سقوط مجازات: در حقوق

سابقا ماده ۲۳ قانون مجازات اسلامی ۱۳۷۰ ، در این خصوص وضع شده بود. در حال حاضر به موجب ماده ۱۰۲ قانون مجازات اسلامی ، در صورت تعدد متضررین از جرم، تعقیب جزایی با شکایت هر یک از آنان شروع می‌شود ولی موقوفی تعقیب، رسیدگی و اجرای مجازات، موکول به گذشت تمام کسانی است که شکایت کرده‌اند، همچنین به موجب تبصره ماده مذکور، حق گذشت، به وراث قانونی افراد متضرر از جرم، منتقل می شود و تعقیب، رسیدگی یا اجرای مجازات، در صورت گذشت تمامی وراث موقوف می‌گردد. گذشت، حق متضرر از جرم است. افرادی که متضرر از جرم نیستند، حق شکایت کیفری ندارند حتی اگر از بستگان درجه یک فرد متضرر از جرم باشند، البته درخواست این افراد تحت عنوان " اعلام کننده جرم "در صورت وجود شرایط، قابل استماع و از جهات تعقیب و تحقیق مورد قبول در نظر گرفته می‌شود، لازم به ذکر است که عناوینی خاص مثل ولی قهری ، وصی یا وکیل مستثنی هستند. مقررات تبصره این ماده نیز اطلاق دارد یعنی در تمام جرایم، حق گذشت به وراث قانونی شاکی منتقل می‌شود، چه آن جرم جنبه مالی داشته باشد و چه نداشته باشد، همچنین چنانچه متضرر از جرم، قبل از شکایت به مقامات قضایی اعلام گذشت کند، حق شکایت خود را از دست می‌دهد، در واقع با گذشت متضرر از جرم، تعقیب دعوای عمومی موقوف و مجازات ساقط می‌شود، مگر در مواردی که نظر شرعی چنین نباشد. پر واضح است که گذشت شاکی اثر شخصی دارد و تأثیری د. ح. شرکا و معاونان جرم نخواهد داشت. منبع: بایسته‌های حقوق جزای عمومی (اول، دوم و سوم)، جنگل، 1388 · شرح قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 با رویکرد کاربردی (چاپ چهارم)، جنگل، 1392 · شرح مختصر قانون مجازات اسلامی (مصوب 1392)، ققنوس، 1392 · آیین دادرسی کیفری (جلد اول)، سمت، 1387 · زمینه حقوق جزای عمومی به انضمام نمونه‌هایی از سؤالات امتحانی، گنج دانش، 1390