دکتر … - فرهنگ فارسی جلد دوم همان منبع، صفحه ۱۶۶۷. انوری دکتر … - فرهنگ بزرگ سخن جلد چهارم همان منبع، صفحة ۳۶۵۷. حبس معنی بود. رجوع کند. بنابراین مالک میتواند به طور مطلق و بدون ذکر مدت حق انتفاع از ملک خ. ر. ب.