نقص امضا و مسئولیت صاحب حساب — در صورتی که صاحب حساب شخص حقوقی

در مورد این پرسش پاسخ های متفاوتی داده شده است. برخی معتقدند که شرکت مسئول است و باید وجه چک را پرداخت کند و بعضی دیگر می گویند که چون چک فاقد امضا است لذا شرکت متعهد نمیشود و فقط مدیری که چک را امضا کرده است از لحاظ کیفری و حقوقی باید پاسخگو باشد. این اختلاف رویه ناشی از سکوت قانون و برداشت متفاوت از ماده ۱۹ قانون صدور چک است. به نظر گروهی که صاحب حساب را مسئول نمی دانند، چون شرکت اعلام کرده که چک های صادره عهده حساب او در صورت وجود دو امضا پرداخت شود، لذا به لحاظ نقص امضا امکان پرداخت وجود ندارد و دعوا علیه صادر کننده نیز مسموع نیست. گروه دیگر مسئولیت شخص حقوقی یا صاحب حساب را ناشی از نفوذ اقدامات مدیر عامل شرکت در مقابل اشخاص ثالث می دانند. طبق ماده ۱۳۵ لایحه قانونی اصلاح قسمتی از قانون تجارت، کلیه اعمال و اقدامات مدیران و مدیرعامل شرکت تشریفات مربوط به طرز انتخاب آنها اعمال و اقدامات آنان را غیر معتبر دانست.» روابط بین مدیران و صاحبان سهام معتبر بوده و در مقابل اشخاص ثالث باطل و کأن لم یکن است. ب. ت. ب. اینکه مطابق ماده ۱۲۵ لایحه قانونی یاد شده مقرر ا صاحب حساب ممکن است شخص حقوقی یا حقیقی باشد. در صورتی که صاحب حساب شخص حقوقی باشد صدور چک توسط نماینده شخص در صورت تعدد صاحب حساب مسئولیت پرداخت بین آنان به نحوی است که در زمان افتتاح حساب به بانک اعلام شده است و در غیر این صورت اینکه عدم پرداخت منتسب به او باشد. در صورتی که صاحب حساب شخص حقوقی باشد با رعایت شرایط ماده ۱۴۳ قانون مجازات اسلامی در صورت شکایت شاکی قابل تعقیب و مجازات است. صاحب حساب نمی تواند در مقابل دارنده به تخلف صادر کننده از شرایط وکالت استناد کند. در صورتی که صادر کننده بر خلاف شرایط مقرر مبادرت به صدور چک کرده باشد می تواند پس از پرداخت وجه چک به صادر کننده مراجعه کند. مسئولیت صاحب حساب نسبت به پرداخت وجه چک از تأسیسات قانون صدور چک محسوب میگردد و در خصوص سفته و برات چنین مسئولیتی در قانون تجارت پیش بینی نشده است. صادر کننده می تواند پس از پرداخت وجه سند به صاحب حساب مراجعه کند. ۱۰ صاحب حساب می تواند ایرادات قابل پذیرش استثنائات وارد بر اصل عدم استماع ایرادات را در مقابل دارنده مطرح کند. ۱۱ نقش اصیل در صدور سفته یا برات به نمایندگی مسئولیتی شبیه صاحب حساب در چک است با این تفاوت که مسئولیت تضامنی بین صادر کننده و صاحب حساب پیش بینی نشده است.