Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home

جستجو در متنِ کاملِ قوانین، آرا و نظریات — برای حقوق‌دانانبه زبانِ خودتان بنویسید چه مشکلی دارید؛ دعوای مربوط، جای مراجعه، مدارک و نمونه‌متن را ساده نشانتان می‌دهیم

حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

انطباق دقیق این متن با متن رسمی هنوز به‌طور ۱۰۰٪ کنترل نشده.

نشست قضایی

آثار نسخ مجازات قانونی یا مباح شدن رفتار مجرمانه نسبت به خسارات وارده به شاکی یا استرداد اموال

سبدِ من

#استرداد_اموال #خسارات_وارده #رفتار_مجرمانه #مجازات #شاکی #حقوق #قانون_آیین_دادرسی_کیفری #اجرای_مجازات #اکثریت #اقلیت #توقف #حقوق_خصوصی #جواز #جبران_خسارت #مدعی_خصوصی #جرم #صورتجلسه #قرار_منع_تعقیب #قرار_موقوفی_تعقیب #نسخ_قانون #قوانین #قیمت #اجرای_احکام #مرتکب #مباح #استرداد #اموال #تعقیب #آیین_دادرسی #قضایی #استان #ولی #تکرار

خلاصه

موضوع این است که آیا نسخ مجازات یک جرم، بر حقوق شاکی برای دریافت خسارت یا استرداد اموال تأثیر دارد یا خیر. اکثریت قضات معتقدند که نسخ مجازات تنها موجب توقف تعقیب و مجازات کیفری می‌شود و تأثیری بر دعوای خصوصی و حقوق شاکی ندارد. بنابراین، شاکی همچنان می‌تواند برای جبران خسارت یا استرداد اموال اقدام کند.

اصلِ حقوقی: نسخ مجازات قانونی موجب سقوط دعوای عمومی می‌شود، اما تأثیری بر دعوای خصوصی و حق شاکی برای مطالبه خسارت یا استرداد اموال ندارد.

مستند: ماده ۲۰ قانون آیین دادرسی کیفری، ماده ۹۹ قانون مجازات اسلامی، بند ت ماده ۱۳ قانون آیین دادرسی کیفری.

کلیدواژه‌ها: نسخ مجازات، دعوای خصوصی، دعوای عمومی، جبران خسارت، استرداد اموال.

متنِ زیر هنوز به‌وسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.

مقدمه
آثار نسخ مجازات قانونی یا مباح شدن رفتار مجرمانه نسبت به خسارات وارده به شاکی یا استرداد اموال خ. م.: در نشست قضایی که در تاریخ 1400/10/01 در استان بوشهر برگزار شد، موضوع بررسی آثار نسخ مجازات قانونی یا مباح شدن رفتار مجرمانه نسبت به خسارات وارده به شاکی یا استرداد اموال مورد بحث قرار گرفت. پرسش اصلی این بود که آیا نسخ مجازات قانونی بر حقوق شاکی یا استرداد اموال تاثیری دارد یا خیر. نظر هیات عالی این است که بر اساس ماده 20 قانون آیین دادرسی کیفری، سقوط دعوای عمومی به معنای سقوط دعوای خصوصی نیست و بنابراین موقوف شدن تعقیب یا اجرای مجازات تاثیری بر حقوق شاکی ندارد. اکثریت نیز بر این نکته تاکید دارند که با نسخ مجازات، وصف مجرمانه از بین می‌رود و طبق ماده 99 قانون مجازات اسلامی و بند ت ماده 13 قانون آیین دادرسی کیفری، نسخ مجازات موجب توقف تعقیب و مجازات می‌شود، اما تاثیری بر خسارات وارده به شاکی نخواهد داشت. در مقابل، نظر اقلیت به ماده 506 قانون آیین دادرسی کیفری اشاره دارد که در مورد اثر حقوقی نسخ مجازات بر حقوق خصوصی افراد با نظر اکثریت متفاوت است. این اقلیت معتقد است که موقوف شدن اجرای مجازات، به جز در موارد نسخ، بر حقوق شاکی تاثیر خواهد گذاشت و ممکن است نشان‌دهنده رویکرد قانون‌گذار در خصوص جواز مطلق عمل باشد و به تبع آن، جبران خسارت یا استرداد اموال را منتفی کند. صورتجلسه نشست قضایی تاریخ برگزاری: 1400/10/01 برگزار شده توسط: استان بوشهر/ شهر دشتی
موضوع
آثار نسخ مجازات قانونی یا مباح شدن رفتار مجرمانه نسبت به خسارات وارده به شاکی یا استرداد اموال
پرسش
در صورتی که وفق مقررات مجازات قانونی نسخ گردد؛ آیا تاثیری بر خسارات وارده به شاکی یا استرداد اموال دارد؟ نظر هیات عالی همانگونه که در ماده 20 قانون آیین دادرسی کیفری، تصریح گردیده، سقوط دعوای عمومی موجب سقوط دعوای خصوصی نیست. نتیجتاً موقوف شدن تعقیب و یا اجرای مجازات تاثیری در حقوق شاکی یا مدعی خصوصی ندارد.
نظر اکثریت
وفق مقررات وقتی در جریان تعقیب، مجازات یک رفتار مجرمانه، حذف یا به تعبیر قانونگذار، نسخ گردید، آن رفتار دیگر وصف مجرمانه نداشته و علت اینکه علی رغم حذف مجازات و نتیجتاً زوال وصف مجرمانه از عمل، به جای قرار منع تعقیب و اعلام بی گناهی مرتکب، باید قرار موقوفی تعقیب صادر شود. این است که در زمان ارتکاب، واجد وصف مجرمانه و مجازات بوده ولی بعد از ارتکاب و در جریان تعقیب کیفری، با حذف مجازات وصف مجرمانه خود را از دست داده است. از یک طرف هم ماده 99 قانون مجازات اسلامی مصوب 92، نسخ قانون را به عنوان یکی از موارد توقف تعقیب و مجازات به شرح زیر بیان می‌کند: نسخ قانون، تعقیب و اجرای مجازات را موقوف می‌کند. آثار نسخ قوانین کیفری به شرح مندرج در ماده 10 این قانون است. از طرفی دیگر، بند ت ماده 13 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 92 نسخ مجازات قانونی را به عنوان یکی از موارد سقوط دعوای عمومی و زایل کننده حق تعقیب می‌داند که البته به تبع آن، مجازات نیز ساقط می‌شود. و در ماده 20 قانون آیین دادرسی کیفری به صراحت بر عدم سقوط دعوای خصوصی در اثر سقوط دعوای عمومی که در ماده 506 قانون آیین دادرسی کیفری هم تکرار شده است لذا تاثیری در خسارات وارده به شاکی یا استرداد اموال ندارد.
نظر اقلیت
لازم به ذکر است حکم کلی ذکر شده در ماده 20 قانون آیین دادرسی کیفری مبنی بر عدم سقوط دعوای خصوصی در اثر سقوط دعوای عمومی، در ماده 506 قانون فوق الذکر نیز تکرار شده است ولی در قیمت اخیر ماده 506، در مورد اثر حقوقی نسخ مجازات قانونی، بر حقوق خصوصی افراد، حکم متفاوتی بیان شده است: «موقوف شدن اجرای مجازات، در حقوق شاکی یا مدعی خصوصی و اجرای احکام ضبط اشیاء و اموالی که وسیله ارتکاب جرم بوده یا از ارتکاب جرم تحصیل شده است، تاثیری خواهد داشت مگر اینکه علت موقوف شدن اجرای مجازات، نسخ مجازات قانونی باشد.» شاید قانونگذار از نسخ مجازات قانونی که صرفاً موجب زوال وصف مجرمانه است، تلقی جواز مطلق عمل را داشته، و بر این اساس، عمل ارتکابی را حق قانونی مرتکب دانسته و نتیجتاً معتقد به جبران خسارت شاکی یا استرداد اموال نیست.

موارد مرتبط 113

آرای مرتبط 40

نظریات مشورتی 38

نشست‌های قضایی 15

مواد مرتبط 3

دکترین 12

فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمی‌شود.

نظرها و یادداشت‌ها

نظرها پس از بررسی نمایش داده می‌شوند.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین