رأی
مطالبه اجرت المثل و وجه التزام از سوی خریدار
رأی خلاصه جریان پرونده
درتاریخ 89/10/08 آقای ش.الف. ع. د. ب. ط. آقای ب. ز.پ. وخانم م. م. به خواسته الزام خواندگان به تحویل یکباب آپارتمان وانتقال وتنظیم سند رسمی ومطالبه اجرت المثل ایام تصرف از تاریخ 89/09/10 لغایت اجرای حکم به اضافه هزینه های دادرسی تقدیم دادگستری اصفهان نموده و اجمالاً توضیح داده است که طبق مبایعه نامه مورخ 89/07/19 آپارتمان مورد نزاع را ازخواندگان خریداری نموده و بخشی از ثمن معامله را به آنها پرداخت نموده ام اما آنان از تحویل مبیع خودداری می کنند ....
بشرح خواسته تقاضای رسیدگی وصدور رأی دارم ، رسیدگی به شعبه نهم شورای حل اختلاف اصفهان ارجاع می گردد ، شورا وقت رسیدگی راتعیین و به طرفین ابلاغ و در وقت مقرر پرونده را مورد رسیدگی قرارمیدهد خواهان حضور پیدا می کندولی خواندگان علی رغم ابلاغ وقت حاضر نمی شوند ، شورای حل اختلاف پس از استماع اظهارات خواهان بشرح دادنامه شماره 1733 - 89/12/12 واستدلال مندرج در آن دعوی خواهان را محمول بر صحت تشخیص و خواندگان را به تحویل وتسلیم آپارتمان وتنظیم سندرسمی آن بنام خواهان وپرداخت اجرت المثل ازتاریخ 89/09/10 لغایت اجرای حکم بابت وجه الضمان تأخیر در انجام تعهد به ازای هر روز پانصدهزار ریال بااحتساب خسارات دادرسی محکوم می نماید ورأی صادره را غیابی اعلام می کند ، محکوم علیهما نسبت به رأی شورای حل اختلاف واخواهی می نمایند وشورا طی دادنامه شماره 296 - 90/02/28 واخواهی را رد و دادنامه واخواسته را عیناً تأیید می کند آنان یعنی محکوم علیهما از رأی صادره تجدیدنظر خواهی می نمایند وپرونده جهت رسیدگی به اعتراض به شعبه 24 دادگاه عمومی حقوقی اصفهان ارجاع میگردد آقای م.
م. وخانم ب. ز.پ. وکلای دادگستری به وکالت از تجدیدنظر خواهان انتخاب ومعرفی میشوند ، در جلسه دادگاه که با حضور طرفین دعوی ووکیل تجدیدنظر خ. ت. م. گردد ابتداء تجدیدنظرخواهان بیان میدارند آقای ع. به تعهدات خود عمل نکرده ومابقی ثمن معامله را پرداخت نکرده است تاسند بنام وی منتقل شود وبعدهم وکیل آنان اظهار میدارد ب. ت. ب. عدم پرداخت به موقع ثمن توافق شده معامله فسخ شود ولی صورتجلسه نشده بود آقای ع. در جواب اظهار میدارد ادعای وکیل در مورد فسخ معامله تکذیب می شود ....
مبلغ 43 میلیون تومان از 60 میلیون تومان باقیمانده ثمن آماده است وبقیه آن را باید سندبزنند تاوام بگیرم وپرداخت کنم ، درجلسه بعدی دادگاه هم وکیل فروشندگان وبرفسخ شفاهی معامله درمشاور املاک تأکید می کند ودراین خصوص به شهادت شهود استناد می نماید ، ولی ت. ن. خ. منکر این ادعا می گردد ، دادگاه پس از پاره ای اقدامات بشرح دادنامه شماره 1488 - 90/10/18 بااستدلالی که مینماید در مورد مطالبه اجرت المثل ایام تصرف به دلیل اینکه خریدار آمادگی پرداخت مابقی ثمن معامله را نداشته واعلام کرده که فقط توانائی پرداخت 43 میلیون تومان را دارد ، وی را مستحق دریافت اجرت المثل وخسارت تأخیر تأدیه در تعهد ندانسته و رأی شورا رادراین باره نقض وحکم به بیحقی خواهان بدوی صادر می کند ودر مورد سایر خواسته ها پرونده را به لحاظ نقص تحقیقاتی وعدم رسیدگی به ادعای فروشندگان مبنی بر فسخ معامله ، ضمن نقض دادنامه ، پرونده را جهت رسیدگی ماهوی به شورا اعاده می دهد ، در خلال دادرسی هم آقای س.
ص. به عنوان وکیل ش.الف. ع. وارد دعوی می شود ، پس از اعاده پرونده به شورای حل اختلاف ، شورا مجدداً پرونده را موردرسیدگی قرار میدهد و نهایتاً طی دادنامه شماره 1536 - 91/08/30 بااستدلالی که می کند رأی سابق الصدور را ( 1733- 89/12/12)تأیید میکند وقید می نماید چون عدم انتقال سند توسط فروشندگان بعلت عدم تأدیه مابقی ثمن معامله توسط خریدار ومستند وتقصیر او بوده اند لذا انتقال سند منوط به پرداخت مابقی ثمن معامله به مبلغ شصت میلیون تومان با رعایت شاخص قیمتها وخدمات از تاریخ 89/09/10 م.
ب. ، محکوم علیهمابه این رأی هم اعتراض می کنند و پرونده بار دیگر در شعبه 24 دادگاه حقوقی مطرح می گردد واین دادگاه پس از بررسی به موجب دادنامه شماره 1797 - 91/11/15 مفاداً بااین استدلال که خریدار تنها مبلغ 255 میلیون ریال از 855 میلیون ریال ثمن معامله را پرداخت نموده ومقررگردید باقیمانده آن را درتاریخ 89/09/10 در زمان تنظیم سند وتحویل مبیع پرداخت نماید ولی خریدار در دادگاه اعلام داشته فقط 43 میلیون از شصت میلیون تومان را آماده کرده و مابقی را با اخذ وام از سند پرداخت خواهد کرد وفروشندگان که بلحاظ نیاز به پول نقد اقدام به فروش آپارتمان نموده اند پس از اطلاع از نحوه پرداخت ثمن توسط خریدار اقدام به فسخ کرده اند وفسخ هم نیاز به نظر موافق طرف معامله ندارد ودفاع خریدار به اینکه حق فسخ اسقاط گردیده هم به علت عدم تفهیم فرم مبایعه نامه به طرفین مؤثر در مقام نخواهد بود وهیچ فروشنده ای قبول نمی کند بافرض عدم پرداخت وجه چک بابت ثمن ،حق فسخ ر.
ا. خ. ساقط نماید ....، اعتراض معترضین راوارد تشخیص و مستنداً به مواد 394 و 395 و 402 قانون مدنی و 197 و 142 ق - آ - د - ک و31 قانون شوراهای حل اختلاف رأی تجدیدنظر خواسته را نقض و بااحراز فسخ مبایعه نامه از ناحیه فروشندگان به جهت عدم پرداخت کل ثمن معامله درموعد مقرر واینکه فروشندگان تعهدی براجرای مبایعه نامه نداشته اند حکم به بی حقی خواهان بدوی صادر می کند ، آقای ش.الف. ع. نسبت به رأی صادره در اجرای ماده 18 اصلاحی تقاضای رسیدگی مجدد می نماید قضات دادگستری استان اصفهان ( رئیس کل ومعاون قضائی ) بانظر موافق پرونده را به دفتر ریاست محترم قوه قضائیه ارسال میدارند و ریاست معظم قوه قضائیه دستور بررسی از طریق معاونت قضائی را میدهند ودرنهایت پرونده در معاونت قضائی قوه قضائیه توسط قضات محترم کمیسیون 6 مورد رسیدگی واقع وقضات نامبرده پس از تهیه گزارش از پرونده ، ایراد دادگستری استان اصفهان را نسبت به دادنامه شماره 01797 - 91/11/15 شعبه 24 دادگاه عمومی حقوقی اصفهان را وارد و دادنامه مذکور راخلاف بین شرع وقانون تشخیص و دراین باره مفاداً استدلال می نمایند که اولاً در تبصره یک ماده 3 قرارداد عادی بیع نامه 89/07/19 صراحتاً آمده است « عدم وصول چکها یا مطالبه مبلغ مندرج بند -3 ماده 3 این مبایعه نامه از سوی فروشنده تأثیری در صحت معامله ایجاد نخواهد کرد»; این تبصره خیلی واضح می گوید اگر چک ثمن معامله وصول نشود تأثیری در اصل معامله ندارد یعنی فروشندگان حق فسخ بیع راندارند ، آن وقت رئیس دادگاه برخلاف این تصریح استدلال می کند هیچ فروشنده ای نمی پذیرد بافرض عدم پرداخت ثمن ، حق فسخ ر.
ا. خ. ساقط نماید وهمچنین حق فسخ کلیه خیارات ازجمله فسخ عدم پرداخت کل ثمن معامه وامثالهم ر. ا. خ. ساقط کند ... این استدلال مخالف قانون وشرع بوده و طرفین معامله طبق حاکمیت اراده هر شرطی که مخالف قانون نباشد در قرارداد درج نمایند .... این استدلال دادگاه اجتهاد در مقابل نص قرارداد م. ب. ، ثانیاً اگر قاضی محترم استدلالش متکی به ماده 402 قانون مدنی باشد « خیار تأخیر ثمن »; ، خیار تأخیر ثمن ناظر به موردی است که برای تأدیه ثمن ویا تسلیم مبیع بین متبایعین اجلی معین نشده باشد درحالیکه در قرار داد بیع حاضر هم برای ثمن وهم برای تحویل مبیع اجل تعیین شده است پس اصلاً مشمول خیار تأخیر ثمن نمی شود ....
علیهذادر اجرای ماده 18 اصلاحی پیشنهاد رسیدگی مجدد می گردد ، اما مطالبه اجرت المثل ووجه التزام توسط دادخواه نظارتی بلاوجه است ودعوی وی دراین دو مورد مردود است زیرا اولاً فروشندگان غاصب نیستند تا اجرت المثل بپردازند ضمن اینکه دادخواه الباقی ثمن را پرداخت نکرده است ثانیاً وجه التزام قراردادی نیز به وی تعلق نمی گیرد زیرا الباقی ثمن معامله را پرداخت نکرده است ... ، نظریه قضات یادشده درراستای ماده 477 ق - آ- د - ک به محضر ریاست محترم قوه قضائیه ارائه و معظم له در اجرای قانون مرقوم بااعاده دادرسی موافقت ودرنهایت پرونده جهت رسیدگی به دیوان عالی کشور ارسال وبه این شعبه ارجاع می گردد . هیئت شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید پس از قرائت گزارش آقای … وملاحظه اوراق پرونده مشاوره نموده چنین رأی میدهد:
رأی شعبه دیوان عالی کشور
ایرادات معنونه از ناحیه قضات محترم دادگستری اصفهان وقضات محترم بررسی کننده پرونده در حوزه معاونت قضائی قوه قضائیه که فوقاً بصورت مشروح منعکس وبرمبنای آن دادنامه شماره 1797 - 91/11/15 صادره از شعبه بیست و چهارم دادگاه عمومی حقوقی اصفهان خلاف شرع تشخیص داده شده است کاملاً وارد وموجه است توجیهات دادگاه در مورد وجود اصل حق فسخ معامله برای فروشندگان مخالف صریح بند 3 ماده 3 مبایعه نامه مورخ 89/07/19 تنظیمی فیمابین طرفین بوده و اخذ به خیار تأخیر ثمن هم خلاف صریح ماده 402 قانون مدنی ( استنادی دادگاه ) م.
ب. و حسب مفاد ماده مذکور خیار تأخیر ثمن درصورتی محقق است که طرفین معامله برای تحویل مبیع و تأدیه ثمن اجلی تعیین نکرده باشند که درمانحن فیه قسمتی از ثمن پرداخت وبرای قسمت دیگر ونیز برای تحویل مبیع اجل تعیین شده است علیهذا عنایتاً به نظریه ریاست محترم قوه قضائیه در تجویز اعاده دادرسی ومستنداً به ماده 477 قانون آئین دادرسی کیفری مصوب سال 1392 ، دادنامه شماره1797 - 91/11/15 صادره از شعبه بیست و چهارم دادگاه عمومی حقوقی اصفهان را نقض ورأی شماره 1536 - 91/08/30 صادره از شعبه نهم قاضی شورای حل اختلاف اصفهان در خصوص خواسته خواهان ( ش.الف.
ع. ) مبنی بر تحویل آپارتمان مورد نزاع وتنظیم سندرسمی آن ،که مطابق موازین شرعی وقانونی واستنباط صحیح از دلایل ومدارک موجود در پرونده صادر گردیده است را تأیید وابرام می نماید ، اما در مورد مطالبه اجرت المثل و وجه التزام به شرح استدلال شعبه 24 دادگاه حقوقی دعوی دراین باره توجیه قانونی نداشته ومردود اعلام می گردد . خ الف
شعبه بیست و سوم دیوان عالی کشور یعقوب انصاری ( رئیس ) ذکرالله احمدی (مستشار)
فهرست
خلاصه جریان پرونده
شعبه دیوان عالی کشور
نقد رأی
مطالبه اجرت المثل و وجه التزام از سوی خریدار
در تاریخ 17 خرداد 1395، دیوان عالی کشور به پروندهای رسیدگی کرد که در آن خواهان به منظور الزام به تحویل یک واحد آپارتمان، تنظیم سند رسمی و مطالبه اجرتالمثل ایام تصرف، اقدام نموده بود. خواهان ادعا کرد که بر اساس مبایعهنامه، آپارتمان را خریداری کرده و بخشی از ثمن را نیز پرداخت کرده است، اما طرف مقابل از تحویل مبیع خودداری کرده است. شورای حل اختلاف در ابتدا به نفع خواهان رای صادر کرد، اما طرف مقابل با ارائه واخواهی و تجدیدنظرخواهی، موفق به نقض رای شورای حل اختلاف و صدور حکم به بیحقی خواهان گردید.
دیوان عالی کشور پس از بررسی پرونده، ایرادات دادگاه عمومی حقوقی اصفهان را وارد دانست و رای صادره از آن دادگاه را خلاف شرع تشخیص داد. دیوان با استناد به بند 3 ماده 3 مبایعهنامه و ماده 402 قانون مدنی، حق فسخ معامله برای فروشندگان را رد کرده و رای شورای حل اختلاف را تایید و ابقا نمود. همچنین، درخواست خواهان برای مطالبه اجرتالمثل و وجه التزام نیز مردود اعلام شد. در نهایت، دیوان عالی کشور رای به تایید رای شورای حل اختلاف و نقض رای دادگاه عمومی حقوقی صادر کرد.
تاریخ دادنامه قطعی: 1395/03/17
شماره دادنامه قطعی: ---
پیام: در فرضی که خریدار تعهد خود مبنی بر تادیه ثمن را به نحو کامل انجام نداده است، نمی تواند به جهت تاخیر فروشنده در تحویل مبیع و تنظیم سند، اجرت المثل و وجه التزام قراردادی را مطالبه کند.
رای شعبه دیوان عالی کشور
شماره پرونده: --- شماره دادنامه: --- شعبه: شعبه بیست و سوم دیوان عالی کشور تاریخ: 1395/03/17 - 09 : 06 قاضی: ذکرالله احمدی قاضی: یعقوب انصاری
در تاریخ 89/10/08 آقای ش.الف.
ع. د. ب. ط. آقای ب. ز.پ. وخانم م. م. به خواسته الزام خواندگان به تحویل یکباب آپارتمان وانتقال وتنظیم سند رسمی ومطالبه اجرت المثل ایام تصرف از تاریخ 89/09/10 لغایت اجرای حکم به اضافه هزینه های دادرسی تقدیم دادگستری اصفهان نموده و اجمالا توضیح داده است که طبق مبایعه نامه مورخ 89/07/19 آپارتمان مورد نزاع را ازخواندگان خریداری نموده و بخشی از ثمن معامله را به آنها پرداخت نموده ام اما آنان از تحویل مبیع خودداری می کنند....
به شرح خواسته تقاضای رسیدگی وصدور رای دارم، رسیدگی به شعبه نهم شورای حل اختلاف اصفهان ارجاع میگردد، شورا وقت رسیدگی راتعیین و به طرفین ابلاغ و در وقت مقرر پرونده را مورد رسیدگی قرارمیدهد خواهان حضور پیدا می کندولی خواندگان علی رغم ابلاغ وقت حاضر نمی شوند، شورای حل اختلاف پس از استماع اظهارات خ. ب. ش. دادنامه شماره --- - 89/12/12 واستدلال مندرج در آن دعوی خواهان را محمول بر صحت تشخیص و خواندگان را به تحویل وتسلیم آپارتمان وتنظیم سندرسمی آن به نام خواهان وپرداخت اجرت المثل ازتاریخ 89/09/10 لغایت اجرای حکم بابت وجه الضمان تاخیر در انجام تعهد به ازای هر روز پانصدهزار ریال بااحتساب خسارات دادرسی محکوم مینماید ورای صادره را غیابی اعلام می کند، محکوم علیهما نسبت به رای شورای حل اختلاف واخواهی می نمایند وشورا طی دادنامه شماره --- - 90/02/28 واخواهی را رد و دادنامه واخواسته را عینا تایید می کند آنان یعنی محکوم علیهما از رای صادره تجدیدنظر خواهی می نمایند وپرونده جهت رسیدگی به اعتراض به شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی اصفهان ارجاع میگردد آقای … ب.
ز.پ. وکلای دادگستری به وکالت از تجدیدنظر خواهان انتخاب ومعرفی میشوند، در جلسه دادگاه که با حضور طرفین دعوی ووکیل تجدیدنظر خواهان تشکیل میگردد ابتداء تجدیدنظرخواهان بیان میدارند آقای ع. به تعهدات خود عمل نکرده ومابقی ثمن معامله را پرداخت نکرده است تاسند به نام وی منتقل شود وبعدهم وکیل آنان اظهار میدارد ب. ت. ب. عدم پرداخت به موقع ثمن توافق شده معامله فسخ شود ولی صورتجلسه نشده بود آقای ع. در جواب اظهار میدارد ادعای وکیل در مورد فسخ معامله تکذیب میشود....
مبلغ 43 میلیون تومان از 60 میلیون تومان باقیمانده ثمن آماده است وبقیه آن را باید سندبزنند تاوام بگیرم وپرداخت کنم، درجلسه بعدی دادگاه هم وکیل فروشندگان وبرفسخ شفاهی معامله درمشاور املاک تاکید می کند ودراین خصوص به شهادت شهود استناد مینماید، ولی ت. ن. خ. منکر این ادعا میگردد، دادگاه پس از پاره ای اقدامات به شرح دادنامه شماره --- - 90/10/18 بااستدلالی که مینماید در مورد مطالبه اجرت المثل ایام تصرف به دلیل اینکه خریدار آمادگی پرداخت مابقی ثمن معامله را نداشته واعلام کرده که فقط توانائی پرداخت 43 میلیون تومان را دارد، وی را مستحق دریافت اجرت المثل وخسارت تاخیر تادیه در تعهد ندانسته و رای شورا رادراین باره نقض وحکم به بیحقی خواهان بدوی صادر می کند ودر مورد سایر خواسته ها پرونده را به لحاظ نقص تحقیقاتی وعدم رسیدگی به ادعای فروشندگان مبنی بر فسخ معامله، ضمن نقض دادنامه، پرونده را جهت رسیدگی ماهوی به شورا اعاده می دهد، در خلال دادرسی هم آقای … به عنوان وکیل ش.الف.
عیلزاده وارد دعوی میشود، پس از اعاده پرونده به شورای حل اختلاف، شورا مجددا پرونده را موردرسیدگی قرار میدهد و نهایتا طی دادنامه شماره --- - 91/08/30 بااستدلالی که می کند رای سابق الصدور را ( 1733 - 89/12/12 )تایید میکند وقید مینماید چون عدم انتقال سند توسط فروشندگان به علت عدم تادیه مابقی ثمن معامله توسط خریدار ومستند وتقصیر او بوده اند لذا انتقال سند منوط به پرداخت مابقی ثمن معامله به مبلغ شصت میلیون تومان با رعایت شاخص قیمتها وخدمات از تاریخ 89/09/10 میباشد، محکوم علیهمابه این رای هم اعتراض می کنند و پرونده بار دیگر در شعبه --- دادگاه حقوقی مطرح میگردد واین دادگاه پس از بررسی به موجب دادنامه شماره --- - 91/11/15 مفادا بااین استدلال که خریدار تنها مبلغ 255 میلیون ریال از 855 میلیون ریال ثمن معامله را پرداخت نموده ومقررگردید باقیمانده آن را در تاریخ 89/09/10 در زمان تنظیم سند وتحویل مبیع پرداخت نماید ولی خریدار در دادگاه اعلام داشته فقط 43 میلیون از شصت میلیون تومان را آماده کرده و مابقی را با اخذ وام از سند پرداخت خواهد کرد وفروشندگان که به لحاظ نیاز به پول نقد اقدام به فروش آپارتمان نمودهاند پس از اطلاع از نحوه پرداخت ثمن توسط خریدار اقدام به فسخ کرده اند وفسخ هم نیاز به نظر موافق طرف معامله ندارد ودفاع خریدار به اینکه حق فسخ اسقاط گردیده هم به علت عدم تفهیم فرم مبایعه نامه به طرفین موثر در مقام نخواهد بود وهیچ فروشنده ای قبول نمی کند بافرض عدم پرداخت وجه چک بابت ثمن ،حق فسخ ر.
ا. خ. ساقط نماید....، اعتراض معترضین راوارد تشخیص و مستندا به مواد 394 و 395 و 402 قانون مدنی و 197 و 142 ق - آ - د - ک و 31 قانون شوراهای حل اختلاف رای تجدیدنظر خواسته را نقض و بااحراز فسخ مبایعه نامه از ناحیه فروشندگان به جهت عدم پرداخت کل ثمن معامله درموعد مقرر واینکه فروشندگان تعهدی براجرای مبایعه نامه نداشته اند حکم به بی حقی خواهان بدوی صادر می کند، آقای ش.الف. ع. نسبت به رای صادره در اجرای ماده 18 اصلاحی تقاضای رسیدگی مجدد مینماید قضات دادگستری استان اصفهان (رئیس کل ومعاون قضائی) بانظر موافق پرونده را به دفتر ریاست محترم قوه قضائیه ارسال میدارند و ریاست معظم قوه قضائیه دستور بررسی از طریق معاونت قضایی را میدهند ودرنهایت پرونده در معاونت قضایی قوه قضائیه توسط قضات محترم کمیسیون 6 مورد رسیدگی واقع وقضات نامبرده پس از تهیه گزارش از پرونده، ایراد دادگستری استان اصفهان را نسبت به دادنامه شماره --- - 91/11/15 شعبه --- دادگاه عمومی حقوقی اصفهان را وارد و دادنامه مذکور راخلاف بین شرع وقانون تشخیص و دراین باره مفادا استدلال می نمایند که اولا در تبصره یک ماده 3 قرارداد عادی بیع نامه 89/07/19 صراحتا آمده است « عدم وصول چکها یا مطالبه مبلغ مندرج بند - 3 ماده 3 این مبایعه نامه از سوی فروشنده تاثیری در صحت معامله ایجاد نخواهد کرد»; این تبصره خیلی واضح می گوید اگر چک ثمن معامله وصول نشود تاثیری در اصل معامله ندارد یعنی فروشندگان حق فسخ بیع راندارند، آن وقت رئیس دادگاه برخلاف این تصریح استدلال می کند هیچ فروشنده ای نمی پذیرد بافرض عدم پرداخت ثمن، حق فسخ ر.
ا. خ. ساقط نماید وهمچنین حق فسخ کلیه خیارات ازجمله فسخ عدم پرداخت کل ثمن معامه وامثالهم ر. ا. خ. ساقط کند... این استدلال مخالف قانون وشرع بوده و طرفین معامله طبق حاکمیت اراده هر شرطی که مخالف قانون نباشد در قرارداد درج نمایند.... این استدلال دادگاه اجتهاد در مقابل نص قرارداد میباشد، ثانیا اگر قاضی محترم استدلالش متکی به ماده 402 قانون مدنی باشد « خیار تاخیر ثمن »;، خیار تاخیر ثمن ناظر به موردی است که برای تادیه ثمن ویا تسلیم مبیع بین متبایعین اجلی معین نشده باشد درحالی که در قرار داد بیع حاضر هم برای ثمن وهم برای تحویل مبیع اجل تعیین شده است پس اصلا مشمول خیار تاخیر ثمن نمی شود....
علیهذادر اجرای ماده 18 اصلاحی پیشنهاد رسیدگی مجدد میگردد، اما مطالبه اجرت المثل ووجه التزام توسط دادخواه نظارتی بلاوجه است ودعوی وی دراین دو مورد مردود است زیرا اولا فروشندگان غاصب نیستند تا اجرت المثل بپردازند ضمن اینکه دادخواه الباقی ثمن را پرداخت نکرده است ثانیا وجه التزام قراردادی نیز به وی تعلق نمی گیرد زیرا الباقی ثمن معامله را پرداخت نکرده است...، نظریه قضات یادشده درراستای ماده 477 ق - آ- د - ک به محضر ریاست محترم قوه قضائیه ارائه و معظم له در اجرای قانون مرقوم بااعاده دادرسی موافقت ودرنهایت پرونده جهت رسیدگی به دیوان عالی کشور ارسال وبه این شعبه ارجاع میگردد.
هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید پس از قرائت گزارش آقای … وملاحظه اوراق پرونده مشاوره نموده چنین رای میدهد:
ایرادات معنونه از ناحیه قضات محترم دادگستری اصفهان وقضات محترم بررسی کننده پرونده در حوزه معاونت قضایی قوه قضائیه که فوقا به صورت مشروح منعکس وبرمبنای آن دادنامه شماره --- - 91/11/15 صادره از شعبه بیست و چهارم دادگاه عمومی حقوقی اصفهان خلاف شرع تشخیص داده شده است کاملا وارد وموجه است توجیهات دادگاه در مورد وجود اصل حق فسخ معامله برای فروشندگان مخالف صریح بند 3 ماده 3 مبایعه نامه مورخ 89/07/19 تنظیمی فیمابین طرفین بوده و اخذ به خیار تاخیر ثمن هم خلاف صریح ماده 402 قانون مدنی (استنادی دادگاه) م.
ب. و حسب مفاد ماده مذکور خیار تاخیر ثمن در صورتی محقق است که طرفین معامله برای تحویل مبیع و تادیه ثمن اجلی تعیین نکرده باشند که درمانحن فیه قسمتی از ثمن پرداخت وبرای قسمت دیگر ونیز برای تحویل مبیع اجل تعیین شده است علیهذا عنایتا به نظریه ریاست محترم قوه قضائیه در تجویز اعاده دادرسی ومستندا به ماده 477 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب سال 1392 ، دادنامه شماره --- - 91/11/15 صادره از شعبه بیست و چهارم دادگاه عمومی حقوقی اصفهان را نقض ورای شماره --- - 91/08/30 صادره از شعبه نهم قاضی شورای حل اختلاف اصفهان در خصوص خواسته خواهان (ش.الف.
ع.) مبنی بر تحویل آپارتمان مورد نزاع وتنظیم سندرسمی آن ،که مطابق موازین شرعی وقانونی واستنباط صحیح از دلایل ومدارک موجود در پرونده صادر گردیده است را تایید وابرام مینماید، اما در مورد مطالبه اجرت المثل و وجه التزام به شرح استدلال شعبه --- دادگاه حقوقی دعوی دراین باره توجیه قانونی نداشته ومردود اعلام میگردد. خ الف
موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 1
موارد مرتبط 75
آرای مرتبط 31
-
رأی
هماستناد
اعمال خیار تاخیر ثمن با وجود مطالبه ثمن
مواد 394، 395 و 407 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
شرایط تحققِ خیارِ تدلیس
مواد 394 و 395 ق.م
-
رأی
هماستناد
اسقاط عملی خیار تأخیر ثمن
مواد 394، 395 و 403 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
فسخ معامله و مطالبه وجه التزام قراردادی
مواد 394، 395 و 407 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
شرایط خیار تأخیر ثمن
ماده 394 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
شرایط تحققِ خیارِ تدلیس
مواد 394 و 395 ق.م
-
رأی
هماستناد
اعلام فسخ بیع با استناد به چند خیار
مواد 402 و 309 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
مطالبه اجرت المثل و وجه التزام از سوی خریدار
ماده 402 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
(1)- اعمال خیار تأخیر ثمن در صورت پرداخت ثمن با چک (2)- اعمال خیار تاخیر ثمن در فرض اخذ گواهی عدم پرداخت چک ثمن
ماده 402 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
شرط استفاده از خیار تأخیر ثمن
ماده 402 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
عدم اشتراط شخصیت طرف به عنوان علت عمده عقد در عقود معاوضی
قانون مدنی و مواد 402
-
رأی
هماستناد
رأی: #خیار_تأخیر_ثمن (1393/12/27)
ماده 402 قانون مدنی شامل ثمن موجل نمی باشد دادگاه دعوی خواهان را غیرثابت ت
-
رأی
هماستناد
رد دعوی تایید فسخ قرارداد به دلیل تاخیر در اعمال خیار شرط و استناد به مواد قانون مدنی
مواد 394 و 395 و 1257 و 1258 قانون مدنی تقاضای صدو رحکم به فسخ قولنامه مورخ 1384/05/11 به انضم
-
رأی
هماستناد
بار اثبات در دعوی استرداد وجه
مواد 394 و 395 و 1257 قانون مدنی حکم به محکومیت خوانده به پرداخت مبلغ 100000000 ریال با
-
رأی
هماستناد
رای وحدت رویه شماره 850 مورخ 1403/05/16 هیات عمومی دیوان عالی کشور | محاسبه خسارت تأخیر تأدیه بر اساس شاخص سالانه در قانون آیین دادرسی مدنی
مواد 394 و 395 قانون مدنی و نیز مواد 198
-
رأی
هماستناد
بار اثبات در دعوی استرداد وجه
مواد 394و395و1257قانون مدنی حکم به محکومیت خوانده به پرداخت مبلغ 100000000ریال باب
-
رأی
هماستناد
رأی دادگاه بدوی
مواد 394 و 395و 1257 و 1258 قانون مدنی تقاضای صدو رحکم به فسخ قولنامه مورخ 1384/05/11 به انضم
-
رأی
هماستناد
شماره 9000/6345/110 - 1403/5/31
مواد 394 و 395 قانون مدنی و نیز مواد 198
-
رأی
هماستناد
اعتراض رییس دیوان عدالت اداری به رای شماره 140431390000911275 مورخ 1404/4/22 هیات تخصّصی اداری و امور عمومی دیوان عدالت
ماده 394 قانون مدنی باید حاصل توافق طرفین باشد که در مانحن فیه چنین توافقی
-
رأی
هماستناد
رای تکراری
ماده 402 ازقانون مدنی ناظر به ماده 395 ازهمان قانون به لحاظ اینکه نه درقرارد
-
رأی
هماستناد
شرط استفاده از خیار تأخیر ثمن
ماده 402 قانون مدنی شامل ثمن موجل نمی باشد دادگاه دعوی خواهان را غیرثابت ت
-
رأی
هماستناد
اعلام فسخ بیع با استناد به چند خیار
مواد 402،309قانون مدنی ضمن تایید فسخ مبایع نامه از سوی خواهان با حکم به استرد
-
رأی
هماستناد
تجدیدنظر خواهی از ابطال دستور فروش
ماده 402ازقانون مدنی ناظر به ماده395ازهمان قانون بلحاظ اینکه نه درقرارداد ا
-
رأی
هماستناد
شرایط خیار تأخیر ثمن
مواد 394 و 391 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
تفسیرعبارت "پرداخت ثمن هنگام تنظیم سند"
به استناد بند اول ماده 362 ومواد 394 و 395 قانون مدنی حکم به محکومیت خوانده به پرداخت الباقی ثمن معامله شش و
-
رأی
هماستناد
اعمال خیار تاخیر ثمن با وجود مطالبه ثمن
به استناد مواد 394 و 395 و 407 از قانون مدنی درخواست تنفیذ فسخ قراردادها و پرداخت خسارت و ضرر و زیا
-
رأی
هماستناد
تفسیرعبارت "پرداخت ثمن هنگام تنظیم سند"
به استناد بند اول ماده 362ومواد 394و 395 قانون مدنی حکم به محکومیت خوانده به پرداخت الباقی ثمن معامله شش و
-
رأی
هماستناد
اسقاط عملی خیار تأخیر ثمن
در اجرای مواد 394و395و403 قانون مدنی دارد
-
رأی
هماستناد
تأثیر تسلیم بخشی از ثمن بر خیار تأخیر ثمن
مطابق ماده 402 قانون مدنی هرگاه مبیع عین خارجی و یا در حکم آن بوده و برای تادیه
-
رأی
هماستناد
(1)- اعمال خیار تأخیر ثمن در صورت پرداخت ثمن با چک (2)- اعمال خیار تاخیر ثمن در فرض اخذ گواهی عدم پرداخت چک ثمن
به استناد مفهوم مخالف ماده 402 قانون مدنی و نیز ماده 1257 همان قانون
-
رأی
هماستناد
تأثیر تسلیم بخشی از ثمن بر خیار تأخیر ثمن
مطابق ماده 402 قانون مدنی هرگاه مبیع عین خارجی و یا در حکم آن بوده و برای تادیه
نظریات مشورتی 3
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/889 مورخ 1384/02/18 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
مواد 394 و 395 ق.م
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/557 مورخ 1379/02/29 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 394ق.م
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/3412 مورخ 1389/06/13 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 402 ق.م
نشستهای قضایی 9
-
نشست قضایی
هماستناد
نداشتن قدرت تسلیم ثمن هنگام قرارداد
مواد 394 و 395 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
عدم امکان استفاده از خیار تأخیر ثمن در صورت ارائه چک مدتدار بابت ثمن
ماده 402 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
فسخ معامله -هماهنگ استانی کرمان - 4 از 6
ماده 402 قانون مدنی شده است زیرا در ماده 402 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
دعوای فسخ قولنامه
ماده 402 قانون مدنی و در نهایت با پرداخت قسمتی از ثمن از سوی مشتری و در تص
-
نشست قضایی
هماستناد
نحوه اقدامات قانونی فروشنده علیه خریدار در فروض مختلفه حادث در فروش ملک و اخذ چک به جای پرداخت نقدی
قانون مدنی ناظر به مواد 402
-
نشست قضایی
هماستناد
دعوای مطالبه ثمن پارکینگ در صورت تحویل آپارتمان بدون پارکینگ
قانون مدنی ناظر بر مواد 402
-
نشست قضایی
هماستناد
شرط پرداخت ثمن توسط مشتری در زمان معین و مسئله خیار فسخ
قانون مدنی شده است زیرا در ماده 402
-
نشست قضایی
هماستناد
امکان محاسبه ثمن در مبایعه نامه با شرایط خاص
ماده 402 قانون مدنی می باشد
-
نشست قضایی
هماستناد
الزام مشتری به تأدیه ثمن در عقد بیع
به موجب ماده 394 قانون مدنی مشتری باید ثمن را در موعد و در محل و بر طبق شرایطی که
مواد مرتبط 2
-
اعمال
از این صفحه
ماده 394 — قانون مدنی
مواد 394 و 395 و 402 قانون مدنی و 197 و 142 ق - آ - د - ک و31 قانون شوراهای حل اختلاف
-
اعمال
از این صفحه
ماده 402 — قانون مدنی
ماده 402 قانون مدنی باشد « خیار تاخیر ثمن »;
دکترین 30
-
مقاله
هماستناد
نشست قضایی دادگستری یزد، تیر ۸۱ — وضعیت شرط ضمن عقد مبنی بر امکان
ماده 402 ق.م
-
مقاله
هماستناد
نشست قضایی دادگستری یزد، تیر ۸۱ — به طور کلی عقد و شرط باطل
ماده 402 ق.م
-
مقاله
هماستناد
نشست قضایی دادگستری یزد، تیر ۸۱ — به طور کلی عقد و شرط باطل
ماده 402 ق.م
-
مقاله
هماستناد
وقتی که شخص ثالثی با رضایت متعهدله قبول کند که دین متعهد
مواد 401 و 402 ق.م
-
مقاله
هماستناد
رک مواد ۲۹۲ ق
مواد 401 و 402 ق.م
-
مقاله
هماستناد
رک مواد ۲۹۲ ق
مواد 401 و 402 ق.م
-
مقاله
هماستناد
ثالثا
مواد 401 و 402 ق.م
-
مقاله
هماستناد
در اسناد تجاری تعهد هر یک از امضای کنندگان در برابر دارنده
مواد 401 و 402 ق.م
-
مقاله
هماستناد
در اسناد تجاری تعهد هر یک از امضای کنندگان در برابر دارنده
مواد 401 و 402 ق.م
-
مقاله
هماستناد
کاربرد استصحاب در قوانین مدنی ایران (مقاله علمی وزارت علوم)
ماده 402 قانون مدنی مقرر می دارد: «هرگاه مبیع عین خارجی و یا در حکم آن باش
-
مقاله
هماستناد
دعوای تأیید فسخ به جهت خیار تأخیر ثمن — ماده ۳۹۵ قانون مدنی اگر مشتری ثمن
ماده 402 قانون مدنی هرگاه مبیع عین خارجی و یا در حکم آن بوده و برای تادیه
-
مقاله
هماستناد
دعوای تأیید فسخ به جهت خیار تأخیر ثمن — ماده ۴۰۲ قانون مدنی هرگاه مبیع عین
ماده 402 قانون مدنی هرگاه مبیع عین خارجی و یا در حکم آن بوده و برای تادیه
-
مقاله
هماستناد
دعوای تأیید فسخ به جهت خیار تأخیر ثمن — ماده ۴۰۲ قانون مدنی هرگاه مبیع عین
ماده 402 قانون مدنی هرگاه مبیع عین خارجی و یا در حکم آن بوده و برای تادیه
-
مقاله
هماستناد
خیار تأخیر ثمن
ماده 402 قانون مدنی: «هرگاه مبیع عین خارجی و یا در حکم آن بوده و برای تادی
-
مقاله
هماستناد
خیار تأخیر ثمن
ماده 402 قانون مدنی: «هرگاه مبیع عین خارجی و یا در حکم آن بوده و برای تادی
-
مقاله
هماستناد
شرایط ایجاد خیار تاخیر ثمن که در ماده ۴۰۲ قانون مدنی بیان
ماده 402 قانون مدنی بیان شده است
-
مقاله
هماستناد
شرایط ایجاد خیار تاخیر ثمن که در ماده ۴۰۲ قانون مدنی بیان
ماده 402 قانون مدنی بیان شده است
-
مقاله
هماستناد
سه روز از تاریخ بیع گذشته باشد و در ظرف این سه
ماده 402 قانون مدنی بیان شده است
-
مقاله
هماستناد
عدم پرداخت ثمن معامله و تکلیف بایع در این خصوص — است؟ آیا عدم پرداخت ثمن موجب فسخ
ماده 402 قانون مدنی و در نهایت با پرداخت قسمتی از ثمن از سوی مشتری و در تص
-
مقاله
هماستناد
عدم پرداخت ثمن معامله و تکلیف بایع در این خصوص — وقوع عقد بیع بین اصحاب دعوا محرز
ماده 402 قانون مدنی و در نهایت با پرداخت قسمتی از ثمن از سوی مشتری و در تص
-
مقاله
هماستناد
عدم پرداخت ثمن معامله و تکلیف بایع در این خصوص — وقوع عقد بیع بین اصحاب دعوا محرز
ماده 402 قانون مدنی و در نهایت با پرداخت قسمتی از ثمن از سوی مشتری و در تص
-
مقاله
هماستناد
قرارداهای بانکی و مبنای شروع خسارت تأخیر — در این وضعیت چگونه میتوان صدور چک
قانون مدنی و ماده 402
-
مقاله
هماستناد
قرارداهای بانکی و مبنای شروع خسارت تأخیر — (۳) در دادنامه شماره ۸۹/۹/۷۸۹۰۹۹۷۵۱۱۲۴۰۱۱۵۰ موضوع پرونده
قانون مدنی و ماده 402
-
مقاله
هماستناد
قرارداهای بانکی و مبنای شروع خسارت تأخیر — (۳) در دادنامه شماره ۸۹/۹/۷۸۹۰۹۹۷۵۱۱۲۴۰۱۱۵۰ موضوع پرونده
قانون مدنی و ماده 402
-
مقاله
هماستناد
التزامات قراردادی — مواد مبحث دوم فصل سوم از باب
ماده 402 قانون مدنی اگر سه روز از تاریخ عقد بیع گذشته باشد و مشتری ثمن معا
-
مقاله
هماستناد
صورت جلسه نشست قضائی برگزار شده توسط استان گلستان شهر مینودشت تاریخ
ماده 402 قانون مدنی اگر سه روز از تاریخ عقد بیع گذشته باشد و مشتری ثمن معا
-
مقاله
هماستناد
صورت جلسه نشست قضائی برگزار شده توسط استان گلستان شهر مینودشت تاریخ
ماده 402 قانون مدنی اگر سه روز از تاریخ عقد بیع گذشته باشد و مشتری ثمن معا
-
مقاله
هماستناد
عدم پرداخت ثمن معامله و تکلیف بایع در این خصوص — عدم امکان استفاده از خیار تاخیر ثمن
ماده 402 قانون مدنی وقتی محقق می شود که برای تادیه ثمن یا تسلیم مبیع بین م
-
مقاله
هماستناد
عدم پرداخت ثمن معامله و تکلیف بایع در این خصوص — موضوع عدم امکان استفاده از خیار تأخیر
ماده 402 قانون مدنی وقتی محقق می شود که برای تادیه ثمن یا تسلیم مبیع بین م
-
مقاله
هماستناد
عدم پرداخت ثمن معامله و تکلیف بایع در این خصوص — موضوع عدم امکان استفاده از خیار تأخیر
ماده 402 قانون مدنی وقتی محقق می شود که برای تادیه ثمن یا تسلیم مبیع بین م
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
