Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.
نظریهٔ مشورتی

نظر مشورتی 7/96/1717 مورخ 1396/07/24 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص (1)- وصف مجرمانه هواداری از گروه باغی و هم‌عقیده بودن (2)- اثر نسخ قوانین کیفری راجع به حدود (3)- امکان اعاده

سبدِ من

#اداره_کل #قوانین #مجازات #جرم #اجرای_مجازات #حد #ناظر #حبس_تعزیری #قانون_اساسی #جمهوری #جرم‌انگاری #رای_وحدت_رویه #هیات_عمومی_دیوان_عالی_کشور #قصاص #دیه #عضویت #قانون_آیین_دادرسی_کیفری #اعاده_دادرسی #محاربه #تشخیص #مجازات_تعزیری #باغی #قضاییه #تبعید #مقنن #تعقیب #نظریه‌مشورتی #اتهام #صورت #دانسته #زمان #تکرار #جاسوسی #متخاصم #محکوم #نظریه

پرسش و پاسخِ کوتاه

پرسش: آیا هواداری صرف از گروه باغی بدون اقدام عملی جرم است و آثار نسخ قوانین کیفری چیست؟

پاسخ: هواداری صرف جرم انگاری نشده و نسخ قانون موجب موقوف ماندن تعقیب و اجرای مجازات می‌شود.

به زبانِ ساده

متن می‌گوید صرف هم‌فکری یا هواداری از گروه باغی، بدون اقدام عملی برای همراهی، جرم نیست. همچنین نسخ قانون کیفری می‌تواند تعقیب و اجرای مجازات را متوقف کند. توضیح مربوط به اثر این حکم بر پرونده‌های گذشته در متن موجود ناتمام است.

چه کسی: نظر مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه؛ طرفین یا پرسش‌کننده در متن معرفی نشده‌اند.

چگونه: اداره کل حقوقی با استناد به مواد قانون مجازات اسلامی و قانون آیین دادرسی کیفری، جرم‌بودن صرف هواداری و آثار نسخ قانون کیفری را بررسی کرده است. بخش پایانی پاسخ در متن ارائه‌شده ناقص است.

چرا مهم است: این نظر برای متهمان، وکلا و مراجع قضایی در تشخیص جرم‌بودن هواداریِ بدون اقدام عملی و بررسی آثار نسخ قانون اهمیت دارد.

قوانینِ مرتبط: قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، اصل ۲۳؛ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲، مواد ۲، ۱۰، ۹۹، ۲۸۷، ۲۸۸ و ۷۲۸؛ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۷۰، ماده ۱۸۶؛ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲، بند «چ» ماده ۴۷۴.

مفاهیمِ حقوقی: گروه باغی، جرم‌انگاری، اقدام عملی، نسخ قانون کیفری، توقف تعقیب، اجرای مجازات، اعاده دادرسی

پرسش‌هایی که این متن پاسخ می‌دهد

آیا صرف هواداری از گروه باغی یا هم‌عقیده بودن با آن جرم است؟

خیر، اگر اقدام عملی برای همراهی با گروه صورت نگرفته باشد.

با نسخ قانون کیفری، تعقیب و اجرای مجازات چه وضعی پیدا می‌کند؟

برابر ماده ۹۹ قانون مجازات اسلامی، تعقیب و اجرای مجازات موقوف می‌شود و آثار نسخ تابع ماده ۱۰ همان قانون است.

آیا جرم نبودن عمل می‌تواند مبنای اعاده دادرسی باشد؟

بله؛ بند «چ» ماده ۴۷۴ قانون آیین دادرسی کیفری آن را از موارد اعاده دادرسی دانسته است؛ اما ادامه توضیح در متن ارائه‌شده ناقص است.

کلیدواژه‌ها: گروه باغی، هواداری، نسخ قانون، مجازات اسلامی، اعاده دادرسی

متنِ زیر هنوز به‌وسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.

1- اولاً- طبق ماده 728 قانون مجازات اسلامي 1392 از تاريخ لازم الاجراء شدن اين قانون، قانون مجازات اسلامي مصوب 8/5/1370 از جمله ماده 186 اين قانون نسخ شده است. ثانياً- با عنايت به اصل 23 قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران و نيز ماده 2 قانون مجازات اسلامي 1392 و ب. ت. ب. اينكه در مواد 287 و 288 قانون مجازات اسلامي 1392، صرف هواداري از گروه باغي و هم عقيده بودن با اين گروه، بدون اينكه اقدام عملي در جهت همراهي با گروه مذكور صورت پذيرد، جرم انگاري نشده است، لذا در فرض سؤال نيز موضوع، جرم تلقي نميشود. 2- اولاً- برابر ماده 99 قانون مجازات اسلامي 1392، نسخ قانون، تعقيب و اجراي مجازات را موقوف مي كند و آثار نسخ قوانين كيفري به شرح مندرج در ماده 10 اين قانون است و اطلاق اين ماده، فرض سؤال را نيز شامل مي شود. ثانياً- گرچه بدون ترديد، حدود الهي لايتغير است، اما نسخ قوانين كيفري راجع به حدود، به معناي تغيير حدود نمي باشد؛ بلكه در اين موارد از جمله در فرض سؤال، به معناي آن است كه مقنن موضوعي را كه در گذشته از مصاديق حد مي دانسته است، اكنون از آن مصاديق نمي داند و اين حالت، زماني به وجود مي آيد كه در مصاديق برخي حدود اختلاف نظر باشد و مقنن در مقاطع زماني مختلف، نظرهاي متفاوتي را اتخاذ نمايد. ثالثاً- مطابق بند (چ) ماده 474 قانون آيين دادرسي كيفري مصوب 1392، جرم نبودن عمل ارتكابي از موارد اعاده دادرسي است و اين امر ناظر به مواردي است كه عمل متهم در زمان وقوع، جرم نباشد؛ اما در صورتي كه عمل متهم در زمان وقوع، جرم بوده و به موجب قانون لاحق، جرم شناخته نشود، مشمول ماده 10 قانون مجازات اسلامي مصوب 1392 است. رابعاً- عبارت «در مقررات و نظامات دولتي» مذكور در ماده 10 قانون مجازات اسلامي مصوب 1392 كه به نوعي تكرار رأي وحدت رويه شماره 45 مورخ 25/10/1365 هيأت عمومي ديوان عالي كشور است، صرفاً ناظر به عطف به ما سبق شدن قوانين شرعي (حد، قصاص و ديه) و اجراي اين مقررات در خصوص جرايمي است كه قبل از تصويب اين قوانين وضع شده است. نظریه مشورتی شماره 7/96/1717 مورخ 1396/07/24 موضوع استعلام درباره وضعیت مجازات فردی است که به اتهام جاسوسی و عضویت در گروه‌های متخاصم به 10 سال حبس تعزیری و 5 سال تبعید محکوم شده و تاکنون 2 سال از تبعید خود را گذرانده و ادعای نسخ مجازات قانونی را دارد. در پاسخ، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه اشاره می‌کند که بر اساس ماده 728 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392، قانون مجازات اسلامی قبلی از جمله ماده 186 نسخ شده است. همچنین، ب. ت. ب. مواد 287 و 288 این قانون، صرف هواداری از گروه باغی بدون اقدام عملی جرم محسوب نمی‌شود. در خصوص نسخ مجازات، ماده 99 قانون مجازات اسلامی 1392 بیان می‌کند که نسخ قانون، تعقیب و اجرای مجازات را متوقف می‌کند و آثار نسخ قوانین کیفری طبق ماده 10 این قانون شامل این مورد نیز می‌شود. در نهایت، تغییر در مصادیق حدود به این معناست که قانون‌گذار موضوعی که قبلاً حد محسوب می‌شد را اکنون جرم نمی‌داند. تاریخ نظریه: 1396/07/24 شماره نظریه: 7/96/1717 شماره پرونده: 886-1/186-96 - شخصی به اتهام جاسوسی به 10 سال حبس تعزیری و به اتهام عضویت در گروه های متخاصم مستندا به ماده 186 قانون مجازات اسلامی سابق 5 سال تبعید محکوم شده و اینک 2 سال از تبعید خود را تحمل نموده و مدعی نسخ مجازات قانونی است حال آیا ب. ت. ب. مواد 286 الی 288 و ماده 10 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 مجازات نامبرده نسخ شده یا خیر؟ ثانیاً کدام ماده جایگزین ماده 186 قانون مجازات اسلامی سابق شده است؟ ثالثاً ب. ت. ب. اینکه قبلا مجازات در نظر گرفته شده برای متهم فوق جزء مجازاتهای حدی بوده تبعید به علت محاربه تشخیص دادن وی آیا مجازات تعزیری موضوع ماده 288 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 قابل اعمال برای وی م. ب. حبس تعزیری یا اینکه وفق ماده 10 قانون موصوف به علت مساعد نبودن مجازات قابلیت اعمال ندارد و می بایست مجازات سابق تبعید را تحمل نماید؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه: 1- اولاً- طبق ماده 728 قانون مجازات اسلامی 1392 از تاریخ لازم‌الاجراء شدن این قانون، قانون مجازات اسلامی مصوب 1370/5/8 از جمله ماده 186 این قانون نسخ شده است. ثانیاً- با عنایت به اصل 23 قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و نیز ماده 2 قانون مجازات اسلامی 1392 و ب. ت. ب. اینکه در مواد 287 و 288 قانون مجازات اسلامی 1392، صرف هواداری از گروه باغی و همعقیده بودن با این گروه، بدون اینکه اقدام عملی در جهت همراهی با گروه مذکور صورت پذیرد، جرم‌انگاری نشده است، لذا در فرض سوال نیز موضوع، جرم تلقی نمی-شود. 2- اولاً- برابر ماده 99 قانون مجازات اسلامی 1392، نسخ قانون، تعقیب و اجرای مجازات را موقوف می کند و آثار نسخ قوانین کیفری به شرح مندرج در ماده 10 این قانون است و اطلاق این ماده، فرض سوال را نیز شامل می‌شود. ثانیاً- گرچه بدون تردید، حدود الهی لایتغیر است، اما نسخ قوانین کیفری راجع به حدود، به معنای تغییر حدود نمی‌باشد؛ بلکه در این موارد از جمله در فرض سوال، به معنای آن است که مقنن موضوعی را که در گذشته از مصادیق حد می دانسته است، اکنون از آن مصادیق نمی داند و این حالت، زمانی به وجود می آید که در مصادیق برخی حدود اختلاف نظر باشد و مقنن در مقاطع زمانی مختلف، نظرهای متفاوتی را اتخاذ نماید. رابعاً- عبارت «در مقررات و نظامات دولتی» مذکور در ماده 10 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 که به نوعی تکرار رأی وحدت رویه شماره 45 مورخ 1365/10/25 هیأت عمومی دیوان عالی کشور است، صرفاً ناظر به عطف به ما سبق شدن قوانین شرعی (حد، قصاص و دیه) و اجرای این مقررات در خصوص جرایمی است که قبل از تصویب این قوانین وضع شده است.

موارد مرتبط 88

آرای مرتبط 40

نظریات مشورتی 28

مواد مرتبط 5

دکترین 15

فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمی‌شود.

نظرها و یادداشت‌ها

نظرها پس از بررسی نمایش داده می‌شوند.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین