Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.
نظریهٔ مشورتی

نظر مشورتی 7/97/678 مورخ 1397/03/30 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی

سبدِ من

#اداره_کل #حرز #هتک_حرز #سرقت #حد #مجازات #سارق #سرقت_حدی #محکوم‌به #گونه #ورود_به_منزل #قیمت #قضاییه #صورت #احراز #نظریه‌مشورتی #زمان #ولی #مکان #نظریه #فرد

پرسش و پاسخِ کوتاه

پرسش: آیا در سرقت حدی، تفکیک هتاک حرز و خارج‌کننده مال موجب حد می‌شود؟

پاسخ: خیر، اگر هتاک حرز و خارج‌کننده مال دو نفر باشند، هیچ‌کدام محکوم به حد سرقت نمی‌شوند؛ همچنین هتك حرز یک معیار عرفی است.

به زبانِ ساده

این نظر دربارهٔ شرایط سرقت حدی و معنای هتک حرز است. برای اجرای حد، باید همان شخص حرز را هتک کرده و مال را از آن خارج کرده باشد؛ صرف ورود غیرمجاز به‌تنهایی کافی نیست. تشخیص اینکه محل، حرز بوده و حرز چگونه هتک شده، با دادگاه و بر پایهٔ عرف است.

چه کسی: نظر مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه؛ پرسش‌کننده یا طرفین اختلاف در متن مشخص نشده‌اند.

چگونه: اداره کل حقوقی با استناد به مواد قانون مجازات اسلامی و نظر نقل‌شده از تحریرالوسیله، شرایط هتک حرز و خروج مال را توضیح داده است.

چرا مهم است: این نظر برای دادگاه‌ها و وکلایی مفید است که باید تشخیص دهند رفتار متهم شرایط سرقت حدی را دارد یا نه.

قوانینِ مرتبط: قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲، مواد ۲۶۸، ۲۶۹ و ۲۷۱

مفاهیمِ حقوقی: سرقت حدی، حرز، هتک حرز، خروج مال از حرز، معیار عرفی

پرسش‌هایی که این متن پاسخ می‌دهد

برای تحقق سرقت حدی، آیا هتک‌کنندهٔ حرز و خارج‌کنندهٔ مال باید یک نفر باشند؟

بله؛ اصل بر این است که یک نفر هر دو کار را انجام دهد.

اگر چند نفر مشترکاً حرز را هتک کنند ولی فقط یک نفر مال را خارج کند، حد سرقت بر چه کسی جاری می‌شود؟

فقط بر کسی که مال را خارج کرده است.

آیا هر ورود غیرمجاز به معنای هتک حرز است؟

خیر؛ هتک باید نسبت به حرز باشد و تشخیص آن عرفی است و در هر پرونده باید احراز شود.

کلیدواژه‌ها: سرقت حدی، هتك حرز، خارج‌کننده مال، قانون مجازات اسلامی، معیار عرفی

متنِ زیر هنوز به‌وسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.

الف-در سرقت حدي مطابق بندهاي پ و ت ماده 268 قانون مجازات اسلامي 1392 شرط است كه سارق هم هتك كننده حرز باشدو هم خود او مال را از حرز خارج كند بنابراين اگر شخص هتك كننده غير از شخص خارج كننده مال باشد هيچ كدام محكوم به حد سرقت نمي شوند زيرا كسي كه هتك حرز كرده، سرقت نكرده است و كسي كه مال را خارج كرده، حرزي در آن زمان وجود نداشته است. با اين حال بايد توجه داشت كه اگر هتك حرز مشتركاً صورت گيرد ولي مال را يك نفر خارج كند حد فقط بر كسي جاري است كه مال را خارج كرده است.(تحريرالوسيله، ج 2 مسله 5 از لواحق حد سرقت) ب-اينكه آيا هرگونه ورود غير مجاز و غير قانوني مشمول هتك حرز است يا خير، منوط به احراز عنصر هتك حرز است. ماده 269 قانون مجازات اسلامي 1392 حرز را عبارت از مكان مناسبي مي داند كه مال عرفاً در ان از دستبرد محفوظ مي ماند و طبق ماده 271 اين قانون هتك حرز عبارت است از نقصض غير مجاز حرز اين ماده نشان ميدهد نقض غير مجاز (هتك) بايد نسبت به «حرز» صورت گيرد لذا هر ورود غير مجازي معادل هتك حرز نيست. بنابراين با لحاظ مواد 269 و271 قانون ياد شده معيار «حرز» و هتك يك معيار عرفي است كه در هر پرونده بايد از سوي دادگاه احراز شود. نظریه مشورتی شماره 7/97/678 مورخ 1397/03/30 موضوع استعلام شامل دو سوال است: اول، شرایطی که فردی به عنوان سارق شناخته می‌شود وقتی به‌طور غیرمجاز وارد خانه شده و به میزان حد نصاب سرقت کرده است. دوم، تعریف فقهی هتک حرز و ارتباط آن با ورود غیرمجاز به خانه. در پاسخ به سوال اول، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان می‌کند که بر اساس بندهای پ و ت ماده 268 قانون مجازات اسلامی 1392، برای تحقق سرقت حدی، سارق باید هم حرز را بشکند و هم خود مال را از حرز خارج کند. بنابراین، اگر شکستن حرز و خروج مال توسط افراد مختلف انجام شود، هیچ‌کدام مشمول حد سرقت نخواهند بود. در پاسخ به سوال دوم، با استناد به مواد 269 و 271 این قانون، مشخص می‌شود که شکستن حرز باید نسبت به حرز صورت گیرد و هر ورود غیرمجاز به‌طور خودکار شکستن حرز محسوب نمی‌شود. بنابراین، معیار شکستن حرز و حرز باید به‌طور عرفی و در هر پرونده به‌طور مستقل توسط دادگاه تعیین شود. تاریخ نظریه: 1397/03/30 شماره نظریه: 7/97/678 شماره پرونده: 96-219-1902ک الف- چنانچه شخصی با کلید یا تخریب درب ورود فرد ثالثی را به منزل یا محل استقرار مال فراهم آورد آیا فرد اخیر که به صورت غیر مجاز و غیر قانونی وارد آن محل شده و به میزان حد نصاب سرقت کرده است سارق با شرایط اجرای حد محسوب می‌گردد یا خیر؟ ب- آیا اصولا تعریف فقهی هتک حرز شامل هر گونه ورود غیر مجاز و غیر قانونی می‌گردد؟ مثلا چنانچه کسی درب منزل خود را باز گذاشته باشد و دیگری با ورود به منزل کفشهای گران قیمت وی را که پشت درب ورودی بوده و عرفا آن محل نسبت به کفش افراد اهل منزل حرز محسوب می‌گردد سرقت نماید می توان وی را هتک کننده حرز محسوب نموده یا اینکه به لحاظ بازبودن درب حیاط اصولا وی از این عنوان خارج می‌گردد؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه: الف- در سرقت حدی مطابق بندهای پ و ت ماده 268 قانون مجازات اسلامی 1392 شرط است که سارق، هم هتک کننده حرز باشد و هم خود او مال را از حرز خارج کند. بنابراین اگر شخص هتک کننده غیر از شخص خارج کننده مال باشد، هیچ کدام محکوم به حد سرقت نمی شوند. زیرا کسی که هتک حرز کرده، سرقت نکرده است و کسی که مال را خارج کرده، حرزی در آن زمان وجود نداشته است. با این حال باید توجه داشت که اگر هتک حرز مشترکاً صورت گیرد، ولی مال را یک نفر خارج کند، حد فقط بر کسی جاری است که مال را خارج کرده است. (تحریرالوسله، ج2، مساله 5 از لواحق حد سرقت) ب- این که آیا هرگونه ورود غیرمجاز و غیرقانونی مشمول هتک حرز است یا خیر، منوط به احراز عنصر هتک حرز است. ماده 269 قانون مجازات اسلامی 1392 حرز را عبارت از مکان مناسبی می داند که مال عرفاً در آن از دستبرد محفوظ می ماند و طبق ماده 271 این قانون هتک حرز عبارت است از نقض غیرمجاز حرز. این ماده نشان می دهد نقض غیرمجاز (هتک) باید نسبت به حرز صورت گیرد. لذا هر ورود غیرمجازی معادل هتک حرز نیست. بنابراین با لحاظ مواد 269 و 271 قانون یاد شده معیار حرز و هتک یک معیار عرفی است که در هر پرونده باید از سوی دادگاه احراز شود.

موارد مرتبط 66

آرای مرتبط 40

نظریات مشورتی 18

نشست‌های قضایی 3

مواد مرتبط 2

دکترین 2

نکته‌های مرتبط 1

فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمی‌شود.

نظرها و یادداشت‌ها

نظرها پس از بررسی نمایش داده می‌شوند.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین