واکاوی رابطه استنادِ جنایات ارادی علیه خویش بر اثر ترس دیگری (مقاله علمی وزارت علوم)
نویسندگان: سید محمدمهدی ساداتی امین جلیلی
منبع: پژوهشهای حقوقی دوره 24 بهار 1404 شماره 61
چکیده
مقنن کیفری در ماده 499 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 وصف زوال اراده مندرج در ماده 326 قانون مجازات 1370 را در مورد جنایت علیه خویش بر اثر ارعاب دیگری حذف نموده و تنها شرط سقوط مسئولیت مباشر مرعب را بی اختیاری وی در هنگام ارتکاب اعمال ملحوظ داشته است. در این میان پرسش قابل طرح آن است که «آیا اعمال ارادی مباشر خائف در شرایط رعب آوری که مسبب آن دیگری است، می تواند مستمسکی برای مشروعیت جنایات علیه خویش قلمداد گردد، به نحوی که بتوان نتایج واقعه را به شخص مُسبب منتسب نمود؟» ماحصل تأملات این گونه رُخ می نماید که دست کم سه رویکرد متفاوت در باب پرسشِ مشروح مطرح بوده که گویا نظریه دوم مورد پسند مقنن کیفری قرار گرفته است. رویکرد اول با تمسک بر معیار «اگر نبود» درصدد اثبات ضمان مطلق افراد مخیف است. رویکرد دوم با تمرکز بر «مباشرت ارادی» افراد خائف در ورود جنایت به خویش و تمسک بر «عدم تعین فعلی مشخص» از سوی فرد مخیف بر عکس فرد مکرِه در حالت اکراه، قائل بر عدم ضمان مطلق افراد مخیف هستند. رویکرد سوم نیز با طرح معیار «قابلیت پیش بینی خطر» به انضمام «رفتار متعارف عقلایی نسبت به هراس ابداعی»، اعتقاد بر ضمان نسبی افراد مخیف دارند. باری، به نظر می رسد مبانی رویکرد سوم بیشتر با عقل و عدالت بشری سازگار بوده، لذا نگارنده معتقد است مقنن کیفری با بازاندیشی در موازین حقوقی حاکم بر ماده 499 قانون فوق الذکر، در واقع نسبت به حمایت از حقوق حقه افراد خائف گام برداشته است.
Investigating the Relationship of Citing Voluntary Crimes against Oneself Due to another Fear
Article 499 of the Islamic Penal Code approved in 1392, the criminal legislator has removed the description of the loss of will contained in Article 326 of the Penal Code of 1370 regarding actions against oneself due to the intimidation of another, and has considered the only condition for the fall of the responsibility of the intimidated steward is his lack of discretion when committing the acts. In the meantime, the question can be asked whether the voluntary actions of the fearful officer in the situation of intimidation caused by another person can be considered as a justification for the legitimacy of the crimes against him in such a way that the results of the incident can be attributed to the responsible person. The result of the reflections is that at least three different approaches have been proposed regarding the detailed question, and it seems that the second theory is favored by the criminal legislator. The first approach tries to prove the absolute guarantee of terrible people by insisting on the "if it were not" criterion. The second approach, by focusing on the "voluntary involvement" of fearful people in entering the crime and insisting on "certain current indeterminacy" on the part of the fearful person, in contrast to the repulsive person in the state of reluctance, believes that there is no absolute guarantee of fearful people. The third approach, with the criterion of "predictability of danger" in addition to "conventional rational behavior towards creative panic".
موارد مرتبط 40
آرای مرتبط 24
-
رأی
هماستناد
شرایط تحقق محاربه
ماده 499 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375 با استناد ماده مذکور نامبرده به تحم
-
رأی
هماستناد
صلاحیت دادسرا و دادگاه نظامی تهران درخصوص رسیدگی به جرائم ارتکابی نظامیان در خارج از قلمرو ایران
ماده 499 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375 ناظر به ماده 498 قانون مذکور انطباق
-
رأی
هماستناد
صلاحیت دادسرا و دادگاه نظامی تهران درخصوص رسیدگی به جرائم ارتکابی نظامیان در خارج از قلمرو ایران
ماده 499 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375 ناظر به ماده 498 قانون مذکور انطباق
-
رأی
هماستناد
شرایط تحقق محاربه
ماده 499 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375 با استناد ماده مذکور نامبرده به تحم
-
رأی
هماستناد
شرط استحلاف متهم در قتل عمدی
ماده 326 قانون مجازات اسلامی نیست و ادعای فرجام خواه صائب تشخیص مستندا به
-
رأی
هماستناد
صدور قرار توقف دعوی در رسیدگی به بزه قتل عمدی
ماده 326 قانون مجازات اسلامی است
-
رأی
هماستناد
قتل با اعتقاد به مهدورالدم بودن مقتول
ماده 326 قانون مجازات اسلامی این امر رافع مسئولیت تجدیدنظرخواهان نمی باشد
-
رأی
هماستناد
قابلیت تجدیدنظرخواهی از مجازات جزای نقدی بزه توهین
قانون مجازات اسلامی بخش تعزیرات و با لحاظ مواد 326
-
رأی
هماستناد
قتل با اعتقاد به مهدورالدم بودن مقتول
ماده 326 قانون مجازات اسلامی این امر رافع مسئولیت تجدیدنظرخواهان نمی باشد
-
رأی
هماستناد
شرط استحلاف متهم در قتل عمدی
ماده 326 قانون مجازات اسلامی نیست و ادعای فرجام خواه صائب تشخیص مستندا به
-
رأی
هماستناد
صدور قرار توقف دعوی در رسیدگی به بزه قتل عمدی
ماده 326 قانون مجازات اسلامی است
-
رأی
هماستناد
تبعیت دادسرا و دادگاه ویژه روحانیت از دیوان عالی کشور
ماده 499 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات
-
رأی
هماستناد
تشکیل جمعیت غیر قانونی و تبانی برای برهم زدن امنیت کشور
مواد 499 و 610 قانون مجازات اسلامی از حیث عضویت در فرقه غیرقانونی به تحمل یک سال
-
رأی
هماستناد
مصداق تعدد معنوی در جرایم علیه امنیت
مواد 499 و 610 قانون مجازات اسلامی از حیث عضویت در فرقه غیرقانونی به تحمل یک سال
-
رأی
هماستناد
وصف کیفری عضویت در گروه فرقه ی عرفان
ماده 499 قانون مجازات اسلامی تلقی می شود
-
رأی
هماستناد
تشکیل جمعیت غیر قانونی و تبانی برای برهم زدن امنیت کشور
مواد 499 و 610 قانون مجازات اسلامی از حیث عضویت در فرقه غیرقانونی به تحمل یک سال
-
رأی
هماستناد
مصداق تعدد معنوی در جرایم علیه امنیت
مواد 499 و 610 قانون مجازات اسلامی از حیث عضویت در فرقه غیرقانونی به تحمل یکسال
-
رأی
هماستناد
وصف کیفری عضویت در گروه فرقه ی عرفان
ماده 499 قانون مجازات اسلامی تلقی می شود
-
رأی
هماستناد
جرم بغی
قانون مجازات اسلامی همچنین ماده 499
-
رأی
هماستناد
تبعیت دادسرا و دادگاه ویژه روحانیت از دیوان عالی کشور
ماده 499 قانون مجازات اسلامی بخش تعزیرات مصوب 1375 دانسته با توجه به اهمیت
-
رأی
هماستناد
صدور قرار تعلیق اجرای مجازات در جرایم ضد امنیت داخلی
مواد 499 و 500 و 512 و 514 قانون مجازات اسلامی وی را بابت تبلیغ علیه نظام به تحمل 9 ماه حبس
-
رأی
هماستناد
عضویت در گروه های محارب
