مطالبه بهای زمین معابر از شهرداری

رأی خلاصه جریان پرونده شماره پرونده : 9109988610500814 شماره دادنامه : 9409970908900611 تاریخ : 1394/12/22 خلاصه جریان پرونده در تاریخ 91/12/8 آقای … به وکالت از آقای م. الف. به طرفیت شهرداری اراک دادخواست مطالبه بهای روز سه دانگ مشاع و 1/16 اعیانی چهاردانگ خریداری از پلاک 4578 بخش 2 اراک تقدیم دادگاه های عمومی اراک نموده که در شعبه 5 به کلاسه 911020 ثبت و آقای ع. ک. به وکالت از شهرداری معرفی شده ( ص18 ) و در جلسه مورخ 92/4/26 دفاع نموده که مالکین رأساً اقدام به تفکیک املاک خود و اختصاص کوچه و خیابان جهت دسترسی به قطعات کوچک خود نموده اند و طبق <a class="artref" href="/ماده/ماده-101-a_0815110219149">ماده 101 قانون شهرداری</a> ها، شوارع و کوچه های تفکیکی به شهرداری منتقل می شود و این امر به حکم قانون است در پایان جلسه ، دادگاه قرار ارجاع امر به کارشناس خبره ثبتی و نقشه برداری و ارزیابی صادر نموده است ( ص22 تا 24 ).نظریه کارشناس در تاریخ 92/10/16 واصل و اشعار دارد که مقدار 5368/06 مترمربع شامل جاده کمربندی جنوبی و حریم آن در پلاک 4578 قرار گرفته که سه دانگ آن مشاعاً در سهم م. الف. است و مقدار واقع در شارع هر متر مربع چهارصدهزار تومان ارزیابی می شود. ( ص38 تا 40 )با اعتراض طرفین به نظریه کارشناس، دادگاه قرار ارجاع امر به هیئت 3 نفره کارشناسان صادر کرده است (ص45)نظریه هیأت واصل و حکایت دارد که مساحت قسمت میانی که در تقاطع با خیابان 45 متری کمربندی جنوبی است 3944 مترمربع است که ناشی از اجرای طرح عمرانی شهرداری بوده و مساحت کوچه ها و شوارع واقع در شمال و جنوب کمربندی که حاصل تفکیک پلاک مزبور به قطعات کوچکتر مسکونی بوده در اجرای <a class="artref" href="/ماده/ماده-101-a_0815110219149">ماده 101 قانون شهرداری</a> ها محاسبه نشده است و قیمت هر متر مربع زمین مورد تصرف 350 هزار تومان و جمعاً 13/804/000/000 ریال اعلام می شود . ( ص63 و 64) . در تاریخ 93/10/6 خواهان وکیل خود را عزل کرده است ( ص70) با اعتراض طرفین به نظریه کارشناس، دادگاه قرار ارجاع امر به هیئت 5 نفره صادر کرده است ( ص75) هیئت 5 نفره کارشناسان در نظریه خود مساحت مورد تصرف در اثر عبور جاده کمربندی جنوبی و حریم آن از پلاک مورد دعوی را 5368/06 مترمربع و ارزش هر مترمربع را 5 میلیون ریال و جمعاً ارزش سه دانگ را 13/420/150/000 ریال برآورد نموده اند (ص90تا92)با عدم اعتراض طرفین به این نظریه ( ص96) دادگاه به موجب دادنامه شماره 67- 94/2/2به استناد مواد 311، 317، 1258 قانون مدنی و مواد 1 و 2 قانون مسئولیت مدنی و ... شهرداری را به پرداخت مبلغ 13/420/150/000 ریال بابت اصل خواسته و ... محکوم نموده است ... (ص97)شهرداری از این رأی تجدیدنظرخواهی نموده و شعبه 5 دادگاه تجدیدنظر استان مرکزی در پرونده کلاسه 940286 ت 5 دستور داده سوابق احداث کمربندی مورد ادعا ارائه شود و پس از ارائه مستندات راجع به احداث کمربندی ( ص29 تا 32) دادگاه تجدیدنظر طبق دادنامه شماره 874-94/9/28 اجمالاً چنین رأی داده است « ... جوابیه استعلام از اداره راه و شهرسازی حاکیست شروع عملیات اجرایی محور کمربندی جنوبی قبل از انقلاب اسلامی توسط اداره مسکن و شهرسازی به عنوان مجری انجام و در 73/9/27 به آن اداره تحویل و در سال 91کل محور کمربندی جنوبی تحویل شهرداری اراک شده ... که مستلزم طرح دعوی به طرفیت اداره کل راه و شهرسازی استان و استانداری بوده ..... لذا با نقض دادنامه تجدیدنظر خواسته قرار عدم استماع دعوای اولیه ت. ن. خ. صادر می گردد ... »; (ص36 پرونده تجدیدنظر ).خواهان از رأی بدوی صرفاً در خصوص شوارع منتهی به جاده فرجام خواهی نموده که پس تبادل لوایح پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و در تاریخ 94/12/2 به این شعبه ارجاع شده است . هیئت شعبه در تاریخ فوق تشکیل است پس از قرائت گزارش عضو ممیز و انجام مشاوره بشرح ذیل رأی صادر مینماید: رأی شعبه دیوان عالی کشور با عنایت به مقررات ذیل ماده 101 قانون شهرداریها که مقرر می دارد : « ... معابر و شوارع عمومی که در اثر تفکیک اراضی احداث می شود متعلق به شهرداری است و شهرداری در قبال آن به هیچ عنوان وجهی به صاحب آن پرداخت نخواهد کرد. »; لذا فرجامخواهی بعمل آمده راجع به مطالبه بهای شوارع منتهی به جاده کمربندی وارد نبوده، مستنداً به مواد 367 و 370 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی رد می شود. لازم به یادآوری است خواهان می تواند با دلیل جدید نسبت به رأی تجدیدنظر دادخواست اعاده دادرسی تقدیم نماید. شعبه 5 دیوان عالی کشور- رئیس و مستشار مهدی اسلامی - احمدکریم زاده فهرست خلاصه جریان پرونده شعبه دیوان عالی کشور نقد رأی مطالبه بهای زمین معابر از شهرداری در تاریخ 22 اسفند 1394، دیوان عالی کشور به پرونده‌ای رسیدگی نمود که در آن، خواهان به نمایندگی از شخصی دیگر، علیه شهرداری اراک به منظور مطالبه بهای روز سه دانگ مشاع و 1/16 اعیانی از پلاک مشخصی اقامه دعوا کرده بود. شهرداری در دفاعیات خود به <a class="artref" href="/ماده/ماده-101-a_0815110219149">ماده 101 قانون شهرداری‌ها</a> استناد کرده و اعلام نمود که معابر و شوارع تفکیکی به شهرداری منتقل می‌شود و بنابراین هیچ وجهی به مالکین پرداخت نخواهد شد. پس از ارجاع پرونده به کارشناسان و دریافت نظریات مختلف، دادگاه بدوی شهرداری را به پرداخت مبلغی معین محکوم کرد. شهرداری به این رای تجدیدنظر کرد و دادگاه تجدیدنظر با نقض رای بدوی، قرار عدم استماع دعوا را صادر و اعلام نمود که باید دعوا علیه اداره کل راه و شهرسازی مطرح شود. خواهان تنها در خصوص شوارع منتهی به جاده فرجام‌خواهی کرد. دیوان عالی کشور با استناد به <a class="artref" href="/ماده/ماده-101-a_0815110219149">ماده 101 قانون شهرداری‌ها</a>، فرجام‌خواهی را وارد ندانسته و بر اساس مواد 367 و 370 قانون آیین دادرسی، آن را رد کرد. همچنین اعلام شد که خواهان می‌تواند با ارائه دلایل جدید، درخواست اعاده دادرسی نماید. تاریخ دادنامه قطعی: 1394/12/22 شماره دادنامه قطعی: --- پیام: در صورتی که مالکین یک ملک، اقدام به تفکیک املاک خود کرده و جهت دسترسی به آنها کوچه و خیابان کشیده باشند، شوارع و کوچه های تفکیکی مابین این املاک، متعلق به شهرداری بوده و ملزم به پرداخت وجهی در قبال آن نیست. رای خلاصه جریان پرونده شماره پرونده: --- شماره دادنامه: --- تاریخ: 1394/12/22 در تاریخ 91/12/8 آقای … به وکالت از آقای م. الف. به طرفیت شهرداری اراک دادخواست مطالبه بهای روز سه دانگ مشاع و 1/16 اعیانی چهاردانگ خریداری از پلاک --- بخش --- اراک تقدیم دادگاه‌های عمومی اراک نموده که در شعبه --- به کلاسه --- ثبت و آقای ع. ک. به وکالت از شهرداری معرفی شده (ص 18 ) و در جلسه مورخ 92/4/26 دفاع نموده که مالکین راسا اقدام به تفکیک املاک خود و اختصاص کوچه و خیابان جهت دسترسی به قطعات کوچک خود نموده‌اند و طبق <a class="artref" href="/ماده/ماده-101-a_0815110219149">ماده 101 قانون شهرداری</a> ها، شوارع و کوچه های تفکیکی به شهرداری منتقل می‌شود و این امر به حکم قانون است در پایان جلسه، دادگاه قرار ارجاع امر به کارشناس خبره ثبتی و نقشه برداری و ارزیابی صادر نموده است (ص 22 تا 24 ).