نحوه تأثیر شرط فاسخ

نحوه تأثیر شرط فاسخ خ. م.: موضوع این پرونده به انفساخ یک مبایعه‌نامه عادی مربوط می‌شود که در آن دو قطعه زمین به مساحت 66 مترمربع مورد معامله قرار گرفته است. خواسته اصلی، صدور حکم مبنی بر انفساخ این مبایعه‌نامه به دلیل عدم پرداخت ثمن معامله و برگشت خوردن چک مربوطه است. ادعای مطرح‌شده بر اساس شرط مندرج در مبایعه‌نامه است که در صورت عدم وصول چک، معامله فسخ خواهد شد. دادگاه بدوی با استناد به مواد مربوطه از قانون مدنی و قانون آیین دادرسی مدنی، حکم به انفساخ مبایعه‌نامه و محکومیت طرف مقابل به پرداخت هزینه دادرسی صادر کرد. در مرحله تجدیدنظر، طرف ت. ن. خ. به آمادگی خود برای پرداخت وجه چک اشاره نمود، اما دادگاه ب. ت. ب. عدم پرداخت ثمن و شرایط فسخ قرارداد، حکم بدوی را تایید و اعتراض ت. ن. خ. را رد کرد. رای صادره در هر دو مرحله قطعی و قابل تجدیدنظر در مهلت مقرر بود. تاریخ دادنامه قطعی: 1393/08/24 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: اگر شرط فاسخ به صورت شرط نتیجه تنظیم شده باشد به محض وقوع، اثر آن فورا محقق شده و عقد قهرا منفسخ می‌گردد. رای دادگاه بدوی در خصوص دادخواست آقای ر.و. با وکالت آقای م.س. به طرفیت آقای ع.م. به خواسته صدور حکم مبنی بر انفساخ مبایعه‌ نامه عادی شماره 170 (تنظیمی میان خواهان و خوانده) به انضمام خسارات دادرسی که در جلسه اول دادرسی خواسته خ. ر. ب. تایید و اعلان انفساخ مبایعه‌نامه تغییرداده‌اند، بدین توضیح که وکیل خواهان به‌ موجب دادخواست تقدیمی اعلام نموده است که خوانده به‌ موجب مبایعه‌نامه شماره 170 دو قطعه زمین 66 مترمربعی از موکل وی خریداری کرده است و جهت پرداخت ثمن یک فقره چک اعطا گردیده و در ذیل مبایعه‌نامه مذکور شرط شده است که اگر چک وصول نشود، معامله فسخ می‌شود که ب. ت. ب. برگشت خوردن چک به شرح خواسته تقاضای رسیدگی مطرح نموده است، با عنایت به محتویات پرونده ن. ب. ا. قرارداد شماره 170 تنظیم شده در مشاور املاک ر. دلالت بر وقوع عقد بیع میان خواهان و خوانده نسبت به دو قطعه زمین 66 مترمربعی دارد و ن. ب. ا. ذیل سند مذکور قید شده است ((... در صورت وصول نشدن چک معامله فسخ می‌شود)) و ن. ب. ا. حسب گواهینامه عدم پرداخت صادره از بانک محال علیه چک شماره 280389 بانک ت. در تاریخ 1391/06/07 منتهی به صدور گواهی عدم پرداخت شده است و ن. ب. ا. خوانده به وقوع عقد بیع و وصول نشدن چک اقرار نموده‌اند ولیکن مدعی گردیده‌اند که در صورت تحویل مبیع، حاضر به پرداخت وجه چک می‌باشند که این دفاع موثر نمی‌باشد، چرا که شرط مذکور در ذیل سند به صورت شرط نتیجه مورد توافق طرفین جعل گردیده است که به مجرد عدم تحقق شرط اثر آن محقق می‌گردد و ن. ب. ا. در اثر عدم شرط مذکور، بیع به صورت قهری و منفسخ گردیده است، از این ‌رو دادگاه توجها به دلایل فوق‌الذکر و نظر به قاعده فقهی ((اقرارالعقلاء علی انفسهم جائز)) ضمن وارد دانستن دعوی خواهان مستندا به مواد 10 و 336 و 1259 و 1275 قانون مدنی و مواد 198 و 515 و 519 قانون آیین دادرسی مدنی حکم بر تایید و اعلان انفساخ عقد بیع موضوع مبایعه‌نامه شماره 170 میان خواهان و خوانده و همچنین محکومیت خوانده به پرداخت هزینه دادرسی و حق‌الوکاله وکیل م. ت. د. حق خواهان صادر و اعلام می‌دارد. رای صادره حضوری و ظرف مهلت 20 روز از تاریخ ابلاغ قابل تجدیدنظر در دادگاه تجدیدنظر استان تهران خواهد بود. دادرس شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی دادگستری بهارستان بازیار رای دادگاه تجدیدنظر استان در خصوص تجدیدنظرخواهی آقای ع.م. به‌ طرفیت آقای ر.و. با وکالت آقای م.س. نسبت به دادنامه شماره --- مورخ 1392/03/05 صادره از شعبه دوم دادگاه عمومی حقوقی شهرستان بهارستان دائر بر تایید اعلان انفساخ عقد موضوع مبایعه‌نامه عادی شماره 170 به‌ اضافه پرداخت هزینه‌های دادرسی نظر به جمیع اوراق و محتویات پرونده و مستندات ابرازی طرفین و لوایح تقدیمی در جلسه دادرسی مرحله بدوی و در جلسه دادرسی در مرحله تجدیدنظر و با عنایت به اینکه ت. ن. خ. به مکتوبی که در مرحله بدوی ارائه نموده و حکایت از اعلام آمادگی مشارالیه (خریدار دو قطعه زمین موضوع مبایعه‌نامه اصلی) به پرداخت وجه چک ابرازی بابت ثمن معامله قسمتی در تاریخ 1391/10/30 و الباقی در تاریخ 1391/12/14 دارد و مکتوب مذکور فاقد تاریخ تنظیم است ایضا امضا فروشنده (ت. ن. خ.) نیز در آن ملاحظه نمی‌شود. مضافا وجه چک در تاریخ سررسید چک پرداخت نشده و در تاریخ مقرر شده نیز ت. ن. خ. اقدام به پرداخت نکرده است و کماکان وجه و ثمن مقرر شده د. ح. فروشنده کارسازی نگردیده است و حسب محتویات پرونده پرداخت ثمن، موکول به رفع بعضی از مشکلات از حیث مالکیت فروشنده بر مبیع شده علی ‌ای‌حال و صرف‌نظر از نحوه تملک یا مالکیت فروشنده و با توجه بر حصول شرایط فسخ قرارداد توسط فروشنده با عدم ایصال وجه چک مندرج در قرارداد به‌ نظر این دادگاه دادنامه اصدار یافته وفق مقررات و موافق موازین شرعی و قانونی اصدار یافته و اعتراض ت. ن. خ. به ‌نحوی نیست که حاوی دلیلی باشد که دادنامه مورد اعتراض را مخدوش و یا از اعتبار ساقط نماید، بنابراین دادگاه به استناد ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی ضمن رد اعتراض معترض دادنامه اصدار یافته را تایید و استوار می‌نماید. رای صادره حضوری و قطعی است. رئیس و مستشار شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان تهران موسوی - مداح