دعاوی حقوقی › استرداد
دعوای استرداد مبیع
راهنمای دعوای استرداد مبیع
- تعریف
- استرداد مبیع زمانی مطرح میشود که عقد بیعی باطل یا فسخ شده باشد و فروشنده یا خریدار بخواهد مالِ فروخته‌شده (مبیع) را به طرفِ مقابل پس بدهد. این دعوا معمولاً پس از صدور حکم به انفساخ، فسخ یا بطلانِ قرارداد اقامه میشود تا وضعیتِ مالکیت به حالتِ سابق بازگردد. هدف از این دعوا، بازگرداندنِ عینِ مالِ موضوعِ قرارداد به صاحبِ اصلی آن است.
- خواهان و خوانده
- خواهان می‌تواند خریدار (در فرضِ بطلان و پس گرفتنِ ثمن یا استردادِ مبیعِ نزدِ فروشنده) یا فروشنده (در فرضِ فسخ و پس گرفتنِ مبیع از خریدار) باشد؛ خوانده طرفِ مقابلِ قرارداد است که مبیع در تصرفِ اوست.
- ماهیت
- مالی؛ ترافعی.
- مرجع صالح
- دادگاه حقوقی محلِ اقامتِ خوانده یا محلِ وقوعِ مالِ غیرمنقول (در صورتی که مبیع ملک باشد).
- مستندات قانونی
- مواد ۳۹۱ و ۳۹۹ و پکیج قواعدِ عمومیِ قراردادها در قانون مدنی.
- مدارک لازم
- سندِ اثباتِ مالکیت یا قراردادِ اصلی، مدرکِ اثبات‌کنندهٔ فسخ، انفساخ یا بطلانِ قرارداد (مانند حکم قطعی دادگاه)، اظهارنامه (در صورتِ نیاز).
- مهلت‌ها
- مهلتِ خاصی برای خودِ استرداد پیش‌بینی نشده اما تابعِ زمانِ اثباتِ فسخ یا بطلانِ قرارداد است؛ مهلتِ تجدیدنظرخواهی ۲۰ روز پس از ابلاغِ رای است.
- هزینه
- بر اساسِ ارزشِ مالیِ مبیعِ موضوعِ دعوا مطابق با تعرفهٔ دعاوی مالی محاسبه میشود.
- مراحل
- ۱. تنفیذِ فسخ، بطلان یا انفساخِ قرارداد (در صورتِ نیاز) ۲. تنظیم و ثبتِ دادخواستِ استردادِ مبیع از طریقِ دفتر خدمات الکترونیک قضایی ۳. رسیدگی در دادگاه و اخذِ حکم ۴. صدورِ اجراییه و اجرای حکم از طریقِ واحدِ اجرا.
- نکات و اشتباهات رایج
- ۱. تا زمانی که بطلان یا فسخِ قرارداد ثابت نشده، دعوای استردادِ مبیع مسموع نیست. ۲. اگر مبیع تلف شده باشد، باید دعوای مطالبهٔ بدل یا قیمت مطرح شود نه استردادِ عین. ۳. گاهی خواهان به اشتباه به جای دادگاهِ محلِ وقوعِ ملک، دادگاهِ محلِ اقامتِ خوانده را برای ملک انتخاب می‌کند که ممکن است با ایرادِ صلاحیت مواجه شود.
نمونهٔ خواسته
استردادِ عینِ مبیعِ […] به انضمامِ کلیهٔ خساراتِ دادرسی.
نمونهٔ شرحِ دادخواست
پرسش‌های متداول
آیا بدونِ فسخِ قرارداد می‌توان دعوای استردادِ مبیع داد؟
خیر، تا زمانی که قرارداد به قوتِ خود باقی است، استردادِ مبیع امکان‌پذیر نیست.
اگر مبیع در دستِ خریدار تغییرِ شکل یافته باشد چه حکمی دارد؟
اگر تغییرات به گونهای باشد که عينِ مبیع از بین رفته محسوب شود، دعوا به مطالبهٔ قیمت تبدیل میشود.
هزینهٔ دادرسی چگونه محاسبه میشود؟
بر اساسِ ارزشِ روزِ مبیع یا ارزشِ مندرج در دادخواست که توسطِ خواهان تقویم میشود.
مرجعِ صالح کجاست؟
دادگاهِ حقوقیِ محلِ اقامتِ خوانده و اگر مالِ غیرمنقول باشد، دادگاهِ محلِ وقوعِ ملک.
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.
دادخواست، شکواییه و درخواست 4
صفحه‌های مرتبط
- به زبانِ ساده: توضیحِ ساده برای همه
- راهنمای کامل: راهنمای جامع استرداد وجه و اموال در حقوق ایران؛ مراحل و مدارک قانونی
- قرارداد: بیع با حق استرداد
- جرم: امتناع از استرداد طبق سپرده شده به اشخاص دارای حق مطالبه
- نمونه‌متن: لایحه دفاعیه ، استرداد مبیع
قوانین و مواد
- قانون مدنی
- ماده 459:…مشتری میشود با قید خیار برای بایع. بنابراین اگر بایع بشرایطی که بین او و مشتری برای استرداد مبیع مقرر شده است عمل ننماید بیع قطعی شده و مشتری مالک قطعی مبیع میگردد و اگر بالعکس بایع بشرایط مزبوره عمل نماید و مبیع را استرداد کند از حین فسخ مبیع مال بایع خواهد ش…
- ماده 380:در صورتی که مشتری مفلس شود و عین مبیع نزد او موجود باشد بایع حق استرداد آن را دارد و اگر مبیع هنوز تسلیم نشده باشد می تواند از تسلیم آن امتناع کند.
- ماده 378:اگر بایع قبل از اخذ ثمن مبیع را بمیل خود تسلیم مشتری نماید حق استرداد آنرا نخواهد داشت مگر بموجب فسخ در مورد خیار.
- ماده 441:خیار ت ب ع ض صفقه وقتی حاصل میشود که عقد بیع نسبت به بعض مبیع بجهتی از جهات باطل باشد در اینصورت مشتری حق خواهد داشت بیع را فسخ نماید یا بنسبت قسمتی که بیع واقع شده است قبول کند و نسبت بقسمتی که بیع باطل بوده است ثمن را استرداد کند. … …بنسبت قسمتی که بیع واقع شده است قبول کند و نسبت بقسمتی که بیع باطل بوده است ثمن را استرداد کند.
آرا، نظریات، مقررات و دکترینِ مرتبط 501
عینِ عبارت · استرداد دعوی استرداد ثمن معامله با احتساب نرخ تورم به لحاظ مستحق‌للغیر درآمدن مبیع خ. م.: در نشست قضایی که در تار…
عینِ عبارت · استرداد مبیع استرداد مبیع در اثر افلاس مشتری در پرتو اصول موازنه نویسندگان: سید عبدالمطلب احمدزاده بزاز منبع: دانشنامه…
عینِ عبارت · استرداد مبیع لازمه ی رسیدگی به دعوای استرداد مبیع به علت فسخ یا بطلان معامله، طرح دعوی مربوط به احراز فسخ یا بطلان معامله است و بدون طرح این دعو…
عینِ عبارت · استرداد مبیع …دادگاه ب. ت. ب. اینکه ت. ن. خ. ب. ش. د. بدوی علاوه بر تائید انفساخ ، استرداد مبیع و خلع ید را نیز خواستار شده است .…
عینِ عبارت · استرداد مبیع استرداد مبیع و خلع ید ضمن احراز و تایید انفساخ خ.…
عینِ عبارت · استرداد مبیع …در خصوص دعوی آقای م. ع. با وکالت آقای م. ک. به طرفیت آقای …. پ. گ. بخواسته الزام خوانده به استرداد مبیع موضوع مبایعه نامه شماره 2846 مورخ 87/11/30 به انضمام خسارات دادرسی م. ب. پنجاه ویک میلیون ریال م…
عینِ عبارت · استرداد مبیع …خواسته این دعوی الزام طرف مقابل به استرداد مبیع موضوع مبایعه‌نامه‌ای به تاریخ 30 بهمن 1387 و همچنین درخواست خسارات دادرسی به مبلغ 51 میلیون…
نظریه مشورتی شماره 7/1402/1042 مورخ 1403/05/14
عینِ عبارت · استرداد مبیع …پرسش‌های مطرح‌شده شامل لزوم قرار دادن شخص ثالث به عنوان طرف دعوا، قابلیت استماع دعوای استرداد مبیع و وضعیت انتقال مبیع در صورت سلب حق انتقال از خریدار است.…
عینِ عبارت · استرداد مبیع …br>در مقابل، نظر اقلیت به وابستگی تعهدات طرفین در بیع اشاره کرد و معتقد بود که مشتری می‌تواند از استرداد مبیع تا زمان استرداد ثمن خودداری کند و در صورتی که بایع ثمن را مسترد نکند، حق فسخ او زائل میشود.…
نظریه مشورتی شماره 7/98/845 مورخ 1398/06/12
