نظر مشورتی 7/92/2101 مورخ 1392/11/05 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص تعیین جایگاه و اعتبار قانونی و چگونگی موارد اعمال بندهای 1 و 2 ماده 3 قانون وصول برخی از درآمدهای دولت مصوب 1

بند الف ماده 37 ق.م.ا. 1392به دادگاه اختيار داده است كه در صورت وجود يك يا چند جهت از جهات تخفيف، مجازات حبس مرتكب را يك تا سه درجه تقليل دهد بنابراين در فرض استعلام چنانچه مجازات حبس درجه 5، سه درجه تقليل يابد، بايد مجازات حبس درجه 8 يعني «تا سه ماه حبس» تعيين شود؛ بنابراين صدور حكم به مجازات حبس كمتر از سه ماه فاقد اشكال قانوني است و پس از اعمال تخفيف و تقليل مجازات حبس، نمي توان مجازات جايگزين حبس تعيين نمود زيرا طبق مواد 65، 66 و67 ق.م.ا. 1392مجازات قانوني جرم بايد از مصاديق مواد 65 و66 قانون مذكور باشد و حبسي كه پس از اعمال تخفيف مجازات تعيين شده، «مجازات قانوني» جرم ارتكابي نمي باشد. 3- مطابق بند 1 ماده 3 قانون وصول برخي از درآمدهاي دولت و مصرف آن در موارد معين در هر مورد كه در قوانين مجازات كمتر از 91 روز حبس باشد به جاي حبس، حكم به جزاي نقدي صادر مي شود و اين امر تكليف قانوني است، اما طبق ماده 64 ق.م.ا. 1392، مجازات جايگزين حبس موقعي اعمال مي شود كه محكومٌ عليه واجد شرايط تخفيف باشد در غيراين صورت، مجازات جايگزين اعمال نخواهد شد، بنابراين تعارضي بين مقررات قانوني مذكور وجود ندارد تا قانون مؤخر ناسخ بند 1 ماده 3 قانون وصول برخي از درآمدهاي دولت و.... باشد. بند 2 ماده 3 قانون وصول برخي از درآمدهاي دولت ناظر به جرايمي است كه حداقل مجازات قانوني حبس كمتر از 91روز و حداكثر آن بيش از اين باشد و در مقررات مربوط به مجازات هاي جايگزين ميزان جزاي نقدي اينگونه جرايم پيش بيني نشده لذا دليلي بر نسخ اين بند نيز نيست. 4- مطابق بند يك ماده 3 قانون وصول برخي از درآمدهاي دولت و مصرف آن در موارد معين مصوب 1373 در هر مورد كه در قوانين مجازات تعزيري موضوع تخلفات رانندگي باشد، به استثناي تبصره ماده 718 ق.م.ا. 1375 كه جرايم مذكور در مواد 714 و 718 را از شمول بند يك ماده 3 قانون وصول برخي از درآمدهاي دولت خارج نموده است به جاي حبس، حكم به جزاي نقدي صادر مي شود اما طبق ماده 68 ق.م.ا. 1392 مجازات جايگزين حبس موقعي اعمال مي شود كه محكومٌ عليه واجد شرايط تخفيف باشد در غيراين صورت مجازات جايگزين حبس اعمال نخواهد شد. نظریه مشورتی شماره 7/92/2101 مورخ 1392/11/05 موضوع استعلام درباره نحوه اعمال مجازات در تخلفات رانندگی و جرائم غیر عمدی است. بر اساس نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه، طبق بند (1) ماده 3 قانون وصول برخی از درآمدهای دولت مصوب 1373 و اصلاحات بعدی آن، در موارد تخلفات رانندگی، به جز تبصره ماده 718 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375، مجازات حبس به جزای نقدی تبدیل می‌شود. همچنین، برای جرائم غیر عمدی بر اساس ماده 68 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392، مجازات جایگزین حبس تنها زمانی اعمال می‌شود که محکومٌ علیه شرایط تخفیف طبق ماده 64 همان قانون را داشته باشد. در غیر این صورت، مجازات جایگزین حبس اعمال نخواهد شد. تاریخ نظریه: 1392/11/05 شماره نظریه: 7/92/2101 شماره پرونده: 92-186/1-995 نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه: مطابق بند (1) ماده 3 قانون وصول برخی از درآمدهای دولت و... مصوب 1373 با اصلاحات و الحاقات بعدی٭ در هر مورد که در قوانین مجازات تعزیری موضوع تخلفات رانندگی باشد، به استثنای تبصره ماده 718 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375 که جرایم مذکور در مواد 714 و 718 را از شمول بند (1) ماده 3 قانون وصول برخی از درآمدهای دولت... خارج کرده است, به جای حبس، حکم به جزای نقدی صادر می‌شود اما درباره مرتکبان جرائم غیر عمدی موضوع ماده 68 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 مجازات جایگزین حبس موقعی اعمال می‌شود که وفق ماده 64 همان قانون, محکومٌ علیه واجد شرایط تخفیف باشد در غیر این صورت مجازات جایگزین حبس اعمال نخواهد شد. ٭- توضیح مولفان: میزان جزای نقدی موضوع بندهای (1) و (2) ماده 3 قانون وصول برخی از درآمدهای دولت... به شرح جدول تعرفه‌های مصوب (درآمد خدمات قضائی) پیوست قانون بودجه 1393 مصوب 1392/12/6 برای اجراء در سال 1393 افزایش یافته است.