Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home

جستجو در متنِ کاملِ قوانین، آرا و نظریات — برای حقوق‌دانانبه زبانِ خودتان بنویسید چه مشکلی دارید؛ دعوای مربوط، جای مراجعه، مدارک و نمونه‌متن را ساده نشانتان می‌دهیم

حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.
نظریهٔ مشورتی

نظر مشورتی 7/1402/526 مورخ 1402/10/02 اداره کل حقوقی قوه‌قضائیه در خصوص اینکه مطالبه خسارت تأخیر تأدیه برای وجه التزام تابع ماده 522 قانون آیین دادرسی مدنی است و تا زمان اثبات استح

سبدِ من

#خسارت_تأخیر_تأدیه #آیین_دادرسی_مدنی #وجه_التزام #اداره_کل #مطالبه #خسارت #اثبات #دادرسی #تأدیه #عدم_انجام_تعهد #رای_وحدت_رویه #چک #قرارداد #هیأت_عمومی_دیوان #جبران_خسارت #قانون_مدنی #دادخواست #وجه_چک #هیات_عمومی_دیوان_عالی_کشور #تعهد #نرخ_تورم #مدیون #دین #محقق #صادرکننده #مطالبه_وجه #آیین_دادرسی #تأخیر #زمان #صورت #انقلاب #نظریه‌مشورتی #محکوم #قضاییه #پولی #وجه‌التزام‌عدم‌انجام‌تعهد #تمکن #نظریه

پرسش و پاسخِ کوتاه

پرسش: آیا همزمان با مطالبه وجه چک و خسارت تأخیر تأدیه، مطالبه وجه التزام قراردادی امکان‌پذیر است؟

پاسخ: مطالبه همزمان وجه التزام عدم انجام تعهد به همراه خود تعهد و خسارت تأخیر تأدیه آن امکان‌پذیر نیست.

به زبانِ ساده

پرسش درباره این بود که در صورت وصول‌نشدن چک، دارنده می‌تواند علاوه بر خود چک و خسارت دیرکرد، وجه التزام قراردادی هم بگیرد یا نه. نظر مشورتی می‌گوید اگر وجه التزام برای انجام‌نشدن تعهد باشد، مطالبه هم‌زمان آن با خود تعهد و خسارت دیرکرد همان تعهد ممکن نیست. در عین حال، وجه التزامِ تعهد پولی، با رعایت شرایط گفته‌شده، می‌تواند معتبر باشد.

چه کسی: نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه در پاسخ به استعلام؛ هویت استعلام‌کننده و طرفین اختلاف در متن نیامده است.

چگونه: اداره کل حقوقی، فرض قراردادیِ مطرح‌شده را بررسی و میان وجه التزامِ عدم انجام تعهد و خسارت تأخیر تأدیه تفکیک کرده است. همچنین اعتبار وجه التزام را با استناد به رأی وحدت رویه و مواد قانونی بیان کرده است.

چرا مهم است: این نظر برای طرفین قرارداد و وکلایی مفید است که درباره امکان جمع وجه التزام با اصل تعهد و خسارت دیرکرد اختلاف دارند.

قوانینِ مرتبط: قانون مدنی، ماده ۲۳۰؛ قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی، مواد ۵۲۲ و ۶؛ رأی وحدت رویه شماره ۸۰۵ مورخ ۱۶/۱۰/۱۳۹۹ هیأت عمومی دیوان عالی کشور.

مفاهیمِ حقوقی: وجه التزام، عدم انجام تعهد، تعهد پولی، خسارت تأخیر تأدیه، شاخص رسمی قیمت‌ها

پرسش‌هایی که این متن پاسخ می‌دهد

آیا می‌توان هم وجه چک و خسارت تأخیر تأدیه آن و هم وجه التزامِ مقرر برای عدم پرداخت چک را مطالبه کرد؟

اگر وجه التزام برای عدم انجام تعهد باشد، نمی‌توان هم‌زمان آن را با خود تعهد و خسارت تأخیر تأدیه همان تعهد مطالبه کرد.

آیا تعیین وجه التزام برای تعهدات پولی معتبر است؟

بله؛ اگر با مقررات آمره، از جمله مقررات پولی، مغایر نباشد، معتبر است و مبلغ آن می‌تواند بیش از شاخص رسمی قیمت‌ها باشد.

کلیدواژه‌ها: وجه التزام، خسارت تأخیر تأدیه، قرارداد، تعهد پولي، رأی وحدت رویه

متنِ زیر هنوز به‌وسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.

استعلام : در قراردادي طرفين شرط كرده‌اند كه در صورت عدم وصول چك موضوع ثمن معامله، صادر‌كننده چك بايد مبلغ مشخصي را به عنوان وجه التزام قراردادي پرداخت كند. در دادخواست تقديمي، خواهان علاوه بر وجه چك و خسارت تأخير تأديه آن، وجه التزام را نيز مطالبه كرده است. آيا با مطالبه خسارت تأخير تأديه، وجه التزام نيز قابليت مطالبه دارد؟ آيا ماهيت اين دو متفاوت است؟ در صورتي كه نظر بر پرداخت وجه التزام باشد، مطابق رأي وحدت رويه شماره 805 مورخ 16/10/1399 هيأت عمومي ديوان عالي كشور بر چه مبنايي بايد وجه التزام پرداخت شود؟ نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه : اولاً، از فرض سؤال چنين مستفاد است كه وجه التزام مقرر در قرارداد بابت عدم انجام تعهد است و نه تأخير در انجام آن و بر اين اساس طرف قرارداد نمي‌تواند هم وجه التزام بابت عدم انجام تعهد را مطالبه كند و هم خود تعهد و خسارت تأخير تأديه آن را. ثانياً، ب. ت. ب. رأي وحدت رويه شماره 805 مورخ 16/10/1399 هيأت عمومي ديوان عالي كشور، تعيين وجه التزام قراردادي بابت جبران خسارت عدم ايفاي تعهدات پولي، مشمول اطلاق ماده 230 قانون مدني و عبارت قسمت اخير ماده 522 قانون آيين دادرسي دادگاه‌هاي عمومي و انقلاب در امور مدني مصوب 1379 است و با عنايت به ماده 6 قانون اخيرالذكر، تعيين خسارت مازاد بر شاخص قيمت‌هاي اعلامي رسمي (نرخ تورم) در صورتي كه مغايرتي با مقررات امري از جمله مقررات پولي نداشته باشد، معتبر و فاقد اشكال قانوني است. ثالثاً، مطالبه خسارت تأخير تأديه مربوط به وجه التزام عدم انجام تعهد نيز تابع شرايط مقرر در ماده 522 قانون آيين دادرسي دادگاه‌هاي عمومي و انقلاب در امور مدني مصوب 1379 و از جمله فرع بر آن است كه مديون به رغم تمكن مالي از پرداخت دين امتناع كند؛ لذا در فرض سؤال تا زماني كه استحقاق خواهان بر وجه التزام به اثبات نرسيده و شرايط مقرر در ماده 522 يادشده محقق نشده است، نمي‌توان به طور همزمان خوانده را به پرداخت وجه التزام بابت عدم انجام تعهد و خسارت تأخير تأديه به سبب عدم پرداخت اين وجه التزام محكوم كرد؛ بديهي است در صورت صدور حكم بر استحقاق خواهان بر وجه التزام با رعايت شرايط مقرر در ماده 522 يادشده، مي‌توان به سبب امتناع از پرداخت وجه التزام موضوع حكم، خسارت تأخير تأديه را مطالبه كرد. نظریه مشورتی شماره 7/1402/526 مورخ 1402/10/02 موضوع استعلام به شرایط قراردادی مربوط می‌شود که در آن طرفین توافق کرده‌اند در صورت عدم وصول چک، صادرکننده موظف به پرداخت وجه التزام باشد. سوال این است که آیا با مطالبه خسارت تاخیر در پرداخت، امکان مطالبه وجه التزام نیز وجود دارد و آیا این دو ماهیت متفاوتی دارند. نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان می‌کند که وجه التزام به دلیل عدم انجام تعهد است و نمی‌توان همزمان وجه التزام و خسارت تاخیر در پرداخت را مطالبه کرد. همچنین، بر اساس رای وحدت رویه شماره 805 مورخ 1399/10/16 هیات عمومی دیوان عالی کشور، وجه التزام به عنوان جبران خسارت عدم ایفای تعهدات پولی، طبق ماده 230 قانون مدنی و بخش اخیر ماده 522 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب مصوب 1379 قابل تعیین است. در نهایت، تا زمانی که استحقاق خواهان برای وجه التزام اثبات نشده باشد، نمی‌توان خوانده را به طور همزمان به پرداخت وجه التزام و خسارت تاخیر در پرداخت محکوم کرد. اما در صورت اثبات استحقاق، امکان مطالبه خسارت تاخیر در پرداخت به دلیل امتناع از پرداخت وجه التزام وجود دارد. تاریخ نظریه: 1402/10/02 شماره نظریه: 7/1402/526 شماره پرونده: 1402-88-526ح در قراردادی طرفین شرط کرده‌اند که در صورت عدم وصول چک موضوع ثمن معامله، صادر‌کننده چک باید مبلغ مشخصی را به عنوان وجه التزام قراردادی پرداخت کند. در دادخواست تقدیمی، خواهان علاوه بر وجه چک و خسارت تاخیر تادیه آن، وجه التزام را نیز مطالبه کرده است. آیا با مطالبه خسارت تاخیر تادیه، وجه التزام نیز قابلیت مطالبه دارد؟ آیا ماهیت این دو متفاوت است؟ در صورتی که نظر بر پرداخت وجه التزام باشد، مطابق رای وحدت رویه شماره 805 مورخ 1399/10/16 هیات عمومی دیوان عالی کشور بر چه مبنایی باید وجه التزام پرداخت شود؟ اولا، از فرض سوال چنین مستفاد است که وجه التزام مقرر در قرارداد بابت عدم انجام تعهد است و نه تاخیر در انجام آن و بر این اساس طرف قرارداد نمی‌تواند هم وجه التزام بابت عدم انجام تعهد را مطالبه کند و هم خود تعهد و خسارت تاخیر تادیه آن را. ثانیا، ب. ت. ب. رای وحدت رویه شماره 805 مورخ 1399/10/16 هیات عمومی دیوان عالی کشور، تعیین وجه التزام قراردادی بابت جبران خسارت عدم ایفای تعهدات پولی، مشمول اطلاق ماده 230 قانون مدنی و عبارت قسمت اخیر ماده 522 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 است و با عنایت به ماده 6 قانون اخیرالذکر، تعیین خسارت مازاد بر شاخص قیمت‌های اعلامی رسمی (نرخ تورم) در صورتی که مغایرتی با مقررات امری از جمله مقررات پولی نداشته باشد، معتبر و فاقد اشکال قانونی است. ثالثا، مطالبه خسارت تاخیر تادیه مربوط به وجه التزام عدم انجام تعهد نیز تابع شرایط مقرر در ماده 522 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 و از جمله فرع بر آن است که مدیون به رغم تمکن مالی از پرداخت دین امتناع کند؛ لذا در فرض سوال تا زمانی که استحقاق خواهان بر وجه التزام به اثبات نرسیده و شرایط مقرر در ماده 522 یادشده محقق نشده است، نمی‌توان به طور همزمان خوانده را به پرداخت وجه التزام بابت عدم انجام تعهد و خسارت تاخیر تادیه به سبب عدم پرداخت این وجه التزام محکوم کرد؛ بدیهی است در صورت صدور حکم بر استحقاق خواهان بر وجه التزام با رعایت شرایط مقرر در ماده 522 یادشده، می‌توان به سبب امتناع از پرداخت وجه التزام موضوع حکم، خسارت تاخیر تادیه را مطالبه کرد.

موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 1

موارد مرتبط 64

آرای مرتبط 16

نظریات مشورتی 34

مواد مرتبط 2

دکترین 12

فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمی‌شود.

نظرها و یادداشت‌ها

نظرها پس از بررسی نمایش داده می‌شوند.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین