استیفا وجه چک با وصف اعلام مفقودی چک در مرجع کیفری

چنانچه چک پیش از اصلاحات سال 1379 قانون صدور چک صادر شده است و پس از نقل و انتقال متعدد، آخرین دارنده دادخواست مطالبه وجه چک و خسارت تاخیر تادیه آن را به طرفیت صاحب چک به دادگاه طرح کرده است؛ خوانده مدعی است چک مزبور مفقود شده و گواهی فقدانی چک که از مرجع کیفری صادر شده را ارائه نموده است، آیا گواهی مزبور در طرح دعوا و استیفا وجه چک موثر است؟ نظر هیات عالی اعلام مفقودی چک (بر اساس ماده 14 قانون صدور چک و اصلاحات و الحاقات بعد از آن) بخصوص مبتنی بر گواهی مراجع قضایی یا انتظامی باشد، یک قرینه مثبته در سرقتی بودن یا مفقودیت چک و عدم اشتغال ذمه صاحب حساب (صاحب چک) م. ب. و در دعاوی کیفری یا حقوقی مرتبط با چک مفقودی، مرجع قضایی باید به این قرینه مثبته به عنوان اماره قضایی توجه کند؛ بدیهی است ب. ت. ب. آنکه در صورت احراز صحت ادعای صاحب حساب، دارنده چک صرف‌نظر از اینکه علم به مفقودیت یا سرقتی بودن و... چک داشته یا خیر، استحقاق دریافت وجه چک از صاحب حساب نخواهد داشت؛ بنابراین نظریه اتفاقی گویا نیست و در فرض مذکور الزاماً برای اثبات مفقودیت و عدم استحقاق دارنده در مطالبه وجه چک، نیازی به طرح دعوای جداگانه برای ابطال چک وجود ندارد؛ لیکن صرف اعلام مفقودی بدون ارائه دلایل کافی مانع استیفای حقوق دارنده چک نخواهد بود. نظر اتفاقی صرف اعلام مفقودی و اخذ دستور عدم پرداخت وجه چک موضوع ماده 14 قانون صدور چک مصوب 1355 با اصلاحات و الحاقات بعدی، مانع استیفای حقوق دارنده چک نیست، الا آنکه وفق مقررات قانون تجارت، چک ابطال شده باشد و یا در دادگاه رسیدگی کننده به دعوای مطالبه وجه چک اثبات شود، دارنده علیرغم اطلاع از مفقودی بودن چک، نسبت به قبول و پذیرش آن و مطالبه وجه اقدام نموده است.