Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.
نظریهٔ مشورتی

نظر مشورتی 7/1400/317 مورخ 1400/05/31 اداره کل حقوقی قوه قضائیه درخصوص مبدا زمانی اثر انحلال عقد با اصلاحات و الحاقات بعدی

سبدِ من

#اداره_کل #عقد #فسخ #اقاله #قانون_مدنی #فسخ_معامله #بیع #مشتری #اجاره #خیار #عقد_بیع #مبیع #مالک #انفساخ #رای_وحدت_رویه #عوضین #قیمت #اشخاص_ثالث #فاصله_زمانی #رهن #تصرف #تملیک #تراضی #خریدار #هیات_عمومی_دیوان_عالی_کشور #ناظر #قرارداد #ملک #تکلیف_قانونی #تأدیه #منبع #مثلی #قیمی #آپارتمان #تجدیدنظر #تنفیذ #بطلان #تلف_مبیع #حق_انتقال_به_غیر #آثار_فسخ #قضاییه #صورت #ماه #اعمال‌حق #زمان #استرداد #احکام #نظریه‌مشورتی #باطل #تسری #نظریه

پرسش و پاسخِ کوتاه

پرسش: آیا اثر فسخ معامله قهقرایی است یا از زمان اعمال فسخ می‌باشد و تکلیف معاملات واسط چیست؟

پاسخ: نامطمئن (متن استعلام ناقص است و پاسخ اداره حقوقی در متن ارائه نشده است).

به زبانِ ساده

مالک اولیه آپارتمانی را فروخت و خریدار آن را به دیگران منتقل کرد. مالک اولیه سپس با ادعای غبنی‌بودن معامله، خیار فسخ را اعمال کرد و دادگاه تجدیدنظر انتقال‌های بعدی را مانع فسخ ندانست. متن موجود، پاسخ حقوقی به پرسش درباره زمان اثر فسخ و تکلیف معامله‌های میان‌مدت را نشان نمی‌دهد.

چه کسی: استعلام‌کننده مشخص نیست؛ اداره کل حقوقی قوه قضائیه صادرکننده نظر مشورتی است. در متن از مالک اولیه، خریدار، منتقل‌الیهم و دادگاه تجدیدنظر نام برده شده است.

چگونه: آپارتمان پس از معامله نخست به اشخاص ثالث و سپس به دیگری منتقل شد. مالک اولیه خیار فسخ را اعمال کرد و دادگاه تجدیدنظر فسخ معامله نخست را تأیید و تنفیذ کرد.

چرا مهم است: این متن برای کسانی مفید است که درباره اثر انتقال مال به دیگران بر امکان اعمال خیار فسخ پرسش دارند.

قوانینِ مرتبط: قانون مدنی، ماده ۳۶۳.

مفاهیمِ حقوقی: عقد بیع، خیار فسخ، خیار غبن، انتقال مبیع، فسخ معامله

پرسش‌هایی که این متن پاسخ می‌دهد

آیا انتقال‌های بعدیِ آپارتمان مانع اعمال خیار فسخ مالک اولیه شد؟

خیر؛ طبق متن، دادگاه تجدیدنظر انتقال بعدی را مانع اعمال خیار ندانست و فسخ معامله نخست را تأیید و تنفیذ کرد.

اثر فسخ از زمان اعمال آن است یا قهقرایی؟

متنِ ارائه‌شده پاسخ این پرسش را دربر ندارد؛ نامطمئن.

تکلیف معامله‌های انجام‌شده پیش از فسخ چیست؟

متنِ ارائه‌شده پاسخ این پرسش را دربر ندارد؛ نامطمئن.

کلیدواژه‌ها: فسخ، اقاله، بطلان، اثر قهقرایی، معاملات واسط

متنِ زیر هنوز به‌وسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.

استعلام : طبق ماده 363 قانون مدني وجود خيار فسخ براي متبايعين يا وجود اجلي براي تأديه ثمن، مانع انتقال نيست. در فقه اماميه به عنوان منبع قانون مدني ايران عقد علت تامه نقل و انتقال است و ثبوت خيار مانع حصول ملكيت نيست؛ زيرا جميع ادله صحت و نفوذ بيع بر آن دلالت دارند. ميرزاي قمي در صفحه 89 جلد دوم جامع الشتات در اين خصوص معتقدند: هر چند اخراج از ملك خود هم كرده باشد، علي الاظهر چون نمي تواند استرداد عين بكند، بايد رد مثل يا ثمن را به غابن بكند. مرحوم سيد يزدي نيز در صفحه 175 جلد اول كتاب سوال و جواب معتقدند تلف يكي از عوضين مانع فسخ نيست؛ در اين صورت به جاي چيزي كه تلف شده است مثل آن در صورت مثلي و قيمت آن در صورت قيمي بودن داده مي شود. ب. ت. ب. توضيحات فوق شخصي در مرداد ماه سال 1393 به عقد بيع صحيح شرعي و قانوني يك دستگاه آپارتمان را به ثمن معلوم خريداري و در آذر ماه همان سال آن را به اشخاص ثالث منتقل مي كند؟ مالكان جديد نيز در بهمن ماه 1393 ملك را به عقد بيع به ديگري انتقال داده اند مالك اوليه در اسفند همان سال و با استفاده از خيار فسخ (غبني بودن معامله) مبادرت به اعمال خيار فسخ نموده و در نهايت دادگاه تجديدنظر انتقال بعدي مبيع را مانع اعمال حق خيار فسخ ندانسته و حكم به تأييد و تنفيذ فسخ معامله اوليه داده است. 1- آيا اثر فسخ معامله به مانند اقاله از زمان اعمال است يا آن كه به مانند بطلان اثر قهقرايي دارد؟ 2- تكليف قانوني معاملات صورت گرفته در فاصله زماني بعد از عقد اول و پيشاز فسخ معامله شهريور تا اسفند ماه از لحاظ حقوقي چيست؟ 3- آيا از احكام اقاله مذكور در ماده 286 قانون مدني بنا به وحدت ملاك و الغا خصوصيت مي توان در مورد فسخ معامله نيز استفاده كرد؟ به عبارت ديگر، آيا احكام اقاله به فسخ معامله نيز قابل تسري است؟ 4- آيا انتقال به اشخاص ثالث در فاصله زماني پس از عقد اول و پيش از اعمال فسخ از مصاديق تلف مبيع محسوب مي شود؟ نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه : 1- بين اقاله و شرط فسخ، در صورت اعمال توسط ذي حق، از حيث آثار تفاوتي وجود ندارد و همگي اين ها موجب انحلال عقد از زمان اقاله يا اعمال حق فسخ است و متعاقباً استرداد عين عوضين در صورت وجود و مثل يا قيمت آن ها در صورت تلف ضروري است. 2، 3 و 4- ب. ت. ب. حكم مقرر در ماده 454 قانون مدني مبني بر اين كه «هرگاه مشتري مبيع را اجاره داده باشد و بيع فسخ شود اجاره باطل نمي شود ...» و ماده 455 همان قانون كه مقرر مي دارد «اگر پس از عقد بيع مشتري تمام يا قسمتي از بيع را متعلق حق غير قرار دهد مثل اين كه نزد كسي رهن گذارد، فسخ معامله موجب زوال حق شخص مزبور نخواهد شد ...» و ديگر مواد قانون مدني مانند ملاك ماده 286 و مواد 287، 363 و364 اين قانون، تصرف طرفي كه در اثر عقد مالك شده است، در موضوع تمليك نافذ بوده و فسخ يا انفساخ بعدي به آن صدمه نمي زند؛ مگر اين كه برخلاف آن به طور ضمني يا صريح تراضي شده باشد و يا خريدار اول صريحاً يا ضمناً براي مدت معيني حق انتقال به غير ر. ا. خ. سلب كرده باشد. رأي وحدت رويه شماره 810 مورخ 4/3/1400 هيأت عمومي ديوان عالي كشور هم ناظر بر مواردي است كه در قرارداد بر خلاف قاعده صدرالاشاره تصريح شده است. نظریه مشورتی شماره 7/1400/317 مورخ 1400/05/31 موضوع این استعلام، بررسی آثار فسخ معامله و وضعیت معاملاتی است که در فاصله زمانی بین عقد اولیه و فسخ آن انجام شده‌اند. پرسش‌های مطرح شده شامل اثر فسخ معامله، تکلیف قانونی معاملات انجام شده پس از عقد اولیه، امکان تسری احکام اقاله به فسخ معامله و وضعیت انتقال مبیع به اشخاص ثالث در این بازه زمانی م. ب.. در پاسخ به این پرسش‌ها، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان می‌کند که از نظر آثار، بین اقاله و شرط فسخ تفاوتی وجود ندارد و انحلال عقد از زمان اعمال حق فسخ یا اقاله اتفاق می‌افتد. همچنین، با استناد به مواد 454 و 455 قانون مدنی، تصرفات مالکانه در نتیجه عقد نافذ بوده و فسخ یا انفساخ بعدی به آن آسیب نمی‌زند، مگر در مواردی که بر خلاف آن توافق شده باشد. در نهایت، رای وحدت رویه شماره 810 دیوان عالی کشور نیز بر این نکته تاکید دارد که در قراردادها می‌توان بر خلاف قاعده تصریح کرد. تاریخ نظریه: 1400/05/31 شماره نظریه: 7/1400/317 شماره پرونده: 1400-76-317 ح 2، 3 و 4- ب. ت. ب. حکم مقرر در ماده 454 قانون مدنی مبنی بر این‌که «هرگاه مشتری مبیع را اجاره داده باشد و بیع فسخ شود اجاره باطل نمی‌شود...» و ماده 455 همان قانون که مقرر می‌دارد «اگر پس از عقد بیع مشتری تمام یا قسمتی از بیع را متعلق حق غیر قرار دهد مثل این که نزد کسی رهن گذارد، فسخ معامله موجب زوال حق شخص مزبور نخواهد شد...» و دیگر مواد قانون مدنی مانند ملاک ماده 286 و مواد 287، 363 و364 این قانون، تصرف طرفی که در اثر عقد مالک شده است، در موضوع تملیک نافذ بوده و فسخ یا انفساخ بعدی به آن صدمه نمی‌زند؛ مگر این‌که برخلاف آن به طور ضمنی یا صریح تراضی شده باشد و یا خریدار اول صریحاً یا ضمناً برای مدت معینی حق انتقال ب. غ. ر. ا. خ. سلب کرده باشد. رأی وحدت رویه شماره 810 مورخ 1400/3/4 هیأت عمومی دیوان عالی کشور هم ناظر بر مواردی است که در قرارداد بر خلاف قاعده صدرالاشاره تصریح شده است. -1 بین اقاله و شرط فسخ، در صورت اعمال توسط ذیحق، از حیث آثار تفاوتی وجود ندارد و همگی اینها موجب انحلال عقد از زمان اقاله یا اعمال حق فسخ است و متعاقباً استرداد عین عوضین در صورت وجود و مثل یا قیمت آنها در صورت تلف ضروری است. 3 ، 2 و -4 ب. ت. ب. حکم مقرر در ماده 454 قانون مدنی مبنی بر اینکه »هرگاه مشتری مبیع را اجاره داده باشد و بیع فسخ شود اجاره باطل نمیشود «... و ماده 455 همان قانون که مقرر میدارد »اگر پس از عقد بیع مشتری تمام یا قسمتی از بیع را متعلق حق غیر قرار دهد مثل این که نزد کسی رهن گذارد، فسخ معامله موجب زوال حق شخص مزبور نخواهد شد «... و دیگر مواد قانون مدنی مانند ملاک ماده 286 و مواد 363 ، 287 و 364 این قانون، تصرف طرفی که در اثر عقد مالک شده است، در موضوع تملیک نافذ بوده و فسخ یا انفساخ بعدی به آن صدمه نمیزند؛ مگر اینکه برخلاف آن به طور ضمنی یا صریح تراضی شده باشد و یا خریدار اول صریحاً یا ضمناً برای مدت معینی حق انتقال ب. غ. ر. ا. خ. سلب کرده باشد. رأی وحدت رویه شماره 810 مورخ 4/3/1400 هیأت عمومی دیوان عالی کشور هم ناظر بر مواردی است که در قرارداد بر خلاف قاعده صدرالاشاره تصریح شده است. دکتر …

موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 3

موارد مرتبط 99

آرای مرتبط 15

نظریات مشورتی 31

نشست‌های قضایی 10

مواد مرتبط 3

  • تفسیر از این صفحه ماده 363 — قانون مدنی ماده 363 قانون مدنی وجود خیار فسخ برای متبایعین یا وجود اجلی برای تادیه ثم
  • تفسیر از این صفحه ماده 286 — قانون مدنی ماده 286 قانون مدنی بنا به وحدت ملاک و الغا خصوصیت می توان در مورد فسخ معا
  • تفسیر از این صفحه ماده 454 — قانون مدنی ماده 454 قانون مدنی مبنی بر این که «هرگاه مشتری مبیع را اجاره داده باشد و

دکترین 40

فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمی‌شود.

نظرها و یادداشت‌ها

نظرها پس از بررسی نمایش داده می‌شوند.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین