Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home

جستجو در متنِ کاملِ قوانین، آرا و نظریات — برای حقوق‌دانانبه زبانِ خودتان بنویسید چه مشکلی دارید؛ دعوای مربوط، جای مراجعه، مدارک و نمونه‌متن را ساده نشانتان می‌دهیم

حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.
نظریهٔ مشورتی

نظر مشورتی 7/1400/1758 مورخ 1401/04/28 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص دعوای مطالبه مهریه زوجه با اصلاحات و الحاقات بعدی

سبدِ من

#اداره_کل #مهریه #مطالبه #قیم #صغیر #اجرای_ثبت #دادستان #استعفا #مولی‌علیه #امور_حسبی #قیمومت #محجور #سرپرستی #عملیات_اجرایی #ترکه #اصول_حقوقی #نماینده #اهلیت #قیم_موقت #قانون_آیین_دادرسی_کیفری #جرم #ناظر #مطلع #تعارض_منافع #فوت #ماترک_متوفی #وارث #پیش‌بینی #حقوق #سند_نکاحیه #سند_رسمی #دعوای_حقوقی #اداره_اجرای_ثبت #رسیدگی #زوجه #قضاییه #ورثه #تعارض #آیین_دادرسی #انقلاب #نظریه‌مشورتی #توافق #بلامانع #منافع #تسری #ولی #استماع #تعقیب #صورت

پرسش و پاسخِ کوتاه

پرسش: آیا زوجه‌ای که قیم صغار است، برای مطالبه مهریه از ماترک متوفی باید از قیمومت استعفا دهد؟

پاسخ: بله، زوجه باید پیش از اقامه دعوا از قیمومت استعفا دهد تا با تعیین قیم جدید برای صغار، امکان طرح دعوا فراهم شود.

به زبانِ ساده

موضوع، تعارض میان جایگاه زوجه به‌عنوان طلبکارِ مهریه و جایگاه او به‌عنوان قیمِ فرزند صغیرِ همسر متوفی است. نظر مشورتی می‌گوید اگر صغیر نیز در دعوای مطالبه مهریه طرف دعوا باشد، زوجه باید پیش از طرح دعوا از قیمومت استعفا کند تا قیم دیگری برای صغیر تعیین شود. ادامه نظر درباره پرسش‌های دیگر در متن موجود نیست.

چه کسی: نظر مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه است؛ پرسش از سوی مرجع استعلام‌کننده مطرح شده و اشخاصِ مورد بحث زوجه، فرزند صغیرِ شوهر متوفی و ورثه‌اند.

چگونه: مرجع استعلام‌کننده درباره ضرورت استعفای زوجه از قیمومت و شیوه مطالبه مهریه پرسیده است. اداره کل حقوقی درباره فرض طرح دعوا علیه صغیر، استعفا و تعیین قیم دیگری را لازم دانسته است.

چرا مهم است: این نظر برای زوجه‌ای که هم‌زمان قیمِ صغیرِ وارث است و برای وکلای چنین پرونده‌هایی اهمیت دارد، چون از تعارض نقش‌ها در دعوای مهریه پیشگیری می‌کند.

قوانینِ مرتبط: نامطمئن؛ در متنِ ارائه‌شده ماده یا قانون مشخصی ذکر نشده است.

مفاهیمِ حقوقی: مهریه، ماترک متوفی، قیمومت، صغیر، تعارض منافع، دعوای مطالبه مهریه

پرسش‌هایی که این متن پاسخ می‌دهد

آیا زوجه‌ای که قیم فرزند صغیرِ شوهر متوفی است، می‌تواند بدون استعفا از قیمومت علیه او برای مطالبه مهریه طرح دعوا کند؟

خیر؛ پیش از طرح دعوا باید از قیمومت استعفا کند و برای صغیر قیم دیگری تعیین شود.

آیا مطالبه مهریه از طریق اجرای ثبت و بدون طرح دعوای حقوقی ممکن است؟

متنِ ارائه‌شده پاسخ کامل این پرسش را در بر ندارد.

اگر قیم بدون استعفا دعوا کند یا از اجرای ثبت اقدام کند، دادگاه یا اداره سرپرستی چه باید بکند؟

متنِ ارائه‌شده پاسخ کامل این پرسش را در بر ندارد.

کلیدواژه‌ها: قیمومت، صغار، مهریه، ماترک، استعفا از قیمومت

متنِ زیر هنوز به‌وسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.

استعلام : در مواردي كه زوجه پس از فوت همسر به عنوان قيم صغار تعيين مي‌شود و متعاقباً در صدد مطالبه مهريه از ماترك متوفي برمي‌آيد، رويه حاكم چنين است كه براي حفظ حقوق صغار و محجورين، قيم بايد از قيموميت استعفا دهد و قيم ديگري براي صغير يا محجور كه جزو ورثه و طرف دعوي هستند، تعيين شود. خواهشمند است نظريه مشورتي آن اداره كل را در خصوص پرسش‌هاي زير اعلام فرماييد: 1- آيا قيم لزوماً مي‌بايست پيش از طرح دعوي به طرفيت ورثه (كه صغار هم جزو آن‌ها هستند) از سمت خود استعفا دهد و قيم ديگري براي صغار تعيين شود؟ 2- ب. ت. ب. اين‌كه سند نكاحيه سند رسمي است، آيا وصول مهريه از طريق دايره اجراي ثبت و بدون طرح دعواي حقوقي متصور است؟ آيا در اين صورت نيز قيم بايد از سمت خود استعفا دهد؟ 3- چنانچه قيم از سمت خود استعفا ندهد و جهت مطالبه مهريه طرح دعوا كند و يا از طريق اداره اجراي ثبت نسبت به وصول مهريه اقدام كند، اولاً، دادگاه رسيدگي‌كننده چه تصميمي بايد اتخاذ كند؟ ثانياً، چه اقدامي از سوي دايره سرپرستي متصور است؟ نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه : 1- در فرضي كه زوجه، قيم فرزند صغير شوهر متوفاي خود است، چنانچه صغير را نيز به عنوان وارث متوفي طرف دعواي مطالبه مهريه خود قرار دهد، پيش از اقامه دعوي بايد از قيمومت استعفا كند و مراتب را با ذكر علت به اداره امور سرپرستي صغار و محجورين يا دادستان اعلام كند تا با تعيين قيم ديگري براي صغير بتواند به طرفيت وي طرح دعوا كند. 2- در فرض سؤال، اجرا و وصول مهريه از طريق اجراي ثبت توسط زوجه به شرط استعفاي وي از سمت قيمومت و تعيين قيم جديد براي صغار توسط دادستان ممكن خواهد بود. ضمناً در مواردي مانند استيفاي مهريه مادر كه قيم محجور است از تركه متوفي، با عنايت به مقررات حاكم؛ از جمله ماده 1241 قانون مدني، اين امر با توافق با ديگر ورثه و نسبت به سهم مولي‌عليه با تصويب دادستان بلامانع است و علي‌الاصول نيازي به طرح دعوا نيست. 3- در فرض اقامه دعواي مطالبه مهريه يا درخواست اجراي آن از طريق واحد اجراي ثبت بدون استعفاي قيم، ب. ت. ب. اين‌كه مطابق اصول حقوقي قيم نمي‌تواند هم‌زمان خواهان و نماينده خوانده باشد و منافع خواهان با صغير (مولي‌عليه) در تعارض است و برابر ماده 86 قانون آيين دادرسي دادگاه‌هاي عمومي و انقلاب در امور مدني مصوب 1379 شخصي كه اهليت ندارد، مي‌تواند از دفاع امتناع نمايد و از طرفي تعيين قيم موقت (اتفاقي) توسط دادستان وفق ماده 70 قانون آيين دادرسي كيفري مصوب 1392 براي موارد ارتكاب جرم پيش‌بيني شده است و قابل تسري به دعاوي حقوقي نيست و همچنين ماده 56 قانون امور حسبي مصوب 1319 ناظر به مواردي است كه در جريان دادرسي، دادگاه از وجود صغير بدون ولي و قيم مطلع شود و حال آن‌كه در فرض سؤال، صغير داراي قيم است؛ اما به جهت تعارض منافع امكان دفاع از مولي‌عليه خود را ندارد و لذا اين فرض منصرف از موضوع ماده 56 قانون امور حسبي مصوب 1319 است؛ بنابراين در فرض اقامه دعوا از ناحيه خواهان (قيم) به طرفيت صغير (مولي‌عليه) قابليت استماع ندارد. در خصوص مطالبه مهريه از طريق اجراي ثبت نيز با عنايت به مراتب فوق، بدون استعفاي قيم، تعقيب عمليات اجرايي ممكن نيست. نظریه مشورتی شماره 7/1400/1758 مورخ 1401/04/28 موضوع استعلام در خصوص وضعیت قیم زوجه پس از فوت همسر و درخواست او برای مطالبه مهریه از ماترک متوفی م. ب.. سوالات مطرح شده شامل موارد زیر است: 1- آیا قیم باید پیش از طرح دعوی استعفا دهد؟ 2- آیا امکان وصول مهریه از طریق اجرای ثبت بدون اقامه دعوی وجود دارد؟ 3- در صورت عدم استعفای قیم، اقدامات دادگاه و دایره سرپرستی چه خواهد بود؟ پاسخ اداره کل حقوقی قوه قضاییه به این سوالات به شرح زیر است: 1- قیم باید پیش از اقامه دعوی از سمت خود استعفا دهد و قیم جدیدی برای صغیر تعیین شود. 2- وصول مهریه از طریق اجرای ثبت ممکن است، به شرطی که قیم استعفا داده و قیم جدید تعیین شود. 3- در صورتی که دعوی اقامه شود یا درخواست اجرای ثبت بدون استعفای قیم مطرح گردد، به دلیل تعارض منافع، دادگاه نمی‌تواند به دعوی رسیدگی کند و عملیات اجرایی نیز امکان‌پذیر نخواهد بود. این پاسخ بر اساس مواد 86 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 و 56 قانون امور حسبی مصوب 1319 ارائه شده است. تاریخ نظریه: 1401/04/28 شماره نظریه: 7/1400/1758 شماره پرونده: 1400-11-1758 ح 2- در فرض سوال، اجرا و وصول مهریه از طریق اجرای ثبت توسط زوجه به شرط استعفای وی از سمت قیمومت و تعیین قیم جدید برای صغار توسط دادستان ممکن خواهد بود. ضمناً در مواردی مانند استیفای مهریه مادر که قیم محجور است از ترکه متوفی، با عنایت به مقررات حاکم؛ از جمله ماده 1241 قانون مدنی، این امر با توافق با دیگر ورثه و نسبت به سهم مولی‌علیه با تصویب دادستان بلامانع است و علی‌الاصول نیازی به طرح دعوا نیست. 3- در فرض اقامه دعوای مطالبه مهریه یا درخواست اجرای آن از طریق واحد اجرای ثبت بدون استعفای قیم، ب. ت. ب. این‌که مطابق اصول حقوقی قیم نمی‌تواند هم‌زمان خواهان و نماینده خوانده باشد و منافع خواهان با صغیر (مولی‌علیه) در تعارض است و برابر ماده 86 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 شخصی که اهلیت ندارد، می‌تواند از دفاع امتناع نماید و از طرفی تعیین قیم موقت (اتفاقی) توسط دادستان وفق ماده 70 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 برای موارد ارتکاب جرم پیش‌بینی شده است و قابل تسری به دعاوی حقوقی نیست و همچنین ماده 56 قانون امور حسبی مصوب 1319 ناظر به مواردی است که در جریان دادرسی، دادگاه از وجود صغیر بدون ولی و قیم مطلع شود و حال آن‌که در فرض سوال، صغیر دارای قیم است؛ اما به جهت تعارض منافع امکان دفاع از مولی‌علیه خود را ندارد و لذا این فرض منصرف از موضوع ماده 56 قانون امور حسبی مصوب 1319 است؛ بنابراین در فرض اقامه دعوا از ناحیه خواهان (قیم) به طرفیت صغیر (مولی‌علیه) قابلیت استماع ندارد. در خصوص مطالبه مهریه از طریق اجرای ثبت نیز با عنایت به مراتب فوق، بدون استعفای قیم، تعقیب عملیات اجرایی ممکن نیست. -1 در فرضی که زوجه، قیم فرزند صغیر شوهر متوفای خود است، چنانچه صغیر را نیز به عنوان وارث متوفی طرف دعوای مطالبه مهریه خود قرار دهد، پیش از اقامه دعوی باید از قیمومت استعفا کند و مراتب را با ذکر علت به اداره امور سرپرستی صغار و محجورین یا دادستان اعلام کند تا با تعیین قیم دیگری برای صغیر بتواند به طرفیت وی طرح دعوا کند. -2 در فرض سؤال، اجرا و وصول مهریه از طریق اجرای ثبت توسط زوجه به شرط استعفای وی از سمت قیمومت و تعیین قیم جدید برای صغار توسط دادستان ممکن خواهد بود. ضمناً در مواردی مانند استیفای مهریه مادر که قیم محجور است از ترکه متوفی، با عنایت به مقررات حاکم؛ از جمله ماده 1241 قانون مدنی، این امر با توافق با دیگر ورثه و نسبت به سهم مولیعلیه با تصویب دادستان بلامانع است و علیالاصول نیازی به طرح دعوا نیست. -3 در فرض اقامه دعوای مطالبه مهریه یا درخواست اجرای آن از طریق واحد اجرای ثبت بدون استعفای قیم، ب. ت. ب. اینکه مطابق اصول حقوقی قیم نمیتواند همزمان خواهان و نماینده خوانده باشد و منافع خواهان با صغیر )مولیعلیه( در تعارض است و برابر ماده 86 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 شخصی که اهلیت ندارد، میتواند از دفاع امتناع نماید و از طرفی تعیین قیم موقت )اتفاقی( توسط دادستان وفق ماده 70 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 برای موارد ارتکاب جرم پیشبینی شده است و قابل تسری به دعاوی حقوقی نیست و همچنین ماده 56 قانون امور حسبی مصوب 1319 ناظر به مواردی است که در جریان دادرسی، دادگاه از وجود صغیر بدون ولی و قیم مطلع شود و حال آنکه در فرض سؤال، صغیر دارای قیم است؛ اما به جهت تعارض منافع امکان دفاع از مولیعلیه خود را ندارد و لذا این فرض منصرف از موضوع ماده 56 قانون امور حسبی مصوب 1319 است؛ بنابراین در فرض اقامه دعوا از ناحیه خواهان )قیم( به طرفیت صغیر )مولیعلیه( قابلیت استماع ندارد. در خصوص مطالبه مهریه از طریق اجرای ثبت نیز با عنایت به مراتب فوق، بدون استعفای قیم، تعقیب عملیات اجرایی ممکن نیست. دکتر …

موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 2

موارد مرتبط 122

آرای مرتبط 17

نظریات مشورتی 40

نشست‌های قضایی 21

مواد مرتبط 4

دکترین 40

فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمی‌شود.

نظرها و یادداشت‌ها

نظرها پس از بررسی نمایش داده می‌شوند.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین