مفهوم‌موافق

معادل‌ها و هستی‌شناسیِ واژه

تعریف: دلالت کلام بر حکمِ غیرمنطوق، به گونه‌ای که حکمِ آن موافقِ حکمِ منطوق باشد.
انگلیسی: A fortiori argument
فرانسوی: Argument a fortiori
آلمانی: Erst-recht-Schluss
عربی: مفهوم الموافقة
فقهی: دلالت کلام بر ثبوت حکم برای غیرمذکور، به دلیل اولویت یا مساوات (مانند «أف» نگفتن به والدین که به طریق اولی شامل ضرب و شتم می‌شود).
مترادف: دلالت اولویت، قیاس اولویت
متضاد: مفهوم‌مخالف
اعم: مفهوم
اخص: لحن الخطاب، فحوای خطاب
ریشه‌شناسی: از ریشه عربی «فهم» و «وفق» به معنای درکِ معنایِ همسو با کلام.

جستجوی «مفهوم‌موافق» در متنِ قوانین، آرا و نظریات · در 67 سند دیده شده

معنی و توضیح

سایر (اصول فقه): استنباط حکمی مشابه برای موضوعی که در قانون ذکر نشده، به دلیل وجود علت حکمِ ذکر شده در آن. در اینجا حکمِ موضوعِ «الف» به موضوع «ب» نیز سرایت می‌کند چون علتِ حکم در هر دو مشترک است. مثال: اگر قانون بگوید «زدن والدین حرام است»، مفهوم موافق آن این است که «توهین به والدین نیز حرام است» (به دلیل وجود علت مشترک یعنی ایذاء).

نام‌های دیگر

دلالت التزامی

مفاهیمِ مرتبط

منطوق · مفهوم مخالف · قیاس · علت حکم · اصول فقه

ترکیب‌های ثبت‌شده

مفهوم‌موافق

واژهٔ تنها گاهی چند معنا دارد؛ ترکیب است که معنای حقوقی را قطعی می‌کند.

اسنادی که این واژه در آن‌هاست

همهٔ نتایج در جستجو

آلِکسا — حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم