Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.
نظریهٔ مشورتی

نظر مشورتی 7/98/208 مورخ 1398/03/05 اداره کل حقوقی قوه‌قضائیه در خصوص محاسبه و پرداخت دیه زنان و مردان بر اساس تبصره ماده 551 قانون مجازات اسلامی 1392 با اصلاحات و الحاقات بعدی

سبدِ من

#اداره_کل #دیه #مجازات #ارش #مجنی‌علیه #مابه‌التفاوت #جنایت #صندوق #سقف #حکم_قطعی #دادخواست #مراجع_قضائی #بیمه_حوادث #نظریه_کارشناس #اولیای_دم #شخص_ثالث #رسیدگی #بیمه #نام #صندوق‌تامین‌خسارت‌های‌بدنی #صورت #دیه‌کامل #فقره #منافع #نظریه‌مشورتی #مقنن #دیه‌مقدر #قضایی #حوادث‌رانندگی #قضاییه #نظریه

پرسش و پاسخِ کوتاه

پرسش: آیا مابه‌التفاوت دیه زن و مرد و همچنین ارش، باید از صندوق تأمین خسارت‌های بدنی پرداخت شود؟

پاسخ: بله، طبق تبصره ماده ۵۵۱ قانون مجازات اسلامی ۱۳۹۲، مابه‌التفاوت دیه زن و مرد و همچنین ارش (با توجه به ماده ۴۴۹)، باید توسط صندوق تأمین خسارت‌های بدنی پرداخت گردد.

به زبانِ ساده

این نظر درباره نحوه محاسبه مابه‌التفاوت دیه و ارش زنان است. بر اساس متن، در موارد مشمول تبصره ماده ۵۵۱، مابه‌التفاوت دیه تا میزان فرضیِ مرد از صندوق تأمین خسارت‌های بدنی پرداخت می‌شود. بخش پایانی متن درباره پرداخت مابه‌التفاوت ارش ناقص است.

چه کسی: نظر مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه؛ طرفین اختلاف یا پرسش‌کننده در متن مشخص نشده‌اند.

چگونه: نظر در پاسخ به پرسش‌هایی درباره محاسبه دیه و ارش، معیار فرضیِ دیه مرد و مقررات مواد یادشده را بیان کرده است؛ ادامه بخش مربوط به ارش در متن ارائه‌شده ناتمام است.

چرا مهم است: این نظر برای محاسبه دیه و ارش و تعیین سهم صندوق تأمین خسارت‌های بدنی به کار می‌آید.

قوانینِ مرتبط: قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲، مواد ۱۷، ۴۴۹، ۵۵۱ و ۵۶۲.

مفاهیمِ حقوقی: دیه، دیه زن، دیه مرد، مابه‌التفاوت دیه، صندوق تأمین خسارت‌های بدنی، ارش، مجنی‌علیه

پرسش‌هایی که این متن پاسخ می‌دهد

مابه‌التفاوت دیه زن و مرد چگونه محاسبه می‌شود؟

با فرض اینکه مجنی‌علیه مرد بود، میزان دیه استحقاقی تعیین و مابه‌التفاوت تا آن میزان از صندوق تأمین خسارت‌های بدنی پرداخت می‌شود.

اگر برای یک زن دو دیه کامل زن مسلمان تعیین شده باشد، پرداخت مابه‌التفاوت چگونه است؟

باید میزان دیه‌ای که در فرض مرد بودن مجنی‌علیه تعلق می‌گرفت محاسبه و مابه‌التفاوت از صندوق پرداخت شود.

آیا در ارش میان زن و مرد تفاوت وجود دارد؟

متن می‌گوید در ارش فی‌نفسه تفاوتی نیست؛ با این حال، میزان ارش زن نباید از دیه اعضا و منافع او بیشتر باشد.

کلیدواژه‌ها: دیه، ارش، صندوق تأمین خسارت‌های بدنی، تبصره ماده ۵۵۱، قانون مجازات اسلامی

متنِ زیر هنوز به‌وسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.

1-آنچه در تبصره ماده 551 قانون مجازات اسلامي 1392 آمده است، حكم خاصي در جهت تساوي ميزان ديه زنان و مردان است؛ هرچند شرعاً و قانوناً ديه اي كه به زنان تعلق مي گيرد و تحت شرايطي نصف ديه مرد است و هدف مقنن اين است كه با اجراي اين تبصره تفاوتي از حيث ميزان ديه جنايت بين زن و مرد نباشد و براي محاسبه آن نيز بايد تصور كرد كه اگر جنايت ارتكابي نسبت به مرد صورت مي گرفت، استحقاق دريافت چقدر ديه را داشت كه به لحاظ زن بودن مجني عليه مابه التفاوت ديه تا سقف ديه مرد از صندوق تأمين خسارت هاي بدني پرداخت شود. بنابراين، در فرضي كه در مورد خانمي دو فقره ديه كامل زن مسلمان صادر شده است، بايد ديد اگر مجني عليه مرد مسلمان بود، استحقاق دريافت چه مقدار ديه را داشت، آنگاه پرداخت مابه التفاوت آن به عهده صندوق ياد شده مي باشد و در ساير موارد نيز به همين صورت محاسبه مي شود. 2-ب. ت. ب. مواد 17 و 449 قانون مجازات اسلامي ،1392 "ارش"، ديه غير مقدر است و طبق ماده 562 قانون مذكور در "ارش" فرقي ميان زن و مرد نيست؛ لكن ميزان ارش جنايت وارده به اعضاء و منافع زن نبايد بيش از ديه اعضاء و منافع او باشد و چنانچه ب. ت. ب. قسمت اخير ماده 562 قانون مورد بحث، جنسيت مجني عليه در تعيين ميزان ارش (بر اساس نظريه كارشناس) مؤثر بوده باشد، مسئوليت پرداخت مابه التفاوت ارش زن و مرد نيز با عنايت به عبارت «مقررات ديه مقدر در مورد ارش نيز جريان دارد ...» در ماده 449 بر اساس تبصره ماده 551 قانون مذكور كه حكمي كلي است، به عهده صندوق تأمين خسارت هاي بدني است. 3- دادگاه در خصوص تفهيم مقررات تبصره ماده 551 قانون مجازات اسلامي 1392 به مجني عليه يا اولياي دم مواجه با تكليف نمي باشد. به موجب تبصره ماده 551 قانون مجازات اسلامي 1392 قانون گذار مقرر كرده است كه تفاوت ديه تا سقف ديه مرد، از صندوق تأمين خسارت هاي بدني پرداخت گردد و نحوه اعمال آن نيز عبارت از اين است كه قاضي اجراي احكام، تفاوت ديه مورد نظر قانون گذار را محاسبه و طي نامه اي به انضمام حكم قطعي صادره در مورد پرونده قضايي از صندوق ياد شده، بخواهد كه پرداخت نمايد و اين پرداخت نيازي به حكم جداگانه ندارد؛ زيرا در مورد اصل موضوع، حكم قطعي صادر شده است و پرداخت تفاوت ديه نيز بر اساس امر قانون، يعني تبصره ماده 551 قانون مارالذكر ميباشد. ضمناً در موارد مربوط به حوادث رانندگي ب. ت. ب. تصريح ماده 10 قانون اجباري خسارات وارد شده به شخص ثالث در اثر حوادث ناشي از وسايل نقليه مصوب 20/2/1395، مراجع قضايي موظفند در انشاي حكم پرداخت ديه، مبلغ مازاد بر ديه موضوع اين ماده را به عنوان بيمه حوادث درج كنند. 4-ب. ت. ب. پاسخ بند 3 نيازي به تقديم دادخواست نيست. نظریه مشورتی شماره 7/98/208 مورخ 1398/03/05 موضوع استعلام به ماده 551 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 و نحوه محاسبه دیه در موارد جنایت نسبت به زنان و مردان مربوط می‌شود. پرسش‌های مطرح شده شامل محاسبه مابه‌التفاوت دیه در شرایطی است که دیه زن مسلمان دو برابر دیه مرد است، همچنین پرداخت دیه توسط صندوق تامین خسارت‌های بدنی و نحوه رسیدگی دادگاه به این مسائل م. ب.. در پاسخ، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه بر این نکته تاکید دارد که بر اساس تبصره ماده 551، تفاوت دیه تا سقف دیه مرد باید از صندوق تامین خسارت‌های بدنی پرداخت شود و در موارد ارش نیز، پرداخت مابه‌التفاوت بر عهده این صندوق است. همچنین، دادگاه هیچ تکلیفی در خصوص تفهیم این مقررات به مجنی‌علیه یا اولیای دم ندارد و نیازی به تقدیم دادخواست جداگانه نیست. در نهایت، در موارد حوادث رانندگی، مراجع قضایی موظفند مبلغ مازاد بر دیه را به عنوان بیمه حوادث در حکم درج نمایند. تاریخ نظریه: 1398/03/05 شماره نظریه: 7/98/208 شماره پرونده: 98-186/1-208 ک در خصوص ماده 551 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 با مداقه به نظریه مشورتی شماره 19447/92/7 مورخ 92/10/8 منظور از معادل تفاوت دیه تا سقف دیه مرد چیست اگر در مورد خانمی دو فقره دیه کامل زن مسلمان حکمی صادر گردد آیا یک فقره از دیه کامل را باید صندوق پرداخت کند همچنین اگر مردی محکوم شود به 140 درصد دیه کامل یک زن مسلمان م. ع. چه میزان دیه را باید خودش پرداخت کند اگر دیه زن 3 برابر دیه مرد باشد تکلیف چیست؟ اگر در پرونده ای مجموع جنایات مشمول ارش باشد ب. ت. ب. اینکه در تبصره ماده 551 از کلمه دیه استفاده نموده آیا ارش نیز مشمول این ماده م. ب. یا خیر؟ در زمان رسیدگی ب پرونده کیفری آیا دادگاه مکلف به رعایت موضوع تبصره یک ماده 551 م. ب. یا خیر؟ یا باید جداگانه به طرفیت صندوق تامین خسارتهای بدنی طی دادخواستی اقامه دعوی گردد و نیازی به تشریفات خاصی ندارد؟ در صورت تقدیم دادخواست به طرفیت بیمه الف: آیا لازم است نام م. ع. ب. عنوان خوانده دع و. د. د. قید گردد یا خیر ب: این دادخواست تقدیم کدام مرجع (کیفری یک - کیفری دو)؟ نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه: 1- آنچه در تبصره ماده 551 قانون مجازات اسلامی 1392 آمده است، حکم خاصی در جهت تساوی میزان دیه زنان و مردان است؛ هرچند شرعاً و قانوناً دیه ای که به زنان تعلق می‌گیرد و تحت شرایطی نصف دیه مرد است و هدف مقنن این است که با اجرای این تبصره تفاوتی از حیث میزان دیه جنایت بین زن و مرد نباشد و برای محاسبه آن نیز باید تصور کرد که اگر جنایت ارتکابی نسبت به مرد صورت می‌گرفت، استحقاق دریافت چقدر دیه را داشت که به لحاظ زن بودن مجنی علیه مابه‌التفاوت دیه تا سقف دیه مرد از صندوق تأمین خسارت های بدنی پرداخت شود. بنابراین، در فرضی که در مورد خانمی دو فقره دیه کامل زن مسلمان صادر شده است، باید دید اگر مجنی علیه مرد مسلمان بود، استحقاق دریافت چه مقدار دیه را داشت، آنگاه پرداخت مابه‌التفاوت آن به عهده صندوق یاد شده م. ب. و در سایر موارد نیز به همین صورت محاسبه می‌شود. 2- ب. ت. ب. مواد 17 و 449 قانون مجازات اسلامی ،1392 ارش، دیه غیر مقدر است و طبق ماده 562 قانون مذکور در ارش فرقی میان زن و مرد نیست؛ لکن میزان ارش جنایت وارده به اعضاء و منافع زن نباید بیش از دیه اعضاء و منافع او باشد و چنانچه ب. ت. ب. قسمت اخیر ماده 562 قانون مورد بحث، جنسیت مجنی‌علیه در تعیین میزان ارش (بر اساس نظریه کارشناس) موثر بوده باشد، مسئولیت پرداخت مابه‌التفاوت ارش زن و مرد نیز با عنایت به عبارت «مقررات دیه مقدر در مورد ارش نیز جریان دارد...» در ماده 449 بر اساس تبصره ماده 551 قانون مذکور که حکمی کلی است، به عهده صندوق تأمین خسارت های بدنی است. قانون‌گذار مقرر کرده است که تفاوت دیه تا سقف دیه مرد، از صندوق تأمین خسارت‌های بدنی پرداخت گردد و نحوه اعمال آن نیز عبارت از این است که قاضی اجرای احکام، تفاوت دیه مورد نظر قانون‌گذار را محاسبه و طی نامه‌ای به انضمام حکم قطعی صادره در مورد پرونده قضایی از صندوق یاد شده، بخواهد که پرداخت نماید و این پرداخت نیازی به حکم جداگانه ندارد؛ زیرا در مورد اصل موضوع، حکم قطعی صادر شده است و پرداخت تفاوت دیه نیز بر اساس امر قانون، یعنی تبصره ماده 551 قانون مارالذکر م. ب.. ضمناً در موارد مربوط به حوادث رانندگی ب. ت. ب. تصریح ماده 10 قانون اجباری خسارات وارد شده به شخص ثالث در اثر حوادث ناشی از وسایل نقلیه مصوب 1395/2/20، مراجع قضایی موظفند در انشای حکم پرداخت دیه، مبلغ مازاد بر دیه موضوع این ماده را به عنوان بیمه حوادث درج کنند.

موارد مرتبط 74

آرای مرتبط 19

نظریات مشورتی 37

نشست‌های قضایی 2

مواد مرتبط 2

دکترین 14

فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمی‌شود.

نظرها و یادداشت‌ها

نظرها پس از بررسی نمایش داده می‌شوند.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین