مطالبه خسارت تاخیر تادیه از ضامن تاجر ورشکسته

رأی خلاصه جریان پرونده شماره پرونده : 9209988710201091 شماره دادنامه : 9409970907000510 تاریخ : 1394/11/24 خلاصه جریان پرونده در تاریخ 92/10/19 آقای …. الف. به وکالت از مدیریت شعب بانک صادرات استان کردستان به طرفیت 1- ک. الف. 2- م.ر. الف. 3- شرکت صنایع فرش نخشین 4- ف. ب. 5- ح. ملک‌الکلامی 6- ف. م. 7- شرکت غرب بافت 8- ش. ملک‌الکلامی طی تسلیم دادخواستی خواستار رسیدگی و صدور حکم محکومیت تضامنی خواندگان به پرداخت خسارت ناشی از عدم انجام تعهد از تاریخ 78/1/1 لغایت اجرای کامل حکم م. ب. 5/000/100 تومان و جبران کلیه خسارات دادرسی که ضمن آن وکیل خ. م. ا. موکلّ طی قرارداد مورخ 75/1/22 به شماره 47423 دفترخانه شماره 9 منعقد فی مابین آن بانک و شرکت سلولز غرب اقدام به اعطای تسهیلات نموده اند و طی همین قرارداد آن شرکت متعهد شده اند که در سررسیدهای معین تسهیلات اخذ شده را بپردازند و طی قراردادهای مورخ 75/1/22 خواندگان به صورت تضامنی پرداخت اصل تسهیلات به موجب قرارداد مورخ 75/1/22 به شماره 47423 متعهد شده‌اند به اینکه در تاریخ مشخصی از سوی موکلّ اقدام به تصفیه حساب نمایند و به موجب قراردادهای مورخ 75/1/22 خواندگان (به صورت تضامنی و منفرداً) متعهد شده اند در صورت عدم انجام تعهد از سوی آن شرکت خسارت ناشی از عدم انجام تعهد بر مبنای 22% اعلامی در قرارداد شماره 47623 دفتر اسناد رسمی شماره را پرداخت نمایند حال صدور حکم به شرح خواسته مورد استدعا م. ب. آقای م. ایوبی الف. ‌آباد اظهار داشت شرکت غرب بافت منحل شده و اینجانب مدیر تصفیه این شرکت می باشم و اظهاراتم به شرح لایحه است که تقدیم می نمایم تقاضای بذل توجه به آن دارم که لایحه وی در اختیار وکیل خواهان قرار گرفت وکیل خواهان پس از مطالعه لایحه اظهار داشت دعوای طرح شده از سوی موکل به طرفیت شرکت سلولز نمی باشد تا ایراد مطرح شده صحیح باشد همچنین شماره صحیح قرارداد 47623 م. ب. (اصلاح می شود) و مبلغ این قرارداد تاکنون پرداخت شده است و ایراد طرح شده از سوی خوانده صرفاً یک ادعا م. ب. و دلیلی هم ارائه نشده مبنی بر پرداخت همچنین موکل با آن شرکت در سابق دو قرارداد دیگر فروش پرداخت کلی داشته‌اند شمارگان (7501589 و 7502852) که ممکن است خوانده اشاره به این قرارداد داشته باشد لذا سبب دعوای مطروحه قرارداد 47623 و قراردادهای و خسارات ناشی از عدم انجام تعهد متعهد اصلی (شرکت سلولز) را تضمین نموده اند حال شرکت فوق الذکر (متعهد اصلی) از تاریخ 78/1/1 نسبت به پرداخت خسارت ناشی از عدم انجام تعهد معذور شده اند لذا مستنداً به مواد 10 و 221 و 228 ق.م و ماده 592 ق.ت و مواد 194 و 198 و 515 و 519 ق.آ.د.م صدور حکم به محکومیت تضامنی خواندگان به پرداخت خسارات ناشی از عدم انجام تعهد بر مبنای 22% اعلام شده در قرارداد فروش اقساطی به شماره 47623 دفترخانه شماره 9 حوزه ثبتی سنندج و جبران کلیه خسارات دادرسی منجمله حق الوکاله ... م. ا.. در تاریخ 93/1/18 در وقت مقرر جلسه شعبه اول دادگاه حقوقی سنندج به تصدی امضاءکننده زیر تشکیل است وکیل خواهان حاضر است خواندگان حاضر نیستند لایحه ای نیز نفرستادند دادگاه به لحاظ عدم ابلاغ اخطاریه به تعدادی از خواندگان و حسب تقاضای وکیل خواهان که از طریق مطبوعات دعوت شوند در تاریخ 93/3/24 در وقت مقرر جلسه رسیدگی شعبه اول دادگاه حقوقی تشکیل است ملاحظه می شود وکیل خواهان و مدیر تصفیه شرکت غرب بافت آقای م. ایوبی الف. آباد حضور دارد سایر خواندگان حضور ندارند لایحه ای ارسال نکردند وکیل خ. ا. د. به وکالت از خواهان به استحضار می رساند خواسته ب. ش. د. تقدیمی م. ب. به عرض برسد شرکت سلولز غرب عادی مورخ 75/1/22 م. ب. همچنین اصل مبلغ 2/307/888/319 ریال م. ب. و خسارت ناشی از عدم انجام تعهد (مبنی بر عدم پرداخت مبلغ فوق الذکر) از تاریخ 78/1/1 از خواندگان همین دعوی مطالبه شده است مبلغ فوق در تاریخ مشخص شده پرداخت نشده و سندی نیز انجام نشده و اصل مبلغ فوق موکل به عنوان غرما در عملیات سهیمند حسب دادنامه شماره 663-85/6/28 صادره از شعبه ده دادگاه حقوقی سنندج که به موجب آن حسب دعوی شرکت سهامی سلولز غرب به شماره ثبت1346 به طرفیت دادستان عمومی و انقلاب سنندج به خواسته صدور حکم ورشکستگی شرکت موصوف با تعیین تاریخ توقف با جلب نظر کارشناس و تعیین مدیر تصفیه و عضو ناظر و انجام عملیات تصفیه که تاریخ توقف و بازماندن شرکت از تأدیه بدهی‌ها و دیون خود 1378/1/1 اعلام شده است و حکم ورشکستگی شرکت خواهان صادر و اعلام می گردد ضمن تعیین مدیر تصفیه آقای … و حکم به مهر و موم و اموال شرکت خواهان صادر گردیده ... بالاخره حسب دادنامه شماره 200272-94/3/20 صادره از شعبه اول دادگاه حقوقی سنندج چنین اشعار داشته: درخصوص دعوی مدیریت شعب بانک صادرات استان کردستان با وکالت آقای …. الف. به طرفیت آقای 1- ک. الف. 2- م.ر. الف. 3- شرکت صنایع فرش نخشین 4- ف. ب. 5- ح. ملک‌الکلامی 6- ف. م. 7- شرکت غرب بافت 8- ش. ملک‌الکلامی به خواسته صدور حکم به محکومیت خواندگان به پرداخت خسارت ناشی از عدم انجام تعهد از تاریخ 78/1/1 لغایت اجرای کامل حکم م. ب. مبلغ 50/001/000 ریال با این توضیح که وکیل خ. د. د. تقدیمی اعلام داشته موکل طی قرارداد مورخ 75/1/22 به شماره 47423 دفترخانه شماره 9 منعقد فی مابین آن بانک و شرکت سلولز غرب اقدام به اعطای تسهیلات نموده اند و طی همین قرارداد آن شرکت متعهد شده اند که در سررسیدهای معین تسهیلات اخذ شده را بپردازند و طی قراردادهای مورخ 1375/1/22 خواندگان به صورت تضامنی پرداخت اصل تسهیلات و خسارت ناشی از عدم انجام تعهد متعهد اصلی را تضمین نموده اند و شرکت فوق الذکر از تاریخ 78/1/1 نسبت به پرداخت خسارت ناشی از عدم انجام تعهد معذور شده است لذا تقاضای صدور حکم به محکومیت تضامنی خواندگان به پرداخت خسارت ناشی از عدم انجام تعهد بر مبنای 22% اعلام شده در قرارداد و خسارت دادرسی را دارد دادگاه با عنایت به اینکه به موجب دادنامه شماره 663-85/6/28 صادر از شعبه ده دادگاه حقوقی سنندج حکم ورشکستگی شرکت سلولز غرب صادر و ضمن صدور حکم تاریخ توقف شرکت مورخه 78/1/1 اعلام شده است و ب. ت. ب. اینکه مطابق رأی وحدت رویه شماره 155-47/12/14 دیوان عالی کشور طلبکاران حق مطالبه خسارت تأخیر تأدیه ایام بعد از تاریخ توقف را از ورشکسته نخواهد داشت از طرفی مطابق ماده 249 قانون تجارت مسئولیت ضامن ورشکسته مشابه و در حدود مسئولیت مضمون‌عنه م. ب. نه فراتر از آن و در مانحن فیه ن. ب. ا. در نتیجه توقف حق مطالبه خسارت ایام بعد از تاریخ توقف از مضمون‌عنه منتفی شده است بانک حق مطالبه آن از ضامن را نیز نخواهد داشت بناء علیهذا دعوی خ. ر. و. ندانسته مستنداً به ماده مرقوم و ماده 1257 قانون مدنی حکم به بیحقی خواهان صادر و اعلام می‌دارد رأی صادره ظرف مدت20 روز از تاریخ ابلاغ قابل تجدیدنظر در محاکم تجدیدنظر استان کردستان م. ب. ن. ب. ا. مورد دیگری به نظر نمی رسد پرونده جهت مشاوره و قرائت لوایح فرجامی در جلسه هیئت شعبه مطرح می گردد. رأی شعبه دیوان عالی کشور ب. ت. ب. رأی وحدت رویه 155-47 هیئت عمومی دیوان عالی کشور که شخص ورشکسته را مبری از پرداخت خسارت تأخیر تأدیه نموده شمول حکم بر ضامن هم صادق است مگر اینکه ضامن در تعهدات خود تصریح به پرداخت خسارت تأخیر تأدیه در صورت ورشکستگی تاجر هم نموده باشد در مانحن فیه چنین تعهدی در تعهدنامه ضامن مشاهده نشده بنا به مراتب فرجام خواهی بانک ف. خ. درحدی نیست نقض رأی فرجام خواسته را ایجاب نماید بر مبنای استدلال دادگاه هم ایرادی به نظر نرسیده با رد فرجام خواهی ف. خ. مستنداً به مواد 370و 396 از قانون آیین دادرسی مدنی رأی فرجام خواسته را ابرام می نماید. شعبه 10 دیوان عالی کشور - رئیس و مستشار و مستشار هادی عبداله پور - سیدحجت اله میرمجیدی - قدرت اله صدوقی فر فهرست خلاصه جریان پرونده شعبه دیوان عالی کشور نقد رأی مطالبه خسارت تاخیر تادیه از ضامن تاجر ورشکسته در تاریخ 24 بهمن 1394، دادنامه‌ای در خصوص دعوی مدیریت شعب یکی از بانک‌ها علیه چندین خوانده صادر گردید. خ. ب. ا. به قراردادی که در تاریخ 22 فروردین 1375 منعقد شده و به شماره 47423 ثبت گردیده، تقاضای محکومیت خواندگان به پرداخت خسارت ناشی از عدم انجام تعهد از تاریخ 1 فروردین 1378 تا زمان اجرای کامل حکم به مبلغ 50,001,000 ریال و همچنین جبران کلیه خسارات دادرسی را مطرح نمود. خواندگان با اشاره به انحلال یکی از شرکت‌ها و ادعای عدم پرداخت مبلغ، دفاعیات خود را ارائه کردند. در جلسه رسیدگی، ب. ت. ب. حکم ورشکستگی یکی از شرکت‌ها و تاریخ توقف آن، دادگاه به این نتیجه رسید که بانک حق مطالبه خسارت پس از تاریخ توقف را ندارد و بنابراین دعوی خ. ر. و. ندانسته و حکم به بی‌حقی وی صادر کرد. این حکم در دیوان عالی کشور نیز تایید گردید و با استناد به رای وحدت رویه مشخص شد که ضامن ورشکسته از پرداخت خسارت تاخیر تادیه معاف است، مگر اینکه در قرارداد به‌طور صریح ذکر شده باشد. در نهایت، فرجام‌خواهی بانک رد و رای دادگاه بدوی تایید و ابرام گردید. تاریخ دادنامه قطعی: 1394/11/24 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: از آنجایی که شخص ورشکسته از پرداخت خسارت تاخیر تادیه معاف است، ضامن وی نیز از پرداخت این خسارت معاف است مگر اینکه در تعهدات خود تصریح به پرداخت خسارت تاخیر تادیه در فرض ورشکستگی تاجر نموده باشد. رای خلاصه جریان پرونده شماره پرونده: --- شماره دادنامه: --- تاریخ: 1394/11/24 در تاریخ 92/10/19 آقای …. الف. به وکالت از مدیریت شعب بانک صادرات استان کردستان به طرفیت 1 - ک. الف. 2 - م.ر. الف. 3 - شرکت صنایع فرش نخشین 4 - ف. ب. 5 - ح. ملک‌الکلامی 6 - ف. م. 7 - شرکت غرب بافت 8 - ش. ملک‌الکلامی طی تسلیم دادخواستی خواستار رسیدگی و صدور حکم محکومیت تضامنی خواندگان به پرداخت خسارت ناشی از عدم انجام تعهد از تاریخ 78/1/1 لغایت اجرای کامل حکم م. ب. 5/000/100 تومان و جبران کلیه خسارات دادرسی که ضمن آن وکیل خ. م. ا. موکلّ طی قرارداد مورخ 75/1/22 به شماره 47423 دفترخانه شماره 9 منعقد فی مابین آن بانک و شرکت سلولز غرب اقدام به اعطای تسهیلات نموده‌اند و طی همین قرارداد آن شرکت متعهد شده اند که در سررسیدهای معین تسهیلات اخذ شده را بپردازند و طی قراردادهای مورخ 75/1/22 خواندگان به صورت تضامنی پرداخت اصل تسهیلات به موجب قرارداد مورخ 75/1/22 به شماره 47423 متعهد شده‌اند به اینکه در تاریخ مشخصی از سوی موکلّ اقدام به تصفیه حساب نمایند و به موجب قراردادهای مورخ 75/1/22 خواندگان (به صورت تضامنی و منفردا) متعهد شده اند در صورت عدم انجام تعهد از سوی آن شرکت خسارت ناشی از عدم انجام تعهد بر مبنای 22 % اعلامی در قرارداد شماره 47623 دفتر اسناد رسمی شماره را پرداخت نمایند حال صدور حکم به شرح خواسته مورد استدعا م. ب. آقای م. ایوبی الف. ‌آباد اظهار داشت شرکت غرب بافت منحل شده و اینجانب مدیر تصفیه این شرکت می باشم و اظهاراتم به شرح لایحه است که تقدیم می نمایم تقاضای بذل توجه به آن دارم که لایحه وی در اختیار وکیل خواهان قرار گرفت وکیل خواهان پس از مطالعه لایحه اظهار داشت دعوای طرح شده از سوی موکل به طرفیت شرکت سلولز نمی‌باشد تا ایراد مطرح شده صحیح باشد همچنین شماره صحیح قرارداد 47623 م. ب. (اصلاح می‌شود) و مبلغ این قرارداد تاکنون پرداخت شده است و ایراد طرح شده از سوی خوانده صرفا یک ادعا م. ب. و دلیلی هم ارائه نشده مبنی بر پرداخت همچنین موکل با آن شرکت در سابق دو قرارداد دیگر فروش پرداخت کلی داشته‌اند شمارگان ( 7501589 و 7502852 ) که ممکن است خوانده اشاره به این قرارداد داشته باشد لذا سبب دعوای مطروحه قرارداد 47623 و قراردادهای و خسارات ناشی از عدم انجام تعهد متعهد اصلی (شرکت سلولز) را تضمین نموده‌اند حال شرکت فوق الذکر (متعهد اصلی) از تاریخ 78/1/1 نسبت به پرداخت خسارت ناشی از عدم انجام تعهد معذور شده اند لذا مستندا به مواد 10 و 221 و 228 ق.م و ماده 592 ق.ت و مواد 194 و 198 و 515 و 519 ق.آ.د.م صدور حکم به محکومیت تضامنی خواندگان به پرداخت خسارات ناشی از عدم انجام تعهد بر مبنای 22 % اعلام شده در قرارداد فروش اقساطی به شماره 47623 دفترخانه شماره 9 حوزه ثبتی سنندج و جبران کلیه خسارات دادرسی منجمله حق الوکاله... م. ا.. در تاریخ 93/1/18 در وقت مقرر جلسه شعبه اول دادگاه حقوقی سنندج به تصدی امضاءکننده زیر تشکیل است وکیل خواهان حاضر است خواندگان حاضر نیستند لایحه ای نیز نفرستادند دادگاه به لحاظ عدم ابلاغ اخطاریه به تعدادی از خواندگان و حسب تقاضای وکیل خواهان که از طریق مطبوعات دعوت شوند در تاریخ 93/3/24 در وقت مقرر جلسه رسیدگی شعبه اول دادگاه حقوقی تشکیل است ملاحظه می‌شود وکیل خواهان و مدیر تصفیه شرکت غرب بافت آقای م. ایوبی الف. آباد حضور دارد سایر خواندگان حضور ندارند لایحه ای ارسال نکردند وکیل خ. ا. د. به وکالت از خواهان به استحضار می رساند خواسته ب. ش. د. تقدیمی م. ب. به عرض برسد شرکت سلولز غرب عادی مورخ 75/1/22 م. ب. همچنین اصل مبلغ 2/307/888/319 ریال م. ب. و خسارت ناشی از عدم انجام تعهد (مبنی بر عدم پرداخت مبلغ فوق الذکر) از تاریخ 78/1/1 از خواندگان همین دعوی مطالبه شده است مبلغ فوق در تاریخ مشخص شده پرداخت نشده و سندی نیز انجام نشده و اصل مبلغ فوق موکل به عنوان غرما در عملیات سهیمند حسب دادنامه شماره --- - 85/6/28 صادره از شعبه ده دادگاه حقوقی سنندج که به موجب آن حسب دعوی شرکت سهامی سلولز غرب به شماره ثبت 1346 به طرفیت دادستان عمومی و انقلاب سنندج به خواسته صدور حکم ورشکستگی شرکت موصوف با تعیین تاریخ توقف با جلب نظر کارشناس و تعیین مدیر تصفیه و عضو ناظر و انجام عملیات تصفیه که تاریخ توقف و بازماندن شرکت از تادیه بدهی‌ها و دیون خود 1378/01/01 اعلام شده است و حکم ورشکستگی شرکت خواهان صادر و اعلام می‌گردد ضمن تعیین مدیر تصفیه آقای … و حکم به مهر و موم و اموال شرکت خواهان صادر گردیده... بالاخره حسب دادنامه شماره --- - 94/3/20 صادره از شعبه اول دادگاه حقوقی سنندج چنین اشعار داشته: در خصوص دعوی مدیریت شعب بانک صادرات استان کردستان با وکالت آقای …. الف. به طرفیت آقای 1 - ک. الف. 2 - م.ر. الف. 3 - شرکت صنایع فرش نخشین 4 - ف. ب. 5 - ح. ملک‌الکلامی 6 - ف. م. 7 - شرکت غرب بافت 8 - ش. ملک‌الکلامی به خواسته صدور حکم به محکومیت خواندگان به پرداخت خسارت ناشی از عدم انجام تعهد از تاریخ 78/1/1 لغایت اجرای کامل حکم م. ب. مبلغ 50/001/000 ریال با این توضیح که وکیل خ. د. د. تقدیمی اعلام داشته موکل طی قرارداد مورخ 75/1/22 به شماره 47423 دفترخانه شماره 9 منعقد فی مابین آن بانک و شرکت سلولز غرب اقدام به اعطای تسهیلات نموده‌اند و طی همین قرارداد آن شرکت متعهد شده اند که در سررسیدهای معین تسهیلات اخذ شده را بپردازند و طی قراردادهای مورخ 1375/01/22 خواندگان به صورت تضامنی پرداخت اصل تسهیلات و خسارت ناشی از عدم انجام تعهد متعهد اصلی را تضمین نموده‌اند و شرکت فوق الذکر از تاریخ 78/1/1 نسبت به پرداخت خسارت ناشی از عدم انجام تعهد معذور شده است لذا تقاضای صدور حکم به محکومیت تضامنی خواندگان به پرداخت خسارت ناشی از عدم انجام تعهد بر مبنای 22 % اعلام شده در قرارداد و خسارت دادرسی را دارد دادگاه با عنایت به اینکه به موجب دادنامه شماره --- - 85/6/28 صادر از شعبه ده دادگاه حقوقی سنندج حکم ورشکستگی شرکت سلولز غرب صادر و ضمن صدور حکم تاریخ توقف شرکت مورخه 78/1/1 اعلام شده است و ب. ت. ب. اینکه مطابق رای وحدت رویه شماره 155 - 47/12/14 دیوان عالی کشور طلبکاران حق مطالبه خسارت تاخیر تادیه ایام بعد از تاریخ توقف را از ورشکسته نخواهد داشت از طرفی مطابق ماده 249 قانون تجارت مسئولیت ضامن ورشکسته مشابه و در حدود مسئولیت مضمون‌عنه م. ب. نه فراتر از آن و در مانحن فیه ن. ب. ا. در نتیجه توقف حق مطالبه خسارت ایام بعد از تاریخ توقف از مضمون‌عنه منتفی شده است بانک حق مطالبه آن از ضامن را نیز نخواهد داشت بناء علیهذا دعوی خ. ر. و. ندانسته مستندا به ماده مرقوم و ماده 1257 قانون مدنی حکم به بیحقی خواهان صادر و اعلام می‌دارد رای صادره ظرف مدت 20 روز از تاریخ ابلاغ قابل تجدیدنظر در محاکم تجدیدنظر استان کردستان م. ب. ن. ب. ا. مورد دیگری به نظر نمی رسد پرونده جهت مشاوره و قرائت لوایح فرجامی در جلسه هیات شعبه مطرح می‌گردد. رای شعبه دیوان عالی کشور ب. ت. ب. رای وحدت رویه 155 - 47 هیات عمومی دیوان عالی کشور که شخص ورشکسته را مبری از پرداخت خسارت تاخیر تادیه نموده شمول حکم بر ضامن هم صادق است مگر اینکه ضامن در تعهدات خود تصریح به پرداخت خسارت تاخیر تادیه در صورت ورشکستگی تاجر هم نموده باشد در مانحن فیه چنین تعهدی در تعهدنامه ضامن مشاهده نشده بنا به مراتب فرجام خواهی بانک ف. خ. درحدی نیست نقض رای فرجام خواسته را ایجاب نماید بر مبنای استدلال دادگاه هم ایرادی به نظر نرسیده با رد فرجام خواهی ف. خ. مستندا به مواد 370 و 396 از قانون آیین دادرسی مدنی رای فرجام خواسته را ابرام می‌نماید. شعبه --- دیوان عالی کشور - رئیس و مستشار و مستشار