نظریه کارشناس در تاریخ 92/10/16 واصل و اشعار دارد که مقدار 5368/06 مترمربع شامل جاده کمربندی جنوبی و حریم آن در پلاک --- قرار گرفته که سه دانگ آن مشاعا در سهم م. الف. است و مقدار واقع در شارع هر متر مربع چهارصدهزار تومان ارزیابی می‌شود. (ص 38 تا 40 )با اعتراض طرفین به نظریه کارشناس، دادگاه قرار ارجاع امر به هیات 3 نفره کارشناسان صادر کرده است (ص 45 )نظریه هیات واصل و حکایت دارد که مساحت قسمت میانی که در تقاطع با خیابان 45 متری کمربندی جنوبی است 3944 مترمربع است که ناشی از اجرای طرح عمرانی شهرداری بوده و مساحت کوچه ها و شوارع واقع در شمال و جنوب کمربندی که حاصل تفکیک پلاک مزبور به قطعات کوچکتر مسکونی بوده در اجرای <a class="artref" href="/ماده/ماده-101-a_0815110219149">ماده 101 قانون شهرداری</a> ها محاسبه نشده است و قیمت هر متر مربع زمین مورد تصرف 350 هزار تومان و جمعا 13/804/000/000 ریال اعلام می‌شود. (ص 63 و 64 ). در تاریخ 93/10/6 خواهان وکیل خود را عزل کرده است (ص 70 ) با اعتراض طرفین به نظریه کارشناس، دادگاه قرار ارجاع امر به هیات 5 نفره صادر کرده است (ص 75 ) هیات 5 نفره کارشناسان در نظریه خود مساحت مورد تصرف در اثر عبور جاده کمربندی جنوبی و حریم آن از پلاک مورد دعوی را 5368/06 مترمربع و ارزش هر مترمربع را 5 میلیون ریال و جمعا ارزش سه دانگ را 13/420/150/000 ریال برآورد نموده‌اند (ص 90 تا 92 )با عدم اعتراض طرفین به این نظریه (ص 96 ) دادگاه به موجب دادنامه شماره --- - 94/2/2 به استناد مواد 311 ، 317 ، 1258 قانون مدنی و مواد 1 و 2 قانون مسئولیت مدنی و... شهرداری را به پرداخت مبلغ 13/420/150/000 ریال بابت اصل خواسته و... محکوم نموده است... (ص 97 )شهرداری از این رای تجدیدنظرخواهی نموده و شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان مرکزی در پرونده کلاسه --- ت 5 دستور داده سوابق احداث کمربندی مورد ادعا ارائه شود و پس از ارائه مستندات راجع به احداث کمربندی (ص 29 تا 32 ) دادگاه تجدیدنظر طبق دادنامه شماره --- - 94/9/28 اجمالا چنین رای داده است «... جوابیه استعلام از اداره راه و شهرسازی حاکیست شروع عملیات اجرایی محور کمربندی جنوبی قبل از انقلاب اسلامی توسط اداره مسکن و شهرسازی به عنوان مجری انجام و در 73/9/27 به آن اداره تحویل و در سال 91 کل محور کمربندی جنوبی تحویل شهرداری اراک شده... که مستلزم طرح دعوی به طرفیت اداره کل راه و شهرسازی استان و استانداری بوده..... لذا با نقض دادنامه تجدیدنظر خواسته قرار عدم استماع دعوای اولیه ت. ن. خ. صادر می‌گردد... »; (ص 36 پرونده تجدیدنظر).خواهان از رای بدوی صرفا در خصوص شوارع منتهی به جاده فرجام خواهی نموده که پس تبادل لوایح پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و در تاریخ 94/12/2 به این شعبه ارجاع شده است. هیات شعبه در تاریخ فوق تشکیل است پس از قرائت گزارش عضو ممیز و انجام مشاوره به شرح ذیل رای صادر مینماید: رای شعبه دیوان عالی کشور با عنایت به مقررات ذیل ماده 101 قانون شهرداریها که مقرر می دارد: «... معابر و شوارع عمومی که در اثر تفکیک اراضی احداث می‌شود متعلق به شهرداری است و شهرداری در قبال آن به هیچ عنوان وجهی به صاحب آن پرداخت نخواهد کرد. »; لذا فرجامخواهی به عمل آمده راجع به مطالبه بهای شوارع منتهی به جاده کمربندی وارد نبوده، مستندا به مواد 367 و 370 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی رد می‌شود. لازم به یادآوری است خواهان می‌تواند با دلیل جدید نسبت به رای تجدیدنظر دادخواست اعاده دادرسی تقدیم نماید. شعبه --- دیوان عالی کشور- رئیس و مستشار