شرط فسخ نکاح به دلیل فقدان برخی اوصاف

شرط فسخ نکاح به دلیل فقدان برخی اوصاف خ. م.: در یک پرونده، خواهان به منظور فسخ نکاح به دلیل تدلیس در ازدواج، دادخواستی ارائه کرده است. خواهان ادعا می‌کند که در زمان خواستگاری، خوانده خود را دختر مجرد معرفی کرده و پس از ازدواج متوجه شده که خوانده قبلاً یک بار ازدواج کرده و طلاق گرفته است. وی به استناد مواد 1120، 1128 و 1131 قانون مدنی، درخواست تنفیذ فسخ نکاح و جبران خسارات را دارد. خوانده نیز به دفاع از خود پرداخته و ادعا می‌کند که دوشیزه و باکره بوده و زوج از ازدواج قبلی او مطلع بوده است.دادگاه پس از بررسی اظهارات و دفاعیات طرفین، به این نتیجه رسید که دعوای خواهان به دلیل عدم رعایت فوریت و فاصله زمانی طولانی بین ازدواج و تقدیم دادخواست، غیر ثابت است. بر این اساس، به استناد مواد 1131 و 1257 قانون مدنی، دعوای خواهان رد و زوج به پرداخت مهریه محکوم گردید. این رای در مرحله تجدیدنظر نیز تایید شد و در نهایت، دیوان عالی کشور با استناد به مواد 396 و 370 قانون آیین دادرسی مدنی، رای بدوی را ابرام و پرونده را اعاده کرد. در پرونده کلاسه *حاوی 98 برگ ملاحظه می‌گردد.، در مورخه 1397/10/23 اقای ش. ن. ز. با وکالت اقای س. م. ف. د. ب. ط. خانم ف. ص. فرزند س. به خواسته صدور حکم به فسخ نکاح (تنفیذ فسخ نکاح به علت تدلیس در امر ازدواج) بدادگستری *تسلیم و در تشریح این دادخواست عینا چنین امده است: احتراما موکل اینجانب به موجب عقدنامه شماره 6246 دفترخانه *با خوانده عقد ازدواج دائم منعقد نموده است، ایشان قبل از ازدواج و در زمان خواستگاری خود را دختری مجرد معرفی نموده که قبلا با کسی ازدواج ننموده است.موکل اینجانب بعد از گذشت حدودا 11 ماه از تاریخ ازدواج اطلاع یافته که ایشان در گذشته یک بار ازدواج نموده و این موضوع را از موکل و خانواده وی که این شرط برای انها در درجه اهمیت قرار داشته و در زمان خواستگاری هم عنوان نموده بودند مخفی نگه داشته اند موکل اینجانب فسخ نکاح را طی اظهارنامه شماره *مورخ 97/9/13 به اطلاع خوانده رسانده فلذا به استناد مواد 1120٫1128 و 1131 قانون مدنی تقاضای صدور حکم به تنفیذ فسخ نکاح و جمیع خسارات و هزینه دادرسی م. ا.. مطابق کپی شناسنامه پیوست دادخواست، زوجه در شناسنامه زوج دوشیزه معرفی شده است. (ص 2) اداره ثبت احوال گواهی نموده که زوجه در مورخه 90/12/29 با اقای ح. ا. ازدواج و در تاریخ 91/9/22 طلاق گرفته است. (ص 8) با ابلاغ نسخه ثانی دادخواست به خوانده و احضار طرفین به دادرسی، اقای ا. س. از جانب خوانده اعلام وکالت می نماید. ضمنا زوجه متقابلا دعوای مطالبه ی مهریه اقدام و این دو دعوا تواما مورد رسیدگی قرار می‌گیرد. وکیل ز. ط. ل. تسلیمی (بخلاصه) اعلام داشتند: زوجه دوشیزه و باکره بوده است.و زوجین (زوج) از موضوع ازدواج قبلی مطلع بوده است. ضمنا خیار فسخ نکاح فوریت دارد. و دعوای زوج خارج ازموضوع فوریت اقامه شده است. دادگاه پس از استماع اظهارات و دفاعیات طرفین و تحقیق از شهود هر یک از طرفین سرانجام ختم دادرسی را اعلام و طی دادنامه شماره *- 98/8/18 با این استدلال: … ن. ب. ا. حسب ماده 1131 قانون مدنی خیار فسخ فوری است.و نهایتا تشخیص مدتی که برای امکان استفاده از خیار لازم بوده به نظر عرف و عادت واگذار گردیده است، نظر به وجود فاصله طولانی بین ازدواج طرفین پرونده تا زمان تقدیم دادخواست فسخ نکاح (تنفیذ فسخ نکاح) بنابراین دعوای خواهان غیر ثابت تشخیص و به استناد مواد 1131 و 1257 قانون مدنی حکم به رد دعوا خواهان (اصلی) صادر و زوج را به پرداخت مهریه محکوم می نماید. این رای در مورخه 98/9/2 به زوج ابلاغ و وی طی دادخواست مورخه 98/9/9 به این رای اعتراض و پرونده پس از تبادل لوایح و رعایت سایر تشریفات قانونی، به شعبه *ارجاع و این شعبه طی دادنامه شماره *- 99/2/22 رای بدوی را تایید می نماید. پرونده پس از وصول به دیوانعالی کشور، جهت رسیدگی فرجامی به این شعبه ارجاع گردیده است. لوایح طرفین هنگام شور قرائت گردید. هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل است.پس از قرائت گزارش عضو ممیز اقای ح. م. و اوراق پرونده، مشاوره نموده و به شرح ذیل انشای رای می‌گردد. صرفنظر از اینکه در اعمال فسخ نکاح، رعایت فوریت عرفی شده یا خیر؟ دعوای زوج دائر بر فسخ نکاح به لحاظ تدلیس زوجه در نکاح (کتمان ازدواج قبلی) مسموع نمی‌باشد. زیرا مطابق ماده 1128 قانون مدنی که مقرر می دارد.: هرگاه در ی. ا. ط. صفت خاصی شرط شده و بعد از عقد معلوم شود. که طرف مذکور فاقد وصف مقصود بوده برای طرف مقابل حق فسخ خواهد بود. خواه وصف مذکور در عقد تصریح شده یا عقد متبانیا بر ان واقع شده باشد. در پرونده مانحن فیه، اگر چه زوجه ی ف. خ. د. مورخه 90/12/29 با اقای ح. ا. ازدواج نموده بود و در تاریخ 91/9/23 از وی طلاق گرفته، اما به عنوان دختر (دوشیزه و باکره) با ز. ف. خ. حاضر ازدواج نموده و این موضوع (دوشیزه و باکره بودن) مورد تصدیق م. ب.. و عدم ازدواج قبلی (با وصف باکره بودن) از اوصافی نیست که عقد متبانیا بر ان واقع شده باشد. و لهذا نتیجتا رای فرجامخواسته ی شماره *- 99/2/22 شعبه *صحیحا صادر گردیده و از حیث رعایت اصول و تشریفات دادرسی، ایراد موثری مشهود نمی‌باشد. مستندا به مواد 396 و 370 قانون ایین دادرسی مدنی رای فرجامخواسته ابرام و عین پرونده اعاده می‌گردد. رئیس شعبه *ح. ع. ح.، مستشار دیوانعالی کشور ح. م.