امتیاز اقرار — شیخ محمد حسن نجفی

شیخ محمد حسن نجفی، جواهر الکلام، ج ۴، ص ۱۵۹ به بعد - سید محمد کاظم طباطبایی ملحقات عروة الوثقی، ج ۳، ص ۴۸ و ۴۹. ماده ۷ قت. برای اعتبار مفاد سند رسمی نیز چهره نوعی قایل شده و دادرس را از رسیدگی به انکار آن بر حذر داشته است. همچنین رک، ماده ۱۲۹۲ ق.م. به گفته بارتن (Bartin) استاد فرانسوی اقرار دلیل ساده ای مانند سایر دلایل اثبات دعوا نیست اقرار حاوی این اماره قانونی نیز هست که مفاد آن مقربه مطابق با واقع است و به همین دلیل قاطع دعوا است و در درستی و اصابت آن به واقع نباید تردید کرد و از مقرله دلیل اضافی خواست یا تجدیدنظر در حکم را ضروری شمرد یا به دادرس اختیار داد که دلایل دیگر را بر آن ترجیح دهد. اقرار وسیله تحمیل تصمیم به دادرس است. بعضی نیز گفته اند اقرار دلیل اثبات دعوا نیست؛ وسیله معاف شدن مدعی از اثبات است و بدین وسیله مقر از حق مطالبه اثبات از مدعی می گذرد. ۲ منتها نباید در نوعی بودن دلالت اقرار بر دین چندان مبالغه کرد که از انگیزه های مقر و اراده او نیز جدا شود و همچون رویدادی مستقل بررسی شود اقراری نافذ است که مبنی بر اشتباه یا انگیزه های نادرست نباشد ماده ۱۲۷۷ ق.م. همچنین: اگر کذب اقرار نزد حاکم ثابت شود آن اقرار اثری نخواهد داشت. پس باید نتیجه گرفت که دلالت اقرار بر واقع نیز مطلق نیست، و آنچه اقرار را ممتاز از سایر دلایل میکند درجه دلالت آن بر وجود فعلی تعهد است.