عینِ عبارت · استرداد مبیع …این خصوص، پرسش‌ها به شرح زیر است: 1- آیا شخص «الف» باید شخص «ج» را نیز در دعوی تنفیذ شرط فاسخ و استرداد مبیع طرف دعوی قرار دهد و آیا دادگاه می‌تواند بدون حضور «ج» حکم به استرداد مبیع دهد؟ 2- آیا خواهان…
عینِ عبارت · استرداد مبیع …-1 چنانچه شخص»الف« دعوی تنفیذ شرط فاسخ موجود در مبایعهنامه و استرداد مبیع را به طرفیت »ب« طرح کند، آیا میباید شخص »ج« را نیز طرف دعوی قرار دهد و دعوی متوجه »ج« هست یا…
عینِ عبارت · استرداد مبیع …دادگاه با امعان نظر در اوراق و محتویات پرونده و ن. ب. ا. در رای وحدت رویه ۸۱۰ هییت عمومی دیوان عالی کشور استرداد مبیع به لحاظ عدم پرداخت اقساط ثمن مقید به فرضی است. که در مبایعه نامه صراحتا قید…
فسخ معامله و آثار آن
عینِ عبارت · استرداد مبیع …ضوع "فسخ معامله و آثار آن" برگزار شد، پرسش اصلی به الزامات دادگاه در صدور حکم فسخ معامله و تکلیف استرداد مبیع و ثمن مربوط می‌شد.…
عینِ عبارت · استرداد مبیع …20 شعبۀ پنجم حقوقی با ابطال مبایعه نامه ، موکل مکلف به استرداد ثمن گردید حالیه خوانده مکلف به استرداد مبیع م.…
عینِ عبارت · استرداد مبیع دعوی استرداد مبیع پس از بطلان مبایعه نامه خ.…
عینِ عبارت · استرداد مبیع طرح دعوای استرداد مبیع مستلزم طرح و اثبات فسخ یا ابطال بیع است.…
عینِ عبارت · استرداد شرط استرداد ثمن به جهت مستحق للغیر درآمدن مبیع خ.…
عینِ عبارت · استرداد …خ. م.: در تاریخ مشخصی، دادگاه بدوی به دعوای مطروحه در خصوص الزام به تحویل مبیع و استرداد مبایعهنامه رسیدگی کرد.…
عینِ عبارت · استرداد نکته ۱ در صورت عدم تحویل مبیع توسط فروشنده باید خواسته تسلیم مبیع مطرح شود، نه استرداد مال.…
نظریه مشورتی شماره 7/97/2227 مورخ 1397/08/02
عینِ عبارت · استرداد …خ. م.: موضوع استعلام مربوط به نحوه رسیدگی به دعاوی مطالبه عین معین، مانند استرداد جهیزیه و موارد مشابه است.…
عینِ عبارت · استرداد …۱۰ در صورت بر هم خوردن وصلت نامزدها می توانند هدایای خود را استرداد کنند ماده ۱۰۳۷)؛…
عینِ عبارت · استرداد ه ۵۲ منوط کردن استرداد ثمن معامله فاسد به طرح پیشین دعوای اثبات مستحق الغیر بودن مبیع و دعوای بطلان معامله در رویه قض…
عینِ عبارت · استرداد فسخ معامله به علت عدم تحقق شرط پرداخت و نحوه استرداد موضوع معامله پس از انتقال به ثالث خ.…
آثار فسخ نسبت به حق غیر
عینِ عبارت · استرداد مبیع …بنابراین، در فرض سوال، معامله دوم معتبر بوده و مانع از فسخ نیست و امکان استرداد مبیع وجود ندارد.…
عینِ عبارت · استرداد …۱۰ در صورت بر هم خوردن وصلت نامزدها می توانند هدایای خود را استرداد کنند ماده ۱۰۳۷)؛…
نظریه 7/1404/5٣4 — 1404/10/15
عینِ عبارت · استرداد …پول در مورد وجه التزام و اینکه معامله فاسد با سوء نیت بوده است، در دعوای مطالبه غرامات )غیر از استرداد ثمن(، آیا مشتری مستحق مبلغ پنج میلیون است و یا آنکه باید مطابق رأی وحدت رویه شماره 811 مورخ 1…
عینِ عبارت · استرداد مبیع …اگر فروشنده در مهلت تعیین‌شده به شرایط مقرر برای استرداد مبیع عمل نکند، بیع قطعی میشود؛…
دعوی فسخ معامله
عینِ عبارت · استرداد مبیع …پرسش اصلی این بود که آیا دادگاه موظف به صدور حکم در خصوص استرداد مبیع و ثمن است یا اینکه تنها به صدور حکم فسخ به سنده می‌کند.…