درجه بندی قتل های عمدی، شبه عمدی و خطای محض بر مبنای عنصر روانی
نویسندگان: محمدرضا سیاه پور عبدالله بهمن پوری
منبع: تعالی حقوق سال سیزدهم پاییز 1401 شماره 3
چکیده
در قوانین کیفری سابق تنها به رفتار و میزان صدمه ی وارده توجه می شد و عنصری تحت عنوان تقصیر و میزان آن مورد توجه نبود رفته رفته این طرز تفکر تغییر یافت و عنصری تحت عنوان عنصر ذهنی به عناصر تشکیل دهنده جرایم اضافه گردید این تغییر رویکرد و توجه به عنصر روانی هر چند موجبات تقسیم بندی جرایم به عمد و غیرعمد و تفکیک اشخاص دارای مسئولیت از غیر آنها گردید اما همیشه با یک ایراد منطقی همراه بوده است و آن اینکه بین میزان عمد و میزان غیرعمد تفاوتی وجود ندارد یعنی مطابق عنصر ذهنی، عمل ارتکابی یا عمد است یا غیر عمد، در حالی که شدت و میزان عمد یا غیرعمد بودن توسط اشخاص مختلف یکسان و به یک درجه نیست. هدف از نگارش مقاله حاضر بیان درجه-بندی های مختلفی برای عمد و غیرعمد است که با الگوبرداری از منطق فازی در قتل های عمد، شبه عمد و خطای محض پیاده شده است.مطابق ماده 289 قانون مجازات اسلامی 1392، جنایات بر اساس عنصر ذهنی به عمد، شبه عمد و خطای محض تقسیم بندی شده است و تنها ملاک برای مجازات، تشخیص عمدی یا غیرعمدی بودن است و اینکه چه مقدار عمدی یا چه مقدار شبه عمدی یا خطایی است مورد توجه قرار نمی گیرد که گویای منطق ارسطویی 0 یا 1 است. در مقابل منطق ارسطویی، منطق فازی قرار دارد که مطابق این منطق، میزان سرزنش بر مبنای 0 تا 1 مورد توجه قرار می گیرد که به عنوان یافته های تحقیق در انواع جنایات بکارگرفته شد.
Classification of premeditated, quasi-intentional homicides and pure error based on the psychological element
Background and Aim: Previously, only the behavior and the amount of harm was considered and an element called fault and its extent was not considered. Gradually, this way of thinking changed and an element called mental element was added to the elements that constitute crimes. Although the change of approach and attention to the psychological element caused the division of crimes into intentional and unintentional and the separation of responsible persons from others, but it has always been accompanied by a logical objection and that is that there is no difference between intentional and unintentional. The mental element is an act committed either intentionally or unintentionally, while the intensity and extent of intentionality or unintentionality by different people are not the same and to the same degree. The purpose of writing this article is to express different grading for intentional and unintentional, which has been implemented by modeling fuzzy logic in premeditated, quasi-intentional homicides and pure error. Method: This research has been done in terms of applied purpose and descriptive-analytical method. Results: According to Article 289 of the Islamic Penal Code of 1392, crimes are divided into intentional, quasi-intentional and pure error based on the mental element and the only criterion for punishment is whether it is intentional or unintentional and how much is intentional or how much It is a quasi-intentional or an error that is ignored, indicating that Aristotelian logic is 0 or 1. In contrast to Aristotelian logic, there is fuzzy logic, according to which the degree of blame is considered on a basis of 0 to 1, which was used as research findings in various crimes.
موارد مرتبط 12
آرای مرتبط 7
-
رأی وحدت رویه
هماستناد
رای وحدت رویه شماره 777 مورخ 1398/02/31 هیات عمومی دیوان عالی کشور | پرداخت مابهالتفاوت دیه زنان از صندوق تأمین خسارتهای بدنی در جنایات علیه نفس و اعضا
ماده 289 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 در نحوه تقسیم بندی جنایات علیه نفس
-
رأی
هماستناد
شماره 10880 /152 /110 – 26 /3 /1398
ماده 289 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 در نحوه تقسیم بندی جنایات علیه نفس
-
رأی
هماستناد
رأی وحدت رویه شماره 777 هیأت عمومی دیوان عالی کشور در خصوص تکلیف صندوق تأمین خسارت های بدنی به پرداخت مابه التفاوت دیه کلیه جنایات علیه زنان اعم از نفس یا اعضاء با اصلاحات و الحا
ماده 289 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 در نحوه تقسیم بندی جنایات علیه نفس
-
رأی
هماستناد
عدم نقض حکم قطعی به صرف تجویز اعاده دادرسی از سوی دیوان عالی کشور
قانون مجازات اسلامی بخش کلیات وماده289
-
رأی
هماستناد
رأی دادگاه بدوی
ماده 289 قانون مجازات اسلامی بوده باعنایت به اینکه در قانون مجازات اسلامی
-
رأی
هماستناد
شرایط تغلیظ دیه
مواد 289، 291، 448، 462، 488، 549 و 555 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 و همچنین مواد 714 و 718 قانون مجازا
-
رأی
هماستناد
تشخیص محل وقوع جرم
مواد 289، 290، 448 و 449 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
نظریات مشورتی 1
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/97/444 مورخ 1397/03/12
مواد 289 و 312 قانون مجازات اسلامی
نشستهای قضایی 2
-
نشست قضایی
هماستناد
مصادیق نقص عضو مذکور در بند 2 ماده 615 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375
مواد 289، 558، 676 و 671 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 به این نتیجه رسید که جنایت می تواند
-
نشست قضایی
هماستناد
شمول مصادیق تمثیلی ماده 9 قانون حمایت از اطفال در رفتار مجرمانه منتسب به مدیر دبستان
مواد 289 و 506 قانون مجازات اسلامی به تفکیک انواع جنایات و تعریف تسبیب پرداخته و
مواد مرتبط 1
-
مبتنی بر
از این صفحه
ماده 289 — قانون مجازات اسلامی
مطابق ماده 289 قانون مجازات اسلامی 1392
نکتههای مرتبط 1
-
هماستناد
مرجع صالح رسیدگی به اعتراض منع تعقیب قتل عمد
ماده 289 قانون مجازات اسلامی بوده باعنایت به اینکه در قانون مجازات اسلامی
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