مواد 499 و 500 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375 از دادگاه انقلاب اسلامی سنندج تقاضا
-
رأی
هماستناد
فعالیت تبلیغی علیه نظام در احزاب
به استناد ماده 499 قانون مجازات اسلامی به تحمل پنج سال حبس و در مورد فعالیت تبلیغی ع
-
رأی
هماستناد
فعالیت تبلیغی علیه نظام در احزاب
به استناد ماده 499 قانون مجازات اسلامی به تحمل پنج سال حبس و در مورد فعالیت تبلیغی ع
نظریات مشورتی 3
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/93/0837 مورخ 1393/04/11
بر اساس مواد 499 و 501 قانون مجازات اسلامی 1392
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/93/837 مورخ 1393/04/11
بر اساس مواد 499 و 501 قانون مجازات اسلامی 1392
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/93/0837 مورخ 1393/04/11 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
مواد 499 و 501 قانون مجازات اسلامی 1392 ترساندن اشخاص به هر نحو به طوری که در اث
نشستهای قضایی 8
-
نشست قضایی
هماستناد
امکان تحقق جرم ایراد صدمه بدنی غیرعمدی ناشی از تصادفات در فرض مصدومیت ناشی از ترس عابر پیاده از برخورد خودرو با وی (بدون وقوع برخورد فیزیکی خودرو با عابر پیاده)
ماده 499 قانون مجازات اسلامی (مصوب 1392
-
نشست قضایی
هماستناد
انجام وظایف قانونی نیروهای مسلح
ماده 499 قانون مجازات اسلامی مصوب 92 استثنایی بر قاعده اقدام می باشد ؟ 2-
-
نشست قضایی
هماستناد
مسئولیت کیفری کارفرما و نصاب آسانسور در خصوص فوت ناشی از ترس به هنگام سقوط آسانسور
مواد 499 و 501 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 مصادیقی از موارد افعال غیرمادی را ب
-
نشست قضایی
هماستناد
نحوه تقسیم مسئولیت عاملین وقوع رفتار مجرمانه جرحی
ماده 499 قانون مجازات اسلامی مصوب 1394 می باشد یا خیر؟ در صورت انطباق با آ
-
نشست قضایی
هماستناد
تسبیب در ایراد صدمه بدنی غیرعمدی
ماده 499 قانون مجازات اسلامی با عنایت به اقدام راننده خودرو ایشان نیز در خ
-
نشست قضایی
هماستناد
عضویت در گروههای واتسآپ و تلگرام گروهکهای معاندین
ماده 499 قانون مجازات اسلامی است؟ نظر هیات عالی عضویت موضوع ماده 499 قانون
-
نشست قضایی
هماستناد
نحوه اعمال تعدد جرم در جرایم علیه امنیت در فضای مجازی
ماده 499 قانون مجازات اسلامی قرار می گیرد؟ و آیا فیلمبرداری از تجمعات
-
نشست قضایی
هماستناد
امکان تحقق جرم محاربه در تسبیب در قتل عمدی
ماده 499 قانون مجازات اسلامی متهمان از باب تسبیب در قتل مسئول می باشند که
مواد مرتبط 2
-
استناد
از این صفحه
ماده 499 — قانون مجازات اسلامی
ماده 499 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 وصف زوال اراده مندرج در ماده 326 قا
-
استناد
از این صفحه
ماده 326 — قانون مجازات اسلامی
قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 وصف زوال اراده مندرج در ماده 326
مقرراتِ مرتبط 1
-
بخشنامه
هماستناد
عضویت در گروه های محارب
مواد 499 و 500 قانون مجازات اسلامی مصوب 1375 از دادگاه انقلاب اسلامی سنندج تقاضا
دکترین 2
-
مقاله
هماستناد
عنصر مادی جرم (حقوق): انواع اعمال مادی
قانون مجازات اسلامی، ماده 499
-
مقاله
هماستناد
بررسی فقهی و حقوقی قتل با فعل غیر مادی(غیراصابتی) (مقاله علمی وزارت علوم)
بر اساس آنچه درمواد 499 و 501 قانون مجازات اسلامی 1392 آمده است ارتکاب قتل با افعال غیرمادی هما
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
